Raadsadres inzake besluitvorming over de aanwijzings-adviezen van de Commissie Monumentbomen

Aan de Gemeenteraad van Amsterdam Stadhuis per site-mail 3-9-2023

Betreft: besluitvorming over de aanwijzings-adviezen van de Commissie Monumentbomen

Geachte Raad, Met raadsadres dd. 1-5-2023 wees ik op uitblijven van extra bescherming & zorg voor bijzondere bomen, op de agenda van uw commissie MOW van 7-9-2023 het antwoord van de Wethouder, TKN 2. https://amsterdam.raadsinformatie.nl/vergadering/1139193/Raadscommissie%20Mobiliteit%2C%20Openbare%20ruimte%20en%20Water %2007-09-2023

Helaas, de Wethouder praat er om heen en kijkt weg, graag uw aandacht & inzet om de aanwijzing van de monumentbomen en eventueel ook andere bomen op orde te brengen.

1. Monument-aanwijzing en bescherming & zorg decentraal maar wel uniform Doel van de hele operatie is een stads-breed uniforme monument-aanwijzing door de 7+1 stadsdeelDB’s. Daartoe is voorjaar 2019 de Commissie Monumentbomen aan de slag gegaan, op 16-2-2022 leidend tot bijgaand intern gehouden advies met uitleg over toepassing van de criteria van artikel 12 van de Bomenverordening. Echter, de Commissie wil met een extra exclusiviteits-criterium het aantal monument-bomen bij voorbaat beperken, ook bomen die voldoen aan de criteria van artikel 12 wil de Commissie toch niet als monumentaal aanwijzen, evenals bomen-lanen met evident veel van dezelfde bomen. Bovendien wil de Commissie dat de stadsdeel-DB’s ook andere boom-categorieën dan alleen de monument-bomen van de Bomenverordening gaan aanwijzen, bijvoorbeeld “ kampioensbomen “ , “ toekomstbomen “ en “ ander waardevol groen “ . Natuurlijk mag de Commissie een dergelijk ongevraagd advies uitbrengen maar zonder regie van B&W en afspraken met de 7+1 DB’s is elk stadsdeel vrij om wel of niet mee te gaan in beperking van het aantal monumentbomen bij voorbaat en vrij om wel of niet andere boom-categorieën dan monumentaal aan te wijzen. Op deze manier gaat er dus nog steeds geen uniforme aanwijzing van bijzondere bomen komen.

Dat zie je dan ook nu al gebeuren: het advies over de monument-bomen in West is er nog niet maar al bij voorbaat heeft DB-West in antwoord op bezorgde SDC-vragen gezegd uitsluitend monumentbomen te gaan aanwijzen en niet de andere boom-categorieën waarmee de Commissie ongetwijfeld ook in West zal gaan komen. Zie bijgaand antwoord 1-d en 2-f dd. 24-7-2023. Bovendien heeft het onderscheiden van andere boom-categorieën dan alleen monumentaal gevolgen voor het beheer, dus ook het boombeheer zou niet meer uniform kunnen blijven als niet alle stadsdelen dezelfde boom-categorieën hanteren.

Kortom, hoogste tijd dat B&W en de 7+1 stadsdeel-DB’s op basis van het advies van de Commissie Monumentbomen dd. 16-2-2022 alsnog tot een stads-breed uniforme aanpak komen en die vóór de inspraak kenbaar maken.

2. Nadere criteria en boom-categorieën vooralsnog geen goed idee a. In het intern gehouden advies dd. 16-2-2022 komt de Commissie Monumentbomen met nadere criteria en andere boom-categorieën dan die van uw Raad, in artikel 12 de Bomenverordening. Op zich prima, ook ongevraagde advisering behoort tot de taken van de Commissie. Echter, dan moet over invoering van nieuwe criteria en boom-categorieën een besluit worden genomen, op basis van uitwerking & onderbouwing zodat klip & klaar is wat de bedoeling en de beheer-gevolgen van de aanwijzing zijn. Echter, het advies dd. 16-2-2022 voorziet daar niet in, de geadviseerde nieuwe criteria en boom-categorieën zijn niet onderbouwd, de bedoelingen en gevolgen voor het beheer zijn niet uitgewerkt. b. Daarnaast is het voorgestelde exclusiviteits-criterium in strijd met de Bomenverordening; immers, de Bomenverordening schrijft monument-aanwijzing voor van alle bomen die voldoen aan de criteria van artikel 12, zonder een maximum-aantal vooraf. Ook het van monument-aanwijzing uitsluiten van bomen-lanen is in strijd met de criteria van artikel 12. c. Met de bijgaande motie 1482 dd. 18-9-2019 heeft uw Raad uitgesproken met de strekking dat optimale groeiomstandigheden moeten worden gecreëerd zodat een geplante boom waar mogelijk kan uitgroeien tot een grote monumentale boom.

Dus ook volgens uw Raad is er geen maximum aantal monumentbomen, in tegendeel. Echter, hoe vanzelfsprekend deze beleidslijn ook zou moeten zijn, de Commissie wil niet alleen het aantal nu aan te wijzen monumentbomen bij voorbaat beperken maar ook de aanplant van bomen die kunnen uitgroeien tot monumentaal: die aanplant stads-breed beperkt tot slechts 50 bomen per jaar, de nieuw voorgestelde categorie van de “ toekomstbomen “ . Deze stads-brede inperking tot 50 bomen per jaar staat niet in het bijgaande advies dd. 16-2-2022 over de criteria en de boom-categorieën maar wel in het advies dd. 14-12-2022 voor monument-aanwijzingen in NwWest, blz. 26. https://maps.amsterdam.nl/bomen_bijzonder/Downloads/Advies_algemeen_Nieuw-West.pdf

d. In de adviezen voor de monument-aanwijzingen in Weesp-Driemond, Zuidoost en NwWest hanteert de Bomencommissie een format dat niet voldoet aan de voorschriften voor de inhoud van de lijst, door uw Raad neergelegd in artikel 10 lid 2 van de Bomenverordening: “ Deze lijst omvat ten minste een omschrijving van de beschermwaardige houtopstand, de standplaats, het kadastrale perceelnummer, de zakelijk gerechtigde en de reden voor plaatsing op de lijst. “

Wat betreft de standplaats hanteert de Commissie boomnummers die niet worden herkend door de zoekfunctie van de kaart op maps.amsterdam , deze boom-nummers zijn volgens de zoekfunctie een “ ongeldige parameter “ . Alleen al wegens ontbreken van de voorgeschreven gegevens kunnen de stadsdeel-DB’s de geadviseerde lijsten met monument-aanwijzingen niet ongewijzigd overnemen en niet ongewijzigd vrijgeven voor inspraak. De locatie-aanduiding kan wellicht worden gegeven door de lijsten te voorzien van een boomkaart met corresponderende boomnummers maar dan moeten de boomnummers natuurlijk wel geldige parameters zijn.

e. De taken van de Commissie zijn in artikel 1 van zijn Reglement evident beperkt tot de zogeheten beschermwaardige bomen, beter bekend als monumentbomen , of bomen die daarvoor volgens de Commissie of het advies-vragende DB binnen redelijke termijn in aanmerking komen. Echter, de adviezen die de Commissie uitbrengt, in ieder geval de adviezen die omstreeks 15-4-2023 alsnog openbaar zijn gemaakt, hebben een aanzienlijk bredere reikwijdte, door de Commissie aangeduid met de omschrijving “ ander waardevol groen “ . Van de talloos veel bomen in die categorie voldoen er hooguit slechts enkele aan het door de Commissie voorgestelde vereiste dat ze binnen redelijke termijn in aanmerking komen voor monument-aanwijzing; verreweg de meeste als ander waardevol groen geadviseerde aanwijzingen voldoen evident niet aan de criteria van de Bomenverordening en niet aan het Reglement van de Commissie. Kortom, over toepassing van andere criteria dan artikel 12 van de Bomenverordening en aanwijzen van andere boom-categorieën dan monumentaal is nadere advisering door de Commissie Monumentbomen en besluitvorming door B&W en Raad nodig.

3. Elke monument-aanwijzing moet kenbaar zijn De monument-aanwijzingen hebben als doel de bomen extra bescherming & zorg te bieden, elke bestuurlijke aanwijzing moet dus voor een ieder kenbaar zijn. En zolang de 7+1 DB’s geen nieuwe aanwijzings-besluiten hebben genomen blijven de eerdere monument-aanwijzingen door de stadsdelen en door B&W natuurlijk van kracht. Echter, volkomen ten onrechte heeft de dienst V&OR de site met de bestuurlijke monument-aanwijzingen in april 2023 uit de lucht gehaald en vervangen door een site met alleen enkele adviezen van de Commissie Monumentbomen, zónder de geldende monument-aanwijzingen, screenprint 28-8-2023 bijgaand. Welke bomen bestuurlijk als monumentaal zijn aangewezen is dus niet meer te vinden. Op deze manier handelt de dienst V&OR in strijd met uw bijgaande motie 58 uit 2018, daarmee heeft uw Raad na de kap-debacles in onder meer NwWest nu juist gevraagd om te zorgen voor kenbaarheid van de monument-aanwijzingen. Ook de voorlopige monument-aanwijzingen in 2018 en de nieuwe monument-aanwijzingen door stadsdeel Zuidoost van begin 2023 staan niet op de nieuwe site. Kortom, hoogste tijd dat de dienst V&OR de oude site met de monument-aanwijzingen weer herstelt en daaraan toevoegt de tijdelijke monument-aanwijzingen door AB-NwWest en B&W dd. 14-3-2018 en 27-3-2018 en de monument-aanwijzingen door DB-Zuidoost van begin 2023.

Al met al graag uw inzet om 4 jaar na de start van de Commissie Monumentbomen nu op de punten 1, 2 en 3 alsnog te komen tot deugdelijke besluitvorming, kenbaarheid en inspraak. Nadere toelichting geef ik desgewenst graag.

Met vriendelijke groet, xxxxxxxxxxxxxxxxxxxxxxxx xxxxxxxxxxxxxxxxxxxxxxxxxxxxxxxxx

Bomenverordening 2014, door de Raad herzien vastgesteld op 14-9-2016 https://lokaleregelgeving.overheid.nl/CVDR323217/2

Reglement Bomencommissie 2019, door B&W vastgesteld op 19-11-2019 https://lokaleregelgeving.overheid.nl/CVDR629741/1

Nieuwe kaart monumentbomen op maps.amsterdam, sinds omstreeks 15-4-2023 https://maps.amsterdam.nl/bomen_bijzonder/

bijlagen: 1. 24-1-2018 raadsmotie 58 inzake kenbaarheid van de monument-aanwijzingen 2. 14-3-2018 opdracht AB-NwWest tot monument-aanwijzing Vening Meineszlaan 3, 27-3-2018 B&W-besluit tot voorlopige monument-aanwijzing NwWest 4. 18-9-2019 raadsmotie 1482 inzake optimale groeiomstandigheden 5. 16-2-2022 advies Commissie Monumentbomen inzake criteria en boom-categorieën 6. 24-7-2023 antwoord 1-d en 2-f van DB-West op bezorgde SDC-vragen over bescherming & zorg 7. 28-8-2023 screenprint van nieuwe site monumentbomen