Raadsbrief_Bijlage1_ToelichtingActiviteiten_versie_def.docx

Bijlage 1 – Toelichting activiteiten en projecten Gezonde en Kansrijke Start

Samenwerking met ervaringsdeskundigen Laagdrempelige informatiefilmpjes Om zwangere vrouwen en moeders met een klein netwerk beter te bereiken en te ondersteunen financieren we vanuit het programma GKS twee projecten in stadsdeel Nieuw-West. Het eerste project is erop gericht samen met zelforganisaties die de vrouwen goed kennen, manieren te bedenken om hen beter te bereiken. Het gaat om pas bevallen vrouwen (Eritrees, Somalisch, Syrisch, andere statushouders , Marokkaanse en Turks). Met hen zijn gesprekken gevoerd over de vraag waar ze behoefte aan hebben als jonge moeders en wat ze hebben gemist (informatie en ondersteuning) tijdens hun zwangerschap. Op basis van deze informatie zijn informatiefilmpjes, infographics en gesprekskaarten gemaakt. Deze kunnen gebruikt worden door formele en informele organisaties om vrouwen, tijdens en na zwangerschap te ondersteunen op een manier die beter bij hen aansluit. Ook wordt in de filmpjes informatie over de buurt opgenomen. Doel is dat ze hun weg beter leren te vinden in de buurt. De gesprekskaarten hebben er al toe geleid dat de vrouwen zich meer gezien en gehoord voelen en steun bij elkaar vinden. Het tweede project heeft als doel een betere relatie (o.a. door dialoog) te bewerkstelligen tussen vrouwen die zwanger zijn of pasgeboren kinderen hebben en (kraam)zorgprofessionals zoals verloskundigen en verpleegkundigen.

De vrouwen zijn nieuwkomers uit landen als Eritrea, Somalië, Syrië, maar ook migranten uit Marokko. Zowel de vrouwen als de professionals worden geïnterviewd en gaan met elkaar in gesprek. Op basis van deze informatie wordt materiaal (toolkit en/of training) ontwikkeld dat professionals helpt bij cultuursensitief werken en interculturele communicatie. We verwachten dat meer kennis en begrip van elkaar leidt tot minder misverstanden, een betere dialoog en informatie-uitwisseling. Uiteindelijk komt dit de kwaliteit van zorg voor moeder en kind ten goede.

Nu niet Zwanger (NNZ) In februari hebben elf zorgorganisaties de pledge NNZ getekend en zich hiermee gecommitteerd aan uitvoering van de methodiek. Na een intensieve scholing door de landelijke organisatie NNZ zijn de inhoudelijk coördinatoren aan de slag gegaan om de methodiek met de organisaties te implementeren. HVO Querido is als eerste gestart met het trainen van 75 professionals en met implementatie van NNZ bij de gezinssopvang De Roggeveen. Het gaat om 5 teams (interne-, ambulante- en noodopvang) die in het totaal 400 gezinnen bedienen. Stapsgewijs haken andere organisatie aan voor de volgende trainingsrondes, o.a. Cordaan. Daarnaast heeft de Raad van Kinderbescherming samen met NNZ Amsterdam een presentatie gemaakt voor de medewerkers en zijn er concrete afspraken gemaakt voor doorverwijzing.

Vroegsignalering Het eerder ontdekken van problemen doen we door vroegsignalering. Steeds meer professionals die werken met jonge kinderen gebruiken in het gesprek met ouders de zogenaamde ‘5 extra vragen kaart’. Onderwerpen zijn: opleiding, mogelijke financiële zorgen, woonsituatie, huiselijk geweld en betrokken hulpverleners bij het gezin. De vragen zijn aanvullend op de standaard vragen over relatie, werk, verzekering, psychische problemen, drugs- of alcoholgebruik en negatieve seksuele ervaringen. Daarnaast is door de werkgroep zwangerschap en psyche een routekaart ontwikkeld voor (aanstaande) ouders met psychische problematiek (bijlage figuur 7). Hierdoor weten professionals welke organisaties het juiste ondersteuningsaanbod hebben voor psychosociale problematiek en kunnen ze de juiste hulp erbij halen.

1

Vroegsignalering gebeurt ook via de prenatale huisbezoeken. Hierbij kan de jeugdverpleegkundige al tijdens de zwangerschap zorg bieden wanneer nodig, of hulp inschakelen wanneer aanstaande ouders extra ondersteuning nodig hebben bij problemen. Denk aan stress rond schulden, woon- of leefomstandigheden, het vergroten van gezondheids- en opvoedingsvaardigheden. Om deze huisbezoeken vorm te geven is een nauwere samenwerking nodig tussen geboortezorgprofessionals en jeugdverpleegkundigen. In het najaar starten op maat gemaakte trainingen voor deze professionals, waarbij centraal staat hoe ze de samenwerking rond het prenataal huisbezoek het beste kunnen vormgegeven.

Leerlijn GKS Via diverse trainingen brengen we het belang van de eerste 1000 dagen onder de aandacht bij professionals, via de Leerlijn GKS. Een voorbeeld hiervan is een training van Pharos rond sensitief werken die speciaal voor Amsterdam met steun van de Bernard van Leer Foundation is ontwikkeld. Het doel is aansluiten bij ouders met diverse (culturele) achtergronden, stress/armoede of laaggeletterdheid. Vanuit het programma faciliteren en financieren we de komende tijd diverse trainingen over verschillende onderwerpen voor professionals uit het medische, psychische en sociale domein gericht op het vergroten van kennis, kunde en vakmanschap om ouders en hun kinderen beter te ondersteunen en te begeleiden. Het doel van de Leerlijn is het bevorderen van een gemeenschappelijke visie en attitude in de benadering van (aanstaande) ouders en kinderen in kwetsbare omstandigheden binnen de omgeving waarin ze leven (ouder, kind, omgeving).

Centering zorg Ouders kunnen veel steun aan elkaar hebben tijdens de zwangerschap en na de geboorte. Dat blijkt uit de ervaringen met Centering zwangerschap en Centering ouderschap. In plaats van individuele begeleiding kiezen ouders bij Centering voor groepsbegeleiding. De sessies zijn interactief, waarbij de groep met elkaar in gesprek gaat: bijvoorbeeld over echo’s, welke onderzoeken er zijn en hoe ze de zwangerschap ervaren. (Aanstaande) ouders wisselen tips uit met elkaar en zetten elkaar in hun kracht. Er is al een aantal verloskundigen praktijken in Amsterdam dat Centering zwangerschap aanbiedt. We willen dat meer Centering groepen zwangerschap aansluiten en overlopen in Centering ouderschap. Want ook na de zwangerschap kunnen ouders elkaar goed steunen, door ervaringen uit te wisselen over het ouderschap, specifieke opvoedvragen en de problemen waar ze tegenaan lopen. Om meer Centering groepen mogelijk te maken financieren we opleidingen. Professionals die nog niet zijn opgeleid in de Centering methodiek krijgen de mogelijkheid training van Stichting Centering Nederland te volgen. In juli hebben 30 professionals de training gevolgd. In het najaar staan er weer nieuwe groepen gepland.

In september is een assistent gestart die zowel de jeugdverpleegkundigen als de verloskundigen ondersteunt met het doel de doorgaande lijn van Centering zwangerschap naar ouderschap te versterken.

www.ggd.amsterdam.nl/gks

2