Raadsbrief politieoptreden Woonprotest 260422 DEF

Raadsinformatiebrief Afdoening toezegging

Aan: Datum Portefeuille(s) Portefeuillehouder(s): Behandeld door Onderwerp

De leden van de gemeenteraad van Amsterdam 26 april 2022 Openbare Orde en Veiligheid Femke Halsema OOV, secretariaatOOV@amsterdam.nl Afdoening toezegging burgemeester uit de commissievergadering van 23 september 2021

Geachte leden van de gemeenteraad, In de commissie Algemene Zaken van 23 september 2021 is gesproken over het politieoptreden tijdens en rond het Woonprotest op 12 september 2021. In die vergadering heb ik toegezegd met de driehoek te bespreken of het advies van de commissie geweldsaanwending over politiegeweld rondom het Woonprotest met de raad gedeeld kan worden. De driehoek heeft op advies van de politie vastgesteld dat dit advies niet gedeeld kan worden. In deze brief licht ik toe waarom en ga ik in op het advies van de commissie geweldsaanwending. Verslag commissie geweldsaanwending Elke geweldsinzet wordt binnen de politie vastgelegd en beoordeeld. Dit gebeurt om meer zicht te krijgen op hoe vaak, waarom en op welke wijze politiegeweld wordt toegepast en om verantwoording af te leggen. Maar ook om kritisch te kijken naar het eigen optreden en daarvan te leren. Een politieambtenaar meldt toegepast geweld schriftelijk en mondeling. De hulpofficier van justitie toetst of de geweldsmelding kan worden afgedaan met een geweldsmutatie of moet worden vastgelegd in een geweldsregistratie. Die kunnen worden voorgelegd aan de commissie geweldsaanwending. Deze commissie is in de eenheid Amsterdam samengesteld o.b.v.

diversiteit en kennis van het werken met een SGBO (Staf Grootschalig en Bijzonder Optreden) en bestaat uit inspecteurs, een theoreticus (met kennis van geweldsinstructie politie), een secretaris/jurist en minimaal één extern lid. De commissie toetst het toegepaste geweld en geeft een advies. Hierbij kan gedacht worden aan een aanbeveling of advies gericht op de versterking van kennis en/of vaardigheden (individueel of collectief), de wijze waarop lering kan worden getrokken uit de toegepaste geweldsaanwending en in- en/of externe communicatie. In dit proces staat het leereffect dus centraal. De politiechef of de plaatsvervangend politiechef beoordeelt het advies van de commissie. Zoals in de commissievergadering van 23 september is benoemd, worden adviezen van de commissie geweldsaanwending nooit gedeeld. De driehoek ziet geen aanleiding daarop nu een uitzondering te maken. De reden hiervoor is dat het onderzoek en het advies onderdeel zijn van een intern en vertrouwelijk proces binnen de politieorganisatie dat als voornaamste doel heeft dat de politie lering trekt uit het eigen optreden.

Gemeente Amsterdam, raadsinformatiebrief

Datum 26 april 2022 Pagina 2 van 3

Politieoptreden rondom Woonprotest In relatie tot het politieoptreden rondom het Woonprotest is een drietal geweldregistraties gemaakt en deze zijn voorgelegd aan de commissie geweldsaanwending. Elke geweldsregistratie bevat in dit geval het optreden van meerdere politieagenten. De geweldsaanwendingen betreffen het gebruik van fysiek geweld door aanhoudingsgroepen die in groepsverband en onder last van een meerdere hebben opgetreden. De commissie heeft het toegepaste geweld in twee gevallen als professioneel beoordeeld. Deze twee gevallen hadden betrekking op het gebruik van de wapenstok. In één dossier is de commissie van oordeel dat een deel van het optreden niet professioneel is geweest en dit betrof het geven van een knietje door een politieagent. Het geven van een knietje is onzorgvuldig, niet zonder risico en is ook geen aangeleerde techniek voor de aanhoudingseenheid en wordt als niet professioneel beoordeeld. De commissie heeft allereerst een transparante weergave van de evaluatie tussen de betrokken agent en zijn commandant ingezien, waaruit blijkt dat de betrokken agent inzicht in zijn eigen optreden heeft laten zien. Het geweld heeft verder niet tot letsel geleid en er is tot slot geen klacht of aangifte gedaan naar aanleiding van deze geweldsaanwending. Om die drie redenen was er geen aanleiding voor een disciplinair of strafrechtelijk vervolg.

Deze vaststelling doet echter niets af aan de verplichting dat de politie zelf haar geweldsaanwendingen actief en op transparante wijze blijft monitoren. Zo beveelt de commissie onder meer aan om tijdens de inzet gebruik te gaan maken van bodycams, omdat beeldmateriaal aanvullende informatie kan opleveren. De conclusies van de commissie zijn gedeeld met de Plv. politiechef en hij neemt het door de commissie uitgebrachte advies over. Los van het onderzoek door de commissie geweldsaanwending zijn er andere routes om politiegeweld aan de orde te stellen, bijvoorbeeld door het indienen van een klacht of het doen van aangifte. Tijdens de commissievergadering van 23 september heb ik herhaaldelijk de oproep gedaan een klacht in te dienen, indien men slachtoffer of getuige is geweest van politiegeweld. Enkele specifieke incidenten zijn tijdens de vergadering aan de orde gekomen, namelijk het politieoptreden tegen raadslid Veldhuyzen (BIJ1), bij de aanhouding van een persoon in een rolstoel, en tegen een fotograaf. De betreffende fotograaf had daarover al een klacht ingediend en de politie laat weten dat die is afgehandeld. Verder heb ik van de politie begrepen dat er geen klachten meer zijn ingediend en dat geen aangiftes zijn gedaan. Ook over de drie gevallen die de commissie geweldsaanwending heeft onderzocht zijn geen klachten of aangiftes binnengekomen.

Tot slot Politiegeweld dient alleen te worden ingezet als dat echt niet anders kan, en in het optreden wordt dit zo lang mogelijk uitgesteld. Als toch geweld wordt aangewend ziet dit er altijd akelig uit. Het is begrijpelijk dat daar kritische vragen over worden gesteld en dat moet altijd worden onderzocht. Ik heb kennisgenomen van het advies van de commissie geweldsaanwending en zie geen aanleiding om tot een andere conclusie te komen. Daarmee sluit ik me aan bij de conclusie dat het politieoptreden professioneel was, met uitzondering van het eerder in deze brief genoemde geval.

Een routebeschrijving vindt u op amsterdam.nl

Gemeente Amsterdam, raadsinformatiebrief

Datum 26 april 2022 Pagina 3 van 3

Nu is van belang dat adviezen en aanbevelingen van de commissie binnen de politie opvolging krijgen en ik heb er vertrouwen in dat dit zal gebeuren. Ik hoop u hiermee voldoende te hebben geïnformeerd. Met vriendelijke groet, De burgemeester van Amsterdam,

Femke Halsema

Bijlagen 1. Beantwoording schriftelijke vragen van het lid Van Veldhuyzen (BIJ1) inzake politiegeweld bij het woonprotest.

Een routebeschrijving vindt u op amsterdam.nl