Raadsbrief Nationale Dodenherdenking 4 mei 2025

Bezoekadres Amstel 1 1011 PN Amsterdam Postbus 202 1000 AE Amsterdam Telefoon 14 020 amsterdam.nl

Retouradres: Postbus 202, 1000 AE Amsterdam

Gemeenteraad van Amsterdam

Datum

23 april 2025

Geachte leden van de Raad, Op 4 mei 2025 herdenkt Nederland onze oorlogsslachtoffers en vindt op de Dam in Amsterdam de Nationale Dodenherdenking plaats. Vorig jaar was er sprake van een grote actiebereidheid en werd de kans op spontane protestacties of verstoringen gericht op 4 mei als reëel ingeschat. Daarom hebben we toen gekozen voor verregaande veiligheidsmaatregelen die ook gevolgen hadden voor de openbare toegankelijkheid van de nationale herdenking. Dit jaar is de actiebereidheid weliswaar nog groot, maar is er op dit moment geen aanleiding om te veronderstellen dat deze zich op de nationale herdenking zal richten. Met deze brief maken wij u deelgenoot van de beslissingen die wij voor dit jaar hebben genomen. Zoals elk jaar wordt de herdenking door de lokale driehoek zeer grondig voorbereid zodat deze in volle waardigheid kan plaatsvinden. In verband met de gedeelde verantwoordelijkheid, vindt er intensief gezamenlijk overleg plaats tussen de driehoekpartners, de NCTV, het Nationale Comité 4 en 5 mei en het Amsterdams 4 en 5 mei comité. Als in deze brief gerefereerd wordt aan standpunten van de driehoek of vierhoek, dan kunt u ervan uitgaan dat deze zijn afgestemd met beide comités.

Informatiebeeld Hoewel de Dam de afgelopen maand het toneel is geweest van twee op zichzelf staande heftige (gewelds)incidenten en de kans op spontane protestacties of verstoringen nooit kunnen worden uitgesloten, zien wij op basis van informatie van politie en het dreigingsbeeld van de NCTV, geen aanleiding de openbaarheid en toegankelijkheid van de herdenking te begrenzen. Wel zullen er de gebruikelijke forse veiligheidsmaatregelen worden getroffen om de nationale herdenking zo veilig en waardig als mogelijk te laten verlopen. Daarnaast is voorzien in een zeer robuuste inzet van politie en ander beveiligingspersoneel. Een en ander hebben wij besloten in afstemming met het Nationale Comité 4 en 5 mei. Bescherming van de waardigheid De driehoek staat voor de vrijheid van demonstratie, maar ook voor de bescherming van het recht om in stilte te herdenken. Uitgangspunt in de voorbereiding is dat alle onderdelen van de Nationale Herdenking (van programma in de Nieuwe Kerk tot en met het defilé) als geheel wordt beschouwd als een door Wet openbare manifestaties beschermde bijeenkomst, die waardig, veilig en ongestoord dient te kunnen verlopen. De bescherming van het demonstratierecht gaat daarbij niet zo ver dat daarmee andermans grondrecht om in stilte te herdenken mag worden verstoord.

Een routebeschrijving vindt u op amsterdam.nl

Gemeente Amsterdam

Datum 23 april 2025 Pagina 2 van 3

Tijdens de Nationale Herdenking worden hoorbare demonstraties of protestacties wegens het verstorende karakter daarom niet toegestaan bij of in de directe nabijheid van de Dam. Daarbij staat een stil protest in beginsel niet gelijk aan een verstoring. Mochten er demonstraties worden aangemeld voor 4 mei, dan zullen locaties worden verkend waarbij, met respect voor de herdenkingen in de stad en de twee minuten stilte, gedemonstreerd kan worden. Veiligheidsmaatregelen Op basis van de informatie van politie en NCTV nemen wij, net als voorgaande jaren, de volgende maatregelen: 1. Het instellen van een noodverordening zodat alleen diegenen die daartoe verlof hebben (en genodigd zijn door het comité) zich in het veiligheidsgebied mogen bevinden en zodat alle ramen aan het plein gesloten blijven en men zich niet op balkons mag begeven. 2. Een deel van de Dam wordt afgehekt en gereserveerd voor genodigden van het comité en voor mensen die in het gebied wonen of werken. Dit gaat om het gebied rondom het monument, rondom het Paleis en de Nieuwe kerk. Genodigden dienen te beschikken over accreditatie en bereid zijn zich te identificeren en zo nodig te laten fouilleren. 3. Het overige publiek wordt verdeeld over twee vakken (Noord en Zuid) die gescheiden worden door de corridor van de Nieuwe Kerk naar het monument.

Verplaatsen van Noord naar Zuid en andersom is voor het publiek niet mogelijk. Het publiek wordt bij aankomst gereguleerd bij alle toegangswegen naar de Dam. 4. Uiteraard is politie bij en in het publiek in opvallende en onopvallende eenheden aanwezig. 5. Het luchtruim zal boven Amsterdam gedurende de Nationale Herdenking gesloten worden en hier zal de Landelijke eenheid van de Nationale politie op toezien. 6. Op de toegangswegen naar de Dam worden inrijbeperkende maatregelen getroffen. Dit jaar wordt hieraan toegevoegd: 7. Er geldt een bevoegdheid om personen op en rondom de Dam en rondom de Stille Tocht te fouilleren indien daartoe aanleiding bestaat. 8. Er geldt een verbod op het meedragen van drones in een gebied rondom de Dam. 9. Bij alle toegangswegen naar de Dam en rondom de Stille Tocht zal extra politietoezicht aanwezig zijn. Daarnaast zet het Nationaal Comité bij de Dam extra personeel in om contact te maken met het publiek. Tot slot Wij hechten zeer aan de traditie om in volle openbaarheid onze nationale doden te herdenken. Maatregelen zoals die vorig jaar zijn getroffen doen afbreuk aan deze traditie en dienen daarom uitzondering te zijn. Wij verwachten dat de hiervoor geschetste maatregelen bijdragen aan een veilig, waardig en beheersbaar verloop van de herdenking, terwijl tegelijkertijd het openbare karakter van de herdenking in stand blijft.

Daarbij tekenen wij nog eens aan dat met de door ons voorgestelde maatregelen verstoringen niet uitgesloten zijn.

Gemeente Amsterdam

Datum 23 april 2025 Pagina 3 van 3

Afhankelijk van de maatschappelijke omstandigheden en signalen die wij de komende weken ontvangen, houden wij de mogelijkheid open meer beperkingen op te leggen mocht daar in aanloop naar de herdenking aanleiding toe zijn. Met vriendelijke groet, Namens de vierhoek,

Femke Halsema Burgemeester van Amsterdam