Raadsadres van de Latei inzake PGB-beleid begeleid Thuis

Aan: de gemeenteraad van Amsterdam, t.b.v de raadsvergadering op 14 juni 2023 Betreft: de raadsvoordracht PGB-beleid begeleid Thuis. Datum: 12 juni 2023

Geachte raadsleden, In aanvulling op de eerdere brief van de Latei stuur ik u hierbij nog wat correcties, en meer gegevens die verband houden met het voorstel PGB-beleid begeleid Thuis. Even nog ter verduidelijking: De Latei is geen vereniging van woongroepen, zoals in de begeleidende brief bij het voorstel staat, maar de belangenvereniging en het kennisplatform voor wooninitiatieven van, voor en door mensen met een beperking. In Amsterdam zijn er momenteel nog maar 12 wooninitiatieven (4 zijn er al om diverse redenen, waaronder financiële, ten onder gegaan). Verder zijn er vanuit de Latei nog wooninitiatieven ondersteund in Amstelveen, Haarlem, Hoofddorp, Overveen, Purmerend, en er wordt in 2024 een project opgeleverd in Uithoorn. Verder zijn er ook in Amsterdam nog initiatieven in de voorbereidingsfase, waarvoor helaas nog geen zicht is op een opleveringsmoment. Er staan 84 mensen op de wachtlijst van de Latei. De meeste bewoners van deze woonvormen hebben een WLZ-indicatie, en zijn dus geheel buiten beeld voor de gemeente. Op dit moment zijn er maar vier groepen waar de bewoners onder deze nieuwe Wmo-regeling gaan vallen. Met deze vier groepen heeft de gemeente afgelopen twee jaar uitgebreid overlegd. Daarbij zijn door de groepen duidelijke bezwaren aangetekend tegen de tariefdaling, helaas zonder enig effect.

Het gaat in totaal om 35 mensen: Home Alone heeft 7 bewoners, Evolutie 8, Y-Castle 11 en Con Affetto 10 bewoners, waarvan één bewoner een WLZ indicatie heeft. Op dit moment zijn er dus 35 mensen die al in een initiatief wonen en een beroep op deze regeling gaan doen. Maar alle groepen in voorbereiding gaan er ook onder vallen; het betreft allemaal groepen van mensen met autisme. Onjuistheden die langskwamen in de bespreking in de raadscommissie of in de tekst van het voorstel en begeleidende brief: De stelling dat het gaat om mensen die zelfstandig kunnen wonen, zij het met ondersteuning, is onjuist: ze hebben een veilige en gestructureerde setting nodig. Dat die setting niet van een zorgaanbieder is, maar rechtstreeks door henzelf gehuurd wordt van de woningcorporatie doet daar niets aan af. De gemeenschappelijke zorg zou uit de module dagbesteding bekostigd kunnen worden, stelde de wethouder. Dat kan nu juist niet. Immers; deze bewoners hebben een baan of volgen een opleiding, dan krijg je geen indicatie dagbesteding. Het gaat ook niet om dagbesteding maar om hun behoefte aan structuur en hun moeite met het aangaan en onderhouden van sociale contacten, waardoor

vereenzaming en afglijden dreigt. Het gaat om momenten waarop de bewoners samen iets doen: bij voorbeeld samen eten, of samen sporten. Belangrijk om sociale contacten te leren onderhouden, maar iets anders dan dagbesteding. De overgangstermijn wordt als oplossing voorgehouden, maar lost helemaal niets op: de klap wordt alleen maar vooruit geschoven. Wat nu al een te laag tarief is om zorg te kunnen inkopen, zal over drie jaar zeker te weinig zijn: de lonen in de zorg zullen (terecht!) zeker niet dalen. De huidige zorgaanbieders hebben al aangegeven voor dit uurtarief niet te kunnen werken. Vooral de onplanbare zorg is in de nieuwe CAO veel duurder geworden. Willen de groepen straks überhaupt nog zorg in kunnen kopen dan is de kans groot dat er op de facturen een hoger aantal uren vermeld gaat worden dan werkelijk geleverd kon worden voor dat bedrag. Een situatie die je niet moet willen. Het ministerie werkt aan een Handreiking Toereikende PGB-tarieven, waarin ze aanbeveelt de tarieven met 5% te laten stijgen. Inmiddels wordt dit advies heroverwogen, omdat ook de looneisen in de zorg weer open liggen en naar een stijging met 10% gaan. Het bericht dat er in Amsterdam nu een voorstel ligt om de tarieven met 35% te laten dalen wekt alom verbazing: Amsterdam bungelt onderaan. Dan gaan we door deze overgangsregeling te maken krijgen met ongelijkheid in de groep.

Nu is regel dat iedereen meebetaald aan de gemeenschappelijke zorg. Zodra nu nieuwe mensen instromen krijg je het dilemma: moeten zij in gelijke mate aan de gemeenschappelijke zorg meebetalen, zodat ze niets overhouden voor individuele zorg, of mogen zij straks niet meedoen aan de groepsmomenten, waarom ze juist voor deze woonvorm hebben gekozen? En in dat geval worden die uren voor de overblijvers ook niet meer te betalen. Deze ongelijkheid in tarieven gaat zeker spanningen veroorzaken bij de bewoners en hun naasten; ook iets wat ze er niet bij kunnen hebben. De veronderstelling dat de meeste mensen over drie jaar zullen zijn uitgestroomd is volkomen naast de werkelijkheid. Autisme gaat niet over, al leren ze zeker wel wat zelfredzamer, en ook samenredzamer te worden. Maar de structuur van deze setting blijft voor de meesten nodig. Bovendien: ze hebben een huurcontract op eigen naam rechtstreeks met de woningcorporatie, dus geen recht op een uitstroomregeling. Hoe kom je dan aan een andere woning? Uitstromen komt voor, maar is een uitzondering.

Hoogachtend, Namens de Latei,