Raadsbrief_uit het college 8 mrt over uitgangspunten procedure MOBW.pdf

Raadsinformatiebrief

Aan: Datum Portefeuille(s) Portefeuillehouder(s): Behandeld door Onderwerp

De leden van de gemeenteraad van Amsterdam 8 maart 2022 Zorg Simone Kukenheim Onderwijs, Jeugd, Zorg & Diversiteit, Diederick Klein Kranenburg. Inhoudelijke uitgangspunten nieuwe aanbestedingsprocedure Maatschappelijke opvang/ Beschermd Wonen

Geachte leden, Zoals u heeft kunnen lezen in de raadsbrief van 26 oktober 2021 heeft het college van B en W besloten te starten met het voorbereiden van een aanbestedingsprocedure voor Maatschappelijke Opvang/ Beschermd Wonen (MOBW). Sindsdien is er hard gewerkt om een procedure in te richten die de inhoudelijke uitgangspunten optimaal ondersteunt. Leidend hierbij zijn de kwetsbare Amsterdammers die gebruik maken van de voorzieningen die de gemeente gaat inkopen. Zij moeten kunnen rekenen op passende ondersteuning, mogen geen last ondervinden van gemeentelijke processen, maar moeten juist baat hebben bij de overeenkomsten die de gemeente afsluit met aanbieders. Niet de markt, maar de Amsterdammer staat centraal. Inleiding In deze brief informeer ik u over de inhoudelijke doelstellingen die we met MOBW willen bereiken. Daarnaast licht ik de belangrijkste inkoopdoelen en de hoofdlijnen van de procedure en de vervolgplanning toe. Zoals eerder toegelicht in de raadsbrief van 26 oktober 2021 meent het college dat de belangen van cliënten en de doelen van het Amsterdamse zorgstelsel het best geborgd zijn bij het kiezen voor een nieuwe inkoopprocedure. Hieraan is een uitgebreide analyse voor een nieuwe procedure voorafgegaan. Daarbij is ook gesproken met huidige zorgaanbieders. De start van deze inkoopprocedure is later gepland, omdat tijd genomen is deze analyse zorgvuldig te doen.

Inhoudelijke doelstellingen Met het product Maatschappelijke opvang / Beschermd Wonen biedt de gemeente ondersteuning en verblijf aan kwetsbare Amsterdammers die niet zonder begeleiding zelfstandig kunnen wonen. MOBW is een aanvullende, specialistische maatwerkondersteuning voor mensen met complexe problematiek, onder meer op psychosociaal (dakloos of verslaving) en psychiatrisch vlak, vaak in combinatie met een (licht) verstandelijke beperking. De ondersteuning wordt geboden aan zowel volwassenen, jongvolwassenen en gezinnen en kent verschillende specialisaties. De gemeente richt zich met MOBW op het bieden van perspectief aan kwetsbare mensen, waarbij het streven is dat zij zoveel mogelijk onderdeel van de maatschappij zijn. De ambitie is als volgt: Het bieden van een passend thuis aan kwetsbare mensen waar ze – gegeven hun perspectief – optimaal tot participatie komen. Zorgaanbieders die een contract krijgen voor MOBW werken aan

Gemeente Amsterdam, raadsinformatiebrief

Datum 8 maart 2022 Pagina 2 van 5

deze ambitie langs de volgende vier inhoudelijke beleidslijnen: voorkomen van instroom, bevorderen van participatie en passend thuis, borgen en stimuleren van uitstroom én bevorderen van zelfredzaamheid. De ambitie en de vier beleidslijnen komen overeen met de opzet van het Beleidskader ‘Een nieuwe start’, dat de gemeenteraad op 1 juli 2021 heeft vastgelegd. Bovenop deze meer algemene uitgangspunten wil het college inzetten op een aantal specifieke thema’s: 1. De versterking van het aanbod voor jongvolwassenen en gezinnen binnen MOBW. Voor jonge mensen en kinderen is het cruciaal dat zij op tijd passende ondersteuning krijgen, om te voorkomen dat hun leven getekend blijft door de complexe problematiek waar zij mee te maken krijgen. Het college geeft prioriteit aan deze doelgroep. Ten eerste door het reserveren van een structureel innovatiebudget waarmee zorgaanbieders het huidige aanbod voor deze doelgroepen kunnen versterken en uitbreiden. Ten tweede zullen gecontracteerde zorgaanbieders gedurende de looptijd van het contract hun zorgaanbod op verzoek van de gemeente aanpassen aan de bestuurlijke prioriteit ten behoeve van jongvolwassenen en gezinnen. Dit kan betekenen dat aan zorgaanbieders gevraagd wordt om binnen hun budget meer aanbod voor jongvolwassenen en gezinnen te creëren. 2.

Zorgaanbieders MOBW zullen komende jaren meer intensief de samenwerking versterken met buurtteams Amsterdam, sociale basis en GGZ. Dit zal onder meer gebeuren door gecontracteerde zorgaanbieders te verplichten expertise en advies te delen met buurtteams en samenwerkingsafspraken te implementeren. De samenwerking met het bredere sociaal veld zal eraan bijdragen dat problemen van Amsterdammers eerder worden gesignaleerd en opgepakt, zodat erger wordt voorkomen. 3. Het verder doorontwikkelen van het concept Housing First. Housing First draait om de overtuiging dat kwetsbare Amsterdammers meestal gebaat zijn bij zelfstandige huisvesting, met daarbij passende ondersteuning – in plaats van een verblijf in een voorziening. Het op deze manier verkrijgen van eigen regie over het leven helpt bij het herstel. Amsterdam heeft afgelopen jaren hier een voortrekkersrol in gespeeld, mede door de goede samenwerking tussen woningbouwcorporaties, zorgaanbieders en gemeente. Gecontracteerde zorgaanbieders zullen zich verplichten om deze ontwikkeling komende jaren verder vorm te geven en onder meer te werken aan innovatieve woonvormen waar cliënten MOBW eigen regie hebben, maar ook nabijheid en ondersteuning ervaren – van elkaar of van ervaringsdeskundigen. Wooncirkels zijn een voorbeeld van een dergelijke woonvorm.

Inkoopdoelen Om de inhoudelijke doelstellingen te realiseren, zal het college inkoopdoelen en –kaders vastleggen in de inkoopstrategie. Ten opzichte van de ingetrokken aanbesteding zal een aantal doelstellingen gewijzigd en toegevoegd worden. In deze brief staan de meest richtinggevende kaders en doelstellingen beschreven. Ten eerste het minimaliseren van gedwongen cliëntverhuizingen van kwetsbare Amsterdammers als gevolg van de procedure. In de hele procedure zal deze doelstelling centraal staan, omdat zoveel als mogelijk voorkomen moet worden dat cliënten MOBW schade ondervinden in hun zorgtraject aan het opnieuw afsluiten van contracten. Een gedwongen verhuizing omdat een zorgaanbieder moet stoppen of minder capaciteit gegund krijgt, is voor deze cliënten vrijwel altijd onwenselijk. Het tweede doel is het behouden van een overzichtelijk zorgveld door het beperken van het aantal zorgaanbieders. Het beperken van het aantal zorgaanbieders ondersteunt het maken van intensieve samenwerkingsafspraken tussen aanbieders MOBW onderling en met partners zoals de buurtteams.

Een routebeschrijving vindt u op amsterdam.nl

Gemeente Amsterdam, raadsinformatiebrief

Datum 8 maart 2022 Pagina 3 van 5

Ten derde is het belonen van kwaliteit als doel gesteld. De procedure is erop gericht om zorgaanbieders te beoordelen op kwaliteit en inschrijvers die hier goed op scoren daarvoor te belonen. Ten vierde het bieden van zekerheid voor een langere periode. Gecontracteerde zorgaanbieders moeten kunnen investeren om hun aanbod te blijven ontwikkelen. Door de looptijd van de overeenkomst van 4 jaar met mogelijkheid tot driemaal verlenging met 2 jaar biedt het college hiervoor de mogelijkheid. Hiermee sluit Amsterdam aan bij een landelijke trend om de voor kwetsbare doelgroepen langere overeenkomsten af te sluiten. Al jaren zijn de administratieve lasten voor zorgaanbieder en de verschillende hokjes waarin het aanbod verdeeld is reden tot ergernis. Met deze inkoop nemen we hier stappen in. Belangrijk is dat het college overgaat op functiebekostiging. Dit houdt in dat zorgaanbieders niet langer per cliënt een bedrag factureren, maar dat zij een jaarbudget – een lumpsum – ontvangen in twaalf gelijke delen. Dit maakt ruimte bij zorgaanbieders om in overleg met de gemeente nieuwe zorgvormen te ontwikkelen zonder dat dit bemoeilijkt wordt door afspraken over producten of tarieven. Hierbij hoort wel de verplichting dat zorgaanbieders laten zien wat zij doen zodat dat de gemeente kan sturen op de effectiviteit van hun dienstverlening.

Steeds meer zal dit echter een combinatie van kwantitatieve en kwalitatieve monitoring inhouden, die we samen met hen ontwikkelen. Belangrijk is dat de doelstellingen elkaar in balans houden en partnerschap ondersteunen. We geven vertrouwen aan aanbieders door voor langere periode overeenkomsten af te sluiten, en hen ruimte te bieden om te bouwen en te ontwikkelen. We verwachten dat zij gezamenlijk – met elkaar en met de gemeente – vorm geven aan de opgaven en de prioriteiten die het college stelt. Inrichting van de procedure Bij de ingetrokken aanbesteding was de verdeelsystematiek onvoldoende transparant, waardoor het college de aanbesteding introk. Voor MOBW gold daarbij ook dat de door de gemeente gehanteerde productindeling niet altijd duidelijk was voor zorgaanbieders. De voorlopige gunning liet zien dat de verdeelsystematiek en de productindeling ertoe leidde dat veel kwetsbare Amsterdammers moesten verhuizen als gevolg van de procedure – maar ook dat zorgaanbieders geen passend budget kregen voor de doelgroep waarvoor ze gegund werden. Het college vond dit onwenselijk, omdat juist de zorg voor de kwetsbare Amsterdammers geen last mag ondervinden van het opnieuw afsluiten van overeenkomsten. Om dit voor komende procedure te voorkomen, is er de afgelopen tijd veel tijd en aandacht besteed aan de productindeling en de verdeelsystematiek.

Beide onderdelen moeten transparant en goed uitlegbaar zijn, en ten dienste staan van de inhoudelijke en bestuurlijke uitgangspunten. De verschillende mogelijkheden zijn langs drie graadmeters gelegd. Ten eerste de inhoudelijke doelstellingen: de inrichting van de procedure en de verdeelsystematiek heeft tot doel het aantal gedwongen cliënttransities te minimaliseren, aangetoonde kwaliteit van inschrijvers te belonen, te leiden tot balans in het zorgaanbod (de gehele vraag moet worden bediend) en tot een beheersbaarheid zorgveld (een beperkt aantal aanbieders). De tweede graadmeter is de uitvoerbaarheid van de procedure en de derde de rechtmatigheid. Transparantie en helderheid zijn hierin essentieel. Er is tijd genomen om de passende balans tussen deze doelstellingen te vinden. Hierbij zijn experts van binnen en buiten de gemeente betrokken en konden zorgaanbieders middels een marktconsultatie input geven. Op basis hiervan zal een procedure vorm krijgen die bestaat uit drie stappen:

Een routebeschrijving vindt u op amsterdam.nl

Gemeente Amsterdam, raadsinformatiebrief

Datum 8 maart 2022 Pagina 4 van 5

1. Dialoog voorafgaand aan de procedure (in de voorbereidingsfase). In voorbereiding op de procedure zal per aanbieder een dialoog plaatsvinden om te bepalen hoe zijn cliënten zich verhouden tot de producten en tarieven die de gemeente voornemens is te hanteren. Dit dient twee doelen. Zo sluit de procedure optimaal aan op de daadwerkelijke situatie. Ten tweede zal de gemeente op basis van deze dialoog een ‘foto maken’ van het aanbod van elke aanbieder. Deze foto laat zien hoeveel cliënten elke aanbieder in zorg heeft, en welke tarieven en producten die aanbieder nodig heeft om passende ondersteuning te bieden aan zijn cliënten. Die foto is het vertrekpunt voor fase twee: de procedure. 2. Ranken en verdelen op basis van gunningscriteria met huidige capaciteit en intensiteit als basis. In de procedure zullen inschrijvers beoordeeld worden op kwalitatieve gunningscriteria. Na de beoordeling van inschrijvingen zal de capaciteit (en budget) aan de hand van transparante verdeelsystematiek verdeeld worden, ontworpen met het minimaliseren van cliënttransities als belangrijk element. Hierbij zal de groei en wijziging ten opzichte van de in de voorbereiding vastgestelde situatie gemaximeerd worden, om het aantal gedwongen cliënt transities te minimaliseren en de kwaliteit van zorg te borgen. 3.

Dialoog in de transitiefase ná de gunning, met de gegunde partijen, om afspraken te maken hoe zorgaanbieders toe groeien naar het eindbeeld (gegunde capaciteit). Daarmee kan tussen de gegunde partijen voor de geïdentificeerde groepen kwetsbare cliënten onnodige transitie worden voorkomen. De centrale uitgangspunten heeft het college nu vastgelegd, maar een aantal zaken werken we komende tijd nog uit, zoals bijvoorbeeld de verdeelsystematiek en de productindeling. Dit biedt de mogelijkheid om de input van zorgaanbieders in fase 1 goed te kunnen verwerken. Het college is ervan overtuigd dat op bovenstaande wijze de verschillende doelstellingen van de procedure optimaal zijn bediend. De langere overeenkomsten en het weghalen van onnodige schotten zorgt er voor dat gecontracteerde zorgaanbieders alle mogelijkheid hebben om met elkaar en met de gemeente het aanbod voor MOBW verder te ontwikkelen, ten dienste van de cliënten die er gebruik van (willen) maken.

Een routebeschrijving vindt u op amsterdam.nl

Gemeente Amsterdam, raadsinformatiebrief

Datum 8 maart 2022 Pagina 5 van 5

Vervolgproces Het vervolgproces voor de contractering van MOBW kent de volgende mijlpalen, die in de inkoopstrategie definitief worden vastgelegd. In maart en april zal de dialoog met huidige aanbieders plaatsvinden, stap 1 in de procedure. Volgens planning legt het college in mei 2022 de inkoopstrategie vast, waarna de publicatie van het inkoopdocument volgt in juli 2022. De inschrijving sluit volgens in oktober 2022, daarna volgt de beoordeling die leidt tot een gunningsbesluit door het college van B&W vóór het kerstreces in 2022. Vervolgens wordt tijd genomen voor fase 3 en start naar verwachting op 1 maart 2023 de dienstverlening. Pas bij de definitieve gunning kan ik u weer inhoudelijk informeren over de stand van zaken rondom de aanbesteding. Ik hoop u hiermee voldoende te hebben geïnformeerd. Met vriendelijke groet, Namens het college van burgemeester en wethouders van de gemeente Amsterdam,

Simone Kukenheim Wethouder Zorg

Een routebeschrijving vindt u op amsterdam.nl