Raadsadres inzake dakloosheid van een gezin

mr taelman ADVOCATEN ADVOCATEN

Aan de griffie van de gemeenteraad van de gemeente Amsterdam Postbus 202 1000 AE Amsterdam

. �"- • n· , ::l'"'wa·,g rn .',. t,t-. KoolE ·r J Mulde:

DERDEN GELDEN

NL35 INGB 0001 0200 24

Per falk en e-mail:

ADRES

Jan Evertsenstraat 45-H 1057 BN te Amsterdam Amsterdam

4 juli 2023

Uw kenmerk: NNB

Ons kenmerk 202300390

Inzake: Dakloosheid van de familie Geachte leden van de gemeenteraad,

CONTACT

info@taelmanadvocaten.nl telefoon 020 470 35 58 fax 020 470 07 21

NIEUWE NAAM ZELFDE KANTOOR: VOORHEEN

Boogert & Haring advocaten

Ik schrijf u deze brief op verzoek van mijn cliënte mevrouw alsmede haar drie minderjarige kinderen geboren in 2005, 2007 en 2014. Ik sta hen inmiddels bijna drie jaar bij in diverse procedures met de gemeente Amsterdam samenhangend met hun dakloosheid en het verblijf in de noodopvang. Ik zal u eerst de situatie van het gezin schetsen. De familie heeft de Nederlandse nationaliteit. De moeder is begin jaren '90 door haar moeder vanuit Ghana naar Nederland gehaald. Mevrouw heeft op enigerlei moment een sociale huurwoning toegewezen gekregen in Amsterdam en heeft een gezin gesticht. In 2008 is zij naar het Verenigd Koninkrijk verhuisd waar zij heeft getracht een beter bestaan op te bouwen. Dit bleek lastig te zijn, reden waarom zij in 2014 tijdelijk terug is gegaan naar Amsterdam om een woning te zoeken. Daar bleek zij zich op te hebben verkeken, zij kon nergens meer direct aanspraak op maken ondanks het feit dat zij bij haar vertrek een woning heeft achtergelaten. Zij heeft zich toen ingeschreven voor woningnet en is terug gegaan naar het Verenigd Koninkrijk. In 2019, mede met het oog op de op handen zijnde Brexit, is zij met haar gezin teruggekeerd naar Nederland. Dit met de gedachte dat zij inmiddels vijf jaar stond ingeschreven op woningnet en het haar nu wel zou lukken om binnen afzienbare tijd een woning te vinden.

Daarbij was zij zich onvoldoende bewust van de inmiddels totaal ontspoorde woningmarkt en de enorm opgelopen wachttijden voor een sociale huurwoning. De familie had voor de eerste periode na terugkeer in Nederland onderdak geregeld bij iemand uit het netwerk. Zij huurden een enkele slaapkamer waar zij met zijn allen ongeveer zeven maanden hebben verbleven. Het spreekt voor zich dat dit verre van ideaal is voor een gezin met drie opgroeiende kinderen. Tot overmaat van ramp brak in het voorjaar van 2020 de corona-crisis in volle omvang uit en zat iedereen noodgedwongen zoveel mogelijk binnen. Dit leidde tot spanningen en uiteindelijk diende de familie de gehuurde kamer te verlaten. Omdat zij nergens naartoe kunnen hebben zij zich in november 2020 gemeld bij de noodopvang van de gemeente Amsterdam. Tot op de dag van vandaag verblijven zij daar en kunnen zij nergens anders naar toe. Concreet is het gezin al geruime tijd gehuisvest in een hotelkamer die door de gemeente MR. TAELMAN ADVOCATEN is een samenwerkingsverband van zelfstandig werkende advocaten. Alle diensten en wordt aangeboden. Dit is allerminst een of werkzaamheden worden verricht uit hoofde van overeenkomst van opdracht. Slechts de advocaat die de opdracht heeft aangenomen is gebonden.

ieders aansprakelijkheid is beperkt tot het bedrag dat in het desbetreffende geval onder de beroepsaansprakelijkheidsverzekering wordt uitbetaald.

mr taelman ADVOCATEN wenselijke situatie en het verblijf in een enkele hotelkamer zorgt voor nog meer stress en spanningen, nog los van de langdurige dakloosheid van het gezin an sich en de stress van procedures die lopen. Het gezin verblijft liever niet langer in de noodopvang maar kan werkelijk geen kant op en vooralsnog is de noodopvang de enige manier waarop zij bij elkaar kunnen blijven en onderdak hebben. Tijdens het verblijf in de noodopvang raakte het gezin verwikkeld in meerdere procedures met de gemeente Amsterdam, deels door het gezin gestart en deels door de gemeente. Er loopt nog altijd een procedure bij de rechtbank Amsterdam met betrekking tot de afwijzing om het gezin toe te laten tot de maatschappelijke opvang. Volgens de gemeente is het gezin zelfredzaam als het aankomt op het zelfstandig vinden van woonruimte omdat er alleen sprake is van een huisvestigingsprobleem. Er wordt dan ook geen maatschappelijke opvang aangeboden aan het gezin. Op korte termijn wordt uitspraak in deze zaak verwacht. Hetgeen de aanleiding is tot het schrijven van deze brief vloeit echter voort uit civielrechtelijke procedures die de gemeente tegen het gezin is gestart om hen te kunnen ontruimen uit de noodopvang. Ter verduidelijking: een ontruimingsvonnis leidt er toe dat mensen zo nodig met hulp van politie en een deurwaarder letterlijk op straat kunnen worden gezet.

De gemeente spaart kosten noch moeite om gezinnen als dat van door middel van procedures op straat te kunnen zetten. Dit alles in een tijd dat de gemeente juist aangeeft minder tegen haar eigen burgers te willen procederen en meer uit te willen gaan van vertrouwen. In maart 2022 is de gemeente voor het eerst een kort geding tegen het gezin gestart om hen te kunnen ontruimen. Deze vordering is afgewezen door de rechtbank. Kort samengevat berustte de afwijzing op het feit dat het eruit zag dat het gezin misschien op korte termijn aanspraak leek te kunnen maken op een sociale huurwoning. Dit in combinatie met het feit dat het gezin enkele honderden keren had gereageerd op sociale huurwoningen door het hele land. In de daarop volgende periode is het gezin driftig blijven reageren op woningen door het hele land. Er volgden enkele bezichtigingen, maar helaas visten zij altijd net achter het net. In maart 2023 is de gemeente een nieuwe kort geding tegen het gezin gestart teneinde hen alsnog uit de noodopvang te kunnen ontruimen. Daarbij zijn de belangrijkste standpunten die zijn ingenomen dat het gezin onvoldoende zou hebben gereageerd op woningen, althans niet voldoende op woningen in zogenoemde krimpregio's waar de kans op het vinden van een woning groter is.

Ook wordt het gezin ervan beticht een aantal kansen te hebben laten liggen in de zin van woningen waar zij op hadden kunnen reageren maar dat niet hebben gedaan. In totaal zouden er zo drie kansen onbenut zijn gebleven. Ten slotte wordt het zwaar aangerekend dat het gezin meermaals heeft aangegeven liever niet te willen verhuizen buiten het westen van het land. Hun leven speelt zich immers af in en rond Amsterdam. De kinderen zijn hier geworteld en gaan hier naar school, het sociale netwerk van het gezin bevindt zich hier en de moeder van mevrouw woont na zelf jarenlang dakloos te zijn geweest sinds enige tijd in een seniorenwoning in Gouda. Het gezin heeft sinds eerste kort geding in totaal ruim 600 keer gereageerd op woningen door het hele land. Het merendeel betreft het woningen in gebieden waar de kans op een woning groter zijn. Daaronder woningen in de zogenoemde krimpregio's. Volgens de nadere regelgeving dienen mensen in de noodopvang daar ook te reageren. Echter uit de nadere

mr taelman ADVOCATEN regelgeving volgt niet een concreet minimumaantal reacties dat moet worden gedaan. Dit is op zich ook logisch, aangezien men ook afhankelijk is van wat er wordt aangeboden aan woningen. Desalniettemin heeft de rechtbank de gemeente gevolgd in haar standpunt dat het gezin zich onvoldoende heeft ingespannen om een woning te vinden. Tijdens het tweede kort geding beriep de gemeente zich ook op een raadsinformatiebrief d.d. 9 september 2022 van wethouder Groot Wassink aangaande het instellen van een wachtlijst voor noodopvang gezinnen. Ik ga ervanuit dat deze brief namens portefeuillehouder wethouder Groot Wassink bekend is bij uw raad. Het betreft een uitleg van het collegebesluit om het aantal plekken in de noodopvang om financiële redenen af te bouwen tot maximaal 200. In werkelijkheid zaten en zitten er ruim meer dan 200 gezinnen in de noodopvang. Deze brief is in de eerste plaats bedoeld om aandacht te vragen voor de specifieke situatie van het gezin , maar ook meer in het algemeen uw raad te informeren tot welke uitwerking en gevolgen voornoemd besluit in praktijk leidt. In de eerste plaats is het een misvatting om het aantal opvangplekken te fixeren op een bepaald vast getal. De situatie op de woningmarkt is nu structureel zodanig dat er eenvoudig weg steeds meer mensen zijn die moeten aankloppen voor noodhulp.

Door het maximeren van het aantal opvangplekken in de noodopvang wordt in feite een groot maatschappelijk probleem deels ontkent. Ten tweede is de rechtvaardiging voor dit besluit het beteugelen van de oplopende kosten van de noodopvang. Hoewel het begrijpelijk en zo niet logisch is dat de gemeente de kosten in de hand probeert te houden, moet dit wel in context worden geplaatst. Zo wordt een groot aantal van de gezinnen in de noodopvang ondergebracht in hotels. Naar verluid zijn de kosten daarvan het dubbele van een reguliere plek in de noodopvang. Onnavolgbaar is dat de afgelopen jaren toen duidelijk werd dat aantal gezinnen dat moet aankloppen voor de noodopvang alleen maar groeit, de gemeente er niet toe is over gegaan om meer reguliere opvangplekken te realiseren. Dat de kosten enorm zijn toegenomen is dus deels het gevolg van keuzes die door de gemeente zelf zijn gemaakt. In het verlengde van de oplopende kosten van de noodopvang spelen financiële overwegingen ook nog op een andere manier een rol in dit dossier. Het gezin dreigt inmiddels op zeer korte termijn daadwerkelijk op straat te komen staan. Er is inmiddels aangezegd dat zij op 1 augustus 2023 om 10.00 de noodopvang moeten verlaten en daar zo nodig door politie en deurwaarder uit zullen worden verwijderd.

Ondanks de verzekering door de gemeente aan de rechter dat dit in praktijk in vergelijkbare situaties niet eerder is gebeurd en de gezinnen die tot nu toe ontruimd zijn uit de noodopvang konden terugvallen op hun netwerk ziet dat er voor de situatie van het gezin anders uit. Sinds de uitspraak van het gerechtshof zijn inmiddels al weer enkele weken verstreken en er is geen enkel uitzicht op al dan niet tijdelijk onderdak voor het gezin. De op handen zijnde ontruiming zal er toe leiden dat de kinderen bij hun moeder zullen worden weggehaald en overgedragen worden aan jeugdzorg. De gemeente heeft ter zitting op het gerechtshof toegegeven dat dit scenario doorlopen zal worden als het gezin na ontruiming inderdaad nergens naartoe kan. De kosten daarvan zijn een veelvoud van de kosten van het voorzetten van het verblijf in de noodopvang. Dit alles nog los van het inhumane gevolg dat een gezin nodeloos uit elkaar wordt getrokken. En bovendien is de jeugdzorg zeker met alle problemen die daar spelen niet bedoeld voor dit soort situaties. Daarbij ga ik specifiek nog in op de situatie van de oudste dochter die later dit jaar 18 zal worden. Indien zij wordt

mr taelman ADVOCATEN ondergebracht bij jeugdzorg, zal de begeleiding hoogstwaarschijnlijk stoppen zodra zij 18 is en staat zij er dan alleen voor. Een ander punt van grote zorg is de wijze waarop de gemeente haar dossiers opbouwt tegen gezinnen die in de noodopvang verblijven die daar volgens de gemeente ten onrechte verblijven. In het geval van het gezin werkt de gemeente Amsterdam samen met HVO Querido. Deze samenwerking bestaat eruit dat medewerkers van deze organisatie het gezin ondersteunen met het reageren op woningen via Woningnet. heeft daartoe in vol vertrouwen haar inloggegevens verstrekt aan HVO Querido. Vervolgens werd het gezin tijdens de hoger beroepsprocedure en zoals hiervoor reeds gemeld geconfronteerd met drie woningen waarop zij ten onrechte niet zou hebben gereageerd. Deze informatie was afkomstig uit het woningnetaccount van . kan geen andere conclusie trekken dan dat de inloggegevens die zij in vol vertrouwen heeft afgegeven om haar te helpen bij het vinden van een woning zijn gebruikt om informatie te vergaren die vervolgens tegen haar is gebruikt in een door gemeente gestarte procedure. Hoe dit precies in zijn werk is gegaan is onbekend, maar zeker is dat deze informatie niet zelf heeft verstrekt en dat zij al helemaal niet haar inloggegevens heeft verstrekt zodat konden worden gebruikt om informatie die mogelijk tegen haar pleit te vergaren.

Dit is naar het oordeel van een flagrante schending van de AVG-wetgeving. Helaas heeft de rechter de gemeente in het tweede kort geding in het gelijk gesteld en is dit vonnis inmiddels ook in hoger beroep bekrachtigd. Het vonnis is inmiddels formeel uitgereikt aan het gezin en de ontruiming is aangezegd per 1 augustus 2023. Dit betekent concreet dat het gezin zoals het er nu naar uitziet daadwerkelijk vanaf die datum op straat komt te staan. Het gezin is ten einde raad, zo niet wanhopig en wil op deze wijze haar uitzichtloze situatie onder de aandacht van uw raad brengen in de hoop dat de gemeente op een of andere wijze nog iets voor hen kan betekenen. Op basis van het bovenstaande heeft het gezin de volgende vragen die zij graag willen voorleggen aan de raad: 1. Is de gemeenteraad op de hoogte van de zeer onbillijke uitwerking die de rigide toepassing van de regels omtrent het aantal opvangplekken in de noodopvang in praktijk heeft. In het concrete geval van de familie met mogelijk gevolg dat moeder en kinderen van elkaar gescheiden zullen worden? 2. Waarom is er bij de vaststelling van het beleid gekozen voor om het aantal plekken in de noodopvang op een aantal te maximeren en niet te bezien wat de daadwerkelijk behoefte aan dergelijk opvangplekken is? 3.

Is de gemeenteraad ermee bekend dat er zeer actief gestuurd wordt om daklozen die in de noodopvang verblijven te laten verhuizen naar zogeheten krimpregio's? Daar zijn weliswaar de kansen op een woning beter, maar het betreft doorgaans gemeentes waar bovengemiddeld veel sociaal en economisch zwakkeren wonen, terwijl de daklozen die aangespoord worden daar naartoe te verhuizen veelal ook tot die doelgroep behoren. Dit leidt tot veel ongenoegen in de gemeentes die in een krimpregio zijn gelegen. De staatssecretaris is hier inmiddels over geïnformeerd.

mr taelman ADVOCATEN 4. Realiseert de gemeenteraad zich dat er bewust veel tijd, geld en moeite wordt besteed aan het procederen te ge n burge rs die naar he t oorde e l van de gemeente te n onrechte in de noodopvang verblijven? Van het geld dat alleen al in procedures tegen de familie is ge spe nde e rd hadde n zij onge twijfeld nog ge ruime tijd in de noodopvang kunnen verblijven. 5. Is de gemeenteraad ervan op de hoogte dat tijdens ontruimingsprocedures tegen daklozen die naar he t oorde e l van de ge me e nte te n onre chte in de noodopvang ve rblijve n er mogelijk sprake is van de AVG-wetgeving met als doel een dossier te ge n deze burgers op te bouwen teneinde dit tegen deze burgers te gebruiken in een procedure? Ik verwijs in he t ge val van de familie e r concre e t naar dat e r aanwijzinge n zijn dat de inloggegevens voor woningnet zijn gebruikt om moge lijk be laste nd materiaal tegen de familie te verzamelen. 6. Kan de gemeenteraad op een of andere wijze een bemiddelende rol spelen bij het langer toe late n van de familie tot de noodopvang e n/of he t aanbie de n van andere tijdelijke woonruimte aan het gezin? Indien de inhoud van deze brief zich beter leent voor een behandeling door het College van Burgemeester en Wethouders dan verzoek ik u dit schrijven door te zenden.

In het vertrouwen u hiermee voldoende te hebben geïnformeerd en alvast mijn dank voor een spoedige behandeling. Ik ben gaarne bereid om het verhaal van de familie desgewenst nader toe te lichten. U kunt mij per e-mail bereiken via mulder@taelmanadvocaten.nl.