Raadsbrief bij rapportage programma Stadsverbetering 2021 2025.pdf

Bezoekadres Amstel 1 1011 PN Amsterdam Postbus 202 1000 AE Amsterdam Telefoon 14020 www.amsterdam.nl

Retouradres: Postbus 95089, 1090 HB Amsterdam

Gemeente Amsterdam t.a.v. gemeenteraad Postbus 202 1000 AE AMSTERDAM

*Z006D85D0A0* Datum Ons kenmerk

12 mei 2021 V&OR/UIT/2021007840

Uw kenmerk Behandeld door I.van Scheppingen, V&OR - Opdrachtgeverschap, i.van.scheppingen@amsterdam.nl

Bijlage

Een afschrift van deze brief en de rapportage Stadsverbetering wordt ter informatie ook verstrekt aan de stadsdeelcommissies -

Onderwerp

Raadsbrief SMF bestedingsvoorstel 2021-2025

Kopie aan

Geachte leden van de Raad,

In deze brief informeer ik u over het bestedingsvoorstel voor het Stedelijk Mobiliteitsfonds (SMF) 2021-2025. Het doel van het SMF is om de beschikbare financiële middelen optimaal in te zetten om de stad leefbaar, bereikbaar en veilig te houden. Het SMF legt een directe en zichtbare relatie tussen de inkomsten uit parkeren en bestedingen op het gebied van verkeer, vervoer en openbare ruimte. We brengen dit in het programma Stadsverbetering in beeld. Ieder jaar worden het programma Stadsverbetering en het bestedingsvoorstel voor het SMF geactualiseerd en uitgebreid met een nieuwe jaarschijf. De opgaven voor het verbeteren en aanpassen van de stad aan de veranderende samenleving en gebruiksbehoeften zijn groot en overstijgen de budgetruimte in het SMF. Daarom moeten we jaarlijks keuzes maken in wat we wel en niet aanpakken. Bij de actualisatie van het programma en bestedingsvoorstel hebben we dit jaar scherp gestuurd op de uitvoerbaarheid van de plannen. Dit heeft er in geresulteerd dat voor projecten in het lopende programma op grond van realistische planning werkzaamheden naar achteren zijn geplaatst. Als voorbeeld wil ik de Haarlemmerhouttuinen noemen. Een project waar we met elkaar een groot belang aan hechten, omdat het helpt in het verbeteren van het fietsnetwerk. Maar uitvoering van het project zal moeten wachten op afronding van de Oranje Loper.

Daarmee schuiven de uitvoeringskosten voor dit project door tot na 2025. Waar de planning realistisch is, pakken we door. Dat geldt bijvoorbeeld voor het Programma Bruggen en kademuren. Uit oogpunt van veiligheid en bereikbaarheid kunnen we het ons niet veroorloven om daarin te snijden. We blijven de komende jaren dus hard doorwerken op de plekken waar dit broodnodig is. Tot slot hebben we bij het opstellen van het programma

Een routebeschrijving vindt u op www.amsterdam.nl

Gemeente Amsterdam

Datum 12 mei 2021 Kenmerk V&OR/UIT/2021007840 Pagina 2 van 5

nadrukkelijk gekeken naar wijken en buurten waar we met ingrepen in de openbare ruimte een bijdrage kunnen leveren aan het verlichten van sociaal-economische problematiek. Daarnaast streef ik ernaar de ingeslagen weg ten aanzien van transparantie en informatievoorziening aan de raad over het SMF en stadsverbetering te continueren. Om die reden stuur ik u deze brief en de Rapportage Stadsverbetering 2021-2025, waarin ik u naast het financiële voorstel ook informeer over de inhoudelijke keuzes die zijn gemaakt in het voorstel. Ook ontvangt u een uitnodiging voor een technische sessie over het SMF voorafgaand aan de behandeling van de voorjaarsnota in de commissie - en de gemeenteraad Corona-crisis zet parkeeropbrengsten onder druk Door de impact van de Corona-crisis was er in 2020 € 53,4 miljoen aan gederfde parkeeropbrengsten. Dit is voor een deel gecompenseerd vanuit het Rijk (€ 39,4 miljoen). Het uitgangspunt vanuit het Rijk is dat gederfde parkeeropbrengsten volledig worden vergoed op basis van nacalculatie, hier wordt naar verwachting medio 2021 een besluit genomen. Rijkscompensatie voor gederfde parkeeropbrengsten vloeit terug naar het SMF en eventuele tegenvallers worden binnen het fonds zelf opgelost. In de prognose voor dit jaar houden we voorlopig rekening met circa € 54 miljoen derving in 2021.

Omdat het Rijk naar verwachting pas na besluitvorming over de Voorjaarsnota 2021 een besluit zal nemen over Rijkscompensatie in 2021 nemen we in het bestedingsvoorstel een stelpost op van € 40 mln voor te verwachten compensatie. We rekenen echter op volledige compensatie voor gederfde parkeeropbrengsten. In de begroting 2022 actualiseren we opnieuw de opbrengsten en doen we indien noodzakelijk een bijstelling op de meerjarige reserveringen voor de uitgaven. Samenhang met andere dekkingsbronnen Stadsverbeteringsprojecten hebben vaak een financiering uit meerdere in- en externe dekkingsbronnen. De verdeling van de financiering is veelal op basis van het belang van de betrokken partijen. De verdeelsleutel verschilt afhankelijk van het gebied en het belang van de opgave voor andere partijen. Het totaalbedrag dat Amsterdam in 2021-2025 via het SMF beschikbaar heeft voor het programma Stadsverbetering bedraagt € 790,2 miljoen. Via externe cofinanciering van onder meer de Vervoersregio Amsterdam, het Rijk en overige subsidies wordt hier € 942,2 miljoen aan toegevoegd. De programmering van de projecten wordt actief afgestemd met het beheer van de openbare ruimte (Stadsbehoud) en gebiedsontwikkeling.

Daarmee wordt ook vanuit onder meer het Fonds Stadsbehoud, het Vereveningsfonds, de grondexploitaties, kredieten en overige reserves en voorzieningen bijgedragen aan het programma Stadsverbetering. Nieuw programma Het programma Stadsverbetering heeft drie sporen: 1. Stadsdeelprojecten: gericht op de aanpak van knelpunten en opgaven in de buurten en gebieden, waarbij we de verbeteropgaven zoveel mogelijk koppelen aan de instandhoudingsopgave en ontwikkelbuurten.

Gemeente Amsterdam

Datum 12 mei 2021 Kenmerk V&OR/UIT/2021007840 Pagina 3 van 5

2. Groeiende stad: aanpassingen in de openbare ruimte en de verkeer- en vervoersystemen om de groeiende stad aan te sluiten op de bestaande stad 3. Stedelijke opgaven: projecten en programma’s die nodig zijn om de ambities van het college op het gebied van bereikbaarheid, mobiliteit, luchtkwaliteit, vergroening en verduurzaming te realiseren. De middelen in het SMF zijn voor de periode 2020-2024 volledig belegd in bestuurlijk vastgestelde projecten en programma’s voor Stadsverbetering (inclusief 15% overprogrammering), een afdracht aan de reserve Achterstallig Onderhoud voor het programma Bruggen en Kademuren en de kapitaallasten voor een eerste pakket vervangingsinvesteringen aan Bruggen en Kademuren. Een gedeelte van de bestedingsruimte die in 2025 wordt toegevoegd is op voorhand belegd in projecten in uitvoering en projecten met bestuurlijk harde afspraken. Per saldo is de programmeerbare ruimte dit jaar circa € 69 miljoen. Daarnaast is de vorig jaar gereserveerde stelpost van € 29,3 miljoen ingevuld voor projectaanvragen voor de groeiende stad. Dit jaar is voor ruim € 350 miljoen aanvragen ingediend met € 69 miljoen aan beschikbare vrije ruimte in het fonds. Er zijn dus stevige keuzes gemaakt in wat wel en niet wordt meegenomen in het programma Stadverbetering. In de rapportage is terug te lezen welke aanvragen wel en niet zijn gehonoreerd.

Om te komen tot een bestedingsvoorstel dat realistisch uitvoerbaar is zijn alle aanvragen kritisch doorgelicht op haalbaarheid en geprioriteerd naar de doelen van het SMF voor deze bestuursperiode: -

meer ruimte voor leven, spelen en groen op straat blijvende bereikbaarheid van Amsterdam verbetering van de luchtkwaliteit en klimaatadaptatie verbetering verkeersveiligheid specifieke lokale doelen uit de gebiedscyclus, aanvullend op (en niet zijnde) bovenstaande doelen

Het resultaat is een meerjarenvoorstel dat tot stand is gekomen in nauwe afstemming met aanvragers, stakeholders en (stadsdeel)bestuurders. Het bestedingsvoorstel kan dan ook rekenen op een groot draagvlak bij de betrokkenen. Er is een evenwichtige verdeling gemaakt tussen de stadsdelen, waardoor de inzet voor Stadsverbetering steeds verder verschuift naar de gebieden buiten de ring. Dit komt vooral tot uitdrukking in de toename van de projecten in Nieuw-West, Noord en Zuidoost.

Gemeente Amsterdam

Datum 12 mei 2021 Kenmerk V&OR/UIT/2021007840 Pagina 4 van 5

In Nieuw-West zetten we stevig in op het verbeteren van de pleinen en werken we eraan om de auto op de juiste plek te krijgen. De integrale aanpak van pleinen passen we vooral toe in de ontwikkelbuurten. Pleinen die we aanpakken zijn Sierplein, Belgiëplein, speelplein De Globe en speelplein Zevensprong. De auto op de juist plek krijgen betekent dat auto’s niet meer door de woonwijken rijden, maar via de hoofdnetten. Daarmee zorgen we ervoor dat kinderen makkelijker buiten kunnen spelen, fietsers zich veilig voelen en de luchtkwaliteit verbetert. Ook blijven we inzetten op het stimuleren van fietsgebruik en openbaar vervoer. In Zuidoost werken we aan een schone, veilige, groene omgeving waar het voor huidige en toekomstige inwoners goed wonen en werken is. Zonder obstakels in de openbare ruimte en met goede en veilige fiets- en wandelroutes. We zorgen dat ontwikkelbuurten meeprofiteren van de investeringen door hier krachtig in te zetten op verbetering. Daarbij geven we extra aandacht aan speelvoorzieningen, goede bereikbaarheid en sociale veiligheid (onder meer bij onderdoorgangen). In Noord werken we aan verbindingen, ontwikkelwijken en mobiliteit, Voor de verbindingen gaat het onder meer over nieuwe bruggen over het Noordhollandsch Kanaal.

Voor de ontwikkelwijken gaan we door met kleine en snelle ingrepen in Volewijck, Vogelbuurt-IJplein, Banne Noord en Zuid, Kleine Wereld, Waterlandpleinbuurt en Molenwijk. Ook richten we ons op de lange termijn om de buurten klaar te maken voor de toekomst. Het Mobiliteitsplan voor Noord bevat maatregelen voor behoud en verbetering van mobiliteit, bereikbaarheid en doorstroming om Noord beter met de rest van de stad te verbinden. De Johan van Hasseltweg speelt daarin een cruciale rol. Daarnaast werken we aan parken en speelplekken en dijken en water. Volgend bestedingsvoorstel SMF bij Voorjaarsnota 2022 Bij de Voorjaarsnota 2022 zal het bestedingsvoorstel SMF opnieuw worden geactualiseerd voor de periode 2022-2026. De vrije ruimte in het SMF voor nieuwe projecten zal opnieuw beperkt zijn, terwijl de opgaven om onze stad ook voor de toekomst aantrekkelijk en leefbaar te houden onverminderd groot zijn. Het gaat dan om de gebiedsgerichte aanpak van

Gemeente Amsterdam

Datum 12 mei 2021 Kenmerk V&OR/UIT/2021007840 Pagina 5 van 5

knelpunten in de stadsdelen, het aanpassen van de verkeer- en vervoersystemen en openbare ruimte op de groei van de stad en de stedelijke opgaven voor leefbaarheid, bereikbaarheid en veiligheid via programma’s en projecten. Gezien de grote opgave voor de stad verwacht ik dat dan opnieuw moeilijke keuzes nodig zijn binnen het programma Stadsverbetering. Met vriendelijke groet,

Egbert J. de Vries Wethouder Verkeer en Vervoer, Water en Luchtkwaliteit