Het Parool Jongeren in Zuid bij straatroven gedwongen geld over te maken via QR
Tekst van het document
Jongeren in Zuid bij straatroven gedwongen geld over te maken via QR-code De politie in Amsterdam-Zuid waarschuwt voor een nieuwe berovingsmethode, waarbij jongeren worden gedwongen om via een QR-code geld over te maken. Inmiddels zijn er vijf verdachten aangehouden en liggen er zes aangiftes, maar de politie vreest dat er meer slachtoffers zijn. Jesper Roele11 januari 2024, 14:01 Duizenden euro’s zijn inmiddels van slachtoffers ontvreemd via straatroven met een QR-code.BEELD GETTY IMAGES
“Het is een nieuw fenomeen. De wijze waarop deze straatroven plaatsvinden, zagen we nog niet eerder,” zegt Jeroen, politieagent en verantwoordelijk voor de operationele aansturing van basisteam Zuid Buitenveldert en Oud-Zuid. De teamleider wil niet met zijn achternaam in de krant. Het komt erop neer dat jongeren vooral leeftijdsgenoten bedreigen en onder druk zetten om een QR-code te scannen en zo geld over te maken. “Tassentrekkerij zie je niet meer, maar online platformen als Tikkie worden nu ingezet om mensen te beroven.”
De berovingen vinden vooral plaats in Amsterdam Oud-Zuid. De politie heeft vijf verdachten aangehouden, waarvan er drie minderjarig zijn. Inmiddels zijn via QR-codes duizenden euro’s van slachtoffers ontvreemd. In november berichtte Het Parool dat er rondom het Vossius Gymnasium meerdere leerlingen onder bedreiging beroofd waren. Toen werden jassen, smartphones en andere eigendommen van leerlingen gestolen. Sindsdien komt de politie in Zuid ook de straatroven met QR-code tegen. Naast het overmaken van geld worden slachtoffers soms ook gedwongen om spullen af te geven.
Meisjes als geldezel Drie van de aangehouden verdachten zijn meisjes die als ‘geldezel’ gefungeerd hebben. Zij lieten onder druk hun bankrekening te laten gebruiken om geld op te storten. “De jeugd is kneedbaar en makkelijk in te zetten als geldezel,” zegt jeugdagent Stijn, die ook niet met achternaam in de krant wil. Hij sprak met meerdere verdachten en slachtoffers. “Ze krijgen het geld op hun rekening en pinnen het dan voor een ander. Verdachten kijken goed wie kwetsbaar is en proberen juist die personen hiervoor te gebruiken.” Dat de politie enkele verdachten kon aanhouden komt mede doordat betalingen via Tikkie een digitaal spoor achterlaten. “Je ziet met dit type straatroof dat wij vaak voldoende opsporingsindicaties hebben om verdachten te achterhalen,” zegt de jeugdagent. Hij benadrukt dat de geldezels naast verdachte vaak ook slachtoffer zijn. Omdat jongeren met dit type berovingen een digitaal spoor achterlaten, benadrukken zij bij de overvallen dat slachtoffers
niet met de politie of hun ouders mogen praten. “We weten je te vinden als je naar de politie gaat of je het aan je ouders vertelt, krijgen slachtoffers te horen,” legt de teamleider uit. “Kinderen durven daardoor bijna geen aangifte te doen. Soms kennen ze de verdachten ook, wat het nog lastiger maakt. Ze zijn dan angstig om het te melden.”
Grote impact De politie vermoedt dat het aantal slachtoffers een stuk hoger ligt dan de bekende zes. De agenten roepen ouders dan ook op met hun kind te praten en het eventueel te melden bij de politie. Als ouder kun je ook op andere manieren in de gaten houden of je kind slachtoffer is van een dergelijke straatroof, benadrukt de jeugdagent. “Bij speciale jongerenrekeningen worden ouders bijvoorbeeld gewaarschuwd als er een groot bedrag wordt afgeschreven. Ook kun je een daglimiet instellen. Mochten er opeens grote bedragen ontbreken of vreemde transacties zijn, praat daar dan over.” Straatroven hebben vaak een grote impact op jongeren. “Ik voer de gesprekken met de slachtoffers het liefst met de ouders erbij. Je hoort dan dat kinderen bang zijn hun vaste route naar school te nemen. Ze worden heel voorzichtig en contact op straat vinden ze al spannend. We zijn daarom op scholen proactief bezig om dit soort dingen te voorkomen. Daar vertellen we ook wat er kan gebeuren als je geldezel bent.”
Veilig naar school Bart Vink, stadsdeelvoorzitter in Zuid, noemt de situatie in zijn stadsdeel zorgelijk. “Jongeren moeten veilig naar school
en over straat kunnen,” zegt hij. “Dit is iets nieuws, dus we moeten er bovenop zitten.” De politie surveilleert – zowel in uniform als in burger – in de wijken. Ook jongerenwerkers en straatcoaches worden ingezet om het aantal berovingen terug te dringen en met slachtoffers te praten, zegt Vink. “Bij een incident willen we zo snel mogelijk praten. Het is namelijk belangrijk dat het gemeld wordt. Die oproep wil ik ook doen aan alle scholieren in Zuid en misschien wel heel de stad.” De politie is blij met de samenwerking met het stadsdeel. De teamleider van het basisteam Oud-Zuid: “We doen er alles aan om de straatroven samen op te lossen. En om het veilige gevoel op straat weer terug te krijgen.” Over de auteur: Jesper Roele schrijft sinds 2019 voor Het Parool over alledaags nieuws uit Amsterdam, festivals, het nachtleven en de tech-sector. Tips kan je sturen naar j.roele@parool.nl.