Raadsbrief beleidskader buurtbudgetten

Raadsinformatiebrief

Aan:

Portefeuillehouder(s): Behandeld door

De leden van de gemeenteraad van Amsterdam 16 februari 2021 Democratisering Rutger Groot Wassink Kim de Jong, Jeffrey Boxem (bestuurszaken.cto@amsterdam.nl)

Onderwerp

Beleidskader buurtbudgetten

Datum Portefeuille(s)

Geachte leden van de gemeenteraad, Met deze brief informeert het college u over het volgende: In de vergadering van de commissie KDD d.d. 27 januar 2021 heeft wethouder Groot Wassink toegezegd u in het voorjaar van 2021 het kader buurtbudgetten aan te bieden. Met deze brief komt hij deze toezegging na. Dit kader is op 16 februari 2021 vastgesteld door het college van B en W. Doel kader De buurtbudgetten hebben als doel om Amsterdammers meer zeggenschap en eigenaarschap te geven over hun buurt. Om dat optimaal te faciliteren is een duidelijk kader nodig. Dit kader maakt voor alle betrokkenen (Amsterdammers , ambtenaren, leden dagelijks bestuur en stadsdeelcommissies) duidelijk wat de mogelijkheden zijn bij de besteding van buurtbudgetten. Het beschrijft welke modellen en fases het buurtbudgetten-proces kent, waar een plan aan dient te voldoen en welke ondersteuning er is. Op die manier kan dit instrument in de komende jaren nog meer impact genereren. Hiermee geeft de gemeente vorm aan de ambitie uit het coalitieakkoord om de zeggenschap (invloed) en eigenaarschap van de Amsterdammer over zijn straat, buurt, en stad te vergroten. Totstandkoming van het kader Het kader is gebaseerd op al de (praktijk)ervaring die in de afgelopen jaren is opgedaan.

Hierbij is gebruik gemaakt van de stedelijke rapportage buurtbudgetten (die in januari met u is besproken) het onderzoek naar community building van de HvA, bijeenkomsten met (actieve) bewoners en het ontwikkeltraject/ actie-onderzoek van Amsterdammers Maak je Stad (verzorgd door de Waag, Kennisland en Pakhuis de Zwijger). Uit de onderzoeken en gesprekken met initiatiefnemers blijkt dat met buurtbudgetten en buurtbegroten Amsterdammers bereikt worden die niet eerder door de gemeente bereikt werden. Ook kwam naar voren dat het contact tussen planindiener en gemeente bijdraagt aan wederzijds begrip. Zoals verwoordt door een geïnterviewde initiatiefnemer: ‘ik heb een menselijker beeld van de gemeente’. Verder komt naar voren dat initiatiefnemers meer contact hebben met hun buren en zich meer betrokken voelen bij hun eigen buurt (eigenaarschap). Deelnemers aan buurtbudget processen hebben een democratische ervaring.

Gemeente Amsterdam, raadsinformatiebrief

Datum 16 februari 2021 Pagina 2 van 3

Uit de verschillende evaluaties en onderzoeken kwam een duidelijke behoefte naar voren bij zowel bewoners als ambtenaren aan duidelijke kaders en richtlijnen. Het beleidskader biedt deze duidelijkheid, en geeft stadsdelen tegelijkertijd ruimte om in overleg met de stadsdeelcommissie maatwerk te leveren dat bij de buurten past. Inhoudelijke kern van het kader In het kader wordt voorgeschreven dat buurtbudgetten volgens drie modellen kunnen worden besteed. Deze drie modellen (A) Amsterdam Begroot, (B) Co-creatie en (C) Community-based Begroot vormen het uitgangspunt van het kader. Het kader schrijft verder voor dat het dagelijks bestuur voorafgaand aan een nieuwe ronde buurtbudgetten een beargumenteerde keuze maakt uit (mix van) de beschikbare modellen. Dit plan, inclusief de eventuele keuze voor de besteding van een deel van het budget in een specifieke buurt/buurten, leggen zij vervolgens voor ter advisering aan de leden van hun stadsdeelcommissie. Dit beleidskader heeft geen juridische status, het is een beleidsrichtlijn. Wel kan het kader aanleiding geven tot een mogelijk nieuwe subsidieregeling, danwel tot het aanpassen van bestaande regelingen. Of, en zo ja waar dit wenselijk is wordt de komende periode verder uitgewerkt.

Tijdens het opstellen van de rapportage en het kader buurtbudgetten zijn er verscheidene best practices gedeeld over zaken als het vergroten van de inclusiviteit, het betrekken van bewoners, het beoordelen van draagvlak en het samen met bewoners vormgeven van het proces. Deze zijn verwerkt in een handreiking voor ambtenaren, die tevens ter informatie als bijlage is toegevoegd aan deze brief. Instrumentarium voor tussentijdse sturing In het kader van de risicoanalyse n.a.v. de fraude met bewonersgelden zaak G-buurt heeft Bureau Integriteit aanbevelingen gedaan voor het verbeteren van de tussentijdse sturing op buurtbudgetten. Deze verbetermaatregelen zijn opgenomen in het kader en zijn nader uitgewerkt in de aan deze brief bijgevoegde ambtelijke handreiking. BI beveelt aan een instrumentarium op te stellen dat specifiek gericht is op buurtbudgetten, waarbij vooraf voldoende checks en balances ingebouwd worden, zodat waar nodig kan worden bijgestuurd. Om tussentijds bij te (kunnen) sturen het volgende opgenomen is als zwaarst mogelijke interventie het volgende in het kader opgenomen: Indien tussentijds blijkt dat een bewonerscollectief onvoldoende handelt in het belang van de buurt en/of onvoldoende draagvlak in de buurt geniet wordt de subsidieverlening (die in tranches gaat) in eerste instantie bevroren.

In dat geval kan het stadsdeel besluiten tot een rechtsmatigheid- en doelmatigheidscheck, eventueel uitgevoerd door een derde partij. Indien deze partij onrechtmatigheden constateert kan het stadsdeel de subsidieverlening beëindigen. Voor het werken met buurtbudgetten wordt geen apart instrumentarium ontwikkeld, maar gewerkt binnen het bestaande instrumentatrium van inkoop en subsidies. De benodigde waarborgen zijn daarbinnen ingebouwd. Daarnaast worden de basisregels van Amsterdam gehanteerd: de algemene inkoopvoorwaarden en de subsidievoorwaarden van de Amsterdamse subsidieverordening (ASA).

Een routebeschrijving vindt u op amsterdam.nl

Gemeente Amsterdam, raadsinformatiebrief

Datum 16 februari 2021 Pagina 3 van 3

Consultatie en aanpassingen De db’s van de stadsdelen hebben hun stadsdeelcommissies om advies gevraagd over het kader. Om hierbij te ondersteunen zijn er twee technische sessies gehouden. Tevens is een technische sessie met leden van actieve communities gehouden. Deze adviezen en de adviezen van het desbetreffende dagelijks bestuur. De voornaamste punten die in de adviezen naar voren kwamen zijn: (1) voorstellen om de 60-40% verdeling van het beschikbare budget los te laten en het dagelijks bestuur volledige vrijheid te geven over de schaalgrote en verdeling van het buurtbudget binnen het stadsdeel (2) zorgen over beschikbare ambtelijke capaciteit voor het begeleiden/uitvoeren van de buurtbudget-processen. Om tegemoet te komen aan deze laatste zorg is middels een passage in het kader mogelijk gemaakt dat stadsdelen -in overleg met de stadsdeelcommissies- maximaal 8% van het beschikbare budget mogen inzetten voor ambtelijke en andersoortige uitvoeringskosten. Uitgangspunt hierbij is dat de uitvoering van buurtbudgetten onderdeel is en blijft van de algemene uitvoeringscapaciteit bij stadsdelen. Maar dat het voor specifieke kosten nuttig kan zijn om deze vanuit het buurtbudget te financieren. De 60/40 verdeling van de budgetten wordt gehandhaafd, omdat het belangrijk wordt geacht dat het grootste deel van de budgetten beschikbaar is voor alle inwoners van het gehele stadsdeel.

Daarnaast zijn veel praktische adviezen gegeven, die zijn meegenomen in de handreiking. Het college is verheugd dat buurtbudgetten een integraal onderdeel vormen van het reguliere gemeentelijk beleid in alle stadsdelen. We vertrouwen erop dat de zeggenschap en eigenaarschap van de Amsterdammer over zijn straat, buurt, en stad hiermee verder wordt vergroot. Met vriendelijke groet, Namens het college van burgemeester en wethouders van de gemeente Amsterdam,

Rutger Groot Wassink Wethouder democratisering

Bijlagen 1. Beleidskader buurtbudgetten 2. Handreiking buurtbudgetten

Een routebeschrijving vindt u op amsterdam.nl