Raadsbrief afdoening motie mondzorgcoaches OKT getekend

Raadsinformatiebrief Afdoening motie

Aan: Datum Portefeuille(s) Portefeuillehouder(s): Behandeld door Onderwerp

De leden van de gemeenteraad van Amsterdam 9 mei 2023 Jeugd(zorg)/Publieke Gezondheid en Preventie Marjolein Moorman, Alexander Scholtes Vera Bruinsma-Jager, Calixte Veerman, GGD Stand van zaken afdoening motie 497 van de leden Hoogtanders, Runderkamp, Van Pijpen, Wehkamp, Alberts, Bloemberg-Issa en Khan.

Geachte leden van de gemeenteraad, In de vergadering van de gemeenteraad van 10 november 2022 heeft uw raad bij de behandeling van de begroting 2023 motie 497 van raadsleden Hoogtanders, Runderkamp, Van Pijpen, Wehkamp, Alberts, Bloemberg-Issa en Khan aangenomen. Daarin wordt het college gevraagd om: 1. In navolging van de motie Mohandis c.s. in gesprek te gaan met betrokken partijen zoals zorgverzekeraars, de jeugdgezondheidzorg (JGZ) en de lokale mondzorg (o.a. Jeugd Tand Verzorging Amsterdam) om te bevorderen dat kinderen uit risicogroepen via de JGZ in aanraking worden gebracht met mondzorg door het inpassen van mondzorgcoaches; 2. De uitvoering hiervan te baseren op de succesvolle interventies in Tilburg en Heerlen; 3. De inzet van mondzorgcoaches als eerste in te zetten voor (jonge) kinderen in wijken met een lage sociaaleconomische status; 4. En deze bij gebleken succes en na borging van de financiering op rijksniveau uit te breiden naar andere wijken. Wij bedanken u voor het inbrengen van de motie en delen uw zorgen over de mondgezondheid van de Amsterdamse kinderen. Wij vinden het van groot belang dat alle Amsterdamse kinderen gelijke kansen hebben om gezond op te groeien. Goede preventieve mondzorg hoort hierbij en daar kan je niet vroeg genoeg mee beginnen.

Verschillende activiteiten ter bevordering hiervan zijn aan de orde gekomen in de eerdere beantwoording van schriftelijke vragen over de toegankelijkheid van mondzorg1. Denk aan de aandacht voor mondzorg door de Jeugdgezondheidszorg (JGZ) en de inzet van jeugdtandartsen. In deze brief geeft het college een stand van zaken over de uitvoering van de motie. We gaan in op verschillende initiatieven in Amsterdam om de mondzorg voor jonge kinderen te verbeteren. Daarnaast informeren we u over relevante landelijke ontwikkelingen.

1

Zie beantwoording van schriftelijke vragen over de toegankelijkheid van mondzorg: https://amsterdam.raadsinformatie.nl/document/11993189/1/Beantwoording_sv_Hoogtanders_toegan kelijkheid_van_mondzorg_voor_Amsterdammers

Gemeente Amsterdam, raadsinformatiebrief

Datum 9 mei 2023 Pagina 2 van 4

Stand van zaken uitvoering motie Als college pakken wij de uitvoering van de motie als volgt op: De GGD Amsterdam is de afgelopen tijd met diverse betrokkenen in gesprek gegaan om de inzet van mondzorgcoaches op het OKT te verkennen. Hieruit is naar voren gekomen dat alle betrokkenen mondzorg bij jonge kinderen een belangrijk onderwerp vinden. Er zijn in Amsterdam al diverse initiatieven om de samenwerking rond mondzorg voor jonge kinderen te versterken. Initiatieven ter verbetering van de mondzorg van jonge kinderen Een belangrijk initiatief is het effectonderzoek ‘Gezonde Peutermonden’, uitgevoerd door de Hogeschool Utrecht (HU). Het onderzoek is uitgevoerd op negen locaties in het land, waaronder in Amsterdam in Zuidoost, Noord en Nieuw-West. De HU onderzoekt of de implementatie van een mondzorgcoach op het consultatiebureau leidt tot gedragsverandering van ouders en een betere mondgezondheid van kinderen. Ook onderzoekt de HU of de inzet haalbaar en kosteneffectief is. De onderzoeksresultaten worden in juni 2023 verwacht. Het is in afwachting van de resultaten vooralsnog onbekend of de inzet van mondzorgcoaches op het consultatiebureau daadwerkelijk effectief is. Omdat professionals en ouders positieve ervaringen hebben, zijn Tilburg en Heerlen al gestart met een pilot om de inzet van mondzorgcoaches bij de jeugdgezondheidszorg (JGZ) te implementeren.

Hierbij onderzoekt de HU hoe de inzet van mondzorgcoaches duurzaam geïmplementeerd kan worden. Men kijkt naar oplossingen voor de logistieke- (locaties, middelen), financiële- en personele knelpunten. Het college is uiteraard benieuwd naar de uitkomsten van het onderzoek. Het is van belang dat de samenwerking tussen JGZ en mondzorg aansluit bij de lokale behoefte. Deze visie onderschrijft het ministerie van VWS en de GGD GHOR. En sluit naadloos aan bij een onderzoekproject uitgevoerd door het Academisch Centrum Tandheelkunde Amsterdam in Nieuw-West, ‘Healthy Food Healthy Teeth’ (ACTA). Dit onderzoek is gericht op het verbeteren van de mondzorg van jonge kinderen en heeft een looptijd tot maart 2025.2 In het kader van dit onderzoek is een breed netwerk opgezet voor professionals vanuit verschillende domeinen die kinderen en hun ouders helpen op het gebied van ontwikkeling, gezonde leefstijl, voeding en mondgezondheid. De partners in dit netwerk, waaronder Jeugdtand verzorging Amsterdam, het ACTA, het OKT, de GGD en tandartsen uit de wijk, verkennen hoe de samenwerking op een structurele manier vormgegeven kan worden. Ook bij dit onderzoek loopt men in de praktijk aan tegen logistieke en financiële knelpunten. Denk aan gebrek aan ruimte op de OKT locaties en gebrek aan tijd en personele inzet voor het maken van samenwerkingsafspraken.

Gezamenlijk wordt bekeken hoe deze knelpunten verholpen kunnen worden. Het ACTA onderzoekt in dit project eveneens in hoeverre ouders en professionals behoefte hebben aan mondzorgcoaches uit dezelfde doelgroep als de ouders. Dit is een andere aanpak dan die van de mondzorgcoach op het consultatiebureau, zoals de HU onderzoekt. Déze aanpak lijkt 2

Het eerste artikel is in November 2022 gepresenteerd: Professionals' perspectives on how to address persistent oral health inequality among young children: an exploratory multi-stakeholder analysis in a disadvantaged neighborhood of Amsterdam, the Netherlands ; Awani Balasooriyan et al.

Een routebeschrijving vindt u op amsterdam.nl

Gemeente Amsterdam, raadsinformatiebrief

Datum 9 mei 2023 Pagina 3 van 4

op het programma Childsmile.3 De resultaten van dit onderzoek worden direct met de ketenpartners gedeeld en in 2025 naar verwachting gepubliceerd. Een andere vorm van mondzorgcoaches is de aansluiting van studenten van het ACTA bij een aantal spelinlopen in het kader van hun maatschappelijke stage. Bij spelinlopen kunnen ouders met jonge kinderen elkaar ontmoeten en wordt de ontwikkeling van jonge kinderen gestimuleerd. Het ACTA en het OKT verkennen in de loop van 2023 hoe ze deze samenwerking voor de langere termijn kunnen vormgeven. Tot slot gaan tandartsen in de loop van dit jaar naar behoefte aansluiten bij een aantal bijeenkomsten van Centering Ouderschap in wijken met relatief veel inwoners met een lage sociaal economische status. Bij Centering Ouderschap komen groepen ouders met hun baby’s bij elkaar. Samen met de jeugdverpleegkundige praten ze over de ontwikkeling en gezondheid van hun baby en hoe het in hun gezin gaat. Het is de bedoeling dat de tandartsen de kennis over het voorlichten van jonge ouders hiermee ook overbrengen op de professionals die de groepen begeleiden. Landelijke ontwikkelingen Ook landelijk spelen er verschillende ontwikkelingen die relevant zijn ten aanzien van het inzetten van mondzorgcoaches bij het OKT (zie kamerbrief 10 november: mondzorg jeugdigen, minima en kwetsbare ouderen), waarin o.a. het volgende is opgenomen: •

•

•

In 2022 is door diverse (landelijke) partijen het actieplan ‘op weg naar een mondgezonde generatie’ opgesteld. De kern van het actieplan is het verbeteren van de samenwerking tussen de publieke gezondheidszorg en de mondgezondheidszorg. In Amsterdam lopen er al diverse initiatieven om deze domeinen te verbinden en versterken, zoals hierboven benoemd. De minister van VWS is met zorgverzekeraars en de Nederlandse Zorgautoriteit (NZa) in overleg over een betaaltitel voor de inzet van een mondhygiënist bij de JGZ voor kinderen van 0 tot 4 jaar. Ook is de minister in overleg met partijen over het verbeteren van de elearning mondzorg voor JGZ professionals, zodat hierin de laatste inzichten beter worden verwerkt. Het Ivoren Kruis en Zorgverzekeraars Nederland willen een experiment starten met een andere vergoedingssystematiek voor mondzorg voor kinderen. De tandartspraktijken worden gestimuleerd om kinderen in zorg te krijgen die voorheen niet naar de tandarts zijn geweest. De effectiviteit van een abonnementstarief in plaats van betaling per verrichting wordt onderzocht.

Concluderend gebeurt er veel op landelijk en lokaal niveau op het gebied van mondzorg voor jonge kinderen. In Amsterdamse wijken met relatief veel inwoners met een lage sociaal economische status worden mondzorgcoaches ingezet bij o.a. spelinlopen en bij Centering

3

Het programma Childsmile is in 2008 in Schotland opgezet om de ongelijkheid in toegang tot mondzorg en mondgezondheid aan te pakken.

Een routebeschrijving vindt u op amsterdam.nl

Gemeente Amsterdam, raadsinformatiebrief

Datum 9 mei 2023 Pagina 4 van 4

Ouderschap groepen. We zijn daarnaast benieuwd naar de resultaten van de lopende onderzoeken af en volgen de landelijke ontwikkelingen nauwgezet. Het college beschouwt de motie hiermee als afgedaan.

Met vriendelijke groet, Namens het college van burgemeester en wethouders van de gemeente Amsterdam,

Marjolein Moorman Wethouder Jeugd(zorg)

Een routebeschrijving vindt u op amsterdam.nl