Inspreekreactie Mevrouw Bouwknegt

INSPRAAKTEKST bij agendapunt raadsadres 'herziening bestemming Lutkemeerpolder' Ondoorzichtige prijsafspraken bij grondtransacties Op 30 oktober 2020 verkocht de gemeente Amsterdam de laatste 1 hectare Lutkemeergrond aan de GEM Lutkmeer voor 4,5 miljoen euro. Een stuk grond dat eerder door de gemeente is aangekocht voor 1,2 miljoen euro. De GEM Lutkemeer is voor de helft in bezit van de gemeente Amsterdam en voor de andere helft van het SADC, waarvan de gemeente een van de vier aandeelhouders is. Wat is hier aan de hand? Gevalletje vestzak broekzak? Ik denk het niet. Heeft de gemeente zojuist 3,3 miljoen euro winst gemaakt op 1 hectare landbouwgrond? Ik weet het eerlijk gezegd niet. Uit het jaarverslag van SADC1 blijkt: 'Op de grondtransactie Business Park Amsterdam Osdorp fase 2 ligt de verplichting tot betaling van € 4,5 mln. ten gevolge van een latere levering van een stuk grond onderdeel uitmakend van de transactie'. Afgedwongen tijdens de koopovereenkomst 2013 dus. En dat voor een stuk grond dat zeven jaar later nog steeds op niet meer dan 1,1 miljoen euro wordt geschat. Het is de recente geschiedenis van de Lutkemeerpolder in een notendop. Uit de jaarrekening 2013 van de gemeente Amsterdam: 'Bij de notariële akte heeft de Gemeente Amsterdam grond ingebracht in de CV GEM Lutkemeer 3.

Voorts heeft OGA € 7,1 miljoen vermogen via de Participatie Maatschappij in de GEM Lutkemeer ingebracht. In 2013 heeft OGA van SADC op basis van deze transactie € 35,6 miljoen ontvangen. Door deze inkomsten is een positief saldo ontstaan op grondexploitatie Lutkemeer 3 van € 14,2 miljoen'. Het grootste deel van de grond was destijds al in bezit van de gemeente Amsterdam. Het overige werd voor 7,1 miljoen aangekocht van de heer Kuiper, oud ambtenaar van de gemeente Amsterdam. Mijn vraag aan u: is die ene hectare na deze verkoop nu 4,5 miljoen of 1,2 miljoen euro waard, of de geschatte 1,1 miljoen? Wat is de werkelijke waarde van dit stukje grond? Kunnen deze fictieve en opgeklopte bedragen niet eens serieus worden afgewogen tegen de geschatte opbrengsten van het plan Biopolder? De vraag is niet alleen welk rendement de gemeente wil halen maar ook hoe. Gemeenteraad ontbreekt middelen tot democratische controle Het democratisch toezicht op de ontwikkeling van het bedrijventerrein wordt ondermijnd door de menging van privaat/publiek. De gemeente heeft 'dubbele petten'. Door de investering van gelden en gronden lopen publieke en financiële belangen door elkaar. Het is dus van extra belang dat de raad kan controleren wat de doorslag geeft en hoe dat wordt beargumenteerd. Echter, de volksvertegenwoordiging heeft geen middelen om de wethouder hier op te controleren.

De eis 'Schipholgebonden activiteit' was het fundament onder de bestemmingsplanwijziging van agrarisch naar functie-bedrijventerrein. Het loslaten van deze eis verdient democratische reflectie. Dit is nooit gebeurd, terwijl er er een verband lijkt tussen het onttrekken van vestigingseisen aan democratisch toezicht en belangenverstrengeling van Hooijmaijers met betrekking tot de Lutkemeer2. 1

2

Zie bijvoorbeeld jaarrekening 2017 t/m 2019.

Er is een verleden van corruptie: Een deel van de grond is door de gemeente gekocht van een grondspeculant (SEKU BV) tegen 4x de aanschafprijs. Door samen te werken met Ton Hooijmaijers (gedeputeerde die veroordeeld is vanwege corruptie o.a. in de Lutkemeerpolder) wist directeur Jelle Kuiper van SEKU de grond te verwerven en goed te verkopen (voorkennis). Bij de verkoop is niet alleen de hoofdprijs betaald door de gemeente; zij heeft SEKU ook het recht verschaft om 33% van de polder te ontwikkelen en om 20% van de winst op te strijken over het hele plangebied. Deze extra clausules zijn vastgelegd in een samenwerkingsovereenkomst. Ton Hooijmaijers heeft geld ontvangen van Jelle Kuiper om over deze overeenkomst ‘te adviseren’. Inmiddels is het recht overgegaan naar een dochteronderneming van SEKU BV. Dit neemt niet weg dat het geheel door corruptie tot stand is gekomen.

De noodzaak voor democratische controle en reflectie blijkt wederom uit de 5,5 hectare die (eerst) aan de Albert Heijn wordt gegund, een bedrijf dat absoluut niet Schiphol-gebonden is, en nu óók opeens geschikt blijkt voor een nieuwe Bunker. Het idee dat de Lutkemeerpolder bebouwd moet worden uit economische belangen van het bedrijfsleven – lokale ondernemers of internationale bedrijven – kan bij dezen dus definitief worden afgeschreven. Tijd voor bezinning De realiteit is dat de gemeente heeft gespeculeerd met een stuk grond dat aan de straatstenen niet verkocht kan worden. De verkoopslogans van SADC zijn door de jaren heen van internationaal naar circulair gegaan, zonder dat de kopers kwamen. Ironisch genoeg adverteert SADC op haar website nu zelfs met de mooie groene omgeving waar het goed toeven is. Het goede nieuws is dat burgemeester Halsema blijkbaar niet zwaar tilt aan de huidige bestemming van de Lutkemeer als bedrijventerrein. Vandaag is dus een mooie dag om ons te bezinnen welke bestemming dit laatste stukje vruchtbare grond wél moet krijgen. Een dag ook, voor de raad om zich te bezinnen over welk rendement de gemeente wil halen voor welke maatschappelijke prijs en met welk financieel risico. Er ligt een goed alternatief plan: Biopolder. Goed voor alle Amsterdammers, met weinig financiële risico's.

Een plan bovendien, dat indien aangenomen, het democratisch toezicht herstelt dat nu bij de ontwikkeling van de Lutkemeerpolder ontbreekt. Petra Bouwknegt