Raadsadres zienswijze op Ontwerp Wijziging Omgevingsplan (Horeca).pdf

gemeente Amsterdam: Toevoeging van regels over horeca, darkstores en evenementenlocaties’, zoals bekendgemaakt op 29 augustus 2025 Aanlevering: per post en tevens afgifte op het stadhuis (met bericht van ontvangst) en digitale versie naar gemeenteraad

Geachte gemeenteraad, Graag dienen wij een zienswijze in op het ter inzage gelegde ‘Ontwerp Wijzigingsbesluit Omgevingsplan’. In zijn algemeenheid lijken de toegevoegde regels in overeenstemming te zijn met het vastgestelde Horecabeleid 2025, dat wij in grote lijnen onderschrijven. Onze zienswijze beperkt zich tot één onderwerp: de omgevingsvergunning van rechtswege voor bestaande horecaterrassen en het ontbreken van maatwerkbepalingen die het mogelijk maken om bepaalde terrassen te verkleinen. Ten tijde van de totstandkoming van het beleidskader ‘Ruimte voor de voetganger’ en het ‘Horecabeleid 2025’ hebben wij gepleit om tenminste 2 meter aan te houden als minimale obstakelvrije doorloopruimte voor voetgangers op stoepen waar dat fysiek mogelijk is. De gemeente heeft dat helaas niet aangedurfd, resp. heeft de belangen van de particuliere horeca-ondernemingen laten prevaleren boven het algemeen belang van een veilige en comfortabele voetgangers(doorloop)ruimte. In het Jaar van de Voetganger vragen wij daar opnieuw aandacht voor. Onze argumenten en overwegingen: 1. Verlening van een omgevingsvergunning van rechtswege leidt tot inflexibiliteit en beperking van de beleidsruimte van de gemeente.

“Ervaring leert dat het heel lastig is beperkingen op een algemene norm op te leggen: dit lukt zelden” (Citaat uit de brief van 13 mei 2025 aan de gemeenteraad over de reguliere openingstijden). Nu gekozen is voor de vastlegging van de bestaande (legale) terrasomvang in de van rechtswege te verlenen omgevingsvergunning (met 1.5 meter voetgangersruimte in stadsdeel _____________________________________________________________________________________________________________ Wij zetten ons in voor het beschermd stadsgezicht, de kwaliteit van de openbare ruimte en de balans in de binnenstad van Amsterdam Vereniging Voordestad: www.voordestad.amsterdam | Overleg 124 1068RM Amsterdam | 0655840723 of 0626214450

Centrum), dient de gemeenteraad ervoor te zorgen dat het college van B&W, resp. de stadsdeelbesturen (DB’s), in staat worden gesteld om de oppervlakte van een bestaand terras op grond van een zwaarwegend algemeen belang alsnog te beperken. 2. Op dit moment is het alleen mogelijk om de bestaande minimale vrije doorloopruimte te vergroten naar 2 meter bij herinrichtingen of als onderdeel van een terrassenplan dat voorziet in een integrale (her)verdeling van de beschikbare ruimte. Dit instrumentarium schiet tekort. Er zijn diverse overwegingen die ertoe nopen om in specifieke gevallen maatwerk te kunnen leveren. 3. Vanwege de opname van de vergunning van rechtswege in het Omgevingsplan worden bestaande terrassen niet getoetst aan de normen waar nieuwe terrassen aan moeten voldoen. Deze normen zijn generiek van aard, maar hebben als zodanig geen rol gespeeld bij de vaststelling van de terrasmaten en de vergunningverlening in het verleden. Het is dus heel goed mogelijk, zo niet aannemelijk, dat er bestaande terrassen zijn die in meerdere of mindere mate niet voldoen aan de normen van dit moment, zoals de norm dat een terras geen gevaar mag opleveren voor de bruikbaarheid van de openbare ruimte of voor het doelmatig en veilig gebruik daarvan (zie beoordelingsregels art. 3.77 Ontwerp Wijzigingsbesluit Omgevingsplan).

In gevallen waarin er evident sprake is van een veiligheidstekort of een ernstig veiligheidsrisico, zal een stadsdeelbestuur moeten kunnen ingrijpen, zonder plicht tot herinrichting of invoering van een integraal terrassenplan. Ook moet de in dat geval noodzakelijk geachte inperking van de bestaande terrasruimte geen schadeplicht jegens de betrokken horecaondernemer met zich meebrengen. Dit vraagt om aanvullende regels in het Omgevingsplan, waaronder een maatwerk-bepaling. 4. Ook vereist het vastgestelde Horecabeleid 2025 dat de gemeente over afdoende instrumenten beschikt om regelend te kunnen optreden. Op pagina 32, onder punt 4.2.3. en gelijkluidend op pag. 167 van het ‘Ontwerp Wijzigingsbesluit Omgevingsplan’ valt te lezen: ‘Als een bestaand terras waarvoor een omgevingsvergunning van rechtswege geldt, in ernstige mate afbreuk doet aan een aanvaardbaar woon- en leefklimaat, dan kunnen aan de omgevingsplan-vergunning van rechtswege voorschriften worden verbonden om die gevolgen tot een aanvaardbaar niveau terug te brengen.’ De vertaling hiervan in door de gemeente in specifieke gevallen te benutten regels zijn wij in het wijzigingsbesluit niet tegengekomen. 5. Amsterdam wordt hoe langer hoe drukker. Vooralsnog slaagt het gemeentebestuur er niet in om de aantallen overnachtende toeristen en dagbezoekers te doen afnemen.

Dit impliceert dat er ook meer voetgangers zullen zijn in de straten en op de stoepen met horecavoorzieningen, met name in de binnenstad. Dus zal het stadsdeelbestuur ook met het oog op toekomstige ontwikkelingen moeten beschikken over het instrumentarium dat nodig is om de vrije doorloopruimte in dergelijke gevallen uit te breiden ten koste van de terrasruimte. Mogelijk volstaat hier het instrument van een integraal terrassenplan en vrijwaring van schadeplicht voor de gemeente niet. Ook dit vraagt om aanvullende regels. 6. Als het gemeentebestuur mocht besluiten om geen aanvullende bepalingen in het Omgevingsplan op te nemen, dan mag verwacht worden dat ‘bezwaarde’ bewoners in concrete gevallen zich kunnen beroepen op de Omgevingswet die vereist dat (voldoende) rekening wordt gehouden met het belang van bewoners bij een aanvaardbaar woon-en leefklimaat. Zonder afdoende instrumenten is de gemeente niet in staat om het belang van bewoners mee te wegen.

Conclusie Wij bepleiten niet dat bestaande terrassen alsnog generiek aan de 2-meternorm moeten voldoen en evenmin dat de ‘omgevingsvergunning van rechtswege’ ongedaan wordt gemaakt. Wel is het naar ons oordeel noodzakelijk dat er regels worden toegevoegd die het gemeentebestuur, resp. het stadsdeelbestuur, in staat stellen om in diverse specifieke situaties kleinere terrasmaten te hanteren dan in de bestaande vergunningen, resp. in de van rechtswege verkregen omgevingsvergunningen, zijn vastgelegd.

Oproep

Wij roepen de gemeenteraad en het college van B&W op om aanvullende regels op te (doen) nemen in het Omgevingsplan die de gemeente in staat stellen om in diverse specifieke situaties af te wijken van de voor bestaande terrassen vastgelegde terrasmaten, zoals in deze zienswijze bepleit.

Met vriendelijke groet, namens Voordestad

Rogier Noyon voorzitter

Fred Kramer secretaris