Plan van aanpak Sociaal Werkgeverschap.pdf

Aanpak Sociaal Werkgeverschap Plan van aanpak – directie WPI Achtergrond In Amsterdam hebben veel inwoners het goed, maar er zijn ook mensen in een kwetsbare situatie: tienduizenden Amsterdammers kampen met financiële problemen, een vijfde van de Amsterdamse huishoudens leeft in armoede en ongeveer 1 op de 5 Amsterdammers is laaggeletterd. Een aanzienlijk deel van deze kwetsbare groepen werkt, dan wel in een eigen onderneming dan wel in loondienst. Onderzoek van het Nibud (Personeel met schulden, 2017) toont aan dat 62% van de werkgevers te maken heeft met personeel met schulden. Een werknemer met schulden en financiële stress is vaker ziek, minder productief en brengt qua loonadministratie hoge kosten met zich mee. Gemiddeld kost dit alles een werkgever ca. €13.000,per jaar per werknemer. Uit het onderzoek van het Nibud blijkt dat een derde van de werkgevers schulden ziet als reden om een contract niet te verlengen en bijna een vijfde deel als reden voor ontslag. Daar staat tegenover dat 80% van de werkgevers aangeeft werknemers met geldproblemen wel te willen ondersteunen. Ook laaggeletterdheid is een probleem dat mensen mee brengen naar de werkvloer. Laaggeletterdheid kan zorgen voor hoger ziekteverzuim (UWV, 2017), door een slechtere gezondheid, meer stress en schaamte.

Laaggeletterde werknemers zijn doorgaans minder productief en ze maken eerder fouten, doordat ze informatie vaak minder goed begrijpen. Bijvoorbeeld bij het lezen van veiligheidsvoorschriften. Voor inwoners van Amsterdam met (beginnende) geldproblemen en/of een taalachterstand heeft de gemeente een divers aanbod van hulp en voorzieningen. Toch bereiken we hier nog niet alle kwetsbare groepen mee. Dat geldt onder andere voor mensen die werken. Werkgevers kunnen een belangrijke rol spelen om de situatie van hun medewerkers te verbeteren. Ze kunnen problemen tijdig signaleren (o.a. via loonbeslagen) en daardoor helpen bij het voorkomen van oplopende problemen en bij het oplossen ervan. Dat laatste kan bijvoorbeeld door te stimuleren dat medewerkers basisvaardigheden (taal, digitaal en rekenen) verbeteren. Verschillende werkgevers die zijn aangesloten bij het Amsterdams Taalakkoord geven aan dat ze hun werknemers wel willen ondersteunen, maar niet altijd weten hoe ze dit kunnen organiseren. Ze hebben graag meer inzicht in de relevante ondersteuningsmogelijkheden voor hun medewerkers en kunnen hiervoor het liefst op één plek bij de gemeente terecht. Bovenal willen werkgevers hun personeel zo goed mogelijk ondersteunen, ook bij geldproblemen.

Vanwege de relevantie om (extra) in te zetten op ondersteuning aan kwetsbare werkenden en de mogelijkheden die we hier nog beter voor kunnen benutten hebben ertoe geleid dat we een plan

Gemeente Amsterdam

Pagina 2 van 4

van aanpak hebben opgesteld om zowel binnen onze eigen organisatie als bij andere werkgevers de hulp en ondersteuning in relatie tot taal- en financiële problematiek uit te breiden. Intern: Schulden op de Werkvloer In 2016 is binnen de gemeente op kleine schaal gestart met de aanpak Schulden op de Werkvloer. Hiermee geven we als werkgever het goede voorbeeld door eigen medewerkers met financiële problemen te helpen. In de afgelopen jaren ontwikkelden we de aanpak verder en in juni 2020 rolden we Schulden op de Werkvloer gemeentebreed uit. Inmiddels komen alle medewerkers ervoor in aanmerking. Ze kunnen zichzelf aanmelden, maar ook leidinggevenden kunnen dat doen. Na een aanmelding wordt een intake gepland met een medewerker van de Kredietbank Amsterdam. Vervolgens wordt passende hulpverlening vastgesteld en georganiseerd. Dit kan variëren van financieel advies tot schuldhulpverlening, budgetbeheer of bedrijfsmaatschappelijk werk. Het aantal aanmeldingen voor hulp steeg van 13 medewerkers in 2019 naar 40 medewerkers in 2020. In het najaar zijn we als onderdeel van Schulden op de Werkvloer gestart met het organiseren van maandelijkse workshops over schuldenproblematiek voor leidinggevenden. Deze workshops geven inzicht in het hulpaanbod en behandelen de rol die een leidinggevende gedurende een schuldhulpverleningstraject kan spelen.

Daarnaast wordt stilgestaan bij het bespreekbaar maken van het onderwerp. Binnen onze organisatie blijven we in de komende periode actief inzetten op brede aandacht voor schuldenproblematiek onder werknemers en blijven we regelmatig workshops organiseren. Daarnaast zijn we voornemens om de workshops ook bij andere werkgevers te verzorgen en geleerde lessen over het opzetten van een programma Schulden op de Werkvloer extern te delen. Extern: Sociaal Werkgeverschap Ook extern hebben we de afgelopen jaren kleinschalige activiteiten ondernomen gericht op de aanpak van schulden bij werknemers. Een voorbeeld daarvan is dat we een webpagina met diverse samenwerking- en ondersteuningsmogelijkheden voor werkgevers ontwikkelden1. In 2020 begonnen we met extra inzet in relatie tot schuldenproblematiek onder werknemers. Dat deden we onder andere via een integratie met de aanpak van het Amsterdamse Taalakkoord. Het is belangrijk werkgevers rond deze samenhangende thema’s niet versnipperd te benaderen. Met een uitgebreidere aanpak Sociaal Werkgeverschap willen we naast Schulden op de Werkvloer (intern) verdere samenwerking met werkgevers organiseren zodat we meer Amsterdammers met (beginnende) geldproblemen en/of lage taalvaardigheden kunnen ondersteunen.

Vanuit de gemeente zijn de teams Armoedevoorzieningen, Volwasseneneducatie (het Amsterdamse Taalakkoord), Schuldhulpverlening en Communicatie betrokken. Via een integrale aanpak is het de bedoeling om het voor werkgevers laagdrempeliger en eenvoudiger te maken om de stap naar de gemeente en gerelateerde hulpverleners te zetten om ondersteuning van personeel te organiseren. In eerste instantie maken we daarvoor het aanbod voor werkgevers overzichtelijker. Ook willen we via de aanpak Sociaal Werkgeverschap zelf 1

https://www.amsterdam.nl/werk-inkomen/werkgevers/.

Gemeente Amsterdam

Pagina 3 van 4

efficiënter te werk gaan door beter samen op te trekken bij het in contact treden met werkgevers. Het doel van de aanpak is om meer contact met werkgevers tot stand te brengen en verdergaande samenwerking te organiseren. We kunnen onze eigen ervaringen met de ontwikkeling van Schulden op de Werkvloer gebruiken om ook bij andere werkgevers relevante vervolgacties te organiseren. Een aantal concrete activiteiten die we daarvoor ondernemen zijn:  Het ontwikkelen van een overzicht van informatie en ondersteuningsmogelijkheden voor werkgevers. In het bijzonder met betrekking tot de thema’s taal, schuldhulpverlening en armoede.  Een centraal aanspreek- en informatiepunt organiseren (sociaalwerkgeverschap@amsterdam.nl).  Meer werkgevers proactief benaderen om activiteiten in het kader van sociaal werkgeverschap te organiseren. Dit doen we o.a. in samenwerking met de bestaande netwerken van het Amsterdamse Taalakkoord en Moedige Dialoog (een netwerk van overheid, kennispartners, bedrijfsleven, ervaringsdeskundigen en maatschappelijke organisaties).  Interne samenwerking verbeteren door meer verbinding te leggen met o.a. het WSP, Bureau Social Return, het platform Amsterdam Divers & Inclusief en de Sociale Werkkoepel.  Een projectgroep formeren met werkgevers en sociale partners (o.a. de MaDi’s).

In die projectgroep inventariseren we wat behoeftes van werkgevers zijn en ontwikkelen we in cocreatie passend aanbod. Hiermee bouwen we bestaande instrumenten uit tot een complete toolkit waarmee we de aanpak Sociaal Werkgeverschap verder kunnen vormgeven. Die toolkit bevat o.a. de volgende elementen: o Relevant informatiemateriaal specifiek voor werkgevers en werknemers. o Voorlichtingen van de Flying Squad. o Trainingen voor HR-medewerkers of managers over het omgaan met laaggeletterdheid (Leef en Leer) en/of schuldhulpverlening (Wegwijs in Schuldhulp) o Trainingen voor medewerkers om taalvaardigheden te verbeteren (Taal op de Werkvloer). o Spreekuren van MaDi’s op locatie van werkgevers. o Verbinden van werkgevers en initiatieven zoals Geldfit en de Buddy-App. Planning Ontwikkelfase: Q3 2020 t/m Q1 2021: in deze periode stellen we een plan van aanpak op voor een effectief vervolg van Schulden op de Werkvloer (intern) en een verdere werkgeversbenadering (extern). Uitvoeringsfase: Q2 2021 t/m Q3 2021: in deze fase voeren we concrete activiteiten uit. De nadruk ligt op de (door)ontwikkeling van een externe werkgeversbenadering en het gezamenlijk met werkgevers ontwikkelen en organiseren van activiteiten. Evaluatiefase: Q4 2021: in deze fase continueren we de gestarte uitvoeringsactiviteiten en evalueren we de gedane acties.

Resultaat Het beoogde resultaat is om in de uitvoeringsfase met ten minste twintig werkgevers gesprekken

Gemeente Amsterdam

Pagina 4 van 4

te voeren over samenwerkingsmogelijkheden. De evaluatie doen we in samenspraak met de werkgevers waar in het kader van de aanpak contact mee is gelegd. Daarvoor monitoren we o.a. in hoeverre is deelgenomen aan trainingen en of het bereik van schuldhulpverlening en/of armoederegelingen is verhoogd. Ook kijken we hoe het contact tussen de gemeente en de werkgevers tot stand is gekomen en is verlopen. Begroting De kosten voor onze activiteiten in het kader van de aanpak Sociaal Werkgeverschap zijn onderdeel van de reguliere begroting Armoedebestrijding en de aanvullende middelen die in de investeringsagenda beschikbaar zijn gesteld.