Raadsinformatie Jaarrapportage luchtkwaliteit.pdf

Bezoekadres Amstel 1 1011 PN Amsterdam Postbus 202 1000 AE Amsterdam Telefoon 14 020 amsterdam.nl

Retouradres: Postbus 202, 1000 AE Amsterdam

Aan de leden van de raadscommissie Mobiliteit, Openbare Ruimte en Water (MOW)

Datum

27-08-2024

Behandeld door Imke van Moorselaar E-mail

06 5379 1666 ivmoorselaar@ggd.amsterdam.nl

Onderwerp

Jaarrapportage Amsterdams luchtmeetnet GGD 2023

Nummer

Geachte leden van de commissie MOW, Graag informeer ik u over de jaarrapportage 2023 van de luchtkwaliteitsmetingen door de GGD. De jaarrapportage is geschreven vanuit gezondheidskundig perspectief. Het rapport vergelijkt onze metingen met de door de Wereldgezondheidsorganisatie (WHO) opgestelde gezondheidskundige advieswaarden. Luchtverontreiniging behoort, na roken, tot één van de belangrijkste risicofactoren voor ziekte en sterfte. Met het (verder) verbeteren van de luchtkwaliteit is nog aanzienlijke gezondheidswinst te behalen. De GGD beheert het Amsterdamse luchtmeetnet1. Dit bestaat uit 11 meetstations waar, met geavanceerde apparatuur, continu het gehalte van verschillende stoffen in de lucht wordt gemeten. Aanvullend wordt in Amsterdam op 145 locaties met meetbuisjes de concentratie stikstofdioxide (NO2) gemeten2. In deze brief ga ik in op de belangrijkste uitkomsten van de jaarrapportage. Het jaarrapport ‘Meetresultaten luchtkwaliteit Amsterdam 2023’ is bijgevoegd. Hoofdpunten uit rapportage  Het jaar 2023 laat voor de concentraties stikstofdioxide (NO2), fijn stof (PM10 en PM2.5), roet en benzeen een duidelijke verbetering zien ten opzichte van de voorgaande jaren. Niet eerder werden zulke lage concentraties gemeten. De weersomstandigheden speelden daarin een belangrijke rol. Er was veel regen en het waaide relatief hard.

De lucht wordt schoner als het veel waait uit westelijke richting en als het regent.

1 2

https://www.luchtmeetnet.nl https://maps.amsterdam.nl/no2/

Een routebeschrijving vindt u op www.amsterdam.nl.

Gemeente Amsterdam

Datum 27 augustus 2024 Kenmerk Pagina 2 van 3



  

De ultrafijn stof (UFP) concentratie is vergelijkbaar met 2022. Voor UFP is geen gezondheidskundige advieswaarde. Hoe lager de concentratie hoe beter voor de gezondheid. De bijdrage van houtstook aan de roetconcentratie is vergelijkbaar met 2022. Houtstook draagt voor ongeveer 20% bij aan de roetconcentratie in de lucht. Voor de eerste keer is er op een locatie in Amsterdam voldaan aan de jaargemiddelde gezondheidskundige advieswaarde voor fijn stof PM10 van de WHO. Op geen van de meetpunten werd voldaan aan de gezondheidskundige advieswaarden van de WHO (2021) voor NO2 en fijn stof PM2.5. Dat geldt overigens niet alleen voor Amsterdam, maar voor grote delen van Nederland.

Overzichtstabel voor jaargemiddelde stikstofdioxide (NO2) en fijn stof (PM10 en PM2.5) concentraties in relatie tot gezondheidskundige advieswaardes van de WHO. Component

Meetpunten

Jaargemiddelde concentratie (µg/m3)

WHOadvies 2021 (µg/m3)

WHOadvies 2005 (µg/m3)

Laagste en hoogste concentratie (µg/m3)

Aantal meetpunten

NO2 NO2 Fijn stof PM10 Fijn stof PM10 Fijn stof PM2.5 Fijn stof PM2.5

Veel verkeer1 Weinig verkeer2 Veel verkeer Weinig verkeer Veel verkeer Weinig verkeer

21,8 16,5 17,3 14,8 8,9 7,3

10 10 15 15 5 5

40 40 20 20 10 10

13,3-34,7 11,6-24,4 16,0-18,3 14,4-15,1 8,7-9,3 6,8-7,7

106 49 4 2 3 2

1 Meetpunten met veel verkeer liggen langs drukkere wegen, zoals bijvoorbeeld de Stadhouderskade 2 Meetpunten met weinig verkeer liggen op rustigere plekken, zoals bijvoorbeeld het Vondelpark

Wettelijke EU-grenswaarden en gezondheidskundige advieswaarden Voor PM10, PM2.5 en NO2 zijn er wettelijke EU-grenswaarden. Voor PM10 en NO2 zijn die 40 µg/m3 en voor PM2.5 25 µg/m3. De wettelijke grenswaarden voor de jaargemiddelde concentraties zijn dusdanig hoog dat hier al jaren aan wordt voldaan. Vanaf 2030 zullen naar verwachting nieuwe, aangescherpte EU-grenswaarden van kracht worden. Deze wettelijke grenswaarden zullen worden aangepast om meer in lijn te komen met de in 2021 aangescherpte gezondheidskundige advieswaarden van de WHO. De oude en nieuwe WHO-advieswaarden staan in de tabel. De voorgestelde EU-grenswaarde voor PM10 en NO2 is 20 µg/m3 en voor PM2.5 10 µg/m3. Maatregelen nodig op weg naar gezonde luchtkwaliteit In het Actieplan Schone Lucht (ASL 2019) heeft het college de ambitie vastgelegd om verder te gaan dan het voldoen aan de huidige wettelijke Europese grenswaarden voor luchtkwaliteit. Amsterdam wil een uitstootvrije stad worden. In het ASL is afgesproken om vanaf 2030 te voldoen aan de 2005-WHO-advieswaarden voor luchtkwaliteit. Deze zijn soepeler dan de fors aangescherpte 2021-WHO-advieswaarden. De afgelopen jaren werd de lucht steeds schoner. Maatregelen uit het ASL dragen hieraan bij.

In de Uitvoeringsagenda ‘Uitstootvrije Mobiliteit Amsterdam 2023-2026’ wordt de wijze van uitvoering van de maatregelen uit het ASL beschreven voor de huidige bestuursperiode met een doorkijk naar 2030. Belangrijke voorgestelde maatregelen zijn de uitstootvrije zones voor stadslogistiek, brom-

Gemeente Amsterdam

Datum 27 augustus 2024 Kenmerk Pagina 3 van 3

en snorfietsen en pleziervaart en de aanscherping van de milieuzone voor dieselpersonen- en bestelauto’s per 2025. Voor de gezondheid blijft het belangrijk om de komende periode door te gaan met het nemen van maatregelen ter verbetering van de luchtkwaliteit. Er ligt nog een flinke opgave om te komen tot schone en gezonde lucht in Amsterdam. Het college zet zich hiervoor in, onder meer met de bovengenoemde maatregelen uit het Actieplan Schone Lucht en door deelname aan het Schone Lucht Akkoord. Met vriendelijke groet,

Melanie van der Horst Wethouder Verkeer, Vervoer en Luchtkwaliteit