Raadsbrief Meer vakmensen voor duurzaamheid getekend mrt202

Raadsinformatiebrief

Aan: Datum Portefeuille(s) Portefeuillehouder(s): Behandeld door Onderwerp

De leden van de gemeenteraad van Amsterdam 23 maart 2021 Sociale Zaken, Duurzaamheid, Beroepsonderwijs en toeleiding arbeidsmarkt, Economische Zaken Rutger Groot Wassink, Marieke van Doorninck, Simone Kukenheim, Victor Everhardt Directie Werk / directie.secretariaat.wpi@amsterdam.nl

Meer vakmensen voor duurzaamheid Afdoening motie 607.19 van de leden Karaman en Roosma inzake Green New Deal, motie 1740.19 van de leden Biemond, De Heer, Bakker en Karaman inzake Klimaatrechtvaardigheid voor werknemers, motie 428.20 Amsterdams Duurzaamheids Werkgelegenheidsprogramma van de leden Roosma, El Ksahi en Schreuders, motie 441.20 van het lid Bakker inzake de Routekaart Amsterdam Klimaatneutraal 2050, motie 1124.20 van het lid Timman inzake Betrek het Amsterdamse onderwijs bij de Transitievisie Warmte, motie 1260.20 van de leden Mbarki en Dantzig inzake de begroting 2021 en motie 1670.20 van de leden Bakker, Groen, Boutkan en Kat inzake actieplan arbeid en kennis in de haven.

Geachte leden van de gemeenteraad,

Met deze brief informeert het college u over het volgende. Het college wil dat Amsterdammers profiteren van de werkgelegenheid die ontstaat door de verduurzaming van de stad en daarom is het nodig om te zorgen dat er voldoende vakkrachten zijn. De komende drie jaar willen we 1.000 Amsterdammers aan het werk gaan in duurzaamheidssectoren zoals de bouw- en installatietechniek, zoals nader omschreven in het banenplan Meer vakmensen voor duurzaamheid (zie bijlage). Hiermee handelen wij de moties 607.19, 1740.19, 428.20, 441.20, 1124.20, 1670.20 en 1260.20 af. Het college kiest ervoor te investeren, waaronder door de investeringen van €78 miljoen in de zes banenmotoren voor duurzaam herstel. Daarmee willen we de verduurzaming van de stad versnellen én werkgelegenheid stimuleren. Op 23 maart heeft het college ingestemd met de voortgang van de duurzame herstelmotoren. Hiermee zijn de bestedingen van de Eigen Assetsmotor, Zonmotor en Duurzaam MKB-motor voor 2021 en 2022 vastgesteld. Ook is kennis genomen van de voortgang op de uitvoeringsplannen van de Renovatiemotor, Warmtemotor en Klimaatadaptatiemotor. Rond de behandeling van de voorjaarsnota wordt de raad uitgebreid en in samenhang geïnformeerd over de stand van zaken van de duurzame herstelmotoren.

Gemeente Amsterdam, raadsinformatiebrief

Datum 23 maart 2021 Pagina 2 van 6

Meer vakmensen voor duurzaamheid In de kern richt dit plan zich op drie pijlers: 1.

Versterken van de samenwerking tussen gemeente, werkgevers, brancheorganisaties en onderwijsinstellingen om omscholing en zij-instroom te bevorderen. 2. Een sterke koppeling te maken tussen investeringen van de gemeente en andere grote publieke en private investeringen in het verduurzamen van Amsterdam, en kansen op werk door de werkgelegenheid die dit oplevert. 3. Stimuleren dat meer jongeren kiezen voor de richting techniek en dat mbo-opleidingen goed aansluiten bij de vraag naar vakkrachten in relatie tot de klimaatambities. Het college wil zowel voor mensen met als zonder uitkering kansen bieden om aan het werk te gaan met de verduurzaming van de stad. Daarbij ziet het college ook nadrukkelijk dat waar hier wordt gesproken over Amsterdammers, dit gaat over mensen uit de arbeidsmarktregio Amsterdam. De nadruk ligt op die groep die binnen afzienbare tijd aan het werk kan, wat aansluit bij de laatste raadsbrief ‘Meer kans op werk – vervolg en effect coronacrisis’ d.d. 11 september 2020. Dat kan zijn van school naar werk, van werk naar werk (via RWC) en van geen werk naar werk. Daarbij kijken we naar wat een individu nodig heeft om aan het werk te blijven of aan het werk te komen in de duurzaamheidssector. Het niet hebben van startkwalificatie of VOG is daarbij geen uitsluitingscriterium.

Indien blijkt dat, dit voor werkgevers wel zorgt voor belemmeringen wordt op dat moment gezocht naar oplossingen. Dit sluit aan bij motie 1260.20 van de leden Mbarki en Dantzig. 1. Versterken van de publiek private samenwerking om omscholing en zij-instroom te bevorderen De afgelopen periode is sterk ingezet op het versterken van de samenwerking tussen gemeente, werkgevers, brancheorganisaties en onderwijsinstellingen. Dat heeft geleid tot de volgende resultaten: 



Start van de netwerkorganisatie ‘Arbeidsmarkt Samenwerking Techniek regio Amsterdam (ASTA)’ met het Regionale Brancheplatform Installatietechniek Noord Nederland (waarvan Techniek Nederland, Bouwend Nederland, FNV en Opleidings- en ontwikkelfonds (OTIB) onderdeel zijn), de Vakschool Technische installaties (VTi), WSP en House of Skills. Tekenen van een intentieverklaring ter versterking van de samenwerking met onder andere het ASTA netwerk, werkgevers als Alliander en Vattenfall, de Amsterdamse Federatie van Woningcorporaties, ROC van Amsterdam en de Hogeschool van Amsterdam.

2. Koppeling investeringen en werk De gemeente investeert via onderstaande banenmotoren versneld in duurzaam herstel: - Renovatiemotor - Warmtemotor

Een routebeschrijving vindt u op amsterdam.nl

Gemeente Amsterdam, raadsinformatiebrief

-

Datum 23 maart 2021 Pagina 3 van 6

Zonmotor Eigen-assetmotor Klimaatadaptiemotor Duurzaam-MKB Motor

De investeringen die binnen deze motoren worden gedaan, gebeuren grotendeels door partijen buiten de gemeentelijke organisatie zoals woningcorporaties, netbeheerders, onderwijsinstellingen en andere grote partijen. Het is van belang om bij alle grote opdrachtgevers binnen de zes motoren de kansen op werk en stages (bijvoorbeeld middels social return) voor Amsterdammers te benutten. Het doel is om hiermee te zorgen dat Amsterdammers vaardigheden ontwikkelen en goede kansen krijgen bij werkgevers om duurzaam aan het werk te gaan. Bij iedere samenwerking met partijen wordt verder uitgewerkt op welke manier dit het best kan worden vormgegeven. 3. Meer jongeren richting Techniek We blijven inzetten waar het mogelijk is om meer jongeren toe te leiden richting techniekonderwijs. Al sinds 2012 wordt met bedrijfsleven en onderwijsinstelling veel georganiseerd om meer jongeren te laten kiezen voor een (studie)loopbaan in de techniek. Voor Amsterdamse jongeren is de keuze om een studie in de techniek te volgen op (v)mbo niveau lager dan in omliggende regio’s. Er is niet één oplossing om deze trend te doorbreken. Er lopen wel al veel (kleinschalige) initiatieven vanuit onderwijs en publiek private samenwerkingen die succesvol zijn. De rol van de overheid is om deze initiatieven te verbinden, op te schalen en te versnellen waar mogelijk.

In de praktijk resulteert dit in een combinatie van samenwerken, faciliteren en stimuleren. 







Het Masterplan Techniek MRA 2.0 is een voorbeeld van de faciliterende rol die gepakt wordt door de gemeente op het verbinden van partijen die zich bezig houden met de ambitie, meer jongeren en zij-instromers te verleiden voor een technische (studie-)loopbaan en het aanjagen van samenwerking tussen deze partijen. Vanuit de Sterk Techniek Onderwijs subsidieregeling van het ministerie van OCW worden de Techschool en Campus ontwikkeld: 5 schoolbesturen organiseren gezamenlijk state of the art technisch onderwijs op een nieuwe locatie op vmbo basis- en kaderniveau. Hierin is loopbaan oriëntatie op techniek voor groep 7 en 8 van het primair onderwijs en alle vmbo-leerlingen in de stad een belangrijk component. Aan de Techschool worden ook andere plekken gekoppeld waar vmbo-leerlingen voor delen van hun programma interessante leerervaringen kunnen opdoen. Vanuit de MBO-Agenda en de Uitvoeringsagenda Onderwijs-Arbeidsmarkt is de laatste jaren met verschillende innovatieve projecten geïnvesteerd in een kwantitatieve én kwalitatieve hogere instroom voor de techniek- en installatiebranche. Nieuwe opleidingen, zoals adviseur innovatie & duurzaam op mbo niveau 4 en technisch specialist Personenauto's / Elektrische Voertuigen op mbo niveau 4 zijn gestart. Door publiek private samenwerkingen waaronder andere de Vakschool Technische Installaties (VTi) H0use of Digital en NexTechnician.

Deze pps-en richten zich op de instroom van voldoende gekwalificeerd technisch personeel en goed technisch onderwijs. Ook zij-instroom staat hier op de agenda

Een routebeschrijving vindt u op amsterdam.nl

Gemeente Amsterdam, raadsinformatiebrief



Datum 23 maart 2021 Pagina 4 van 6

Nieuwe PPS-en worden aangejaagd: PPS Bouw (BouwAcademie Amsterdam) en PPS Metaal (Amsterdams Centrum voor Tech Talent). We staan aan de vooravond van het aanstellen van twee kwartiermakers die op sturing van verschillende partijen (werkgeversorganisaties, ROCvA, opleiders namens de branche en gemeente) en in afstemming met opleidings- en ontwikkelingsfondsen het aanbod aan goed opgeleide arbeidskrachten structureel te vergroten, aansluitend op de korte- en lange termijnbehoeften van de verschillende sectoren in deze regio. Hierbij richten deze pps-en zich op reguliere instroom van leerlingen, zijinstroom en ontwikkeling bestaande medewerkers. De initiatiefnemers willen dit in nauwe samenwerking en met sterke betrokkenheid van het bedrijfsleven bereiken door een compleet en innovatief aanbod van opleidingen, cursussen en beroepsoriëntatie te verzorgen. Dit toekomstbestendige en aantrekkelijke aanbod wordt specifiek voor de regio ontworpen en sluit aan op de al bestaande opleidingscentra in de regio.

Door de investeringen in duurzaam herstel, de landelijke aandacht voor omscholing en de samenwerking die is opgestart gaan het MBO en het HBO na of scholingstrajecten voldoende aansluiten op de vraag. En waar scholingstrajecten kunnen worden ingezet of ingericht om zijinstroom middels omscholing beter te faciliteren. Hier wordt de infrastructuur van VTi en de PPS Bouw ook voor ingezet. Monitor Er is een monitor in ontwikkeling om de ontwikkelingen op de arbeidsmarkt, mede als gevolg van de investeringen, te volgen. Daarin wordt ook meegenomen wat de realisatie is van de aantallen die als gevolg van de samenwerking en/of de investeringen aan het werk zijn gekomen en de ontwikkeling op het gebied van techniekonderwijs. De monitor wordt jaarlijks uitgevoerd. Periodiek wordt de raad middels een brief op de hoogte gebracht van de stand van zaken en relevante ontwikkelingen. Verbinding met andere investeringen De manier waarop hier wordt omgegaan met investeringen in de duurzaamheid, de koppeling met werk en de samenwerking met werkgevers en onderwijsinstellingen en de daaruit ontstaande infrastructuur aan netwerken kan ook breder worden benut. Zo zijn bij de investeringen in kades en bruggen dezelfde brancheorganisaties betrokken.

Op het moment dat in de Haven Amsterdam als gevolg van de inzet op de energietransitie in het havengebied er tekorten ontstaan aan vakkrachten, kan de samenwerking die hier wordt opgebouwd en de werkwijzen die daarbinnen worden ontwikkeld hier voor worden benut. De wijze van samenwerking tussen gemeente, werkgevers en opleidingsinstituten kan ook worden benut indien bij de ontwikkeling naar een circulaire economie in de toekomst er tekorten ontstaan in andere sectoren. Dit sluit aan bij motie 1670.20 van de leden Bakker, Groen, Boutkan en Kat. Moties Bovenstaande sluit aan bij de motie 607.19 inzake Green New Deal van de leden Karaman en Roosma zoals aangenomen door de raad in juli 2019. Het geeft de beweging weer waar de komende jaren steeds meer invulling aan wordt gegeven. Het vraagt om veranderingen in het onderwijs, een langdurige en structurele samenwerking met de techniek, installatie en bouwbranche en een sterke inbedding in het netwerk van investeerders en opdrachtgevers. Hierbij

Een routebeschrijving vindt u op amsterdam.nl

Gemeente Amsterdam, raadsinformatiebrief

Datum 23 maart 2021 Pagina 5 van 6

wordt nadrukkelijk de expertise van bureau Social Return ingezet. Een langdurige en stabiele samenwerking en koers is van belang om dit te laten slagen. Het Amsterdamse onderwijs wordt betrokken bij de energietransitie. In het bijzonder bij de Warmtemotor in het kader van duurzaam herstel. Daarom heeft het onderwijs de intentieverklaring hierover ook ondertekend. Mbo- en hbo-instellingen zijn betrokken voor het initieel technisch onderwijs gericht op de energietransitie en de groeiende vraag naar vakkrachten met specifieke vaardigheden. In het netwerk ASTA richten onderwijs, overheid en brancheorganisaties zich samen op zij-instroom en het bij- of omscholen voor beroepen gerelateerd aan de klimaat- en duurzaamheidsambities. Op het moment dat als gevolg van de ontwikkeling van de energietransitie in het havengebied er tekorten ontstaan van vakkrachten kan dit binnen de samenwerking die hier wordt aangegaan opgepakt worden. Daarmee wordt motie 1670.20 van de leden Bakker, Groen, Boutkan en Kat inzake actieplan arbeid en kennis de haven afgedaan. In deze motie wordt ook gevraagd om met bedrijfsleven en havenbedrijf kennis te gaan opbouwen om de ontwikkeling in de circulaire economie en energietransitie te accomoderen. In de raadsbrief d.d.

18 augustus 2020 ter afdoening van motie 612 van de raadsleden Nadif, Timman, Bakker, Biemond en Torn inzake industrie is reeds aangegeven op welke wijze kennisontwikkeling met de industrie (inclusief haven) in relatie tot Amsterdam Circulair 2020 – 2025 wordt opgepakt. Met het plan voor meer vakkrachten voor de duurzaamheid wordt ingezet op een langdurige samenwerking met de branche, opleidingsinstituten en grote investeerders. Vanuit de samenwerking wordt nadrukkelijk ook de verbinding gezocht met het Regionaal Werkcentrum. Bij het creëren van kansen op werk voor Amsterdammers ligt de aandacht om te zorgen dat goede kansen ontstaan om duurzaam aan het werk te gaan. Zowel door het versterken van vaardigheden als door het maken van afspraken met werkgevers. Het college wil hierbij met name aansluiten bij (grote) investeringen in de stad en de werkgevers die daarbij betrokken zijn. Daar zit een verbinding met investeringen in de bruggen en kades, omdat hier een sterke overlap zit tussen werkgevers, opleidingsinstituten en benodigde vaardigheden om het werk uit te kunnen voeren. Het is voor iedereen duidelijk dat het zorgen voor meer vakkrachten duurzaamheid zowel inzet vraagt van gemeente, opleidingsinstituten, werkgevers als de Amsterdammer zelf.

Met de vaststelling van het plan ‘Meer vakmensen voor de duurzaamheid’ worden motie 607.19 van de leden Karaman en Roosma op 29 mei 2019 inzake Green New Deal, motie 1740.19 van de leden Biemond, De Heer, N.T. en Karaman inzake Klimaatrechtvaardigheid voor werknemers en motie 1124.20 Betrek het Amsterdamse onderwijs bij de Transitievisie Warmte van het lid Timman afgehandeld. Door de start van het Regionaal Werkcentrum en de koppeling met dit plan wordt ook motie 428.20 inzake Amsterdams Duurzaamheids Werkgelegenheidsprogramma van de leden Roosma, El Ksahi en Schreuders afgedaan. Daarnaast heeft het college de ambitie en aandacht voor goede kansen en duurzaam werk voor Amsterdammers, met name in combinatie bij grote investeringen in de duurzaamheid en bij bruggen en kades en zowel zonder als met startkwalificatie en VOG. Hiermee wordt ook motie 441.20 van het lid Bakker inzake de

Een routebeschrijving vindt u op amsterdam.nl

Gemeente Amsterdam, raadsinformatiebrief

Datum 23 maart 2021 Pagina 6 van 6

Routekaart Amsterdam Klimaatneutraal 2050 en motie 1260.20 van de leden Mbarki en Dantzig inzake de Begroting 2021 afgedaan. Het spreekt voor zich dat de coronacrisis invloed heeft of gaat hebben op het tekort aan vakkrachten en de mogelijkheid van werkgevers om te willen en kunnen investeren in zij-instroom. De schommelingen van de economie en de schommelingen in vraag en aanbod van vakkrachten zijn een gegeven. Tot op heden is nog een groot tekort aan technische vakkrachten en met de investeringen in de energietransitie is de verwachting dat de structurele tekorten eerder toenemen.1. Daarom zetten we ook in op benutten van kansen op kort termijn en samenwerking met werkgevers en opleidingsinstituten voor lange termijn.

Met vriendelijke groet, Namens het college van burgemeester en wethouders van Amsterdam,

Rutger Groot Wassink wethouder Sociale Zaken

Bijlagen 1. Banenplan Meer vakmensen voor duurzaamheid 2. Motie 607.19 3. Motie 1740.19 4. Motie 428.20 5. Motie 441.20 6. Motie 1124.20 7. Motie 1260.20 8. Motie 1670.20

1 ‘Nieuwsflits arbeidsmarkt: Groot-Amsterdam’, UWV, 21 januari 2021 Een routebeschrijving vindt u op amsterdam.nl