Raadsbrief Staat van het Amsterdams funderend onderwijs 2026.pdf

Raadsinformatiebrief

Behandeld door

De leden van de gemeenteraad van Amsterdam 8 april 2026 Onderwijs Sofyan Mbarki bestuurszaken.onderwijs@amsterdam.nl

Onderwerp

Staat van het Amsterdams funderend onderwijs

Aan: Datum Portefeuille(s) Portefeuillehouder(s):

Geachte leden van de gemeenteraad, Met deze brief bied ik u de Staat van het Amsterdams funderend onderwijs aan die vandaag is gepresenteerd. Het is de eerste keer dat het primair onderwijs (PO) en het voortgezet onderwijs (VO) gezamenlijk deze staat publiceren. Dit is een belangrijke stap om samen de onderwijskwaliteit in Amsterdam verder te verbeteren. De rapportage is opgesteld in samenwerking met het BBO en OSVO, waarin de po- en vo- schoolbesturen zijn vertegenwoordigd, de samenwerkingsverbanden, Onderzoek & Statistiek (O&S) en de gemeente Amsterdam. Het Amsterdamse onderwijs toont initiatief door transparant te zijn over hoe het onderwijs ervoor staat. De Staat van het Amsterdamse funderend onderwijs 2026 Hoe gaat het met de leerlingen en leraren op de 327 scholen in het Amsterdamse funderend onderwijs? Deze vraag wordt in de Staat aan de hand van verschillende bronnen beantwoord. De thema's die aan de orde komen volgen de zes ambities, zoals vastgelegd in de Onderwijs Ambities Amsterdam 2023-2027. De vijf hoofdconclusies uit het onderzoek zijn: 1. Het onderwijs is divers, maar gesegregeerd naar opleidingsniveau van ouders; 2. Het lerarentekort neemt af, maar blijft urgent; 3. Leerprestaties stijgen op basisscholen, wisselend beeld op middelbare scholen; 4. Onderwijsuitkomsten zijn ongelijk verdeeld over de stad; 5.

Zorgen over het welzijn van meiden en thuiszittende leerlingen. De volledige resultaten kunt u vinden in de bijlage. Het Amsterdamse funderend onderwijs bedient ruim 110.000 leerlingen en kenmerkt zich door een grote diversiteit aan schooltypen, onderwijsconcepten en ondersteuningsvoorzieningen. Die brede keuzemogelijkheden zijn een duidelijke kracht van de stad. Tegelijkertijd zijn verschillen tussen leerlingen, scholen en stadsdelen zichtbaar in het onderwijs onder andere naar opleidingsniveau van ouders, sociaaleconomische achtergrond, schoolniveau en leerprestaties. Zo zijn er ongewenste schoolverschillen zoals grote verschillen in de leergroei van leerlingen op scholen met een vergelijkbare leerlingpopulatie. Dat betekent dat de onderwijskwaliteit van scholen sterk verschilt in de stad wat leidt tot ongelijkheid in kansen voor leerlingen, dit baart mij zorgen.

Gemeente Amsterdam, raadsinformatiebrief

8 april 2026 Pagina 2 van 2

In het primair onderwijs zijn bemoedigende ontwikkelingen zichtbaar: leerprestaties (met name op lezen en rekenen) laten een stijgende lijn zien en de leergroei is gemiddeld hoger dan landelijk, al blijven de verschillen tussen stadsdelen groot. Ondanks verbeteringen halen leerlingen in Zuidoost en Nieuw-West het minst vaak de streefniveaus voor de basisvaardigheden in vergelijking met de rest van de stad. Steeds minder Amsterdamse leerlingen zitten in de derde klas van het voortgezet onderwijs op een lager niveau dan hun basisschooladvies. Het personeelstekort neemt voor het tweede jaar op rij af, de verwachting is wel dat dit over een aantal jaar opnieuw toeneemt. Tegelijkertijd staat het voortgezet onderwijs onder druk. De leesvaardigheid van leerlingen daalt, vooral in het vmbo. Leerlingen in het vmbo zijn minder tevreden over hun school. Ook blijven verschillen tussen stadsdelen zichtbaar, bijvoorbeeld in slagingspercentages, zittenblijven en voortijdig schoolverlaten. Positief is dat steeds meer leerlingen doorstromen naar vervolgniveaus (stapelen) en dat de aansluiting tussen onderwijssoorten verbetert. Amsterdam zet in op inclusief onderwijs en een integrale aanpak waarin onderwijs, jeugd, welzijn en armoedebeleid samenkomen.

Dit werpt zijn vruchten af, onder meer in een stabiel aandeel leerlingen in het gespecialiseerd onderwijs en een groeiende doorstroom naar regulier onderwijs. Tegelijkertijd vraagt de stijging van het aantal thuiszittende leerlingen, het aanhoudende welzijnsvraagstuk bij meisjes en de ongelijkheid in kansen blijvende aandacht. Onderwijs Ambities Amsterdam Deze Staat van het onderwijs onderschrijft het belang te investeren in de toekomst voor alle Amsterdamse kinderen. Deze opgaven kunnen we alleen in gezamenlijkheid aanpakken. Dat doen we binnen de Onderwijs Ambities Amsterdam. We zien in deze staat mooie ontwikkelingen op deze ambities, waar we de afgelopen jaren ook actief op hebben ingezet zoals met de lerarenagenda en de inzet op onderwijskwaliteit, waaronder Liefde voor Lezen en het Onderwijskennisnetwerk Amsterdam (ONA). De huidige ambities lopen tot 2027. Het is aan het nieuwe college om verdere ambities te formuleren. We moedigen nog meer scholen en leraren aan om hun expertise te delen en van elkaar te leren. Samen blijven we werken aan goed onderwijs voor ieder kind.

Met vriendelijke groet, Namens het college van burgemeester en wethouders van de gemeente Amsterdam,

Sofyan Mbarki Wethouder Onderwijs

Een routebeschrijving vindt u op amsterdam.nl