Raadsbrief 30 kmu in de stad.pdf

Bezoekadres Amstel 1 1011 PN Amsterdam Postbus 202 1000 AE Amsterdam Telefoon 14 020 amsterdam.nl

Retouradres: Postbus 202, 1000 AE Amsterdam

Leden van de gemeenteraad t.a.v. de raadscommissieleden MLW Amstel 1 1011 PN Amsterdam

Datum Ons kenmerk

*Z006E129885*

8 juli 2021 V&OR/UIT/2021007957

Uw kenmerk Behandeld door W. Kuné, directie Verkeer & Openbare Ruimte, w.kune@amsterdam.nl

M.F. Niekus, directie Verkeer & Openbare Ruimte, max.niekus@amsterdam.nl Kopie aan Bijlage

‘Beleidsvoornemen 30 km/u in de stad’

Onderwerp

Informeren over het beleidsvoornemen ‘30 km/u in de stad’

Geachte leden van de gemeenteraad, Amsterdam wil een stad zijn waar kinderen onbezorgd naar school kunnen en ouderen de fiets met plezier nemen. Een stad waar de schaarse, drukke openbare ruimte die we hebben is bedoeld om elkaar te ontmoeten. Dat kan alleen als we Amsterdammers daadwerkelijk in staat stellen zich ontspannen door de stad te bewegen. Als we deze ambitie van een onbezorgde stad waarmaken, vergroten we ook de veiligheid in het verkeer. Daarvoor zijn extra stappen nodig. Een van deze extra stappen is het verlagen van de maximumsnelheid op veel meer plekken in de stad naar 30 km per uur per 2023. 30 km/u als uitgangspunt in de stad Een verlaging van de snelheid naar 30 km/u leidt tot een grotere verkeersveiligheid. Het zorgt voor 20-30% minder ernstige verkeersongevallen. Dit is zeker in een drukke stad als Amsterdam belangrijk, waar in 2020 ruim 800 ernstig gewonden en 13 dodelijke slachtoffers te betreuren waren. Daarnaast leidt het tot een gemiddelde geluidsreductie van 3dB. Ter indicatie: om eenzelfde geluidsreductie te bereiken met het nu vigerende snelheidsregime is een halvering van het verkeer nodig. Overigens klagen mensen veel over geluidsoverlast. Verkeersgeluid is de belangrijkste bron van geluid in de stad (zie ook Actieplan Geluid). Te veel geluid kan leiden tot hinder, slaapverstoring, stress en vermoeidheid.

Als dat lang aanhoudt, is er het risico op hoge bloeddruk, hartklachten en hartaanvallen. De snelheidsverlaging leidt ook tot minder autoverplaatsingen met circa 2-3%, met name personenverkeer. Dit is vooral het gevolg van een modal shift: een verschuiving van verplaatsingen van auto naar lopen, fietsen en het OV.

Een routebeschrijving vindt u op www.amsterdam.nl.

Gemeente Amsterdam

Datum 7 juli 2021 Ons kenmerk V&OR/UIT/2021007957 Pagina 2 van 4

Ook past deze stap bij de mobiliteitstransitie, waarvan de verwachting is dat steeds meer kleine (en elektrische) voertuigen in de stad komen te rijden. Deze voertuigen hebben in veel gevallen snelheden tot 25 km/u of 40 km/u. Een lagere maximum snelheid zorgt ervoor dat het stedelijk verkeer beter op elkaar is afgestemd. Een stedelijke omgeving zorgt ervoor dat automobilisten hun snelheid al wat aanpassen. Het voelt logischer om langzamer te rijden, vanwege de drukte en de objecten langs de weg. Andersom geldt dat ook: in een niet-stedelijke omgeving is het voor de automobilist logischer harder te kunnen rijden. Op die locaties kan dan ook harder worden gereden. Dit geldt bijvoorbeeld op de IJdoornlaan en de President Allendelaan. Ook in onderstaande gevallen is 50 km/u een passende uitzondering: • Wegen met 2x2 rijbanen, vanwege de verkeersuitstraling van deze weg en/of • Wegen zonder oversteekrelatie, bijvoorbeeld door een hek in het midden of gebrek aan voorzieningen aan één kant van de weg blijven 50 km/u en/of • Weggedeelten die direct overgaan van een snelheid van 70 km/u of hoger naar een lagere snelheid en/of • Logica van het netwerk: als kleine, niet logische wegvakken een afwijkende snelheid hebben op basis van bovenstaande criteria, passen we dit aan.

Mocht op basis van bovenstaande criteria een weg 50 km/u blijven, dan is een vereiste dat deze weg vanwege de verkeersveiligheid vrijliggende fietsvoorzieningen moet hebben en dat er geen parkeerstrook langs de weg ligt. In de bijlage is in het beleidsvoornemen opgenomen welke wegen 30 km/u worden en welke 50 km/u blijven vanuit de huidige omgeving en gebruik, uitgaande van bovenstaande uitgangspunten. De gebiedsontsluitingsweg-30 Met bovenstaande uitgangspunten wordt meer dan de helft van de huidige 50 km/u-wegen in Amsterdam 30 km/u, ook grotere wegen met relatief veel verkeer. Om deze stap te zetten, introduceren we in Amsterdam een nieuwe wegcategorie: de gebiedsontsluitingsweg-30 (GOW30). De andere categorieën in de stad, zoals de erftoegangsweg-30 en de gebiedsontsluitingsweg-50, blijven gewoon nog bestaan. Ook door de Stichting Wetenschappelijk Onderzoek Verkeersveiligheid (SWOV) en CROW (kennisinstituut verkeer) is geconstateerd dat een nieuwe wegcategorie nodig is. Zij constateren dat deze categorie ontbreekt in het huidige concept van Duurzaam Veilig. Duurzaam Veilig is het concept waarin snelheid en massa zoveel mogelijk zijn gescheiden en waarin onderscheid wordt gemaakt tussen woonstraten (erftoegangswegen, 30 km/u) en verkeersstraten (gebiedsontsluitingswegen, 50 km/u).

In de praktijk blijkt er behoefte te zijn aan een weg die daar tussenin zit: een straat waar relatief veel verkeer overheen kan, maar waar de verblijfsfunctie vraagt om een veilige, lagere snelheid. In de landelijke werkgroep die het afwegingskader met 30 km/u als leidend principe opstelt, wordt dit nu meegenomen en is naar verwachting later dit jaar meer duidelijk. Hierover hebben we nauw contact met het CROW.

Gemeente Amsterdam

Datum 7 juli 2021 Ons kenmerk V&OR/UIT/2021007957 Pagina 3 van 4

Hoe willen we dit invoeren? Het doel is het beleidsvoornemen in één keer in te voeren in 2023. Dit is voor de weggebruiker het meest duidelijk: in Amsterdam geldt 30 km/u, tenzij dit anders staat aangegeven. Bovendien treden de genoemde voordelen meteen op. Stapsgewijze invoering naar 30 km/u per weg, bijvoorbeeld bij groot onderhoud of herinrichting van een weg, zou ertoe leiden dat er tientallen jaren een situatie met verschillende soorten snelheden in de stad ontstaat. Bovendien duurt het dan veel langer om onze ambities rond verkeersveiligheid te realiseren. Onder andere Brussel heeft onlangs voor de strategie in één keer gekozen, met goede resultaten. Om de invoering succesvol te laten zijn worden diverse middelen ingezet, zoals een uitgebreide communicatiecampagne, en meten en monitoren van de verkeersveiligheid, geluid- en milieueffecten. Ook passen we infrastructuur aan waar noodzakelijk, en willen we kijken of Intelligent Speed Adaption (ISA) (versneld) ingezet kan worden. Handhaving is het sluitstuk van voorliggend voorstel. Openbaar Vervoer & Nood- en Hulpdiensten Het beleidsvoornemen raakt mogelijk het functioneren van de OV-bedrijven en Nood- en Hulpdiensten. Een lagere maximumsnelheid betekent dat zij op een aantal locaties mogelijk minder snel door de stad kunnen rijden.

Dat kan voor OV-bedrijven leiden tot langere reistijden, met mogelijke gevolgen voor de exploitatie. Voor Nood- en Hulpdiensten dient de wettelijke aanrijtijd te allen tijde geborgd te worden. Met deze partijen zijn we in goed overleg. Momenteel liggen twee maatregelen voor om de genoemde effecten te verminderen: • Snelheidsdifferentiatie, waarbij de snelheid op de vrije tram/busbaan 50 km/u blijft, terwijl de aanliggende rijbaan wel 30 km/u wordt. Alle gebruikers van de tram/busbaan rijden vervolgens deze hogere snelheid. Het gaat hierbij om trams, bussen, nood- en hulpdiensten, taxi’s en andere ontheffingshouders. Verkeerskundig gezien moet er wel sprake zijn van een duidelijke vrije tram /busbaan, met minimaal een fysieke afscheiding of verhoging, anders geldt dezelfde snelheid als de rijbaan. • Tijdelijke uitzondering van in ieder geval drie trajecten: de Prins Hendrikkade-Oost, waar zeven verschillende buslijnen richting Centraal Station van gebruik maken, de Westerdoksdijk/Van Diemenstraat en een deel van de Haarlemmerweg blijven vooralsnog 50 km/u. De komende maanden brengen we met OV-bedrijven en nood- en hulpdiensten via een verdere impactanalyse de effecten van ‘30km/u in de stad’ nader in beeld. Ook bezien we welke aanvullende mitigerende maatregelen we kunnen en moeten nemen.

Bij het definitieve voorstel voor de gemeenteraad eind dit jaar worden deze maatregelen opgenomen in het beleid. Inspraak ‘30 km/u in de stad’ Over dit concrete onderwerp voeren we al geruime tijd gesprekken met de stad, diverse organisaties en de raad. Denk aan de Agenda Autoluw, aan de motie die hierover in uw raad is aangenomen, en concreet over voorliggend beleidsvoorstel met diverse belangenorganisaties. Ook in de media zijn al diverse berichten verschenen. Recent nog heeft AT5 bericht over de uitkomsten van een panel over dit onderwerp. Gebleken is dat er brede steun is voor de doelstellingen van de maatregel, maar er zijn ook duidelijk een aantal aandachtspunten meegegeven.

Gemeente Amsterdam

Datum 7 juli 2021 Ons kenmerk V&OR/UIT/2021007957 Pagina 4 van 4

Van 23 augustus tot 3 oktober 2021 ligt dit beleidsvoornemen formeel voor ter inspraak. Iedereen wordt zo in staat gesteld te reageren op dit voornemen. Daarna wordt het definitieve voorstel via het college ter goedkeuring aan de raad voorgelegd. Naar verwachting besluit de gemeenteraad er dan eind 2021 over. Stadsgesprekken Verkeersveiligheid Daarnaast organiseren we ook een aantal stadsgesprekken over verkeersveiligheid. Het doel van deze gesprekken is van de Amsterdammer te horen welke maatregelen voor een verkeersveiligere stad zij graag zien. Vanzelfsprekend is voorliggend voornemen (van ’30 km/u in de stad’) onderdeel van die gesprekken. In die gesprekken gaan we het ook hebben over andere maatregelen om de stad verkeersveiliger te maken. Bijvoorbeeld maatregelen rond logistiek (denk aan veilige bevoorrading en besteldiensten) en maatregelen rond taxi. Om de stad verkeersveilig te maken, hebben we een brede aanpak nodig. Tot slot Onze missie is klip en klaar. We willen een stad waarin kinderen onbezorgd naar school kunnen fietsen of lopen, waar ouderen met plezier de fiets pakken en waar mensen ontspannen van A naar B kunnen. Om die ambitie waar te maken moet de verkeersveiligheid verregaand verbeterd worden, waarmee ook het aantal verkeersslachtoffers en doden drastisch omlaag zal gaan. Dat moet met (soms stevige) ingrepen en aanpassingen.

‘30 km/u in de stad’ is een belangrijke en noodzakelijke stap.

Met vriendelijke groet,

Namens het college van burgemeester en wethouders van Amsterdam,

Egbert J. de Vries Wethouder Verkeer en Vervoer, Water en Luchtkwaliteit