Raadsbrief Logistieke strategie.pdf

Raadsinformatiebrief

Aan:

Portefeuillehouder(s): Behandeld door

De leden van de gemeenteraad van Amsterdam 18 mei 2021 Mobiliteit, luchtkwaliteit en water Egbert de Vries Verkeer en openbare ruimte + bestuurlijke.zaken.vor@amsterdam.nl

Onderwerp

Samenwerkingsplatform Logistieke Strategie

Datum Portefeuille(s)

Geachte leden van de gemeenteraad, De leefbaarheid, verkeersveiligheid, toegankelijkheid en bereikbaarheid komen steeds meer onder druk te staan omdat de stad drukker wordt. Dat maakt het nodig om anders te kijken naar het gebruik van het (water)wegennet en de openbare ruimte. De afgelopen jaren is een flink aantal stappen gezet om de impact van mobiliteit op de stad - waar nodig – te verkleinen. Zo is er steeds minder ruimte voor gemotoriseerd verkeer en worden steeds meer aan eisen gesteld aan toegang tot gebieden en wegen. De stappen die zijn gezet hebben consequenties voor alle gebruikers van weg en water in de stad. Eén van de sectoren die moet transformeren is de logistiek. De gemeente en de logistieke sector hebben hierin een gezamenlijke opgave. De gemeente bepaalt heldere en consistente spelregels. Een van de noodzakelijke maatregelen hierbij is het aanscherpen van de 7,5t-zone waarover u in bijgevoegde voordracht wordt geïnformeerd. Bedrijven in de logistieke keten – vervoerders, verladers en hun klanten – passen continu hun werkprocessen aan op basis van de ontwikkelingen in de markt, de situatie op straat en de regelgeving van de overheid.

Met deze brief informeer ik u over de manier waarop ik de komende jaren samen met de branche een transformatie in de logistiek wil verwezenlijken, zodat de logistieke sector haar noodzakelijke werk in de stad kan uitvoeren binnen wet- en regelgeving.

Logistiek: Onmisbaar en met een grote impact Zo’n 15% van alle verkeer in de stad bestaat uit logistiek verkeer. Dagelijks rijden 30.000 bestelauto’s en 4.000 vrachtwagens door de stad, en dat aantal neemt de komende jaren waarschijnlijk toe. Logistiek is onmisbaar voor de stad. Bestelbussen en vrachtwagens zorgen voor de bevoorrading van winkels, horeca, andere bedrijven en (zorg/kennis)instellingen zodat deze naar behoren functioneren. Bezorgers van pakketten en boodschappen voor inwoners zetten bestelbussen in. Bouwlogistiek is noodzakelijk voor de gemeentelijke bouwopgave, denk alleen al aan de woningbouw en het herstel van de kades en bruggen. Afvalinzameling zorgt voor een schone stad en servicelogistiek zorgt ervoor dat (dagelijkse) noodzakelijke werkzaamheden bij bewoners en bedrijven kunnen worden uitgevoerd.

Gemeente Amsterdam, raadsinformatiebrief

Datum 18 mei 2021 Pagina 2 van 4

Al dat werk gaat niet zonder gevolgen voor de stad. De verwachte toename van logistiek verkeer beïnvloedt de bereikbaarheid. Ongevallen met vrachtverkeer komen dankzij allerlei innovaties gelukkig relatief weinig voor. Maar als er een ongeval plaatsvindt, bijvoorbeeld door een dode hoek, dan is dat vaak ernstig voor voetgangers en (snor)fietsers. Tussen 2010 en 2018 waren er gemiddeld 3 dodelijke ongevallen per jaar met logistieke voertuigen. Elk dodelijk verkeersslachtoffer is er één te veel. Bestel- en vrachtverkeer zijn samen verantwoordelijk voor 30% van de uitstoot van fijnstof in de stad. Vrachtwagens zijn erg zichtbaar en leveren soms hinder op in de vorm van bijvoorbeeld trillingen, geluidsoverlast en schade aan wegen. Zware voertuigen vormen een potentiële bedreiging voor de levensduur en veiligheid van de kwetsbare bruggen en kademuren. Om de impact te verkleinen staat de logistiek voor een aantal uitdagingen: - Het bereikbaar houden van de drukke stad - Het verbeteren van de verkeersveiligheid - Het verlagen van de belasting van kades en bruggen - Het verkleinen van de impact op luchtkwaliteit

Kaders voor de logistieke transformatie Met de aanscherping van het Meerjarenplan Verkeersveiligheid in 2021, het Actieplan Bruggen en Kademuren (2020) en het Actieplan Luchtkwaliteit (2020) zijn een aantal kaders gesteld. Deze kaders vormen de spelregels voor de aanstaande transformatie van de logistiek in Amsterdam. Verkeersveiligheid: Aanscherping Meerjarenplan Verkeersveiligheid in 2021 In 2021 is het meerjarenplan Verkeersveiligheid aangescherpt. De verkeersveiligheidsambitie is daarmee vastgesteld op ‘op weg naar nul slachtoffers’. We verkennen de juridische en technische mogelijkheden om de verkeersveiligheid van logistieke voertuigen in de stad te bevorderen. Ook verkennen we ‘direct vision’ en snelheidssystemen en passen we wegen en verkeerslichten aan om dode hoek ongevallen te voorkomen. Belastbaarheid: Aanscherping 7,5t-zone in 2021 Om de kwetsbare kademuren en bruggen te beschermen heeft het college op 11 mei ingestemd met het verkeersbesluit en de beleidsregels Zone Zwaar Verkeer Amsterdam 2021 waarmee strengere regels worden gesteld aan zwaar verkeer binnen de S100. De nieuwe regels gaan per 1 oktober 2021 in. De belangrijkste aanpassing is dat zwaar verkeer boven de 30 ton zo veel mogelijk wordt geweerd. Op dit moment kan tot 45 ton nog een ontheffing voor de zone worden aangevraagd.

Daarnaast gelden er voor alle voertuigen, ook onder de 30 ton, strengere gedragsregels zoals niet stilstaan om te laden en lossen of parkeren op het voetgangersgedeelte op bruggen en langs het water. Indien noodzakelijk vanwege de veiligheid van de bruggen en kademuren worden er net als nu al het geval is lokaal lastbeperkingen ingesteld. Ook ontheffinghouders moeten zich aan deze beperkingen houden. Over de details van de aanscherping van het beleid voor zwaar verkeer wordt u separaat geïnformeerd.

Een routebeschrijving vindt u op amsterdam.nl

Gemeente Amsterdam, raadsinformatiebrief

Datum 18 mei 2021 Pagina 3 van 4

Luchtkwaliteit: Zero-emissiezone voor bestel- en vrachtvoertuigen in 2025 Bestel- en vrachtverkeer zijn samen verantwoordelijk voor 30% van de uitstoot van fijnstof in de stad. Vanaf 2025 geldt een zero emissie zone en worden alleen emissievrije bestelen vrachtvoertuigen nog in de stad toegelaten. De basis voor deze zone ligt in het Actieplan Schone Lucht Amsterdam (2019) en de landelijke Uitvoeringsagenda Stadslogistiek (2021). De omvang van de zone is in principe gelijk aan de huidige milieuzone. Tot 2028 geldt hiervoor een overgangsregime waarbij - onder voorwaarden bestelvoertuigen rijdend op diesel emissieklasse 6 worden toegelaten. Voor vrachtvoertuigen is er tot 2030 een overgangsregeling. Vanaf 2030 is dus al het logistiek verkeer in de stad uitstootvrij. Om het uitstootvrij rijden mogelijk te maken is een mix aan laadinfrastructuur nodig dat gezamenlijk met de sector gerealiseerd zal moeten worden. Daarnaast zal met de sector worden gesproken over andere ingrediënten die de sector kunnen helpen in de transformatie naar uitstootvrij vervoer. Uitstootvrij vervoer geldt ook voor transport over water: Uitgangspunt in de Nota Varen deel 2 is dat al het transport over water uiterlijk in 2025 emissievrij is. Er zijn voor transport over water vergunningen vereist: Voor structurele varende logistiek is een exploitatievergunning vereist.

Voor bouwlogistiek wordt met een Bijzonder Transport vergunning maatwerk toegepast.

Samenwerkingsplatform Logistiek 020 In reactie op de kaders moeten bedrijven hun werkprocessen aanpassen. Ook de gemeente moet dat doen in haar rol als opdrachtgever van logistieke processen (afvalinzameling, bouwprojecten, aanbestedingen). Aanpassen betekent voor de sector soms nieuwe vaar- of voertuigen aanschaffen, of andere routes kiezen over weg of water. In andere gevallen is het kiezen voor een logistieke dienstverlener. Veel bedrijven hebben aangeven dat zij graag samen met de gemeente de uitdaging aangaan om de logistieke transformatie te maken. Ik ben voornemens om de samenwerking met het bedrijfsleven nog vóór de zomer te bestendigen in een intentieverklaring, waarin we de gezamenlijke verantwoordelijkheid uitspreken en de welwillendheid om ermee aan de slag te gaan. Drie dossiers hebben daarbij voor mij prioriteit: verkeersveiligheid, belastbaarheid en luchtkwaliteit. Ook de sector kan punten aandragen voor de intentieverklaring. Samen werken we vervolgens concrete acties uit voor de komende jaren, en gaan we de transformatie stap voor stap vormgeven. Daarvoor richten we het platform Logistiek 020 op.

De logistieke Strategie De komende maanden tref ik de voorbereidingen voor de Logistieke Strategie. Daarmee komt de gemeente tegemoet aan de wens van het bedrijfsleven om een samenhangend, consistent overzicht van de logistieke transformatie te bieden. De concrete acties die samen met het bedrijfsleven worden uitgewerkt vormen de inbreng voor de Logistieke Strategie, waarin ik in ieder geval drie onderdelen opneem:  Een streefbeeld voor logistiek in Amsterdam.

Een routebeschrijving vindt u op amsterdam.nl

Gemeente Amsterdam, raadsinformatiebrief





Datum 18 mei 2021 Pagina 4 van 4

In de Logistieke Strategie komen de kaders te staan waarbinnen de transformatie plaatsvindt om de impact van de logistiek te verkleinen. Ook de mogelijke consequenties van keuzes worden daarbij in beeld gebracht. Bijvoorbeeld voor het aantal vaartuigen en voertuigen in de stad en samenhang met regionale ontwikkelingen. Daarvoor vindt afstemming met de vervoerregio, metropoolregio en provincie plaats. Een overzicht van aanvullende maatregelen. Mogelijke aanvullende maatregelen die uit de gesprekken met het bedrijfsleven worden geconcludeerd worden nader verkend. Als blijkt dat ze wenselijk en haalbaar zijn, worden ze opgenomen in de Logistieke Strategie. Onderwerpen die zijn aangedragen door het bedrijfsleven zijn bijvoorbeeld het lokaal verruimen van venstertijden, het toelaten van voertuigen die langer zijn dan de 10 meter die nu is toegestaan in de 7,5t-zone (buiten de voormalige vrachtroutes), het plaatsen van mobiele pakkethubs op parkeerplaatsen en het realiseren van de benodigde laadinfrastructuur. Een werkwijze om logistieke kennis en ervaring te delen. Gemeente en bedrijven doen veel kennis en ervaring op met verkeersveilige, schone, lichte en efficiënte logistiek. Door deze te delen helpen we partijen die zich aan het oriënteren zijn op de beste acties.

Denk daarbij aan vaar- en voertuiginnovaties, pilots met gezamenlijke belevering en het digitaal delen van informatie en data (publiekskaart) die in het kader van de Agenda Amsterdam Autoluw (2020) en De Digitale Gracht zijn en worden uitgevoerd.

Ik verwacht de Logistieke Strategie in het najaar van 2021 aan de gemeenteraad te presenteren. Wij hopen u hiermee voldoende te hebben geïnformeerd. Met vriendelijke groet, Namens het college van burgemeester en wethouders van Amsterdam,

Egbert J. de Vries Wethouder Verkeer en Vervoer, Water en Luchtkwaliteit

Een routebeschrijving vindt u op amsterdam.nl