Jaarrapportage 2024-2025 Stedelijk toelatingsbeleid Amsterdam.pdf
Tekst van het document
Jaarrapportage 10e jaar toelatingsbeleid Basisonderwijs Amsterdam (incl. Weesp) Instroom voor schooljaar 2024-2025 o.b.v. Scholenring peildatum 29 januari 2025
Vaststellen 12 BBO maart 2025
INHOUDSOPGAVE
1.
Inleiding
2
1.1. Ambities en pijlers van het toelatingsbeleid 1.2. Bijzonderheden schooljaar 2024-2025 1.3. Leeswijzer
2 3 4
2.
Samenvatting plaatsingsresultaten Stedelijk Toelatingsbeleid schooljaar 2024-2025
5
3.
Uitvoering Toelatingsbeleid plaatsingen schooljaar 2024-2025
4.
5.
3.1. 3.2. 3.3. 3.4. 3.5. 3.6. 3.7. 3.8.
Doelgroep en plaatsingen schooljaar 2024-2025 Uitvoering aanmeldingen en plaatsingen Bezwaarschriften en/of beroep op hardheidsclausule Uitvoering en verantwoordelijkheid BBO en gemeente Informatie en communicatie toelatingsbeleid Verhoging aanmeldingsgraad Conclusies over uitvoering Ontwikkelingen niet-deelnemende scholen
8
8 8 9 10 10 11 11 11
4.1. Plaatsingsresultaten per periode: kinderen geboren 1 september 2020 t/m 31 augustus 2021 - Bijzondere plaatsingen 2024-2025 - Verschuivingen na de plaatsingen tot de peildatum - Bijzondere situatie in Weesp (excl. Driemond) 4.2. Aanmeldingsgraad: ontwikkelingen in afgelopen jaren - Aanmeldingsgraad per stadsdeel 4.3. Scholen met overaanmelding per jaar en per stadsdeel 4.4. Totalen per stadsdeel 4.5. Plaatsingsresultaten per stadsdeel 4.6. Samenhang ongeplaatstheid en opgeven weinig voorkeursscholen
Plaatsingsresultaat schooljaar 2024-2025 (peildatum Scholenring: 29 januari 2025)
13 13 15 15 16 16 16 18 20 21 21
Plaatsingsresultaten laatste 5 jaar Stedelijk Toelatingsbeleid
23
Bijlagen: 1. Toelatingsbeleid basisonderwijs gemeente Amsterdam (incl. Weesp) samengevat 2. Deelnemende conceptscholen per stadsdeel voor aanmeldingen 2024-2025 3. Plaatsingsresultaten van 8 van de 10 niet-deelnemende scholen schooljaar 2024-2025 4. Plaatsingsresultaten stedelijk deelnemende scholen uitgesplitst in 24 gebieden voor 2024-2025
-1-
26 26 29 30 32
1. Inleiding In Amsterdam wordt het stedelijk toelatingsbeleid in het basisonderwijs inmiddels al tien schooljaren toegepast. Op 3 september 2014 besloten de schoolbesturen, verenigd in het BBO (Breed Bestuurlijk Overleg) stadsbreed een gelijk toelatingsbeleid in te voeren. De kinderen die in het schooljaar 2015-2016 voor het eerst naar de basisschool gingen, waren de eerste groep waarvoor dit beleid van toepassing was. Sindsdien verloopt op ruim 200 Amsterdamse (reguliere) basisscholen het aanmelden en plaatsen van toekomstige 4-jarigen op dezelfde wijze. Tien basisscholen - 9 scholen in stadsdeel Zuid en 1 in Centrum nemen hieraan niet deel, zij hanteren hun eigen beleid. Sinds de aanmeldingen voor schooljaar 2022-2023 is het (reeds jaren bestaande) toelatingsbeleid Weesp onderdeel van het Amsterdamse toelatingsbeleid. In deze jaarrapportage wordt verslag gedaan van de uitvoering en plaatsingsresultaten in het 10e jaar van het toelatingsbeleid. Het gaat hierbij om kinderen die in schooljaar 2024-2025 voor het eerst naar de basisschool gaan (geboren tussen 1 september 2020 en 31 augustus 2021). Deze jaarrapportage is m.n. gebaseerd op de gegevens uit Scholenring (d.i. het webbased registratiesysteem van de deelnemende scholen) op de peildatum 29 januari 2025 (tenzij anders vermeld).
Totdat deze hele doelgroep 4 jaar is (31 augustus 2025) zullen de plaatsingsresultaten van dit schooljaar nog verbeteren door nieuwe aanmeldingen en verschuivingen naar een hogere voorkeurschool doordat op deze school een lege plaats ontstaat. In deze jaarrapportage zijn de verschuivingen na de plaatsingen tot de peildatum verwerkt, waardoor de jaarresultaten (ten gunste) afwijken van de cijfers in de eerdere perioderapportages.1 De jaarrapportages (en rapportages per periode) hebben als doel: - zicht houden op het verloop van het toelatingsbeleid, stadsbreed en per stadsdeel; - zicht houden op de beschikbare en noodzakelijke capaciteit c.q. belangstelling, stadsbreed en per stadsdeel; - evalueren van het toelatingsbeleid o.b.v. de resultaten en de uitvoering en waar nodig bijstellen; - verantwoording afleggen over de ontwikkelingen in en resultaten van het toelatingsbeleid. Op 12 maart 2025 zal het BBO aan de hand van deze jaarrapportage het toelatingsbeleid evalueren. Dit is ook het moment waarop eventuele wijzigingen in het toelatingsbeleid worden besproken. Indien dit het geval is, gaan deze gelden voor de aanmeldingen voor het schooljaar 2026-2027.
1.1. Ambities en pijlers van het toelatingsbeleid
Richtinggevend voor de beoordeling van de plaatsingsresultaten zijn de ambities en pijlers van dit toelatingsbeleid, die het BBO bij aanvang van dit beleid in 2014 heeft vastgesteld.2 Ambities voor het toelatingsbeleid zijn: - Minimaal 75% van de aangemelde kinderen krijgt een plaats op de school van eerste voorkeur; - Minimaal 90% van de aangemelde kinderen kan in de buurt terecht op één van de scholen waar zij voorrang hebben; - De basisscholen in Amsterdam zijn in belangrijke mate een afspiegeling van de buurt; - Schoolbesturen en gemeente zorgen voor voldoende kindplaatsen in de woonomgeving van kinderen. Pijlers van het toelatingsbeleid basisonderwijs zijn: - Alle kinderen kunnen in hun buurt naar de basisschool; zij hebben voorrang op de acht dichtstbijzijnde scholen in hun (directe) woonomgeving, bestaande uit minimaal twee openbare en twee (algemeen) bijzondere scholen; - Het toelatingsbeleid voor het basisonderwijs in Amsterdam is voor alle scholen hetzelfde; - De rechtsgelijkheid bij het krijgen van een plaats wordt gegarandeerd; - De keuzevrijheid van ouders is zoveel mogelijk gewaarborgd; - De plaatsingsmethodiek heeft ten doel een kind op de hoogst mogelijke voorkeurschool te plaatsen. Zie verder bijlage 1 waarin het Toelatingsbeleid Basisonderwijs Amsterdam kort beschreven is.
1 Voor een gedetailleerde beschrijving van de plaatsingen per periode verwijzen we naar de perioderapportages die van
periode I en II 6 tot 8 weken na de plaatsing zijn opgesteld.
2 Startnotitie 29 januari 2014 ‘Stedelijk Toelatingsbeleid Basisonderwijs Amsterdam’, pag. 7.
-2-
1.2. Bijzonderheden schooljaar 2024-2025 Toelatingsbeleid schooljaar 2024-2025 Het toelatingsbeleid is voor schooljaar 2024-2025 inhoudelijk ongewijzigd gebleven. Elk kind dat in de gemeente Amsterdam woont, heeft voorrang op de acht op loopafstand dichtstbijzijnde scholen gerekend vanaf het woonadres; dit zijn de voorrangsscholen. De Geert Groote I en II, Vrije School West, Kairos en Waldorf aan de Werf zijn hierop een uitzondering: elk kind heeft ongeacht het woonadres binnen Amsterdam op deze scholen voorrang. Daarnaast gelden op Crescendo, de Morgenster, gbs Veerkracht en Rosj Pina specifieke toelatingseisen. Toewijzen plaatsen Het toewijzen van de plaatsen op alle scholen verloopt in onderstaande volgorde. Voor de school van uw 1e voorkeur gaat dit als volgt: 1. Een oudere broer of zus gaat al naar de school op het moment dat het kind 4 jaar wordt; uw kind heeft een plaatsgarantie. 2. a. Het kind heeft een VVE-ja-indicatie, volgt voorschoolse educatie op de voorschool die bij de school is aangesloten én heeft de school als voorrangsschool; b. Het kind gaat minimaal 8 maanden 2 maal per week naar een Integraal Kind Centrum (IKC) én heeft de school als voorrangsschool. 3. De ouder van het kind heeft op de school een dienstverband voor onbepaalde tijd. 4. Het kind heeft de school als voorrangsschool. 5.
Het kind heeft geen voorrang op deze school, maar woont wel in Amsterdam. * * Uitzondering hierop zijn de grensscholen Daarna worden de kinderen die niet op de 1e voorkeur zijn gekomen, als volgt geplaatst: 6. Het kind heeft een voorrangsschool als 2e t/m 10e voorkeur. 7. Het kind heeft een niet-voorrangsschool als 2e t/m 10e voorkeur. Het kind woont buiten Amsterdam. Weesp Sinds 2022 is Weesp is een stadsgebied (een stadsdeel met extra autonomie) geworden binnen de gemeente Amsterdam. Tegelijkertijd is Driemond losgemaakt van stadsdeel Zuidoost en vormt samen met de stad Weesp het stadsgebied Weesp. In Weesp-stad staan 7 basisscholen en in Driemond 1 basisschool. Als in deze rapportage ‘Weesp’ beschreven wordt, wordt de stad Weesp bedoeld, dus excl. Driemond. Maar in de tabellen houden we de stedelijke indeling aan, dan is stadsgebied Weesp dus inclusief Driemond. Het reeds jaren bestaande toelatingsbeleid in Weesp is geïntegreerd in het toelatingsbeleid van Amsterdam tot één gemeenschappelijk aanmeld- en plaatsingssysteem. Inhoudelijk gelden voor de woonadressen en de 7 scholen in Weesp andere regels als in Amsterdam.
Het toelatingsbeleid van Weesp wijkt op de volgende punten van Amsterdam af: - Woonadressen in Weesp hebben 4 voorrangsscholen; - Voor de VVE-voorrang geldt in Weesp géén eis van voorschoolbezoek; - De VVE-voorrang in Weesp geldt niet alleen op de 1e voorkeur, maar ook op alle andere opgegeven voorrangsscholen; - Kinderen die in de stad Weesp (binnenkort komen) wonen, hebben een plaatsgarantie onder de voorwaarde dat een kind uiterlijk op de sluitingsdatum is aangemeld en over een geldig adresbewijs beschikt. N.B. De enige school in Driemond (OBS De Jaargetijden) volgt het Amsterdamse systeem van plaatstoewijzing, dus met 8 voorrangsscholen, bijkomende eisen voor VVE-voorrang, enzovoort. Schoolsluitingen In schooljaar 2023-2024 zijn de besturen ABSA en Leren in de Tussenruimte door de projectleiding van het Stedelijk Toelatingsbeleid van Amsterdam ondersteund bij de herplaatsing van de leerlingen bij de volgende scholen die gesloten zouden worden: - Het Podium (ABSA) sluiting per 1 augustus 2024 - Klein Amsterdam (Leren in de Tussenruimte) sluiting per 1 februari 2024 De redenen voor deze sluitingen zijn m.n. de zorgen over de kwaliteit, het leerlingenaantal dat al geruime tijd onder de opheffingsnorm zit, het lerarentekort en financiële situatie. -3-
De herplaatsing van de kinderen is volgens de ‘Leidraad voor de herplaatsing van kinderen bij schoolsluiting’ (vastgesteld door het BBO in maart 2023) uitgevoerd. Het Podium (ABSA) en De Archipel (ASKO) zijn uiteindelijk per 1 augustus 2024 gefuseerd. Van de 140 kinderen (exclusief de kinderen die naar het voortgezet onderwijs gaan) zijn op basis van de opgegeven voorkeuren 107 kinderen overgegaan naar De Archipel en 33 kinderen op 6 verschillende scholen (van 4 besturen) geplaatst. De herplaatsing bij Klein Amsterdam is uitgevoerd terwijl het bestuur lopende het proces de sluiting steeds meer in twijfel trok. Ondanks de tegenstrijdige belangen van de betrokken scholen hebben alle 205 te herplaatsen kinderen waarvan een voorkeursformulier is ontvangen een aanbod gekregen op 18 verschillende scholen van 6 besturen. Uiteindelijk hebben de ouders van ruim twee derde van de herplaatste kinderen (137 in totaal) de aangeboden plek (op een door hen opgegeven voorkeurschool) niet verzilverd en er uiteindelijk voor gekozen om bij Klein Amsterdam te blijven. In totaal zijn 68 kinderen van Klein Amsterdam naar 12 verschillende scholen (van 5 schoolbesturen) in Noord overgestapt. In het voorjaar van 2024 werd duidelijk dat het bestuur van Leren in de Tussenruimte afzag van de sluiting. Capaciteit op scholen in Weesp (excl.
Driemond) De capaciteit op de zeven basisscholen in Weesp is onvoldoende om de mogelijkheid van een ‘school in de buurt’ te garanderen. Een bepaalde mate van overcapaciteit (min. 20%) is nodig om ouders een reële kans op een school van voorkeur te geven en de nieuwe bewoners die na de plaatsing in Weesp komen wonen een plaats te kunnen bieden. (zie verder par. 4.1.) Net als vorig jaar was het aantal aanmeldingen in Weesp hoger dan het aantal kinderen dat in november 2023 was aangeschreven. Tijdens de plaatsingen van periode I en II was getalsmatig het aantal plaatsen net voldoende voor alle aangemelde kinderen die in Weesp wonen. Bij de plaatsing van periode III was dit niet het geval. Het aantal aanmeldingen oversteeg het aantal beschikbare plaatsen. Het gevolg hiervan was dat tijdens de plaatsing de noodprocedure is toegepast. Deze houdt in dat tijdens de geautomatiseerde plaatsing het vereiste aantal plaatsen wordt afgedwongen door bij alle scholen de capaciteit met een gelijk aantal extra plaatsen te verhogen. Bijvoorbeeld: Bij een plaatstekort van 6 plaatsen komt er bij elke school 1 plaats bij. Bij 10 plaatsen tekort wordt de capaciteit bij elke school met 2 plaatsen opgehoogd. Voor nieuwe aanmeldingen na de plaatsingen van kinderen die nog geen 4 jaar zijn, is nauwelijks tot geen plaats meer.
Op basis van de aangeschreven doelgroep voor volgend schooljaar kan nu al geconcludeerd worden dat het tekort aan plaatsen eerder toe dan af zal nemen.
1.3. Leeswijzer
Deze rapportage start in hoofdstuk 2 met een samenvatting en de conclusies van de resultaten van de plaatsingen voor schooljaar 2024-2025 o.b.v. Scholenring op peildatum 29 januari 2025. In hoofdstuk 3 wordt ingegaan op de uitvoering van het Toelatingsbeleid; de rol van de gemeente en het BBO; de inzet van het projectteam, de communicatie en informatievoorziening. In hoofdstuk 4 staan de getotaliseerde resultaten van de plaatsingen van schooljaar 2024-2025. Daarnaast wordt o.a. ingegaan op de aanmeldingsgraad, de beschikbare capaciteit, de resultaten per stadsdeel, de samenhang van het aantal opgegeven voorkeurscholen op de plaatsingskans. In hoofdstuk 5 staan de hoofdlijnen van de plaatsingsresultaten in het 10-jarig bestaan van het stedelijk toelatingsbeleid. In bijlage 1 staat een korte beschrijving van het toelatingsbeleid. In bijlage 2 staat het aantal deelnemende conceptscholen per stadsdeel in 2024-2025. In bijlage 3 staan de plaatsingsresultaten van 8 van de 10 niet-deelnemende scholen. In bijlage 4 staan de resultaten van de plaatsingen, de capaciteit en de ratio van de mate van overschot aan plaatsen uitgesplitst in 24 gebieden.
-4-
2. Samenvatting plaatsingsresultaten Stedelijk Toelatingsbeleid schooljaar 2024-2025 Algemene conclusie In het 10de jaar van het toelatingsbeleid zijn kinderen geplaatst die in schooljaar 2024-2025 voor het eerst naar de basisschool gaan. Ook dit jaar zijn de doelstellingen van het toelatingsbeleid, zoals bij aanvang zijn vastgelegd, ruimschoots gehaald. Zowel op jaarbasis als in elke periode afzonderlijk, komen de plaatsingsresultaten overeen met die van de voorgaande schooljaren.
Aantallen geregistreerde kinderen met percentage geplaatsen per schooljaar 6800 6600
98%
98%
99%
6681
6480
98% 97% 97%
6400
6241
6200 6000
98%
98%
98%
6288 94%
94%
96% 6220
94%
6023
95% 94%
93%
93%
93%
93% 92%
5800
91%
5600
90% 2019-2020
2020-2021
2021-2022
Aantal geregistreerde kinderen
2022-2023
2023-2024
Geplaatste 1e voorkeur %
2024-2025 Geplaatst top 3 %
Figuur 1 – Aantallen geregistreerde kinderen met percentage geplaatsen per schooljaar •
Kengetallen schooljaar 2024-2025 - Op 208 deelnemende scholen konden kinderen aangemeld worden. - 8.749 kinderen (8.332 in Amsterdam en 417 in Weesp [stijging van 38%]) ontvingen informatie over het toelatingsbeleid met het gepersonaliseerde voorkeursformulier. - 6.681 kinderen staan geregistreerd in Scholenring. De aanmeldingsgraad in Scholenring3 is 76% (ter vergelijking vanaf 2015-2016 tot vorig jaar resp. 76, 72, 70, 69, 71, 69 en vorig jaar 72% (figuur 3 en 4).
•
Doelstelling minimaal 75% van de kinderen krijgt een plaats op de school van 1ste voorkeur (tabel 2) De aangemelde kinderen zijn als volgt geplaatst: 93% heeft de school van 1ste voorkeur; 97% heeft een school in de top-3 2% heeft de 4de–7de voorkeursschool of een niet-voorkeursschool Geen kind is geplaatst op de 8ste–10de voorkeur 28 kinderen (waarvan 20 uit de gemeente Amsterdam) zijn niet geplaatst binnen het stedelijk beleid; van hen hebben minstens 13 een plek op een niet-deelnemende school binnen / buiten Amsterdam. Conclusie: met 93% geplaatsten op de school van eerste voorkeur is deze doelstelling ruim gehaald.
•
Doelstelling 90% van de ouders kan op een voorrangsschool terecht Deze doelstelling laat zich niet exact beantwoorden; ouders zijn immers vrij om elke school te kiezen en hoeven geen voorrangsschool als 1ste keuze op te geven. Van de 4.017 aanmeldingen zonder plaatsgarantie (d.w.z. geen broertje/zusje of aanmelding op een garantieschool) is 75% op een voorrangsschool geplaatst, 24% op een niet-voorrangsschool en 1% ongeplaatst.
3 D.w.z. exclusief correctie voor o.a. kinderen die zijn aangeschreven, maar voor het 4de jaar Amsterdam verlaten, naar het
SBO gaan, naar niet-deelnemende scholen gaan, ontbrekende registratie van de 17 scholen in Zuidoost. Dit is ca. 12% van de aangeschreven doelgroep.
-5-
Van alle aangemelde kinderen is 85% terechtgekomen op een voorrangsschool. In combinatie met de overcapaciteit van 4.224 plekken verspreid over de stad mag hieruit geconcludeerd worden dat meer dan 90% van de ouders terecht kan op een school in de buurt (dit hoeft uiteraard niet). •
Bijzondere voorrangsgroepen (tabel 1, figuur 2) Van alle aanmeldingen heeft 50% een plaatsgarantie of enige vorm van extra voorrang (d.w.z. meer dan alleen buurtvoorrang). Dit is als volgt verdeeld: - 40% een plaatsgarantie o.b.v. de broertje/zusje-regeling - 3% voorrang o.b.v. voorschool met VVE-indicatie 4 - 6% aangemeld op een school die elk kind een plaats garandeert5 - 3% voorrang o.b.v. IKC - 0,4% voorrang vanwege een ouder die op school werkt - 0,3% aangemeld op een school die buurtkinderen een plek garandeert6 Sommige kinderen hebben meerdere vormen van voorrang of garantie; daardoor komt de som van de uitgesplitste percentages hoger uit dan 50%.
•
Bijzondere plaatsingen 31 kinderen zijn geplaatst om bijzondere redenen: - 21 door onterechte toezeggingen gedaan door de school* - 8 vanwege onjuiste of te late registratie door de school* - 2 om een anders moeilijk oplosbare ongeplaatstheid te verhelpen *Dit aantal is aantal is aanzienlijk hoger dan in voorgaande jaren.
•
Doorschuiven naar hogere voorkeur tot het 4de jaar (par. 4.1.) 82 kinderen zijn na de plaatsingen tot de peildatum naar een leeggekomen plaats op een hogere voorkeurschool doorgeschoven. Ter vergelijking: vanaf de start tot vorig jaar waren dit per schooljaar: 135, 78, 49, 47, 43, 69, 58 kinderen. De meeste verschuivingen deden zich voor op scholen in Zuid (29%) en Noord (22%).
•
Scholen met overaanmeldingen (par. 4.3. figuur 5 en 6) Per periode was gemiddeld op 27 van de 208 scholen sprake van overaanmelding. 43 scholen (21% van het totaal) hadden in minstens één periode meer aanmeldingen dan plaatsen (vorig jaar: 39 scholen, 19%). 39 scholen (19%) hebben op de peildatum niet alle 1ste-voorkeurskinderen kunnen plaatsen (vorig jaar 18% en de jaren daarvoor gemiddeld 15%).
•
Scholen met plek en overcapaciteit (bijlage 4) Op 177 scholen (85%) verspreid over de stad zijn nog plaatsen beschikbaar. De onbezette capaciteit is in Noord het hoogst (50%) en in Weesp het laagst (1%). Feitelijk is in Zuidoost met 17 garantiescholen de overcapaciteit het hoogst.
4 Het betreft alleen de VVE-voorscholers die in het voorrangsgebied van de school wonen. In de tabellen 1 en 4b staat 5%
voorscholers met VVE; hierin zijn echter ook VVE-kinderen die niet in het voorrangsgebied wonen meegenomen. Het werkelijke percentage met een VVE-indicatie ligt hoger, want bij broertjes/zusjes, IKC-voorrang en bij de 17 scholen in Zuidoost met een plaatsgarantie, is registratie van een VVE-indicatie niet nodig.
5
Op 17 scholen in Zuidoost geldt een plaatsgarantie voor elke aanmelding ongeacht of het een aanmelding is op de 1ste of 10de voorkeurschool en ongeacht of een kind vóór of na de plaatsing wordt aangemeld. In werkelijkheid is de capaciteit stadsbreed dus hoger.
6 Dit betreft De Jaargetijden in Driemond.
-6-
•
Belangstelling 208 scholen De gemiddelde voorkeurslijst van alle aanmeldingen zonder garantie of bijna-garantie bevat 4,6 scholen, waarvan ruwweg 2/3 voorrangsscholen en 1/3 niet-voorrangsscholen zijn. De belangstelling voor de scholen is redelijk gespreid; dit is mede een verklaring voor de mooie plaatsingsresultaten. Zonder de garantiescholen in Zuidoost gerekend kregen 5 scholen in het gehele schooljaar geen enkele eigen aanmelding. Ter vergelijking: vanaf de start tot en met vorig jaar waren dit jaarlijks achtereenvolgens 1, 2, 4, 4, 10, 2, 4 en 5 scholen.
•
Vergelijking geplaatsten en ongeplaatsten (tabel 5) Kinderen die ongeplaatst uit de plaatsingsronde kwamen, hadden dit jaar 20% minder scholen en 63% minder voorrangsscholen op hun voorkeurslijst staan dan vergelijkbare kinderen die wel geplaatst zijn. Vooral waar de druk op de scholen hoog is, blijkt voldoende scholen opgeven belangrijker te zijn dan een voorrangsschool als 1ste voorkeur kiezen.
•
Conceptscholen (bijlage 2) Van de 207 deelnemende scholen hebben 70 scholen een specifiek onderwijsconcept (Montessori, Jenaplan, Dalton, Vrije School, Ontwikkelingsgericht leren of Natuurlijk Leren). Op de peildatum zijn in alle stadsdelen op meerdere conceptscholen nog plaatsen beschikbaar.
-7-
3. Uitvoering Toelatingsbeleid plaatsingen voor schooljaar 2024-2025 3.1. Doelgroep en plaatsingen schooljaar 2024-2025 Begin november 2023 ontvingen in Amsterdam (incl. Weesp) 8.749 ouders met een kind dat in schooljaar 20242025 voor het eerst naar de basisschool gaat (geboren tussen 1 september 2020 en 31 augustus 2021) de brochure met uitleg over het toelatingsbeleid en het voorkeursformulier (op naam, adres en geboortedatum van hun kind). Hiervan wonen 417 kinderen in Weesp-stad. Voor perioden I, II en III zijn in Amsterdam respectievelijk 2.799, 2.811 en 3.139 kinderen aangeschreven, waarvan wonen in Weesp resp. 141, 125 en 151 kinderen.7 Voor schooljaar 2024-2025 kunnen ouders hun kind aanmelden op één van de 207 deelnemende scholen (Scholenbestand vastgesteld in BBO 26 juni 2023).8 Jaarindeling voor instroom schooljaar 2024-2025: kinderen geboren 1 september 2020 t/m 31 augustus 2021 Geboren tussen
Sluitingsdata aanmelding
Plaatsingsdata, gevolgd door bericht aan ouders
Inschrijven & intakegesprek
Start vierjarigen
1.
1 september t/m 31 december 2020
t/m do. 7 maart 2024
do. 14 maart 2024; 18/19 maart bericht ouders
t/m 23 april 2024
Vanaf sept. 2024
2.
1 januari t/m 30 april 2021
t/m do. 6 juni 2024
do. 13 juni 2024; 17/18 juni bericht ouders
t/m 10 juli 2024
Vanaf 1 jan. 2025
3.
1 mei t/m 31 augustus 2021
t/m do. 7 november 2024
do. 14 nov. 2024; 18/19 nov. bericht ouders
t/m 13 december 2024
Vanaf 1 mei 2025
3.2. Uitvoering aanmeldingen en plaatsingen Voorafgaand aan de plaatsingen In Scholenring zijn controles ingebouwd die automatisch bij de verwerking van een aanmelding worden uitgevoerd. De school en/of projectmedewerker en beheerder krijgen hiervan bericht, waarna zo nodig actie wordt ondernomen. Voorafgaand aan elke plaatsing ontvangen de scholen de instructie hoe te handelen voorafgaand en na de plaatsing, plus de plaatsingsbrief (voor de geplaatsten) en de afwijzingsbrief (voor de ongeplaatsten). Direct na de sluitingsdatum en vóór de plaatsing wordt per school de registratie van alle aanmeldingen in Scholenring nagelopen. Met een school wordt altijd contact opgenomen wanneer sprake is van overaanmelding of geen aanmeldingen; geen capaciteit of in vergelijking met voorgaande perioden, een afwijkende capaciteit is opgegeven; bij onervarenheid met het toelatingsbeleid en bij bijzondere ontwikkelingen. 7 Ter vergelijking: Aangeschreven doelgroep in Amsterdam voor:
Schooljaar 2015-2016: 9.429 (gecorrigeerd naar 12 maanden.) Schooljaar 2016-2017: 9.464 Schooljaar 2017-2018: 9.216 Schooljaar 2018-2019: 9.181 Schooljaar 2019-2020: 9.132 Schooljaar 2020-2021: 8.982 Schooljaar 2021-2022: 8.774 Schooljaar 2022-2023: 8.390 in alleen Amsterdam (incl. Driemond) plus 317 in Weesp = 8.707 Schooljaar 2023-2024: 8.309 in alleen Amsterdam (incl. Driemond) plus 302 in Weesp = 8.611 Schooljaar 2024-2025: 8.332 in alleen Amsterdam (incl. Driemond) plus 417 in Weesp = 8.749 8 Op Schoolwijzer-Amsterdam staan alle Amsterdamse basisscholen, die na invoeren van de postcode, huisnummer en
geboortedatum van een kind, in volgorde van loopafstand vanaf dit woonadres worden getoond. De eerste 8 (deelnemende) scholen zijn als voorrangsscholen gemarkeerd. Indien een niet-deelnemende school tot een school in de buurt behoort, wordt deze wel op afstand van een woonadres getoond, maar niet aangemerkt als voorrangsschool.
-8-
Ouders die onvoldoende scholen van voorkeur hebben opgegeven en daardoor de kans op uitloting lopen, worden benaderd met het verzoek alsnog meer voorkeursscholen op te geven. Plaatsingen en ontwikkelingen na de plaatsing De drie plaatsingsbijeenkomsten - in aanwezigheid van vertegenwoordigers van het BBO, de gemeente, de systeemontwikkelaar en de projectleiding - zijn zonder problemen verlopen. •
Problemen na de plaatsing Het aantal fouten die scholen in de registratie van de aanmeldingen en na de plaatsing maken is minimaal. De meest voorkomende fout is dat scholen na de plaatsing onterecht een plaats toezeggen terwijl de school in Scholenring een wachtlijst heeft van kinderen die als eerste in aanmerking komen voor een leeggekomen plaats. In een beperkt aantal gevallen is het voorgekomen dat scholen bij ouders de verwachting hadden gewekt dat hun kind automatisch van de voorschool naar basisschool doorstroomt. Voorwaarden voor deze extra voorrang zijn dat de school zelf een voorrangsschool is, het kind over een VVE-indicatie beschikt én de voorschoolse educatie op de voorschool volgt die bij de school is aangesloten. In enkele gevallen bleek de registratie van de aanmelding niet correct of niet volledig te zijn. Wanneer ouders door fouten van scholen benadeeld zijn, is dit in hun voordeel opgelost, waardoor de gedupeerden alsnog op de school van aanmelding of hogere voorkeurschool zijn geplaatst.
•
Verschuivingen na de plaatsing naar een hogere voorkeur of van ongeplaatst naar geplaatst (zie par. 4.1.) Totdat de doelgroep in z’n geheel naar de basisschool gaat (uiterlijk 31 augustus 2025) blijven zich verschuivingen voordoen in het voordeel van ouders. Elke verandering na de plaatsing totdat een kind vier jaar is, moet in Scholenring geregistreerd worden. Helaas worden wijzigingen na de plaatsing niet door alle scholen verwerkt. Zeker scholen met voldoende plaats zien hierin minder nut en noodzaak. Verschuivingen na de plaatsing hebben verschillende oorzaken: 1. Ouders melden hun kind pas na de plaatsing aan. 2. Ouders van ongeplaatste kinderen vinden een school die zij eerder niet opgegeven hadden of krijgen uiteindelijk toch nog een plaats op een opgegeven voorkeurschool doordat hier een plaats vrij kwam. 3. Ouders van geplaatste kinderen zien af van de aangeboden plaats en kiezen een andere school. 4. Er ontstaan lege plaatsen na de plaatsing waardoor ouders een school van hogere voorkeur of alsnog een hun voorkeurschool krijgen. Lege plaatsen worden o.a. veroorzaakt door: verhuizingen naar buiten Amsterdam; acceptatie van een plaats op een niet-deelnemende school of een school buiten Amsterdam; in uitzonderlijke gevallen betreft het verwijderde aanmeldingen.
Dit laatste gebeurt wanneer ouders na herhaalde verzoeken van de school en helpdesk niet op de plaatsingsbrief en aansluitend herinneringsbrieven, mails en telefoontjes reageren.
3.3. Bezwaarschriften en/of beroep op hardheidsclausule
Ouders kunnen een bezwaar indienen en/of een beroep doen op de hardheidsclausule met het verzoek op een plaats op een specifieke school. Zij richten zich hierbij tot het bestuur van de school van aanmelding. Deze verzoeken worden in principe vóór de plaatsing gedaan, maar het kan ook na de plaatsing. In dit schooljaar is in totaal 5 maal een beroep op de hardheidsclausule na de plaatsing ingediend. Alle verzoeken zijn door de betrokken besturen afgewezen. Het aantal verzoeken is in lijn met de voorgaande jaren. - In periode I is een verzoek op een plaats op Pro Rege Hemsterhuis (AMOS) ingediend. Om medische redenen wensten de ouders een school dichtbij huis. Het bestuur heeft het verzoek afgewezen, omdat er meerdere voorrangsscholen zijn die qua afstand vergelijkbaar zijn. - In periode II is 4 keer een beroep op de hardheidsclausule gedaan. Geert Groote ontving een verzoek voor een plaats op Vrije School West, met als argument dat dit de enige schermvrije school in Amsterdam is. In Weesp zijn drie beroepen op de hardheidsclausule ingediend. Alle verzoeken hadden de wens voor een school dichter bij het woonadres in plaats van Wisperweide waar zij terecht
-9-
-
Florente ontving tweemaal een beroep op de hardheidsclausule met het verzoek op een plaats op de Van der Muelen-Vastwijkschool en een ander verzoek op een plaats op Weesperrijk. Asko ontving een verzoek op een plaats op de Nieuwe Jozef. In periode III is geen verzoek ingediend.
3.4. Uitvoering en verantwoordelijkheid BBO en gemeente
Het projectteam bestaat uit de helpdesk, de projectmedewerker en de projectleider. Daarnaast ondersteunt de systeemontwikkelaar het projectteam bij o.a. het verbeteren van Scholenring en ontwikkelen van nieuwe functionaliteiten; het doorvoeren van het scholenbestand in Scholenring i.s.m. OIS (onderzoeksafdeling van de gemeente); het uitvoeren van aanvullend onderzoek (in opdracht van de werkgroep/BBO/projectleider); het aanleveren van gegevens voor de rapportages; het mede-uitvoeren van AVG-gerelateerde vereisten en AVG-controles en het doorvoeren van verbeteringen die vooral voor scholen, besturen en ouders nuttig zijn. Tenslotte is de Functionaris Gegevensbescherming (Privacy Team) verantwoordelijk voor het toezicht op de uitvoering en de oplevering van het jaarlijks monitoringsverslag en de 3-jaarlijkse DPIA. De helpdesk is voor ouders een belangrijke (onafhankelijke) informatiebron en heeft mede tot doel de scholen te ontlasten. Gedurende schoolweken is de helpdesk alle dagen van 9.00 – 14.00 uur telefonisch bereikbaar en worden de mails binnen 24 uur beantwoord. Indien nodig kan de bereikbaarheid en inzet van de helpdesk per direct worden uitgebreid. De helpdesk is samen met de projectmedewerker verantwoordelijk voor de voorbereidingen van de plaatsingen uit w.o. controles in Scholenring, afstemming met de scholen en benaderen van ouders.
Na elke plaatsing neemt de helpdesk met de ouders van ongeplaatste en laaggeplaatste kinderen contact op, met als doel hen te ondersteunen bij het vinden van een passende school. In principe blijft de helpdesk met deze ouders contact houden totdat zij een gewenste plaats gevonden hebben. Daarnaast is de helpdesk beschikbaar voor de uitvoering van de herplaatsing van kinderen bij een schoolsluiting volgens de in het BBO vastgestelde werkwijze. De schoolbesturen zijn volgens de WPO verantwoordelijk voor het ontwikkelen, uitvoeren en naleven van het toelatingsbeleid. De gemeente ondersteunt en faciliteert de schoolbesturen door de uitvoering van het toelatingsbeleid te financieren, de verzendingen naar ouders (waarbij de projectleiding verantwoordelijk is voor de inhoud en organisatie) en up-to-date te houden van de Schoolwijzer. Een vertegenwoordiger van de gemeente, belast met het onderwerp toelatingsbeleid, neemt deel aan de werkgroep-Toelatingsbeleid, overlegt met de projectleider, informeert de wethouder en gemeenteraad en zorgt voor de afstemming van het toelatingsbeleid met de relevante afdelingen binnen de gemeente.
3.5. Informatie en communicatie toelatingsbeleid
Veel aandacht wordt besteed aan het informeren van ouders die een basisschool moeten kiezen en hun kind aanmelden. Vaste onderdelen hiervoor zijn: • Brochure ‘Voor het eerst naar de basisschool’ en het voorkeursformulier In november 2023 ontvingen de ouders die hun kind voor het volgend schooljaar 2024-2025 moeten aanmelden de brochure met het personaliseerde voorkeursformulier. Deze informatie is een pijler van het toelatingsbeleid. Ouders in Weesp ontvingen een aparte mailing, toegespitst op Weesp. • Herinneringskaart Circa 1 maand vóór de sluitingsdatum voor het inleveren van het voorkeursformulier wordt een herinneringskaart gestuurd aan ouders die hun kind voor de komende plaatsing moeten aanmelden; dit vindt 3 maal jaarlijks plaats. De projectleiding is verantwoordelijk voor de inhoud van de brochure, voorkeursformulier en herinneringskaart en sinds begin 2024 ook voor de organisatie van de verzending. De gemeente regelt het aanleveren van de BRP-gegevens en de verspreiding. • Websites scholen Begin november ontvangt elke school de vernieuwde (op de school toegesneden) tekst over het toelatingsbeleid voor de website van de school plus de digitale versies van het voorkeursformulier en brochure. • Helpdesk Toelatingsbeleid De helpdesk speelt een essentiële rol in de ondersteuning en begeleiding van ouders (zie par. 3.4). - 10 -
•
•
BBO-website De website van het BBO beschikt over de subpagina Toelatingsbeleid Basisonderwijs Amsterdam met algemene informatie over het toelatingsbeleid, rapportages van de plaatsingen, real-time plaatsingskansen per school en per geboorteperiode de scholen met plaats na de plaatsingen. Schoolwijzer Deze website is een tweede essentiële informatiebron, die veel door ouders wordt gebruikt. Dit is de plaats waar zij de basisscholen (incl. de voorrangsscholen) in volgorde van afstand vanaf het woonadres vinden en makkelijk op de websites van de scholen terecht komen. De projectleiding regelt met de gemeente de aansluiting van het toelatingsbeleid op de Schoolwijzer.
3.6. Verhoging aanmeldingsgraad
Naast informatie die ouders per post ontvangen of kunnen vinden op verschillende websites worden de volgende acties ondernomen om ouders te attenderen op de noodzaak hun kind tijdig aan te melden: • Voorscholen, kinderopvang, Centra voor Jeugd en Gezin (OKC’s) en OCO: Deze organisaties ontvangen de jaarlijkse verzending van het toelatingsbeleid en worden op diverse manieren ingeschakeld om ouders te attenderen op de noodzaak hun kind op tijd aan te melden. • Aanmeldingen na de plaatsing in Scholenring: Scholen worden regelmatig aangespoord om ook ná de plaatsing totdat een kind 4 jaar is alle aanmeldingen in Scholenring te registreren (ook van de broertjes/zusjes en de voorscholers). • Nieuwe directie/administraties: Bij scholen met een wisseling van directie e/o administratie wordt door de projectleiding contact opgenomen om hen te informeren over het toelatingsbeleid en de noodzaak elke aanmelding in Scholenring te registreren. Meestal wordt bij de school langsgegaan om hen wegwijs te maken in het gebruik van Scholenring en het stedelijk toelatingsbeleid. • Groei-Gidsapp van de GGD: De GGD informeert ouders via de app over de bijzonderheden voor hun kind, zoals het halen van een prik. Het toelatingsbeleid mag hiervan ook gebruik maken, zodat ouders via deze app herinnerd worden aan de inleverdatum van het voorkeursformulier. De gemeente regelt dit met de GGD.
Onderzoek aanmeldingsgraad Uit onderzoek dat eind 2022 is gedaan naar de aanmeldingsgraad waarbij het aantal geregistreerde kinderen in Scholenring o.a. is vergeleken met BRON/DUO is geconcludeerd dat de werkelijke aanmeldingsgraad minimaal 12% hoger ligt dan in de rapportages die op de registratie in Scholenring zijn gebaseerd. (zie verder in par. 4.2.)
3.7. Conclusies over uitvoering
Na 10 jaar toelatingsbeleid kan geconstateerd worden dat het toelatingsbeleid ‘staat’. Op vrijwel alle scholen verloopt de uitvoering van het toelatingsbeleid probleemloos. Aandachtspunten in de uitvoering blijven: - Wisseling bij een administratie en/of schoolleiding (het risico op ‘eigen interpretatie’ van het toelatingsbeleid); - Het verwerken van nieuwe aanmeldingen in Scholenring na de plaatsing totdat kinderen 4 jaar zijn; - Het tijdig plaatsen van de aangeleverde informatie over het toelatingsbeleid op de schoolwebsites (jaarlijks eind oktober) en tonen van actuele informatie van de school op Schoolwijzer. - Het bepalen van de jaarcapaciteit en verdeling per periode. Tot vlak voor elke plaatsing kan een school de capaciteit aanpassen. Bij overaanmelding wordt altijd voorafgaand aan de plaatsing overlegd of deze bijgesteld kan worden, zonder de kans voor ouders in de volgende perioden te verkleinen.
3.8. Ontwikkelingen niet-deelnemende scholen
Vanaf de start van het toelatingsbeleid nemen de volgende 10 scholen van de federatie Eenpitters niet deel: - In Zuid: Amsterdamse Montessorischool (AMS), Buitenveldertse Montessorischool (BMS), Cheider, Cornelis Vrij, 1e en 2e Openluchtschool, Hildebrand-Van Loonschool, Peetersschool en Willemsparkschool. - In Centrum: de ASVO. Met uitzondering van de ASVO en Cheider hanteren deze acht scholen samen een eigen gezamenlijk toelatingsbeleid. In bijlage 3 staan de plaatsingsresultaten van deze acht scholen. In september 2023 besloot de federatie Eenpitters dat het voor een collectieve overstap van de acht scholen die een gezamenlijk toelatingsbeleid voeren, te vroeg is. Uiterlijk medio 2025 zullen zij het besluit tot een collectieve deelname aan het stedelijk toelatingsbeleid nemen. - 11 -
4. Plaatsingsresultaat schooljaar 2024-2025 (peildatum Scholenring: 21 januari 2025) 4.1. Plaatsingsresultaten per periode (kinderen geboren tussen 1 september 2020 en 31 augustus 2021) In dit hoofdstuk staan de resultaten, getotaliseerd voor alle plaatsingen voor het schooljaar 2024-2025 gebaseerd op de cijfers uit Scholenring op de peildatum. Toelichting tabel 1 en 2: In de kolommen van de perioden staan de resultaten op de peildatum (altijd minimaal 6 weken na de plaatsing). Alle wijzigingen na de plaatsingen van periode I, II en III zijn in de jaargegevens (laatste kolom) verwerkt. De kolom ‘hele jaar’ geeft het (huidige) resultaat voor de hele jaargroep. Door het verschil in peildatum zijn de cijfers in deze kolom meestal niet gelijk aan de som (dan wel het gewogen gemiddelde) van die in de periodekolommen. Tabel 1 – Overzicht totalen 3 perioden schooljaar 2024-2025
Deelnemende scholen Totale capaciteit Aangeschreven doelgroep Aanmeldingen * - waarvan broertjes/zusjes - voorscholers met VVE ** - kinderen van het IKC ** - ouder werkzaam op school Geplaatste kinderen Waarvan boven de capaciteit Stedelijk ongeplaatste kinderen Nergens geplaatste kinderen - waarvan door eigen toedoen Aantal vrije plaatsen *** Scholen met lege plaatsen Scholen die vol zijn
Periode I
Periode II
Periode III
Hele jaar
d.d. 03-6-2024
d.d. 02-10-2024
d.d. 29-1-2025
d.d.29-1-2025
Aantal 207 3.495 2.799 2.057 851 105 80 11 2.048 8 9 7 0 1.455 149 58
%
73% 41% 5% 4% 1% 100% 0% 0% 0% 0% 42% 72% 28%
*
Aantal 208 3.352 2.811 2.026 839 121 61 10 2.012 17 14 8 1 1.357 146 62
%
72% 41% 6% 3% 0% 99% 1% 1% 0% 0% 40% 70% 30%
Aantal 208 3.768 3.139 2.303 911 96 93 9 2.292 7 11 6 1 1.483 139 69
%
73% 40% 4% 4% 0% 100% 0% 0% 0% 0% 39% 67% 33%
Aantal 208 10.852 8.749 6.681 2.641 322 235 30 6.653 25 28 15 2 4.224 177 31
%
76% 40% 5% 4% 0% 100% 0% 0% 0% 0% 39% 85% 15%
Het aantal en percentage geregistreerde kinderen in Scholenring gebaseerd op de totaal aangeschreven doelgroep (incl. Zuidoost, waar de 17 garantiescholen van Zonova minimaal registreren). ** Het aantal kinderen met VVE-indicatie ligt feitelijk hoger, doordat de registratie hiervan niet nodig is bij aanmeldingen van broertjes/zusjes, kinderen met IKC-voorrang en op de 17 garantiescholen in Zuidoost. *** Het werkelijk aantal vrije plaatsen is hoger, want de rekbare capaciteit van de 17 garantiescholen in Zuidoost is hierin niet meegenomen. Op een garantieschool wordt gegarandeerd dat elke aanmelding een plaats krijgt; dit geldt ook voor een kind dat elders is uitgeloot en de garantieschool als 2de voorkeur heeft.
- 12 -
Aanmeldingen verdeeld over voorrang 2024-2025 14% 40%
41% 5%
Broertje/zusje Niet broertje/zusje met meer dan alleen buurtvoorrang Alleen buurtvoorrang Geen enkele voorrang
Figuur 2 – Aanmeldingen verdeeld over voorrang 2024-2025 Tabel 2 – Plaatsingsresultaten uitgesplitst naar periode Periode I
Periode II
Periode III
Hele jaar
d.d. 03-06-2024
d.d. 02-10-2024
d.d. 29-1-2025
d.d. 29-01-2025
Aantal
%
Aantal
%
%
2.303
Aantal
%
Aanmeldingen
2.057
1ste voorkeur
1.898
92%
1.903
94%
2.143
93%
6.213
93%
2de voorkeur
82
4%
63
3%
67
3%
203
3%
3de voorkeur
24
1%
23
1%
42
2%
92
1%
Totaal top-3
2.004
97%
1.989
98%
2.252
98%
6.508
97%
4de voorkeur
17
1%
6
0%
17
1%
41
1%
5de voorkeur
6
0%
5
0%
2
0%
11
0%
6de voorkeur
0
0%
0
0%
5
0%
6
0%
7de voorkeur
1
0%
1
0%
0
0%
4
0%
8ste-10e voorkeur
0
0%
0
0%
0
0%
0
0%
Op niet-voorkeursschool
20
1%
11
1%
16
1%
83
1%
Totaal geplaatst
2.026
Aantal
6.681
2.048
100%
2.012
99%
2.292
100%
6.653
100%
Niet geplaatst STB
9
0%
14
1%
11
0%
28
0%
Nergens geplaatst
7
0%
8
0%
6
0%
15
0%
Conclusies uit tabel 1 en 2: - Plaatsingsresultaten: De resultaten verschillen nauwelijks tussen de perioden. - Overcapaciteit: Net als in de voorgaande schooljaren is ca. 40% van de beschikbare plekken leeg gebleven. Het aantal beschikbare plaatsen is feitelijk nog hoger, omdat de garantiescholen in Zuidoost in principe een onbeperkte capaciteit hebben. - Niet-voorkeursscholen: 83 kinderen zijn geplaatst op een school die niet op het voorkeursformulier stond (vorig jaar: 73 kinderen). Voor het merendeel gaat het om geplaatste kinderen waarvan de ouders achteraf uit vrije wil een andere school gekozen hebben. Daarnaast betreft het ongeplaatste kinderen waarvan de ouders een school moesten kiezen die oorspronkelijk niet tot hun voorkeuren behoorde.
- 13 -
Ongeplaatsten - Van de 28 ongeplaatsten wonen er 20 in de gemeente Amsterdam en 8 buiten Amsterdam of Weesp. - 11 van de Amsterdamse ongeplaatsten waren aangemeld op islamitische scholen met veel overaanmelding. 8 van hen hadden slechts één voorrangsschool op de keuzelijst gezet. De overige 3 geen enkele. Voor deze ongeplaatsten geldt dat vijf tot acht van hun voorrangsscholen nog plaats hebben. Dit zijn alleen geen islamitische scholen. Eén van deze ongeplaatsten heeft een plek op een niet deelnemende school. - 5 ongeplaatsten wonen in Weesp. Voor deze kinderen waren 4 tot 6 voorkeuren opgegeven, waaronder 2 tot 4 voorrangsscholen. Op geen van hun voorrangsscholen was plaats. Er is nog één plek op de Wisperweide beschikbaar en kan nog een kind terecht op een vrijgekomen plaats op de Kors Breijer. 2 van de ongeplaatsten Weespenaren hebben een plek buiten het beleid. Als we die gevallen als ‘opgelost’ beschouwen, is er nog altijd één plek tekort om alle kinderen uit Weesp te kunnen plaatsen. Tenslotte hebben ouders een plaats (op hun 6de voorkeur) afgewezen, waardoor een kind na de plaatsing als ongeplaatst in Scholenring staat. Aanmeldingen na de plaatsingen van kinderen die nog geen vier jaar zijn, kunnen nergens meer terecht. - De overige 4 kinderen, allen wonend in Amsterdam, zijn tijdens of na de plaatsingsronde ongeplaatst gebleven.
Allen hadden geen enkele voorrangsschool opgegeven of slechts 1 school van voorkeur. Enerzijds betreft het kinderen die tijdens de plaatsing ongeplaatst bleven en anderzijds ouders die een aangeboden plaats op 2de of 3de voorkeur geweigerd hebben. Voor alle vier zijn nog ruimschoots (voorrangs-)scholen met plek beschikbaar. Twee van deze 4 ongeplaatsten hebben een plek op een niet deelnemende school.
Bijzondere plaatsingen 2024-2025
Voor dit schooljaar zijn er 31 bijzondere plaatsingen geweest: - Toekenning plaats o.b.v. hardheidsclausule: geen. Ter vergelijking: gemiddeld worden 4 á 5 verzoeken per schooljaar ingediend waarvan een deel wordt erkend. - Plaatsing op grond van een legitieme bestaande toezegging uit het verleden: geen. - Plaatsing op grond van ouderinitiatieven / groepsaanmelding: geen. Ter vergelijking: vanaf 2017-2018 t/m 2021-2022: geen. - Plaatsing ter correctie van door scholen gemaakte fouten: 29 kinderen. Het betreft 21 gevallen waarin de school ten onrechte een toezegging had gedaan en deze niet meer kon intrekken. Bij de overige 8 kinderen betreft het een te late of foutieve verwerking van het voorkeursformulier door de school waardoor het kind niet of in een te lage categorie bij de plaatsing meedeed. Deze kinderen zijn geplaatst op de school van aanmelding. - Noodplaatsing ter opheffing van ongeplaatstheid: 2.
Verschuivingen na de plaatsingen tot de peildatum Elke school die tijdens de plaatsing kinderen heeft uitgeloot, beschikt in Scholenring over een wachtlijst. De uitgelote kinderen staan (in volgorde van de plaatsingsregels) tot de 4de verjaardag op deze wachtlijst. Wanneer na de plaatsing bij een school een lege plaats ontstaat, komt het bovenste kind van de wachtlijst voor deze plaats in aanmerking. Pas wanneer een school alle kinderen van de wachtlijst een plaats heeft aangeboden, komen voor de verdere vrijgekomen plaatsen nieuwe (te late) aanmeldingen in aanmerking.
- 14 -
-
-
Na de plaatsingen zijn in totaal 82 kinderen op een hogere voorkeurschool terechtgekomen: 9 - 59 naar hun school van 1ste voorkeur - 13 naar de 2de voorkeur - 8 naar de 3de voorkeur - 2 naar de 4de of 5de voorkeur De meeste verschuivingen deden zich dit jaar voor op scholen in Zuid en Noord (resp. 29% en 22% van het totaal).
Bijzondere situatie in Weesp (excl. Driemond)
Net als vorig jaar zijn in elke periode meer kinderen aangemeld dan in november 2023 zijn aangeschreven. De beschikbare capaciteit op de zeven basisscholen in Weesp is onvoldoende om een ‘school in de buurt’ te garanderen. Dit geldt met name voor kinderen die in Weespersluis wonen. De 3 scholen die hier gevestigd zijn, hebben een feitelijk een plaatstekort. Hoewel alle scholen in Weesp de maximaal beschikbare capaciteit opgeven, is in heel Weesp nauwelijks sprake van enige overcapaciteit. 5 van de 7 scholen zitten meestal ten tijde van de plaatsing vol met eigen aanmeldingen. Het gevolg hiervan is dat kinderen die op hun 1ste voorkeurschool in Weespersluis worden uitgeloot alleen nog terecht kunnen op de Wisperweide, die ruim 3 kilometer verder ligt. Verhoudingsgewijs is na elke plaatsing het aantal ongeplaatsten in Weesp hoog (ondanks het feit dat ouders vaak 5 voorkeuren opgeven). Tijdens de plaatsingen van periode I en II was getalsmatig het aantal plaatsen net voldoende voor alle aangemelde kinderen die in Weesp wonen. Bij de plaatsing van periode III was dit niet het geval. Ondanks het feit dat alle scholen op verzoek van de projectleiding hun capaciteit tot het maximale hadden opgehoogd, oversteeg het aantal aanmeldingen het aantal beschikbare plaatsen. Het gevolg hiervan was dat tijdens de plaatsing de noodprocedure is toegepast.
Deze houdt in dat tijdens de geautomatiseerde plaatsing het vereiste aantal plaatsen wordt afgedwongen door bij alle scholen de capaciteit met hetzelfde aantal extra plaatsen te verhogen. Bij alle scholen is de capaciteit met 1 plaats opgehoogd. Voor nieuwe aanmeldingen van kleuters na de plaatsingen tot het 4de jaar is nauwelijks tot geen plaats meer. Op basis van de aangeschreven doelgroep voor volgend schooljaar kan nu al geconcludeerd worden dat het tekort aan plaatsen eerder toe dan af zal nemen. Er is opnieuw sprake van een toename in de omvang van de doelgroep terwijl het aantal kindplaatsen op de zeven scholen min of meer gelijk blijft.
4.2. Aanmeldingsgraad: ontwikkelingen in afgelopen jaren
Voor schooljaar 2024-2025 zijn ouders van 8.749 kinderen (geboren tussen 1.09.2020 en 31.08.2021) aangeschreven. Op de peildatum staan 6.681 kinderen in Scholenring aangemeld; dit is 76% van de aangeschreven doelgroep. In figuur 3 wordt de (ongecorrigeerde) aanmeldingsgraad over de afgelopen jaren weergegeven, gebaseerd op de registratie in Scholenring.
Ter vergelijking: aantal verschuivingen na de plaatsing en de peildatum van de opgestelde jaarrapportage: In 2023-2024: 65 In 2022-2023: 45 In 2021-2022: 58 In 2020-2021: 69 In 2019-2020: 43 In 2018-2019: 47 In 2017-2018: 49 in 2016-2017: 78 In 2015-2016: 135 9
- 15 -
Aanmeldingsgraad per schooljaar in Scholenring 10.000
9.181
9.000
78%
9.132
8.774
8.783
8.707
8.611
8.749 76%
8.000 7.000
6.480
6.341
6.327
6.029
6.000
6.288
6.220
6.681
74% 72%
5.000 70%
4.000 3.000
68%
2.000
66%
1.000 0
64% 2018-2019
2019-2020
2020-2021
Aangemeld
2021-2022
2022-2023
Aangeschreven
Figuur 3 – Aanmeldingsgraad per schooljaar
Aanmeldingsgraad per stadsdeel 2024-2025 Stadsdeel
Aangeschreven
Aangemeld
Aanmeldgraad
Centrum
519
474
91%
Nieuw-West
1.773
1.221
69%
Noord
1.231
957
78%
Oost
1.426
1.170
82%
Weesp
417
471
113%
West
1.271
1.013
80%
Zuid
1.237
858
69%
Zuidoost
875
517
59%
Totaal
8.749
6.681
76%
- 16 -
2023-2024
Percentage
2024-2025
Aanmeldingsgraad per stadsdeel 2024-2025 2000
120% 1.773
1800 1600 1400
1.221
1200 1000
1.231
100%
1.426 1.271
1.170
1.013
80%
1.237
957
858
60%
875
800 600
519 474
517
417 471
400
40% 20%
200 0
0% Centrum Nieuw-West
Noord
Aangeschreven
Oost
Weesp Aangemeld
West
Zuid
Zuidoost
Aanmeldgraad
Figuur 4 – Aanmeldingsgraad per stadsdeel in 2024-2025 Het verschil tussen de aangeschreven doelgroep en de verwerkte kinderen in Scholenring kan deels als volgt verklaard worden: • Totdat de hele doelgroep 4 jaar is (1.09.2025) kunnen kinderen tot het 4de jaar nog worden aangemeld. Kinderen die na de plaatsing en voor het 4de jaar worden aangemeld zijn niet in deze cijfers verwerkt. • Aanmeldingen op 10 niet-deelnemende basisscholen, die voornamelijk in Zuid/Centrum staan, zijn niet meegeteld. Dit betreft ruim 325 kinderen. (zie bijlage 3) • De 17 garantiescholen in Zuidoost registreren de aanmeldingen niet, minimaal of sterk vertraagd.10 • Kinderen die naar de internationale scholen gaan, of het speciaal onderwijs of buiten Amsterdam naar school gaan of verhuizen. • Uit onderzoek blijkt dat het aantal kinderen dat in november is aangeschreven stelselmatig hoger is dan het aantal 4-jarigen in de stad volgens de BRP. Verhuizing is hiervoor de meest waarschijnlijke verklaring. In de afgelopen jaren blijkt dit jaarlijks ruim 600 kinderen te betreffen. Op grond van onderzoek is geconcludeerd dat de aanmeldingsgraad, gebaseerd op de peildatum in Scholenring in werkelijkheid minimaal 12% hoger zal liggen.
4.3. Scholen met overaanmelding per jaar en per stadsdeel In 2024-2025 hadden 43 scholen (21%) bij de plaatsing in enige periode overaanmelding, waarbij het plaatstekort per school tussen de 1 en de 27 varieerde. Het gemiddelde plaatstekort per geval was 5,7. Op de peildatum is het aantal scholen dat niet alle 1ste voorkeuren heeft kunnen plaatsen na de plaatsingen gedaald tot 39 (19% van de deelnemende scholen). Deze daling wordt veroorzaakt doordat ouders van de aangeboden plaats afzien, bijvoorbeeld omdat ze dat stad uitgaan of een niet-deelnemende school kiezen en wachtlijstkinderen daardoor kunnen inschuiven.
10 Het bestuur levert t.b.v. de rapportages een export uit ParnasSys van de ingeschreven kinderen op de 17 garantiescholen.
Deze gegevens worden in Scholenring verwerkt. Doordat de meeste kinderen pas rond de 4de verjaardag ingeschreven worden, bevat deze export slechts ca. 1/3 van de doelgroep die tot 31 augustus 2025 vier jaar wordt.
- 17 -
Scholen met overaanmeldingen 2024-2025 45
60%
40
50%
35 30
40%
25
30%
20 15
20%
10
10%
5 0
0% Centrum
Nieuw-West
Noord
Aantal scholen totaal
Oost
Weesp
West
Zuid
Scholen met overaanmeldingen in minstens 1 periode
Zuidoost Percentage
Figuur 5 – Scholen met overaanmelding in enige periode, uitgesplitst naar stadsdeel Totaal aantal scholen volle scholen per stadsdeel: In periode I waren voor de plaatsing 44 scholen vol, waarvan 30 scholen overaanmelding hadden. In periode II waren voor de plaatsing 40 scholen vol, waarvan 23 scholen overaanmelding hadden.In periode III waren voor de plaatsing 44 scholen vol, waarvan 28 scholen overaanmelding hadden. Op jaarbasis was per stadsdeel het aantal scholen met overaanmelding bij de plaatsingsronden als volgt: Centrum 1 school (10%); Nieuw-West 7 scholen (17%); Noord 8 scholen (23%); Oost 6 scholen (18%); Weesp 4 scholen (50%); West 10 scholen (31%); Zuid 6 scholen (24%) en in Zuidoost 1 school (4%). In meerjarig perspectief is de ontwikkeling in het onderstaande plaatje inzichtelijk gemaakt.
Scholen met overaanmeldingen bij aanvang van de plaatsing per stadsdeel 60% 50% 40% 30% 20% 10% 0% 2017-2018
2018-2019
2019-2020
2020-2021
2021-2022
2022-2023
2023-2024
Centrum
Nieuw-West
Noord
Oost
Weesp
West
Zuid
Zuidoost
2024-2025
Figuur 6 – Meerjarig verloop van het percentage scholen met overaanmelding uitgesplitst naar stadsdeel
- 18 -
4.4. Totalen per stadsdeel Tabel 3a - Per stadsdeel: capaciteit, aanmeldingen, bijzondere groepen, geplaatsten en vrije plaatsen (in aantallen)
Stadsdeel
Scholen
Cap.
Aanm.
Br/zus
VS+VVE
IKC
Ouder
Gepl.
*Vrij
Centrum
10
570
474
151
17
18
1
474
77
Nieuw-West
41
2334
1221
584
98
3
10
1206
1150
Noord
35
1903
957
450
63
43
4
957
947
Oost
34
1881
1170
445
47
46
4
1169
728
Weesp
8
466
471
216
19
56
2
466
4
West
32
1641
1013
387
58
43
6
1009
650
Zuid
25
1262
858
313
18
26
3
856
391
Zuidoost*
23
795
517
95
2
0
0
516
277
Totaal
208
10852
6681
2641
322
235
30
6653
4224
*
Omdat niet ieder kind geplaatst wordt in het stadsdeel waar het is aangemeld, én omdat sommige kinderen boven de capaciteit zijn geplaatst, is het getal in de kolom Vrij meestal niet gelijk aan Cap. minus Gepl.
**
De capaciteit In Zuidoost is feitelijk hoger, omdat de 17 garantiescholen voor iedere aanmelding een plek creëren.
***
Het aantal kinderen met een VVE-indicatie ligt in werkelijkheid hoger. Bij broertjes/zusjes, kinderen met IKC-voorrang en bij de 17 scholen met plaatsgarantie wordt een VVE-indicatie meestal niet geregistreerd.
Tabel 3b - Per stadsdeel: capaciteit, aanmeldingen, bijzondere groepen, geplaatsten en vrije plaatsen (In percentages)
Stadsdeel
Scholen
Cap.
Aanm.
IKC
Ouder
Gepl.
Vrij
Centrum
10
570
474
Br/zus VS+VVE 32%
4%
4%
0%
100%
14%
Nieuw-West
41
2334
1221
48%
8%
0%
1%
99%
49%
Noord
35
1903
957
47%
7%
4%
0%
100%
50%
Oost
34
1881
1170
38%
4%
4%
0%
100%
39%
Weesp
8
466
471
46%
4%
12%
0%
99%
1%
West
32
1641
1013
38%
6%
4%
1%
100%
40%
Zuid
25
1262
858
36%
2%
3%
0%
100%
31%
Zuidoost*
23
795
517
18%
0%
0%
0%
100%
35%
Totaal
208
10852
6681
40%
5%
4%
0%
100%
39%
Opmerking bij tabel 3: De percentages van de aanmeldingen met broertje/zusje-garantie, IKC en ouder werkzaam op school zijn, op enkele kleine schommelingen na, in lijn met alle voorgaande jaren. Het percentage kinderen met een VVE-indicatie schommelt de laatste drie jaar rond de 5%. In de beginjaren van het toelatingsbeleid was dit hoger (13%).
- 19 -
4.5. Plaatsingsresultaten per stadsdeel Tabel 4a – Per stadsdeel: op welke voorkeur zijn de aanmeldingen geplaatst (in aantallen) Stadsdeel
Aanm.
1e
2e
3e
Top-3
4e
5e
6/7 8-10
*Ov.
Gepl.
Centrum
474
454
9
5
468
0
0
0
Nieuw-West
1221
1093
52
22
1167
10
3
Noord
957
893
31
14
938
6
Oost
1170
1114
21
7
1142
Weesp
471
428
19
9
West
1013
904
47
Zuid
858
818
Zuidoost
517
Totaal
6681
Niet Nerg.
0
6
474
0
0
3
0
23
1206
15
9
0
0
0
13
957
0
0
6
1
3
0
17
1169
1
0
456
2
1
2
0
5
466
5
3
27
978
13
3
2
0
13
1009
4
2
19
7
844
3
3
0
0
6
856
2
1
509
5
1
515
1
0
0
0
0
516
1
0
6213
203
92
6508
41
11
10
0
83
6653
28
15
Tabel 4b – Per stadsdeel: op welke voorkeur zijn de aanmeldingen geplaatst (in percentages) Stadsdeel
Aanm.
1e
2e
3e
Top-3
4e
5e
6/7
Centrum
474
96%
2%
1%
99%
0%
0%
0%
8-10 *Ov. 0%
1%
Gepl. 100%
Niet Nerg. 0%
0%
Nieuw-West
1221
90%
4%
2%
96%
1%
0%
0%
0%
2%
99%
1%
1%
Noord
957
93%
3%
1%
98%
1%
0%
0%
0%
1%
100%
0%
0%
Oost
1170
95%
2%
1%
98%
1%
0%
0%
0%
1%
100%
0%
0%
Weesp
471
91%
4%
2%
97%
0%
0%
0%
0%
1%
99%
1%
1%
West
1013
89%
5%
3%
97%
1%
0%
0%
0%
1%
100%
0%
0%
Zuid
858
95%
2%
1%
98%
0%
0%
0%
0%
1%
100%
0%
0%
Zuidoost
517
98%
1%
0%
100%
0%
0%
0%
0%
0%
100%
0%
0%
Totaal
6681
93%
3%
1%
97%
1%
0%
0%
0%
1%
100%
0%
0%
* Kolom Ov. betreft kinderen die op een niet-voorkeursschool terecht zijn gekomen.
In bijlage 4 worden de bovenstaande tabellen verder uitgesplitst naar de 24 gebieden. In hoofdstuk 5 worden de resultaten uit de bovenstaande tabellen in meerjarig perspectief getoond.
4.6. Samenhang tussen ongeplaatstheid en het opgeven van weinig voorkeursscholen Ouders wordt gevraagd tenminste 5 (bij voorkeur meer) voorkeurscholen op hun voorkeursformulier op te geven. In de gebieden waar de kans op loten groot is, wordt ouders geadviseerd meer dan 5 scholen op te geven. In de tabel wordt inzichtelijk gemaakt wat het verband is tussen het opgegeven aantal voorkeuren en het ongeplaatst blijven tijdens de plaatsingsronde. Kinderen met plaatsgarantie (bijv. broertjes/zusjes) en bijnagarantie (bijv. VVE-indicatie + voorrangsschool) en kinderen die pas na de plaatsingsronde zijn aangemeld, zijn niet meegenomen in de vergelijking, want deze groepen hoeven slechts één voorkeur op te geven. Tabel 5 - Aantal opgegeven voorkeuren, gesplitst naar geplaatst/ongeplaatst direct na de plaatsingsronden Geplaatst tijdens PR Ja
Aantal leerlingen
Gem. aantal voorkeuren
Gem. aantal voorrangs-vk
3016
4,6
3,2
Nee 43 3,7 1,2 * Voorrangs-vk: voorrangsschool die bij de aanmelding op de voorkeurslijst is gezet
- 20 -
Conclusie uit tabel 5: Er is een duidelijke correlatie tussen het opgeven van weinig voorkeuren en ongeplaatst blijven tijdens de plaatsingsronde. De cijfers in deze tabel zijn nagenoeg gelijk gebleven aan vorig jaar, met echter één opvallend verschil: het gemiddelde aantal door niet-geplaatsten opgegeven voorrangs-voorkeursscholen is met 20% gedaald: van 1,5 naar 1,2. Daarmee hebben de ongeplaatsten in 2024-2025 ruim 2,5 keer zo weinig voorrangs-voorkeuren opgegeven als de geplaatsten. De correlatie tussen het opgeven van aanmerkelijk minder (voorrangs-)voorkeuren door de ongeplaatsten is al sinds de invoering van het beleid in 2015 hetzelfde. Het geldende advies aan de ouders blijft dan ook onveranderd: 1. Als uw kind geen plaatsgarantie heeft, geef dan minstens 5 scholen op, maar liefst meer. 2. Ga vervolgens na op hoeveel van de opgegeven scholen uw kind voorrang heeft. Zijn dit er minder dan 5, vul dan de voorkeurslijst aan tot er 5 voorrangsscholen op staan.
- 21 -
5. Plaatsingsresultaat laatste 5 jaar Stedelijk Toelatingsbeleid In de onderstaande tabel zijn de plaatsingsresultaten van de instroom van de laatste 5 jaar weergegeven. Tabel 6 – Plaatsingsresultaten Stedelijk Toelatingsbeleid over de afgelopen vijf jaar 2020-2021
2021-2022
18-1-2021
2022-2023
18-1-2022
2023-2024
3-2-2023
2024-2025
24-1-2024
29-1-2025
Aant/%
Δ
Aant/%
Δ
Aant/%
Δ
Aant/%
Δ
Aant/%
Δ
Scholen
204
-2%
199
-2%
209
+5%
210
0%
208
-1%
Capaciteit
10540
0%
10038
-5%
10603
+6%
10310
-3%
10852
+5%
Aanmeldingen
6241
-4%
6023
-3%
6288
+4%
6220
-1%
6681
+7%
Geplaatst op 1
94%
+1%
94%
0%
94%
-1%
93%
-1%
93%
0%
Gepl. in top-3
98%
0%
98%
0%
98%
0%
98%
0%
97%
0%
Gepl. buiten top-3
2%
0%
1%
0%
2%
0%
2%
0%
2%
0%
Totaal geplaatst
100%
0%
100%
0%
100%
0%
100%
0%
100%
0%
Niet gepl. STB
9
0%
9
0%
13
0%
24
0%
0%
0%
Nergens gepl.
0
0%
4
0%
6
0%
21
0%
0%
0%
Vrije plekken
41%
+2%
41%
-1%
41%
+1%
40%
-1%
39%
-1%
Scholen met plek*
91%
+3%
87%
-4%
88%
+1%
83%
-5%
85%
+2%
Scholen vol
9%
-3%
13%
+4%
12%
-1%
17%
+5%
15%
-2%
* Scholen met plek = met plek in enige periode, dus niet altijd in alle perioden. Scholen vol = voor het hele jaar vol.
Toelichting tabel 6: 1. Resultaten zijn zo veel mogelijk in procenten gegeven. De ongeplaatsten echter in aantallen, omdat ze anders niet zichtbaar zouden zijn (elk jaar 0%). De verschilkolommen Δ (delta) tonen telkens het verschil met het voorgaande schooljaar, in percentages van het aantal scholen, plaatsen of aanmeldingen. 2. Alle verschillen zijn bepaald door de exacte (niet afgeronde) percentages van elkaar af te trekken. Hierdoor kan het soms lijken dat verschilpercentages niet kloppen. (Voorbeeld: in zowel 2020-2021 als 2021-2022 is het afgeronde percentage vrije plekken 41%; het eveneens afgeronde verschil is echter -1%.)
Conclusie over meerdere jaren stedelijk toelatingsbeleid (geldend voor Amsterdam)
De doelstellingen van het toelatingsbeleid, zoals het BBO in 2014 bij aanvang heeft vastgelegd, zijn op jaarbasis en in elke periode ruimschoots behaald. De plaatsingsresultaten vertonen in deze zeven jaar een stabiel beeld.
-
Honoreren van de voorkeur van ouders In hoge mate is de voorkeur van ouders gehonoreerd. Voor de laatste 5 schooljaren kreeg telkens 93 à 94% de school van eerste voorkeur en 97 à 98% een school in de top-3.
-
Keuzegedrag van ouders Het keuzegedrag van ouders varieert in de afgelopen jaren nauwelijks. Over alle jaren gemiddeld is van alle aanmeldingen ruim 87% op een voorrangsschool terechtgekomen. Van de kinderen zonder plaatsgarantie (broertjes/zusjes, ouderinitiatief, toezeggingen uit het verleden) is gemiddeld 77% op een voorrangsschool en 23% op een niet-voorrangsschool geplaatst. Tabel 7 – Geplaatst voorrang vs. niet-voorrang over de afgelopen vijf jaar Percentage van alle aanmeldingen dat geplaatst is op een voorrangsschool 2024-2025 2023-2024 2022-2023 2021-2022 2020-2021
85% 86% 87% 87% 86%
- 22 -
Percentage van alle niet-garanten geplaatst op een: voorrangsschool niet-voorrangsschool 75% 24% 77% 22% 77% 22% 77% 23% 76% 24%
-
Scholen met overaanmelding Het aandeel scholen per periode met overaanmelding schommelde jaren rond de 9 à 10%, maar is de laatste twee jaar doorgestegen naar 13%. Zoals uit de rechterhelft van de tabel blijkt, zijn dit niet steeds dezelfde scholen. Tabel 8 – Scholen met overaanmelding over de afgelopen vijf jaar
-
Scholen met overaanmelding, gemiddeld per periode
Scholen met overaanmelding in minstens 1 periode
Aantal
%
Aantal
%
2024-2025
27
13%
43
21%
2023-2024
26
12%
45
21%
2022-2023
20
10%
39