Raadsbrief opdrachtverlening vervolgacties tegengaan discriminatie en raciscme

Raadsinformatiebrief

Aan: Datum Portefeuille(s) Portefeuillehouder(s): Behandeld door

Onderwerp

De leden van de gemeenteraad van Amsterdam 19 december 2023 Personeel en Organisatie Wethouder Hester van Buren Programma Inclusie en Diversiteit, Directie P&O: bestuurszaken.peno@amsterdam.nl Stand van zaken vervolgstappen naar aanleiding van de onderzoeken en het anonieme bericht over discriminatie en racisme bij directie Werk, Participatie en Inkomen (WPI)

Geachte leden van de gemeenteraad, In de raadscommissie Financiën, Kunst en Diversiteit (FKD) van 23 november is gesproken over het anonieme e-mailbericht over de directie Werk, Participatie en Inkomen (WPI) en de onderzoeken naar discriminatie en racisme binnen de gemeente Amsterdam. Er is toegezegd om de gemeenteraad te informeren over de vervolgstappen. Met deze brief informeert het college u over de opdrachtverstrekking voor het externe meldpunt en het feitenrelaas naar aanleiding van het anonieme e-mailbericht. Op 12 december 2023 heeft het college van B&W ingestemd met de opdrachtverlening aan twee partijen. Het Meldpunt Discriminatie Regio Amsterdam (MDRA) is gevraagd om een extern meldpunt in te richten specifiek voor medewerkers van de gemeente Amsterdam. Clavis Consulting is gevraagd om een feitenrelaas op te stellen binnen de directie WPI naar aanleiding van het anonieme e-mailbericht. De derde vervolgactie, welke eerder met de raad is besproken, is een extern, onafhankelijk advies over concrete interventies die binnen WPI uitgevoerd kunnen worden en de uitvoering hiervan. Dit advies kan daarna mogelijk ook als organisatiebrede aanpak worden gebruikt. Hiervoor worden nog gesprekken gevoerd en is nog geen opdracht verleend.

Het college vindt het belangrijk om te benadrukken dat de vervolgacties nauw samenhangen met de interventies op discriminatie en racisme die al plaatsvinden. Over het totale pakket aan maatregelen naar aanleiding van de onderzoeken over discriminatie en racisme wordt de raad in het eerste kwartaal van 2024 nader geïnformeerd.

Gemeente Amsterdam, raadsinformatiebrief

Datum 12 december 2023 Pagina 2 van 3

Extern meldpunt Een van de acties is het op korte termijn inrichten van een extern, onafhankelijk steun- en meldpunt discriminatie en racisme voor medewerkers van de gemeente Amsterdam. Voor een periode van, in ieder geval, vijf maanden zal het MDRA deze rol op zich nemen1. Dit betekent dat medewerkers vanaf nu zowel intern (bij Bureau Integriteit) als extern (bij het MDRA) terecht kunnen om een melding te doen. Dit kan ook anoniem. Er is gekozen voor een periode van vijf maanden zodat voor het zomerreces in 2024 een evaluatie kan plaatsvinden en kan worden besproken wat verder nodig is voor de gemeente Amsterdam. Deze opdracht betekent dat het MDRA bij externe meldingen ook de taken oppakt die normaal door de gemeente Amsterdam, als werkgever, worden uitgevoerd. Dit betreft de klachtenafhandeling, hoor en wederhoor, bemiddeling en nazorg, ook wordt een aparte monitoring voor (medewerkers van) de gemeente Amsterdam ingericht. Daarnaast adviseert het MDRA de gemeente Amsterdam over de afhandeling van casussen. Tot slot zal het MDRA de gemeente Amsterdam adviseren over de interne werkwijze en procedure om te melden. De gemeente Amsterdam heeft gekozen voor het MDRA, omdat deze de specialistische taak al uitvoert voor inwoners van de gemeente Amsterdam en bekend is met de materie en de wet- en regelgeving.

Deze opdracht is een aanvulling op de bestaande wettelijke taak van het MDRA. Feitenrelaas Een tweede actie is het op korte termijn instellen van een externe, onafhankelijke partij voor het opstellen van een feitenrelaas naar aanleiding van het anonieme e-mailbericht. Hiervoor wordt een commissie samengesteld. Deze commissie gaat in gesprek met circa 30 medewerkers en relevante betrokkenen binnen en buiten de directie WPI. De onafhankelijke commissie geeft advies over de vraag in hoeverre de beschrijvingen in de anonieme brief op feiten gebaseerd zijn en over de vervolgstappen met betrekking tot een veilige werkomgeving. Voor een periode van circa zes maanden zal Clavis Consulting (in de persoon van Saniye Çelik) deze opdracht uitvoeren. De keuze om deze vraag bij Clavis Consulting te beleggen is mede ingegeven doordat Saniye Çelik recent is aangesteld als hoogleraar Diversiteit, Inclusie en Politie bij het Institute of Security and Global Affairs (ISGA) van de Universiteit Leiden. Zij is ook lector Diversiteit en Inclusie bij de Hogeschool Leiden en heeft een bewezen staat van dienst in zowel het wetenschappelijke veld als in de publieke sector. In het verleden heeft zij vaker dergelijke onderzoeken gedaan en overheidsinstanties geadviseerd, waaronder recent bij de politie.

Saniye Çelik zal deelnemen als voorzitter van commissie, daarnaast nemen leden deel met een diverse achtergrond op dit thema, zoals ervaring in een commissie gericht op onderzoek naar sociale (on)veiligheid en aansturing van onderzoeken naar niet-integer gedrag.

1

De samenwerking tussen de gemeente Amsterdam en het MDRA is niet nieuw. Op grond van de Wet Gemeentelijke Antidiscriminatievoorziening (WGA) zijn gemeenten verplicht hun inwoners toegang te bieden tot antidiscriminatievoorzieningen (ADV). Voor Amsterdam is dit het MDRA, een onafhankelijke stichting die in opdracht van de gemeente twee wettelijk voorgeschreven kerntaken uitvoert, namelijk het verlenen van onafhankelijke bijstand en advies bij discriminatieklachten en het registeren van klachten over discriminatie. Vanuit deze kerntaken kunnen medewerkers van de gemeente Amsterdam al bij het MDRA terecht, hoewel dit tot nu toe geen onderdeel is geweest van de interne werkwijze en werkprocessen en ook niet actief is gecommuniceerd met de medewerkers. De opdracht die nu is verleend in het kader van de genoemde vervolgacties is specifiek gericht op medewerkers van de gemeente Amsterdam, ook wanneer zij niet in Amsterdam woonachtig zijn.

Een routebeschrijving vindt u op amsterdam.nl

Gemeente Amsterdam, raadsinformatiebrief

Datum 12 december 2023 Pagina 3 van 3

Vervolg Voor het MDRA geldt dat zij 19 december 2023 van start gaan, Clavis Consulting gaat uiterlijk begin januari 2024 van start. We informeren de raad voor de zomer van 2024 over de stand van zaken van beide opdrachten. Dit wordt meegenomen in de actualisatie van de bestuursopdracht Inclusie en Diversiteit. Hierin worden de belangrijkste inzichten en aanbevelingen meegenomen, net als het totale pakket aan maatregelen dat volgt uit de onderzoeken naar discriminatie en racisme binnen de gemeente Amsterdam.

Ik vertrouw erop u hiermee voldoende te hebben geïnformeerd.

Met vriendelijke groet, Namens het college van burgemeester en wethouders van de gemeente Amsterdam,

Hester van Buren Wethouder Personeel & Organisatie

Een routebeschrijving vindt u op amsterdam.nl