Raadsadres verbouwingsplan Amsterdam Museum

Erfgoedvereniging Heemschut Commissie Amsterdam amsterdam@heemschut.nl Vereniging Vrienden van de Amsterdamse Binnenstad vvab@amsterdamsebinnenstad.nl

Aan de Gemeenteraad van Amsterdam PER EMAIL InfoGemeenteraad@amsterdam.nl Amsterdam, 1 februari 2022 Betreft: Verbouwingsplan Amsterdam Museum Geachte Raad, Zoals u ongetwijfeld bekend is bevindt het verbouwingsplan voor het Amsterdam Museum zich in een afrondend stadium. Helaas is aan het belangrijkste bezwaar van Heemschut en de VVAB, het verdwijnen van de Schuttersgalerij, niet tegemoet gekomen. De Schuttersgalerij is een door de architecten Bart van Kasteel en Jaap Schipper ontworpen onderdeel van het nieuwe Amsterdams Historisch Museum, dat naadloos aansluit op de historisch gegroeide situatie van de overwelfde en overbouwde Begijnensloot. De monumentale bebouwing aan weerszijden, het Jongenshuis en de bebouwing aan de Meisjesbinnenplaats zijn behouden gebleven en daarmee ook de historische bouwstructuur van wanden of gevels en vooral ook de oude kappen. De ingreep die in 1975 werd voltooid sloot de middeleeuwse stegenstructuur aan op de inwendige binnenplaatsen van het Burgerweeshuis en werd ook toen al gezien als één van de best geslaagde stedenbouwkundige ingrepen in de binnenstad. De galerij is bovendien een bescheiden, zorgvuldige en daarmee geniale ingreep in het monumentale complex. Behoud van de Schuttersgalerij in het vernieuwde museum is om twee redenen van belang. 1.

De historisch gegroeide structuur van successievelijk laatmiddeleeuws klooster, via Burgerweeshuis tot Amsterdam(s Historisch) Museum is bijzonder waardevol. Het in stand houden van de Schuttersgalerij – inmiddels immers een wezenlijk onderdeel van het museum – hoort daarbij en getuigt van respect voor de architecten en monumentenzorgers van de zorgvuldige restauratie en de geslaagde herbestemming van de jaren zeventig van de vorige eeuw. Elke generatie voegt wel iets toe en voor de leesbaarheid van de historische ontwikkeling is het belangrijk die toevoegingen, esthetisch en constructief verantwoord, te behouden. 2. Sloop van de galerij èn de monumentale gebouwen aan weerszijden van de overbouwde Begijnensloot ten behoeve van enkele grote expositiezalen vormt een onacceptabele aantasting van de historische gegroeide bouwstructuur. Wanden, vloeren en een deel van de kappen moeten worden gesloopt, waardoor de authenticiteit van het centrale deel van het rijksmonument geheel – op de buitengevels na – verloren gaat. Bouwstenen worden vermalen en zullen gebruikt worden in de aankleding van de nieuwbouw. Bij de vorige ingreep werd veel zorgvuldiger met het bovenstaande complex omgegaan.

Wij begrijpen goed dat de schutters- en regentenstukken een belangrijk onderdeel van de museumcollectie zijn die de directie graag in het Amsterdam Museum wil tonen, dat er inmiddels andere ideeën leven over de presentatie ervan én dat een openbaar toegankelijke galerij misschien niet langer wenselijk is. De nu voorgestelde grote museumzalen doen echter niet alleen de Schuttersgalerij verdwijnen, maar ook het interieur, bouwconstructies en de bouwstructuur van het Jongenshuis en de bebouwing aan de Meisjesbinnenplaats. Het is alles afwegende een veel te rigoureuze ingreep van het rijksmonument. Het belang van de publieke functie van het museum rechtvaardigt deze verwoestende aanpak van het tot nog toe goed bewaarde monument echter volstrekt niet. De aantasting van de historische structuur, zoals het slopen van authentieke onderdelen als gevels en wanden, vloeren en kapconstructies en het doorbreken van de structuur van het gebouwencomplex, is een ongeoorloofde ingreep die aan particulieren nooit zou worden toegestaan. Om die reden gaf de CRK in een notitie aan de gemeenteraad d.d. 25 augustus 2021 aan dat juist

De gebouwdelen en kappen met daartussen de Schuttersgalerij (Begijnensloot) die vervangen worden voor de grote museumzaal. https://pelserhartman.nl/project/3d-scannen-amsterdammuseum-voor-verbouwing/

Bouwtekening van de nieuwe museumzalen ter plaatse van de Schuttersgalerij en de bouwmuren en de kappen van de gebouwen aan de Begijnensloot. In de definitieve plannen is het dakterras iets lager geplaatst.

in een project als deze waar de gemeente zelf bij betrokken is, een zorgvuldige afweging dient plaats te vinden: “De transformatie van het Amsterdam Museum moet in alle opzichten onberispelijk verlopen. De verbouwing vraagt om die reden een even valide als solide architectonische onderbouwing. Componenten die lijken op aanpassingen en verbouwingen die de gemeente andere initiatiefnemers in de historische binnenstad ontzegt (op basis van vigerende welstandseisen en bestemmingsplannen), zijn alleen verdedigbaar als hun onontkoombaarheid is aangetoond.” Dat laatste is geenszins overtuigend gebeurd. Wij verzoeken u om bovenstaande redenen bezwaar te maken tegen het genoemde onderdeel van het verbouwingsplan. Uiteraard zijn we graag bereid ons verzoek nader toe te lichten. Namens Heemschut Amsterdam en de Vereniging Vrienden van de Amsterdamse Binnenstad, met vriendelijke groeten,

Norman Vervat voorzitter Heemschut Amsterdam

Govert Janssen voorzitter VVAB