Raadsbesluit2021-034B- 12 Ruimtelijke Ordening (30) 2. DB besluit West ontwerpbp 1e herziening O

Nummer

VN2020-007664

Directie

bc west

Stadsdeel West

DB

Voordracht voor het DB West van 04 juni 2020

Portefeuille

Ruimtelijke Ordening (30)

Agendapunt

B2

Tekst van openbare besluiten

Onderwerp

wordt gepubliceerd

Ontwerpbestemmingsplan Oud West 2018 1e herziening (binnentuinen, verharding en uitvoeringsrichtlijnen) Het dagelijks bestuur West besluit

Het ontwerpbestemmingsplan Oud West 2018 1e herziening voor advies voor te leggen aan de Stadsdeelcommissie om het vervolgens door te geleiden naar de wethouder ruimtelijke ordening met verzoek tot terinzagelegging.

Kernboodschap

Het dagelijks bestuur van het stadsdeel hecht veel waarde aan het belang van binnentuinen en tuinen. Oud-West is één van de dichtst bebouwde gebieden van Nederland. Het behoud van groene tuinen kan bijdragen aan het beperken van hittestress en het waterbergend vermogen bij hevige regenbuien versterken. Bovendien zijn de tuinen voor veel bewoners een belangrijke buitenruimte en rustoord binnen de bouwblokken. De binnenterreinen zijn waardevol voor de volksgezondheid, waterberging en cultuurhistorie. Vanwege een goed woon- en leelimaat wil het bestuur dat de tuinen in Oud-West zo groen mogelijk blijven en zo goed mogelijk zijn voorbereid op klimaatveranderingen. Daarbij gaat het niet alleen om het beperken van bouwwerken. Het is ook wenselijk dat tuinen niet nog verder betegeld en verhard worden. In dit ontwerpbestemmingsplan wordt het vergunningvrij bouwen in tuinen beperkt en wordt een maximaal verhardingspercentage voorgeschreven. Verder zijn de strengere bouwregels uit de uitvoeringsrichtlijnen voor kruimelafwijkingen overgenomen (dakterrassen, daktoegangsopbouwen, balkons). Bestuurlijke achtergrond

Het bestemmingsplan Oud West 2018 is op 7 november 2019 vastgesteld door de gemeenteraad. In het bestemmingsplan is het vergunningvrij bouwen in het achtererfgebied (nog) niet beperkt omdat de procedure al te ver gevorderd was en er daardoor een te groot risico op planschaderisico zou ontstaan. In dezelfde vergadering heeft de gemeenteraad een besluit genomen waarin het stadsdeel wordt verzocht een herziening van het bestemmingsplan aan te kondigen en voor te bereiden waarin het vergunningvrij bouwen in het achtererfgebied alsnog wordt beperkt. Aan dit verzoek wordt uitvoering gegeven door middel van voorliggend ontwerpbestemmingsplan. Daarnaast wordt deze herziening aangegrepen om de nieuwe uitvoeringsrichtlijnen voor daktoegangsopbouwen, dakterrassen en balkons (vastgesteld in het DB van 21 januari 2020) door te vertalen in het bouwregels van het bestemmingsplan Oud West 2018.

Gegenereerd: v1.19

1

Portefeuille

Ruimtelijke Ordening (30)

Agendapunt B2

Gemeente Amsterdam Stadsdeel West

DB

Voordracht voor het DB West van 04 juni 2020

Participatie en vooroverleg artikel 3.1.1. Besluit ruimtelijke ordening Het DB heeft op 11 februari 2020 besloten het voorontwerpbestemmingsplan vrij te geven voor het participatietraject met bewoners en andere belanghebbenden. Het voorontwerp heeft van 19 februari tot en met 30 april 2020 ter inzage gelegen. In deze periode is vooroverleg gevoerd met de 3.1.1 Bro instanties (Brandweer, Waternet, Gasunie, Liander). De reacties uit dit vooroverleg geven geen aanleiding om het bestemmingsplan te wijzigen. Gedurende dezelfde periode konden bewoners en andere belanghebbenden per mail een reactie geven op het plan. Vanwege de maatregelen rond het coronavirus kon een geplande bewonersavond begin april geen doorgang vinden. Om bewoners toch goed te kunnen betrekken bij de voorbereiding van het bestemmingsplan, was alle informatie online beschikbaar op een projectenwebsite van de gemeente. Via Facebook is deze website extra onder de aandacht gebracht. Naast enkele steunbetuigingen hebben in totaal 7 verschillende partijen inhoudelijk gereageerd op het voorontwerp. De reacties zijn samengevat en van een antwoord voorzien in paragraaf 4.1 van de toelichting van het bestemmingsplan. De reacties geven geen aanleiding om het bestemmingsplan te wijzigen. Drie reacties gaan over dakterrassen en daktoegangsopbouwen. Deze bewoners willen de huidige mogelijkheden behouden.

Eén reactie is een verzoek om een woning mogelijk te maken in een bedrijfspand. Deze reacties geven geen aanleiding om het bestemmingsplan aan te passen. Drie reacties gaan over specifieke adressen en komen van de desbetreffende eigenaar of ontwikkelaar. 1. Rochdale Rochdale stelt dat wordt miskend dat er binnen het plangebied grote verschillen zijn tussen de diverse bouwblokken en de bijbehorende binnentuinen. Als voorbeeld wordt de diepe binnentuin van Bellamystraat 31-37 aangehaald. Verzocht wordt om maatwerk te leveren en percelen waar bebouwing en verharding wenselijk en mogelijk is, deze bebouwing en verharding niet te verbieden. Beantwoording: met de herziening van het bestemmingsplan wordt beoogd het vergunningvrij bouwen in het achtererfgebied te beperken. Dat wil niet zeggen dat er een absoluut verbod wordt opgelegd, maar dat er een vergunningstelsel wordt geïntroduceerd. Juist de Bellamybuurt is in het kader van Amsterdam Rainproof gedefinieerd als een extreem urgent knelpunt met kans op schade aan vastgoed en ernstige verkeershinder als gevolg van hevige regenval. De buurt is een zeer gevoelig gebied vanwege de hoge mate van verharding en het lagergelegen polderpeil van maaiveld en binnentuinen.

Het is wenselijk om ieder bouwplan in elk achtererfgebied in Oud West maar zeker in de Bellamybuurt, vergunningplichtig te maken, ongeacht de grootte of diepte van het binnenterrein. Op die manier kan per geval een bestuurlijke afweging worden gemaakt en worden beoordeeld of een vergunning al dan niet kan worden verleend.

Gegenereerd: v1.19

2

Portefeuille

Ruimtelijke Ordening (30)

Agendapunt B2

Gemeente Amsterdam Stadsdeel West

DB

Voordracht voor het DB West van 04 juni 2020

2. Ten Kateschool V.O.F. en Stedelijke Ontwikkel Maatschappij I B.V. Ten Kateschool V.O.F. en Stedelijke Ontwikkel Maatschappij I B.V. stellen dat met het verbieden van nieuwe verharding de bestaande rechten voor het binnenterrein bij de Ten Kateschool niet of onvoldoende worden gerespecteerd. De school is recent verbouwd tot appartementencomplex. Het parkeerterrein zal worden gebruikt ten behoeve van deze woningen. Beantwoording: de bestaande rechten worden niet weggenomen. Het gebruik als parkeerterrein blijft toegestaan conform het huidige en oude bestemmingsplan. Daarnaast beletten de planregels het niet om parkeerplaatsen voor de nieuwe woningen te realiseren in een deel van het binnenterrein dat nu nog niet verhard is. Met toepassing van een binnenplanse afwijking is het namelijk mogelijk om met de bestaande verharding 'te schuiven' of om parkeerplaatsen aan te leggen die niet volledig maar deels verhard zijn. 3. De ontwikkelaar van Jan Pieter Heijestraat 66-74 / Borgerstraat 186-198 De ontwikkelaar van Jan Pieter Heijestraat 66-74 / Borgerstraat 186-198 verzoekt de omgevingsvergunning van 22 juli 2015 ‘mee te nemen’ in de herziening zodat alsnog medewerking kan worden verleend aan het realiseren én gebruiken van het gebouw conform omgevingsvergunning.

Beantwoording: De Afdeling bestuursrechtspraak van de Raad van State heeft op 22 januari 2020 uitspraak gedaan inzake de verleende omgevingsvergunning van 22 juli 2015 en het desbetreffende besluit vernietigd. Op dit moment ligt er nog de aanvraag omgevingsvergunning van 25 juni 2014 voor onder andere een appartementenhotel. Op deze aanvraag zal het stadsdeel opnieuw moeten beslissen. Er is zodoende geen sprake van een verleende omgevingsvergunning. Daarnaast wordt opgemerkt dat de C.V. bovenstaande gronden reeds heeft aangevoerd in het beroep dat zij heeft ingesteld tegen de vaststelling van bestemmingsplan Oud West 2018. De zitting en de uitspraak wordt verwacht binnen een jaar na afloop van de beroepstermijn (16 januari 2020). Deze stand van zaken geeft geen aanleiding om het bouwplan in de 1e herziening van bestemmingsplan Oud West 2018 mee te nemen.

Bestuurlijke prioriteit

De herziening is de uitwerking van verzoek dat het stadsdeel van de gemeenteraad heeft gekregen. Daarnaast kan de herziening worden gezien als een maatregel in het kader van de bouwdynamiek. Het vormt een juridisch planologisch kader waarmee het vergunningvrij bouwen in het achtererfgebied niet langer onvoorwaardelijk mogelijk is, daktoegangsopbouwen niet langer worden toegestaan en bouwaanvragen voor dakterrassen en balkons strenger worden getoetst.

Gegenereerd: v1.19

3

Portefeuille

Ruimtelijke Ordening (30)

Agendapunt B2

Gemeente Amsterdam Stadsdeel West

DB

Voordracht voor het DB West van 04 juni 2020

Wettelijke grondslag

• Wet ruimtelijke ordening (Wro), artikel 3.1 • Besluit ruimtelijke ordening (Bro), artikel 3.1.1 • Verordening op het lokaal bestuur in Amsterdam, bijlage 2, artikel 1.1 21.4 Onderbouwing besluit

In Oud-West spelen meerdere belangen als het gaat om bebouwing in de binnentuin. Er is een uitbreidingswens van bewoners en ondernemers op de begane grond. Deze wens staat in bepaalde gevallen haaks op de andere belangen zoals de zorg voor een goed woon- en leelimaat, het behoud van een cultuurhistorische waarde van de binnentuinen en het anticiperen op klimaatveranderingen door het waterbergend vermogen van de binnentuinen op peil te houden en hittestress zoveel mogelijk te beperken. De druk op de binnenterreinen zal hoog blijven. Zonder maatregelen dreigen binnentuinen voor een groot deel te worden volgebouwd en de overgebleven tuinen te worden verhard en betegeld met mogelijke gevolgen voor volksgezondheid, waterberging en cultuurhistorische waarden. Het algemeen belang van klimaatadaptatie, volksgezondheid, waterberging, ecologie en cultuurhistorie enerzijds wegen we af tegen het individuele belang van eigenaren met bouwrechten in het achtererfgebied anderzijds. In deze belangenafweging spelen de volgende aspecten spelen een rol: • Oud-West behoort tot de dichtst bebouwde woonomgevingen van Amsterdam. Om toch iedere bewoner van de wijk te kunnen voorzien van voldoende buitenruimte vormen de binnentuinen een belangrijk rustoord binnen de bouwblokken.

De tuinen in Oud-West zijn van groot belang zijn voor een prettig leelimaat en de gezondheid en het welzijn van de bewoners. Dit geldt voor de bewoners met een tuin, maar ook voor de bewoners die op de eerste verdieping of hoger wonen. De binnentuinen bieden rust en ruimte en bevorderen de biodiversiteit. In Oud-West, waar aan de straatkant voorzijde van de bebouwing de drukte van de stad duidelijk aanwezig is en de mogelijkheden tot recreëren in een rustige omgeving zich op enige afstand bevinden, dient de rust aan achterzijde van de woning als compensatie. De tuinen zijn voor veel bewoners een belangrijke buitenruimte; • Het behoud van een cultuurhistorische waarde van de binnentuinen als onderdeel van een voor de 19e eeuw kenmerkende bouwstijl; • Het behoud van een stedenbouwkundig waardevolle verhouding tussen groen en grijs; • Het anticiperen op klimaatveranderingen door het waterbergend vermogen van de binnentuinen op peil te houden. Gezien de hoge mate van verharding van Oud-West en de hydrologische kenmerken (gemend rioolstelsel en afstand tot oppervlaktewater) is Oud-West gevoelig voor te verwachten extreme neerslag. In het kader van Amsterdam Rainproof is onderzocht waar de stad kwetsbaar is voor extreme neerslag. Extreme buien kunnen zowel op particulier als op openbaar terrein voor overlast zorgen en mogelijk tot schade leiden.

Het is daarom wenselijk om het waterbergend vermogen van de tuinen op peil te houden en waar mogelijk te versterken;

Gegenereerd: v1.19

4

Portefeuille

Ruimtelijke Ordening (30)

Agendapunt B2

Gemeente Amsterdam Stadsdeel West

DB

Voordracht voor het DB West van 04 juni 2020

• Het anticiperen op klimaatveranderingen door de verkoelende werking van groen op peil te houden. De binnentuinen dragen bij aan het mitigeren van de toenemende hitteproblematiek. Klimaatverandering leidt tot hetere zomers, meer warme en tropische nachten en meer hittegolven. Dit heeft invloed op de gezondheid en het welzijn van mensen, de leeaarheid van buurten en comfort in woningen en gebouwen. In dichtbebouwde en versteende gebieden zoals Oud-West zijn de effecten groter dan in meer groene gebieden binnen en buiten de stad. Oud-West is binnen Amsterdam een gebied met relatief weinig groen. Het behoud van groene tuinen draagt bij aan het beperken van hittestress; • Oud-West is één van de meest versteende gebieden van Amsterdam en Nederland. Binnentuinen en tuinen zijn schaars en staan onder druk. In het verleden zijn bedrijven en woningen uitgebouwd ter vergroting van het bedrijfsvloeroppervlak en woonoppervlak. In Oud-West zijn een aantal bouwblokken nagenoeg volgebouwd. Uit een data-analyse blijkt dat de particuliere tuinen in Amsterdam gemiddeld voor 11% bedekt zijn met vegetatie. In Oud-West zijn er uitschieters van 4%, 5% en 9% voor respectievelijk de Borgerbuurt, Vondelparkbuurt West en Bellamybuurt Zuid. Terwijl het groenpercentage voor de Nederlandse tuinen gemiddeld 36% is.

Deze belangenafweging leidt tot twee maatregelen om het bestaande groen en de onverharde delen van het achtererfgebied te beschermen: 1. 2.

het vergunningvrij uitbouwen in het achtererfgebied wordt beperkt. Dit houdt in dat het aanbouwen in het achtererfgebied alleen nog kan onder voorwaarden of zelfs in het geheel niet. Het wordt verboden zonder of in afwijking van een omgevingsvergunning nieuwe verharding, bijvoorbeeld in de vorm van tegels, aan te brengen. Er zijn twee voorwaarden waaronder een omgevingsvergunning wel verleend kan worden: 2.1. als aangetoond wordt dat het waterbergend vermogen van de tuin minstens 60 millimeter per uur bedraagt; 2.2. als de gronden voor niet meer dan 50% wordt verhard, waarbij de oppervlakte van bebouwde gronden als verharding wordt meegerekend.

In het voorontwerp waren al onderzoeken en adviezen opgenomen van Programma Rainproof en GGD. Deze zijn aangevuld en geactualiseerd met de laatste inzichten en wetenschappelijke onderzoeken met betrekking tot waterberging, hittestress en volksgezondheid. De onderzoeken verstevigen de onderbouwing van de voorgenomen maatregelen en leiden niet tot een andere planregeling. Voorwaarden voor afwijkingen van bestemmingsplan Nadat de herziening van het bestemmingsplan in werking is getreden, zijn vergunningvrije bouwwerken in het achtererfgebied vergunningplichtig geworden en niet langer onvoorwaardelijk mogelijk. Het doel van het bestemmingsplan is niet het nastreven van een absoluut verbod op aanbouwen, maar het creëren van een vergunningstelsel. De afweging daarvoor zal moeten plaats vinden in het kader van een buitenplanse afwijking (op grond van artikel 2.12 lid 1, sub a onder 2 en 3 van de Wabo). De uitvoeringsrichtlijnen kruimelgevallen zal daarvoor het vereiste kader bieden.

Gegenereerd: v1.19

5

Portefeuille

Ruimtelijke Ordening (30)

Agendapunt B2

Gemeente Amsterdam Stadsdeel West

DB

Voordracht voor het DB West van 04 juni 2020

Voordat de herziening van dit bestemmingsplan wordt vastgesteld door de gemeenteraad, zal het dagelijks bestuur van het stadsdeel West een wijziging van de uitvoeringsrichtlijnen voor buitenplanse afwijkingen vaststellen. Om tot een juiste afweging te komen welke ruimtelijke mogelijkheden er nog zijn voor het realiseren van een aanbouw, wordt momenteel een verkenning uitgevoerd. Zie verder de memo ‘Regulering vergunningsvrij aanbouwen middels uitvoeringsrichtlijnen’ in de bijlage. Planning Na advies door de stadsdeelcommissie zal de wethouder ruimtelijke ordening besluiten het ontwerpbestemmingsplan ter inzage te leggen voor zienswijzen. Hierbij is het van belang dat de termijn tussen de terinzagelegging van het voorontwerp en de terinzagelegging van het ontwerpbestemmingsplan voldoende ruim is om voor een belanghebbende de te vervallen mogelijkheden uit het planologisch regime te benutten. Het vervallen van bouwrechten moet voor een belanghebbende voorzienbaar zijn. Uit de adviezen over planschaderisico blijkt dat de benuttingsperiode voor dit soort bouwwerken zes maanden bedraagt. Vanwege deze benuttingsperiode zal het ontwerp niet eerder dan 19 augustus 2020 (zes maanden na publicatie van het voorontwerp) ter inzage worden gelegd.

Publicatie zal op de gebruikelijke formele wijze gebeuren, in de Staatcourant en de gemeentelijke bekendmakingen en op de landelijke website www.ruimtelijkeplannen.nl Gedurende 6 weken kan een ieder zijn zienswijzen naar voren brengen. Deze worden door de gemeenteraad betrokken in de besluitvorming omtrent de vaststelling van het bestemmingsplan. Dit is de globale planning van het bestemmingsplan Oud West 1e herziening: 1. 2. 3. 4. 5. 6. 7. 8. 9.

Publicatie voorontwerp, 19 februari 2020 Participatie, 19 februari t/m 30 april 2020 Zes maanden benuttingsperiode tussen publicatie voorontwerp en terinzagelegging ontwerp, 19 februari t/m 19 augustus 2020 Advisering stadsdeelcommissie op ontwerpbestemmingsplan, 16 juni en 1 juli 2020 Besluitvorming wethouder ontwerpbestemmingsplan, juli/augustus 2020 Ontwerp ter inzage, september-oktober 2020 Verwerken zienswijzen, november-december 2020 Vaststellen gewijzigde uitvoeringsrichtlijnen door het dagelijks bestuur, eerste kwartaal 2021 Vaststelling bestemmingsplan gemeenteraad, eerste kwartaal 2021

Juridische haalbaarheid De regels voor vergunningvrij bouwen komen voort uit landelijke wetgeving. Een inperking van de landelijke wetgeving dient gemotiveerd te zijn met een juridische onderbouwing die de toets van de Raad van State kan doorstaan. Het is niet op voorhand zeker dat de nu gebruikte onderbouwing houdbaar is. Deze herziening is pas het tweede bestemmingsplan

Gegenereerd: v1.19

6

Portefeuille

Ruimtelijke Ordening (30)

Agendapunt B2

Gemeente Amsterdam Stadsdeel West

DB

Voordracht voor het DB West van 04 juni 2020

waarin de gemeente Amsterdam het vergunningvrij bouwen en verharding in de binnentuinen probeert te beperken. Het vastgestelde bestemmingsplan De Pijp was de pilot. Tegen het desbetreffende onderdeel van het bestemmingsplan is beroep ingesteld. Op 27 maart 2020 zou dit beroep worden behandeld door de Raad van State maar de zitting is vanwege de coronamaatregelen voor onbepaalde tijd uitgesteld. De wethouder ruimtelijke ordening heeft in een eerder stadium al aangegeven dat zij, in tegenstelling tot haar voorganger, de uitkomsten van de pilot en de uitspraak van de Raad van State niet wil afwachten en in Oud-West ook alvast beperkende maatregelen wil nemen.

Advies, afstemming en participatie

Het ontwerpbestemmingsplan is afgestemd met Waternet, GGD, Monumenten & Archeologie, Programmateam Rainproof, Ruimte & Duurzaamheid en Vergunningen Bouw stadsdeel West.

Financiële onderbouwing Overige toelichting

Het besluit om het voorontwerpbestemmingsplan te publiceren en pas zes maanden na publicatie het ontwerpbestemmingsplan ter inzage te leggen, heeft als financiële consequentie dat planschaderisico wordt voorkomen. Conclusie

De genoemde beslispunten in de voordracht hebben geen financiële consequenties. Communicatie Binnen de gemeente

Gegenereerd: v1.19

De publicatie van het ontwerpbestemmingsplan wordt gedeeld met de afdelingen VTH van stadsdeel West.

7

Portefeuille

Ruimtelijke Ordening (30)

Agendapunt B2

Gemeente Amsterdam Stadsdeel West

DB

Voordracht voor het DB West van 04 juni 2020

Buiten de gemeente

De terinzagelegging van het ontwerpbestemmingsplan zal op de gebruikelijke, formele wijze worden gepubliceerd in de Staatcourant, de gemeentelijke bekendmakingen en op de landelijke website www.ruimtelijkeplannen.nl Verder gaat er een persbericht uit dat het ontwerpbestemmingsplan af is en dat er nu de mogelijkheid is om zienswijzen naar voren te brengen. Alle informatie over het ontwerpbestemmingsplan is online beschikbaar op een projectenwebsite van de gemeente. Via Facebook wordt deze website extra onder de aandacht gebracht. Documenten Registratienr.

Naam

AD2020-033992

01 GEWIJZIGD - SDC bespreekflap - 16 juni 2020 (msw12)

AD2020-033605

02 Ontwerpbestemmingsplan regels (pdf)

AD2020-033991

03 GEWIJZIGD - Ontwerpbestemmingsplan toelichting (pdf)

AD2020-033608

04 Ontwerpbestemmingsplan bijlagen bij toelichting (pdf)

AD2020-033604

05 Ontwerpbestemmingsplan verbeelding (pdf)

AD2020-033569

Stadsdeel West Voordracht (pdf)

Behandelend ambtenaar (naam, telefoonnummer en e-mailadres)

Marcel Zwaagman, 06 1051 8118, m.zwaagman@amsterdam.nl. Uitslag

C Akkoord na wijzigingen, voor akkoord voorleggen aan bestuurder

Gegenereerd: v1.19

8