Raadsbrief afdoening moties en amendement informele voedselinitiatieven

Bezoekadres Amstel 1 1011 PN Amsterdam Postbus 202 1000 AE Amsterdam Telefoon 14 020 amsterdam.nl

Retouradres: Postbus 202, 1000 AE Amsterdam

Aan de leden van de gemeenteraad van Amsterdam

9 februari 2021

Datum Ons kenmerk

Behandeld door H. Dijksman, directie Inkomen Onderwerp

Reactie op de moties en amendement over het faciliteren van informele voedselhulpinitiatieven in de stad: - Motie 986’ d.d. 10 september 2020 van raadslid Taimounti (Denk) inzake het ondersteunen van informele voedselvoorzieningen - Motie 1278 ‘Inventarisatie ondersteuning hulpinitiatieven in coronatijd’ van raadslid Flentge (SP) d.d. 16 december 2020 - Amendement 1492’ van de leden Flentge, Bakker, Roosma, Mbarki, Van Dantzig en Taimounti, ‘7,5 ton voor informele voedselhulp in de stad’.

Geachte leden van de gemeenteraad, Met deze brief geven we uitwerking aan een tweetal moties en één amendement omtrent de ondersteuning van informele voedselhulpinitiatieven in de stad gedurende de coronacrisis. Het gaat om de volgende twee moties en amendement: -

-

-

Motie 986’ van het lid Taimounti (Denk), ‘informele voedselvoorzieningen ondersteunen’, waarin het college wordt gevraagd om bij de uitwerking van de begroting ondersteuning van informele voedselvoorzieningen op te nemen in de plannen voor armoedebestrijding. Motie 1278 van het lid Flentge (SP) , ‘Inventarisatie ondersteuning hulpinitiatieven’ waarin het college gevraagd om bij de uitwerking van de begroting:  Samen met betrokken partijen te inventariseren wat er nodig is aan geld en middelen in de stad om te zorgen dat formele en informele (voedsel)hulpinitiatieven voldoende hulp kunnen blijven bieden;  Deze inventarisatie breed aan te vliegen door ook te kijken naar zaken als fysieke locaties voor voedseluitgiftepunten en benodigdheden als mondkapjes, koelkasten, ondersteuning van transport (busjes) voor informele voedselinitiatieven;  Aan de hand van deze inventarisatie een globaal plan van aanpak te schetsen om formele en informele hulpinitiatieven te ondersteunen en deze te rapporteren aan de raad. Het amendement van de leden Flentge c.s. inzake de Begroting 2021 (7,5 ton voor informele voedselhulp in de stad) die de gemeenteraad bij de behandeling van de

Een routebeschrijving vindt u op www.amsterdam.nl.

Gemeente Amsterdam

Datum 9 februari 2o21 Kenmerk Pagina 2 van 10

begroting 2021 heeft aangenomen waardoor voor de ondersteuning van voedselinitiatieven extra middelen beschikbaar zijn gekomen. We geven in deze brief weer hoe we samen met onze maatschappelijke partners formele en informele voedselinitiatieven dit jaar gaan ondersteunen met voedsel, logistiek en praktische zaken. Deze ondersteuning wordt mede mogelijk gemaakt door het Rode Kruis, Human Aid Now (HAN), vermogensfondsen, bedrijfsleven, de maatschappelijke dienstverleners en de stadsdelen. Het Rode Kruis, Human Aid Now en de vermogensfondsen hebben sinds de uitbraak van de coronacrisis voedselhulp geboden met eigen middelen waardoor we met minder armoedegelden toch meer Amsterdammers kunnen helpen. Met name het Rode Kruis en HAN hadden al veel ervaring met voedselhulp en hebben het afgelopen jaar laten zien ook in Amsterdam snel en doelmatig informele voedselinitiatieven te kunnen helpen. We continueren dan ook de samenwerking dit jaar. De inzet is dat geen Amsterdammer honger mag leiden in de stad en dat er in samenhang naar de problemen van mensen wordt gekeken. De coronacrisis heeft vele huishoudens keihard geraakt. Als gevolg van de coronacrisis zien groepen Amsterdammers vanaf maart 2020 hun inkomen teruglopen of wegvallen. Door financiële problemen komt een deel van hen in de knel met het doen van noodzakelijke uitgaven, bijvoorbeeld voor boodschappen.

Hiermee wordt de bestaanszekerheid van mensen geraakt. Schulden en sociaal-emotionele problemen liggen dan ook op de loer. Daarom hebben we kort na coronacrisis besloten om de maatschappelijke dienstverleners de intake en herintake te laten verrichten bij de Voedselbank. Het voordeel van deze werkwijze is dat de maatschappelijke dienstverleners ook problemen op andere leefgebieden kunnen oppakken zoals bijvoorbeeld schuldenproblematiek. We willen mensen helpen aan structurele oplossingen zodat zij geen beroep meer hoeven te doen op voedselhulp. Voedselhulp mag niet geïnstitutionaliseerd worden: de inzet is zoals gezegd dat noodhulp voor iedereen beschikbaar moet zijn; maar niet langer dan nodig. Leeswijzer In paragraaf een en twee schetsen we de situatie op dit moment bij respectievelijk de formele en informele voedselbanken. Hiermee gaan we ook in op het gevraagde in de moties 986’en motie 1278. In paragraaf drie beschrijven we de uitgangspunten voor de ondersteuning en de verdeling van de middelen die met het amendement zijn opgenomen in de armoedebegroting. 1) Situatie bij de formele voedselbank Vooraf We maken in deze brief een onderscheid tussen de formele en informele voedselinitiatieven. Met de formele voedselbank bedoelen we de hulp van de stichting Voedselbank Amsterdam (hierna de Voedselbank).

De Voedselbank Amsterdam, onderdeel van stichting Voedselbank Nederland, heeft een twaalftal uitgiftepunten in de stad en beoordeelt de aanvragen op basis van inkomenseisen die landelijk zijn vastgesteld. De voedselbank mag alleen ingezetenen helpen. We zien dan ook dat met name ongedocumenteerden gebruik maken van de informele voedselhulpinitiatieven. Met de Voedselbank Amsterdam hebben we al jaren een structurele

Gemeente Amsterdam

Datum 9 februari 2o21 Kenmerk Pagina 3 van 10

samenwerking en subsidierelatie. De samenwerking is naar aanleiding van de coronacrisis geïntensiveerd. Daarnaast zijn er de informele voedselhulpinitiatieven. Dit is een verzamelterm van alle voedselinitiatieven die zijn opgezet door bestaande en nieuwe zelforganisaties, charitatieve instellingen, particuliere Amsterdammers, kerkelijke instellingen, enzovoort. Sinds de uitbraak van de coronacrisis zien we een zeer sterke groei van deze initiatieven. Op basis van onze inventarisatie schatten wij in dat er op dit moment ongeveer 70 informele voedselhulpinitiatieven zijn in de stad. Het laat eens te meer zien hoe sterk de solidariteit is in onze stad. We gaan hierna eerst in op de situatie bij de Voedselbank. Situatie bij de Voedselbank Sinds corona in Nederland uitbrak en de eerste lockdown begon, is het aantal huishoudens dat gebruik maakt van de Voedselbank met ongeveer 49% toegenomen: van 1.329 huishoudens (3.179 personen) begin maart 2020 naar 1.981 (4.732 personen) eind 2020. Deze verdubbeling heeft enerzijds te maken met het feit dat meer Amsterdammers in financiële nood zijn gekomen en genoodzaakt zijn aan te kloppen bij de Voedselbank, en anderzijds omdat de samenwerking met de maatschappelijke dienstverlening (hierna Madi’s) werd geïntensiveerd. De Madi’s doen nu de intakes en herintakes voor de Voedselbank en brengen daarbij ook hun eigen bereik van mensen in nood in.

Deze mensen kunnen dan ook direct hulp krijgen bij de Madi. Het aantal huishoudens dat klant is van de Voedselbank groeide in alle stadsdelen, maar niet overal in dezelfde mate en volgens hetzelfde patroon. In Noord was de groei in absolute aantallen het grootst. Daar kwamen er 139 huishoudens bij. Procentueel was de groei in Oost het grootst. Al is dat nog steeds het stadsdeel waar de Voedselbank relatief het kleinst in omvang is (Zie bijlage 1, Factsheet Voedselbank, voor aanvullende cijfers over de Voedselbank). Eind vorig jaar luidde Voedselbank Nederland de noodklok over een dreigend tekort aan voedselaanbod. De oorzaak van dit dreigend tekort is gelegen in de combinatie van enerzijds meer klanten en anderzijds minder toevoer van voedsel, door succesvol anti-verspillingsbeleid en de beperkte mogelijkheden om inzamelingsacties te houden onder de nu geldende contactbeperkingen. Het Rijk heeft kort na de eerste lockdown vier miljoen euro aan noodsteun toegezegd aan Voedselbank Nederland. Na de noodklok die eind vorig jaar is ingeluid heeft het kabinet toegezegd aanspraak te maken op de middelen uit het Europees Sociaal Fonds. Dit is een uiterst vangnet van noodsteun toegezegd aan Voedselbanken Nederland, voor het geval dat dit toch nodig blijkt.

We onderhouden intensief contact met de Voedselbank over de actuele situatie en over wat de Voedselbank nodig heeft om hun noodhulp te kunnen blijven bieden. Gelukkig zijn er in 2020 veel giften bij de Voedselbank binnengekomen van particulieren en bedrijven. De Voedselbank Amsterdam bereikt niet alle Amsterdammers die moeite hebben om in hun eerste levensbehoeften te voorzien. Daarvoor zijn verschillende redenen aan te wijzen. Allereerst zijn er de ongedocumenteerden die geen gebruik kunnen maken van de formele voedselhulp. Daarnaast voldoet een deel van de aanvragers niet aan de toelatingseisen voor de Voedselbank. Deze gaan uit van een zeer gering besteedbaar inkomen na eventuele aftrek van schulden,

Gemeente Amsterdam

Datum 9 februari 2o21 Kenmerk Pagina 4 van 10

inschrijving in de gemeente Amsterdam en legitimatie met bankafschriften en/of salarisstroken. Ook is er een groep Amsterdammers die wel in aanmerking kunnen komen, maar voor wie de drempel naar de Voedselbank te hoog is. Schaamte speelt hierbij ook een rol. Sommige mensen zoeken hulp binnen hun eigen netwerk. We stimuleren zo veel mogelijk samenwerking tussen informele voedselinitiatieven en de Madi’s zodat mensen de hulp krijgen die ze nodig hebben. Dit hoeft niet alleen voedselhulp te zijn. We gaan de komende periode stimuleren dat informele initiatieven klanten die wel gebruik mogen maken van de Voedselbank hen ook daar naartoe gaan verwijzen. We verwachten daarom dat het aantal mensen dat gebruik maakt van de Voedselbank de komende periode gaat toenemen. In de paragraaf Uitgangspunten bij de inzet van lokale voedselinitiatieven komen we hier uitgebreider op terug. 2) Informele voedselhulpinitiatieven Sinds de coronacrisis zijn er ontzettend veel informele voedselinitiatieven tot bloei gekomen waarmee Amsterdammers elkaar helpen. Uw raad heeft in april 2020 per motie € 175.000 beschikbaar gesteld om deze informele voedselinitiatieven te ondersteunen (Ondersteun voedselvoorzieningen zoals bij de voedselbank). U bent hierover juni 2020 geïnformeerd. Naar schatting 24.000 mensen maken op dit gebruik van informele voedselhulpinitiatieven.

De uitgifte van voedsel door informele organisaties concentreert zich in de stadsdelen Noord, Zuidoost, Nieuw-West en in mindere mate stadsdeel Oost. Uit analyse van de gegevens van het Rode Kruis en de vermogensfondsen blijkt dat ongeveer 75% van de gebruikers van de informele initiatieven ongedocumenteerden zijn, 15% is gedocumenteerd maar hebben nog geen toegang tot de Voedselbank om zeer uiteenlopende redenen die hierboven zijn genoemd en 10% van de doelgroep zit in het proces van toelating tot de Voedselbank met ondersteuning vanuit de diverse initiatieven. Ongedocumenteerden maken hiermee het grootste deel uit van de groep die met informele voedselhulpinitiatieven worden geholpen waarvoor de gemeente vanwege wettelijke beperkingen geen duurzame oplossing kan bieden. We verwachten dat wanneer de pandemie afneemt en mensen weer in het eigen levensonderhoud kunnen voorzien er steeds minder vaak voedselhulp nodig zal zijn. Zover zijn we echter nog niet gelet op de voortdurende lockdown en de negatieve effecten van de coronacrisis op de economie die nu al zichtbaar zijn. Verder hebben wij u bij de beantwoording van schriftelijke vragen over armoede in Zuidoost een overzicht gegeven van 25 organisaties die tot september vorig jaar door de gemeente ondersteund zijn met middelen uit deze Noodkas.

Het ging hierbij om financiële en praktische steun aan organisaties om hen in staat te stellen voedselhulp te geven. De afgelopen periode hebben we gesprekken gevoerd met verschillende informele voedselhulpinitiatieven, stadsdelen en de organisaties het Rode Kruis, Human Aid Now (hierna HAN) en de vermogensfondsen. De laatste drie organisaties zijn sinds de uitbraak van de coronacrisis actief met voedselhulp.

Gemeente Amsterdam

Datum 9 februari 2o21 Kenmerk Pagina 5 van 10

Op hoofdlijnen zien we het volgende. De initiatieven geven aan behoefte te hebben aan ondersteuning van vrijwilligers (bijvoorbeeld met mondkapjes), ruimtes om het voedsel te verdelen en langer te kunnen bewaren en er zijn vragen over logistieke ondersteuning. Het Rode Kruis, HAN, stadsdelen en de gemeente inventariseren regelmatig met betrokken partijen wat er nodig is aan geld en middelen in de stad om te zorgen dat formele en informele (voedsel)hulpinitiatieven voldoende hulp kunnen blijven bieden. Hierbij kijken we naast het verstrekken van voedsel ook naar praktische zaken als locaties en benodigdheden als mondkapjes, koelkasten en logistieke ondersteuning aan informele voedselinitiatieven. Verder worden op stedelijk niveau en op stadsdeelniveau met de verschillende Madi’s afspraken gemaakt om de intakes op de locaties van de voedselinitiatieven te organiseren. Op deze manier geven we uitvoering aan motie 1278 (Flentge c.s.) Samenwerking met het bedrijfsleven: Boeren voor Buren. Boeren voor Buren is een initiatief, ontstaan aan het begin van de coronacrisis waarbij producten die lokale boeren niet kwijt konden, in eerste instantie gratis werden aangeboden aan gezinnen in Nieuw-West, Noord en Zuidoost die moeite hebben om rond te komen.

Met financiële hulp van de Rabobank en de Gemeente Amsterdam is er een bijzondere samenwerkingsvorm ontstaan waarbij de gemeente, Stichting Studiezalen, Techgrounds en de Rabobank de handen in een hebben geslagen om dit initiatief ook in de toekomst te kunnen bestendigen. Door de samenwerking met de gemeente Amsterdam, kunnen stadspashouders nu tegen een klein bedrag groente- en fruitpakketten bestellen. Hierdoor kunnen honderden gezinnen met een kleine portemonnee voorzien worden van betaalbaar, lokaal en vers voedsel. Er ontstaat zo een win-win situatie. Boeren krijgen een redelijke prijs voor hun producten, verspilling wordt tegengaan en afname uit de regio betekent kortere voedselketens. Stadspashouders kunnen elke twee weken een pakket bestellen. In de volgende paragraaf geven we u een update van de uitgangspunten bij de huidige inzet van de gemeente en de voedselinitiatieven. Ook informeren we u over de inzet van het Rode Kruis en de vermogensfondsen die zich hebben ingezet om in samenwerking met de particuliere initiatieven Amsterdammers in nood te helpen. Uitgangspunten bij de inzet van informele voedselhulpinitiatieven Vanwege de huidige verscherpte coronamaatregelen verwacht het college dat de druk op de informele voedselinitiatieven voorlopig niet afneemt.

Wanneer in deze periode meer mensen gevaccineerd kunnen worden en de maatregelen tegen de verspreiding van het virus mogelijk versoepeld kunnen worden, kan dit over enkele maanden wellicht leiden tot een daling van het aantal mensen dat gebruik moet maken van voedselhulp bij de verschillende maatschappelijke initiatieven. Voorlopig blijf het verstrekken van voedselnoodhulp door lokale, particuliere initiatieven nodig. Het college heeft daarom de volgende uitgangspunten geformuleerd bij de ondersteuning van voedselinitiatieven:

Gemeente Amsterdam

Datum 9 februari 2o21 Kenmerk Pagina 6 van 10

-

-

-

-

-

-

-

Amsterdammers die een gebrek aan eten hebben, worden zoveel mogelijk met eten geholpen. De gemeente faciliteert dit en wordt hierbij ondersteund door het Rode Kruis en de vermogensfondsen / Human Aid Now. De gemeente verstrekt zelf geen voedsel. De infrastructuur van lokale informele voedselondersteuning is een samenwerkingsmodel van initiatieven, stadsdelen, het Rode Kruis en uitvoerders in opdracht van particuliere fondsen. Het Rode Kruis en de vermogensfondsen ontvangen hiervoor een bijdrage van de gemeente. Daar waar de initiatieven onvoldoende voedsel uit hun eigen netwerk bijeen kunnen brengen, vullen Rode Kruis en HAN dit aan, hierin ondersteund door de stad. Maatschappelijke initiatieven die financiële ondersteuning nodig hebben, kunnen contact opnemen bij het desbetreffende stadsdeel en kunnen hiervoor een aanvraag indienen volgens de subsidieregeling Sociale Basis. De gemeente zet hiervoor aanvullende middelen in, mocht dat nodig zijn. Hierbij gaat het om ondersteunende zaken, zoals hulp bij het vinden van een geschikte uitgiftelocatie, afvoeren van afval en dergelijke. Middelen uit de Sociale Basis zijn niet bedoeld voor kosten voor de aanschaf van voedsel. Voor Amsterdammers met verblijfsrecht is de lokale informele voedselverstrekking in principe aanvullend en tijdelijk.

Met adequate (financiële) ondersteuning verwachten we dat burgers zonder deze aanvullende voedselverstrekking in staat zijn om zelf voedsel aan te schaffen. Als dat tijdelijk niet kan, is de dienstverlening van de Voedselbank beschikbaar. Gemeenteambtenaren en professionals die het beleid uitvoeren zullen altijd naar de Voedselbank verwijzen. Ongedocumenteerden behoren niet tot de doelgroep van de Voedselbank. Zij zijn voor voedselhulp aangewezen op informele initiatieven. Bovenstaand uitgangspunt is daarom op hen niet van toepassing. Ook informele initiatieven verwijzen zoveel mogelijk door naar de reguliere hulpverlening en waar nodig ook naar de Voedselbank. Adequate doorverwijzing wordt geleidelijk aan een voorwaarde voor gemeentelijke ondersteuning. Hierbij werken we samen met de partners, zoals het Rode Kruis en de particuliere fondsen. De reguliere hulpverlening (de maatschappelijk dienstverlening) gaan meer ter plaatse bij deze initiatieven outreachend op zoek naar mensen die professionele hulpverlening horen te krijgen. We stimuleren partners die voedsel aanleveren maximaal om te werken met naturaverstrekking, principes van voedselveiligheid en tegengaan van voedselverspilling.

Door te stimuleren dat mensen meer hulp krijgen via de reguliere hulpverlening en de Voedselbank Amsterdam verwachten we dat een deel van de ontvangers van voedselhulp over enkele maanden minder afhankelijk worden van de noodvoedselhulp. Het grootste gedeelte van de mensen dat gebruik maakt van de informele voedselinitiatieven is zoals gezegd ongedocumenteerd. Voor hen staat de weg naar de reguliere hulpverlening niet open, ook niet naar de Voedselbank. 3) Inzet amendementsmiddelen € 750.000 voor informele voedselhulp in de stad De gemeente zet voor de ondersteuning aan de maatschappelijke initiatieven voor 2021 € 750.000 euro in. Deze middelen zijn beschikbaar dankzij het amendement: ‘7,5 ton voor informele voedselhulp in de stad’, van de leden Flentge, Bakker, Roosma, Mbarki, Van Dantzig en Taimounti.

Gemeente Amsterdam

Datum 9 februari 2o21 Kenmerk Pagina 7 van 10

We continueren de samenwerking met het Rode Kruis en de vermogensfondsen met HAN als uitvoerder. Deze stap is gebaseerd op de ervaringen in 2020. Hieronder schetsen we de inzet van het Rode Kruis en HAN sinds de uitbraak van de coronacrisis. Inzet Rode Kruis bij de ondersteuning van informele voedselinitiatieven. Sinds april 2020 heeft het Rode Kruis ongeveer 30 lokale informele Amsterdamse voedselinitiatieven ondersteund bij het verzorgen van voedselhulp. Dat doet het met name in de stadsdelen Nieuw West, Noord en Zuidoost. Het Rode Kruis ondersteunt initiatieven hoofdzakelijk door te helpen bij voedselverschaffing, logistieke adviezen te geven en vrijwilligers beschikbaar te stellen voor uitgifte-acties. In de periode juli tot en met december 2020 heeft het Rode Kruis een gemeentelijke subsidie ontvangen van €124.325. De gemeentelijke subsidie was bedoeld als bijdrage in de kosten die het Rode Kruis gemaakt heeft om lokale initiatieven met eigen middelen te ondersteunen. In 2020 heeft het Rode Kruis via de informele voedselinitiatieven naar schatting 16.000 Amsterdammers geholpen met maaltijden, voedselpakketten, levensmiddelen, verzorgingsproducten, logistieke ondersteuning en door het wekelijks verstrekken van 2.500 Albert Heijn boodschappenkaarten aan de informele initiatieven.

De boodschappenkaarten die het Rode Kruis uitgeeft, worden met korting door het Rode Kruis ingekocht bij de Albert Heijn. Deze kaarten kunnen initiatieven inzetten door voedsel aan te schaffen of zij kunnen ervoor kiezen om de kaarten uit te delen. Deze kaarten kunnen naast voedsel ook ingezet worden om noodzakelijke verzorgingsproducten aan te schaffen, zoals luiers. In totaal heeft het Rode Kruis uit eigen middelen in 2020 voor ongeveer 1,1 miljoen euro aan voedselhulp verstrekt. Inzet vermogensfondsen/Human Aid Now (HAN) bij de ondersteuning van de informele voedselinitiatieven. Naast het Rode Kruis leveren ook de particuliere vermogensfondsen een belangrijke bijdrage aan de ondersteuning van particuliere initiatieven die voedsel verstrekken aan Amsterdammers in nood. De fondsen financieren gezamenlijk de organisatie Human Aid Now (HAN), die daarmee in staat is om aan de lokale maatschappelijke initiatieven voedselpakketten aan te bieden. In totaal hebben de vermogensfondsen in 2020 €700.000 bijgedragen, waardoor HAN aan 8.000 mensen via de lokale initiatieven voedselpakketten heeft kunnen verstrekken. In totaal hebben in 2020 de lokale initiatieven in samenwerking met het Rode Kruis en HAN aan 24.000 Amsterdammers voedsel noodhulp verstrekt.

Dit is mede mogelijk gemaakt door een financiële bijdrage van het Rode Kruis en de particuliere fondsen van gezamenlijk ruim 1,8 miljoen euro. In bijlage 2 vindt u een overzicht van alle bekende organisaties die door het Rode Kruis, vermogensfondsen en de stadsdelen in 2020 zijn ondersteund. De afgelopen periode is gebleken dat HAN tegen relatief lage kosten voedselpakketten kan samenstellen. De boodschappenkaarten die het Rode Kruis verstrekt, vormen hier een passende aanvulling op. Beide initiatieven ondersteunen op eigen initiatief en met eigen middelen de lokale initiatieven. Een bijdrage in de kosten die zij hiervoor maken past bij de stad Amsterdam. Daarnaast brengen HAN en het Rode Kruis kennis en expertise mee. Deze kennis van het werkveld

Gemeente Amsterdam

Datum 9 februari 2o21 Kenmerk Pagina 8 van 10

van de humanitaire hulpverlening helpt ons als stad om ook kritisch te zijn naar de vele sympathieke initiatieven: zijn er bijvoorbeeld geen dubbelingen in het aantal mensen dat wordt geholpen? In het eerste kwartaal van 2021 ondersteunen we het Rode Kruis met een incidentele subsidie van €250.000 en de vermogensfondsen met een incidentele subsidie van € 150.000. De fondsen verstrekken deze middelen aan HAN. Op deze manier wordt het geld besteed aan het verstrekken van voedsel. Naast de middelen die de gemeente inzet, blijven ook het Rode Kruis en de vermogensfondsen eigen middelen beschikbaar stellen om voedselhulp te bieden in Amsterdam. De bijdrage van de gemeente aan het Rode Kruis en de vermogensfondsen is ongeveer een derde van de totale directe kosten voor voedsel die het Rode Kruis en de vermogensfondsen financieren en ter beschikking stellen aan de lokale initiatieven. Door deze co-financieringsconstructie bereiken we ook een multipliereffect: door de samenwerking kunnen we meer mensen helpen. Stadsdelen ondersteunen de organisaties vanuit de Sociale Basis bij het vinden van geschikte locaties en bij logistieke problemen. Wanneer dit onvoldoende is, kunnen stadsdelen aanspraak maken op aanvullende middelen uit dit budget voor bijvoorbeeld hulpmiddelen. Hier reserveren we het eerste kwartaal vooralsnog €50.000 voor. In totaal zetten we het eerste kwartaal €450.000 in.

Voor het tweede kwartaal reserveren we €300.000. Hoe deze middelen het volgend kwartaal precies verdeeld worden, wordt duidelijk voor de start van het tweede kwartaal en na overleg met de partners. Belangrijke factoren of we de ondersteuning kunnen afschalen is in hoeverre de pandemie vermindert en de staat van de economie. We houden u uiteraard op de hoogte over de ontwikkelingen. De particuliere initiatieven spreken ook in 2021 in eerste instantie het eigen netwerk aan om aan voedsel te komen. Als er een tekort dreigt, vullen het Rode Kruis en HAN aan. Het Rode Kruis en de vermogensfondsen / HAN beoordelen in samenwerking met de stadsdelen via een screening de verschillende initiatieven: welke vorm van hulp aan de organisatie is noodzakelijk, waar is extra ondersteuning nodig en hoe kan de hulpverlening ervoor zorgen dat mensen niet langdurig afhankelijk zijn van voedselhulp, voor zover het geen ongedocumenteerden betreft. In deze screening komen zoals hierboven gememoreerd conform motie 1278 van het lid Flengte ook aanvullende ondersteuningsvragen aan de orde, zoals fysieke locaties voor voedseluitgiftepunten en benodigdheden als mondkapjes, koelkasten, ondersteuning van transport (busjes) voor informele voedselinitiatieven.

De stadsdelen kunnen deze aanvragen, waar het niet gaat om voedsel, het beste beoordelen en waar relevant bijdragen uit de Sociale Basis eventueel aangevuld met middelen die naar aanleiding van uw amendement beschikbaar zijn gesteld. Het belang van goede samenwerking tussen de formele en informele hulpverlening om mensen beter te helpen

Gemeente Amsterdam

Datum 9 februari 2o21 Kenmerk Pagina 9 van 10

Met de stadsdelen is afgesproken om de coördinatie van de (voedsel)ondersteuning aan de particuliere initiatieven in de wijken te verdiepen. De stadsdelen kennen deze initiatieven heel goed en leggen de verbinding met de formele hulpverlening, zoals met de Madi’s. Het is niet wenselijk dat verschillende particuliere initiatieven structureel voedselhulp blijven bieden. We hebben juist de Voedselbank en inkomensondersteuning als vangnet waar mensen op terug kunnen vallen. We willen stimuleren dat Amsterdammers die in aanmerking komen voor de Voedselbank en inkomensondersteuning ook gebruik maken van deze voorzieningen. We stimuleren hen door daar naartoe te verwijzen. Natuurlijk weten we dat er mensen zijn die drempels ervaren en de formele instanties mijden. Zij blijven liever bij een lokale organisatie omdat het vertrouwd aanvoelt en laagdrempelig is. Per stadsdeel is daarom maatwerk nodig. We zien een belangrijke rol voor de stadsdelen weggelegd om samen met de lokale initiatieven te bespreken hoe we nu de volgende fase in kunnen gaan. Waarbij de belangrijke ‘vindplaatsfunctie’ van de initiatieven in de wijken behouden blijft. Deze initiatieven bereiken namelijk wel naar schatting 24.000 mensen in een zwakke sociale uitgangspositie. Tegelijkertijd realiseren we ons heel goed dat mensen zonder papieren niet terug kunnen vallen op de reguliere hulpverlening.

Zij blijven wel aangewezen op de voedselhulp. De voedselhulp wordt in elk geval tot juli 2021 voortgezet. Dank Voedselhulp aan de minderbedeelden in onze stad is een verantwoordelijkheid van ons allemaal: overheid, het maatschappelijk initiatief en bedrijfsleven. Sinds de uitbraak van de coronacrisis hebben Amsterdammers laten zien dat solidariteit en barmhartigheid diep verankerd zit in onze DNA: uit alle delen van de stad kwam hulp. We willen iedereen bedanken die heeft bijgedragen aan de voedselhulp. Al die vrijwilligers, bij de voedselbanken maar ook de vele zelforganisaties, particuliere fondsen, kerken, moskeeën, het Rode Kruis, Human Aid Now, levensmiddelenbranche, lokale winkels en horeca. We staan ook in 2021 klaar want niemand mag honger leiden in onze stad. Het college beschouwt de moties 986’ van het lid Taimounti inzake informele voedselvoorzieningen ondersteunen, motie 1278 Inventarisatie ondersteuning hulpinitiatieven in coronatijd van raadslid Flentge (SP) d.d. 16 december 2020 en het amendement van de leden Flentge, Bakker, Roosma, Mbarki, Van Dantzig en Taimounti, 7,5 ton voor informele voedselhulp in de stad hiermee als afgedaan.

Hoogachtend, Namens het college van burgemeester en wethouders van Amsterdam,

Marjolein Moorman Wethouder Armoedebestrijding

Gemeente Amsterdam

Datum 9 februari 2o21 Kenmerk Pagina 10 van 10