Goudappel Actualisatie parkeergegevens SMH Amsterdam ZO 1.2

Evenement parkeren Smart Mobility Hub Amsterdam Zuid-Oost

Ten behoeve van Business Case

Gereviseerde en geanonimiseerde versie ten behoeve van publicatie definitieve besluitvorming door gemeente Amsterdam.

Opdrachtgever

Gemeente Amsterdam

Titel rapport

Evenement parkeren Smart Mobility Hub Amsterdam Zuid-Oost

Kenmerk

017694

Datum publicatie

3 september 2024

Projectteam Goudappel

JK, MvS en ED

Projectleider opdrachtgever

Gé Smit

© Copyright Goudappel BV 3-9-24

Inhoudsopgave

1. Aanleiding

1

2. Parkeergegevens

2

3. Belasting wegennet

9

4. Beleidsperspectief

12

1. Aanleiding Tussen station Duivendrecht, de Johan Cruijff Arena, de A2 en het

leegstroom van het gebied, heeft dit ook consequenties voor de

Amstel Business Park verrijst de komende jaren een nieuwe stadswijk. In

business case van de SMH. In dit rapport wordt daarom meer inzicht

het gebied - dat bekend staat als De Nieuwe Kern - komt ruimte voor

gegeven in het evenement parkeren in het gebied, als input voor de

6.200 woningen rondom een groot stadspark, voorzieningen, horeca,

herijking van de business case SMH. Naast een overzicht van relevante

kantoren en een uitbreiding van sportcomplex De Toekomst van Ajax.

gegevens, gaan we ook in op de mogelijkheden voor de gemeente om

Integraal onderdeel van deze plannen is de realisatie van een

meer grip te houden op het parkeren in het gebied.

mobiliteitshub: de Smart Mobility Hub (SMH). Deze SMH wordt op de plek van sportpark Strandvliet gerealiseerd, als onderdeel van de voorziene gebiedsontwikkeling in De Nieuwe Kern. De bouw van de SMH is inmiddels aanbesteed en het uitvoeringsbesluit ligt voor bij het College van gemeente Amsterdam. Bij het uitvoeren van een second opinion op de business case, die ten grondslag ligt aan het

SMH

uitvoeringsbesluit, zijn enkele vraagtekens gesteld met name rond de verwachte parkeertransacties vanuit evenementen parkeren. De meest recente cijfers hierover laten een daling zien in de transacties op de te compenseren parkeerterreinen. Tegelijkertijd is een deel van huidige parkeerterreinen verhuurd voor andere activiteiten, dan wel (deels) weggehaald voor gebiedsontwikkeling. De veronderstelling is dan ook dat het evenement parkeren deels elders in het gebied plaatsvindt. Los van de problemen die dit oplevert met zoekverkeer, ongewenste verkeersdruk op wegen en de normen voor

Figuur 1: De Nieuwe Kern: stedenbouwkundig raamwerk (maart 2024)

1

2. Parkeergegevens

De SMH heeft een belangrijke rol voor het evenement parkeren. Daarnaast voorziet de beoogde SMH in de parkeerbehoefte van kantoren en bezoekers van het gebied en is er ruimte voor taxiafwikkeling, Park and Ride (P&R), Kiss and Ride (K&R), touringcars, deelauto’s en stalling van fietsen en scooters. PARKEERTERREINEN IN GEBIED Het evenement parkeren vindt momenteel plaats op verschillende terreinen in het gebied (zie kaartbeeld). De capaciteit van de terreinen heeft door de jaren heen wat gefluctueerd. Ten opzichte van de business case (2018/2019) zijn de belangrijkste wijzigingen dat: • • • •

Op P2 zijn 400 plekken gereserveerd voor Ajax; Op Pplus zijn circa 200 plekken in gebruik voor het Big Brother huis en opstel van bouwmateriaal; PAmstelborgh met circa 2.000 plekken is inmiddels gesloten; Op Pbus wordt inmiddels ook parkeren door personenauto’s toegestaan (circa 200 plekken);

De SMH zou de bestaande parkeerterreinen P2, Pplus en Pbus moeten vervangen. En ook het inmiddels gesloten parkeerterrein P Amstelborgh. Totaal gaat het om circa 3.300 plekken op die terreinen, waarvoor ruim 2.100 parkeerplaatsen in de SMH zijn beoogd.

Figuur 2. Terreinen en locaties met beschikbare capaciteit evenementen parkeren

2

In de onderstaande figuur zijn de hemelsbrede afstanden vanuit de 3 evenementlocaties naar de verschillende terreinen weergegeven. De cirkels bouwen op in stappen van 125 meter vanuit de evenementlocatie tot 750 meter afstand in de buitenste cirkel. Het terrein P12 valt daarmee buiten 750 meter voor alle drie de locaties.

De tussenliggende jaren zijn vanwege corona (2020/2021) en het inhaaleffect van evenementen (2022) minder representatief. In de figuur is het aantal evenementen weergegeven, waarbij onderscheid gemaakt is naar triple evenementen (gelijktijdig evenement in Johan Cruyff Arena, Ziggo Dome en AFAS Live), dubbele evenementen (in twee van de drie) en enkele evenementen.

Figuur 4. Aantal evenementen 2018 - 2023 Figuur 3. Hemelsbrede afstanden tot 750 meter vanuit locaties tot terreinen

AANTAL EVENEMENTEN VERGELIJKBAAR Het evenement parkeren vormt een belangrijke pijler in de opgestelde business case. Vandaar dat we in dit rapport inzoomen op de ontwikkelingen rond dit evenement parkeren tussen de vorige business case en nu. Dit betekent concreet dat we kijken naar de ontwikkelingen tussen 2018 en 2023; de business case uit 2021 was gebaseerd op data van 2018/2019 en de meest recente data zijn van 2023.

Het aantal evenementen ligt in 2022/2023 iets hoger dan in 2018/2019. In het jaar 2022 was sprake van een “inhaaleffect” na de corona jaren. Hierbij moet wel opgemerkt worden dat er geen exacte definitie is voor de omvang van een evenement. De laatste jaren zijn meerdere kleine evenementen geregistreerd van onder andere AFAS. Door deze verbeterde registratie is het aantal evenementen en ook het aantal Triple evenementen hoger in de laatste jaren.

3

TRANSACTIES OP PARKEERTERREINEN EVENEMENTEN Zoals hierboven aangegeven is er de afgelopen periode een wisseling geweest in de beschikbare capaciteit op de gemeentelijke terreinen en garages. Op P2 wordt een deel gereserveerd voor Ajax, het terrein Borghland is gesloten en op het terrein Pplus is ruimte gereserveerd voor het Big Brother huis en stalling van bouwmateriaal. Daar staat tegenover er een toename van evenementenparkeren op straat (m.n. Venserpolder) en op particulier terrein. Dit laatste valt buiten zicht en transactiedata van gemeente Amsterdam. In de onderstaande figuur is het totaal aantal transacties per jaar gegeven en in de figuur daaronder de verdeling over de terreinen. In de figuren is te zien dat het totaal aantal transacties in 2023 iets lager is dan in 2022, maar ook dat beide jaren boven de aantallen van 2018/2019 liggen, waarop de business case gebaseerd is. Voor 2018/2019 lag het totaal aantal transacties op circa 410.000 en in 2022/2023 op circa 480.000. De kleine afname in transacties tussen 2022 en 2023 kan samenhangen met de afname in aantal evenementen (zie hierboven).

Figuur 6. Transacties op parkeerterreinen per jaar (gerelateerd aan evenementen) *De terreinen die vervangen gaan worden of al gesloten zijn t.b.v. de SMH. Voor PPlus geldt dat registraties ontbreken in periode voor 2023

Verder valt op dat: •

Tussen enkele locaties uitwisseling van parkeerders heeft plaatsgevonden. Er staan tussen 2022 en 2023 bijv. 12.000 meer parkeerders op P1 en 23.000 minder op P2;

•

In 2022 en 2023 aanzienlijk meer parkeerders op P2 zijn (132k en 109k) dan in 2018/2019 (84k en 97k);

•

Er sprake is van een afname van transacties op P2 tussen de jaren 2022 en 2023 (-21%) door de capaciteitsreductie, terwijl er een

Figuur 5. Totaal aantal transacties per jaar (gerelateerd aan evenementen)

toename te zien is op P1 en een aantal kleinere terreinen.

4

TRANSACTIES PER EVENEMENT

parkeerplekken, waarvan sinds enige tijd 400 plekken voor Ajax

Het aantal parkeerders per evenement kan sterk verschillen per type

gereserveerd zijn. Als we kijken naar het aantal evenementen dat leidt

evenement. Zo is de veronderstelling dat het gemiddeld autogebruik bij

tot meer dan 1.600 transacties op P2 ontstaat het onderstaande beeld.

een optreden van de Toppers hoger is dan bij een wedstrijd van Ajax. Daarnaast is er dus meerdere keren per jaar sprake van een dubbel dan

In de tabel zien we dat er met name bij de triple evenementen

wel triple evenement. Hierdoor is een exacte vergelijking over de jaren

(gelijktijdig evenement in Johan Cruyff Arena, Ziggo Dome en AFAS

heen lastig te maken. In de volgende figuur is het aantal evenementen

Live) en tijdens dubbele evenementen sprake is van hogere aantallen

verdeeld naar parkeerders in klassen. Bijvoorbeeld in 2023 waren er

transacties dan de capaciteit van 1.600 plekken. Dit wordt verklaard

circa 130 evenementen (zie figuur 4). Het merendeel hiervan resulteerde

door de gespreide programmering, waarbij evenementen na elkaar

in een aantal parkeerders tussen 2.000 en 4.000. Bij 120 evenementen

plaatsvinden op de dag en een enkele parkeerplek dus twee (of meer)

dat jaar (circa 90% van alle evenementen) waren er meer dan 2.000

keer gebruikt wordt op de dag; de zogeheten turnover. Daarnaast

parkeerders.

wordt een klein deel van de gereserveerde plekken van Ajax, indien beschikbaar, ook ingezet.

100 80 60 40 20 0 2018

2019

2020

2021

0-2000

2000-4000

4000-6000

2022

2023

>6000

Figuur 7. Frequentie bandbreedte aantal parkeerders per jaar

MAXIMALE BEZETTINGSCIJFERS OP P2 P2 is het grootste terrein voor evenement parkeren in het gebied en wordt vervangen door de SMH. De capaciteit van het terrein is 2.000

5

Jaar

DATUM

EVENEMENT

#

INZICHT IN BEZETTING PARTICULIERE TERREINEN ONTBREEKT

2022

zaterdag 9 april

Ajax - Sparta (JCA)/Eurovisie(AL)/Blof(ZD)

1703

De data uit de vorige paragrafen laat zien dat het huidige aantal

2022

zaterdag 30 april

Ajax-PEC(JCA)/Joe Bonamassa(ZD)/Donnie(AL)

1653

parkeertransacties bij evenementen niet lager ligt dan tijdens de

2022

zaterdag 4 juni

Armin van Buuren 14:00 & 20:00 (ZD) & Chef's Special (AL)

1643

business case. Het totaal aantal parkeerders tijdens evenementen zal

2022

donderdag 14 juli

Ed Sheeran (JCA)

1760

echter hoger zijn dan de gepresenteerde cijfers in dit hoofdstuk. Dit

2022

zaterdag 30 juli

JC schaal (JCA) & Charly Lownoise (ZD)

1729

komt met name doordat tijdens evenementen ook wordt geparkeerd

2022

dinsdag 30 augustus

Tame Impala (AL) - Kensington (ZD)

1686

op particuliere terreinen (binnen en buiten het gebied) of op straat net

2022

zaterdag 3 september

Ajax - Cambuur (JCA) & Kensington (ZD) & Jade Lauren (AL)

1932

buiten het gebied. In bijvoorbeeld Vensterpolder wordt een verhoogde

2022

woensdag 7 september

Dave Chapelle & Chris Rock (ZD) & Ajax - Rangers (JCA)

1.850

parkeerdruk ervaren tijdens evenementen.

2022

zaterdag 1 oktober

Ajax - Go Ahead Eagles (JCA) - De Dijk (ZD)

1900

2022

zondag 6 november

Ajax - PSV (JCA) & IL Divo (ZD) & Rise against (AL)

1703

In 2022 heeft de gemeente door onderzoeksbureau Ecorys een studie

2022

woensdag 9 november

Ajax - Vitesse (JCA) - The Chainsmokers (ZD)

1842

laten uitvoeren naar de capaciteit van particuliere terreinen. Zij hebben

2022

vrijdag 18 november

Toppers in Concert (JCA) & Avond v/d Filmmuziek (ZD)

1742

een aantal private parkeergarages en -terreinen geïdentificeerd, waar

2022

zondag 20 november

Avond v/d Filmmuziek (ZD) (14:00) & Toppers In Concert (JCA) (15:00)

1726

tijdens evenementen geparkeerd kan worden, bijvoorbeeld P7, P9

2023

donderdag 16 februari

Ajax - Union Berlin (JCA) Eros Ramazzotti (ZD)

1706

2023

zaterdag 29 april

Metallica (JCA) Chef'Special (ZD) Jack Whitehall (AL)

1718

2023

zaterdag 6 mei

Ajax - AZ (JCA) Artic Monkeys (ZD)

1705

2023

dinsdag 6 juni

Harry Styles (JCA) Wu Tang Clan (ZD) Gojira (AL)

1749

2023

vrijdag 13 oktober

World Padel Tour (AL) & Danny Vera (ZD) & NL - Frankrijk (JCA)

1726

2023

zondag 12 november

Suzan & Freek (ZD) 14:00 & 20:00

2189

2023 2023 2023

zaterdag 18 november donderdag 14 december donderdag 28 december

Avond van de Filmmuziek (ZD) Nederland - Ierland (JCA) 1629 Flemming (AL) Ajax - AEK Athene (JCA) Acda en de Munnik (ZD) Edwin 1689 Evers Band (AL) Freek Vonk (AL) Disney 100 in Concert (ZD) - 12:00 - 15:30 1941 19:30

Antartica en de Q-Park +P18 locaties aan de oostzijde van de ArenaPoort. Inzicht in de aantallen parkeerders op deze locaties ontbreekt. Voor de particuliere terreinen worden veelal parkeerplaatsen aangeboden door commerciële aanbieders. Door gebrek aan data op deze terreinen kunnen we geen harde conclusies trekken over het gebruik hiervan, maar op basis van interviews met experts in het gebied kunnen we wel stellen dat tenminste delen van deze capaciteit (3.000 parkeerplekken) worden gebruikt tijdens evenementen.

6

ANDERE TRENDS IN OMGEVING

Tijdens de gesprekken die we gevoerd hebben met betrokken omgevingsmanagers, beleidsmedewerkers en OMC-medewerkers zijn meerdere trends genoemd die bij kunnen dragen aan een verdere toename van het aantal parkeerders in het gebied de komende jaren: • • •

• •

•

uitbreiding van parkeerregulering aan de oostzijde van het gebied kan het straatparkeren aldaar minder aantrekkelijk maken; het sluiten van crew parkeren op Pnoord zorgt voor extra druk op de andere terreinen in het gebied; de komst van nieuwe venues als Eleven Square en een nieuwe sporthal zorgt ervoor dat er eerder meer dan minder evenementen zullen zijn; de prijsverhoging die doorgevoerd is op P&R’s zorgt ervoor dat er minder wordt doorgereisd vanaf de randen van de stad; de tariefsverhoging in het spoorvervoer en van de ticketprijzen van de evenementen zorgt ervoor dat mensen minder prijsgevoelig zijn voor parkeren; de plannen voor ontvlechting van de metro leiden tot minder aantrekkelijk OV alternatief (en dus hoger autogebruik) vanuit Gaasperplas.

C ONCLUSIES VOOR BUSINESS CASE

Uit de aangeleverde transactiegegevens zien we dus geen daling in 2022/2023 ten opzichte van de uitgangsjaren van de business case (2018/2019), maar juist een lichte stijging van het aantal parkeertransacties. Verschuiving transacties tussen terreinen Voor de terreinen waarvoor de SMH ter vervanging wordt aangeboden, zien we een verschuiving van P2 naar P1 in 2022/2023. Tussen 2022 en 2023 is er sprake geweest van een kleine daling in parkeerders van 130.000 naar 109.000 op P2, maar is tegelijk een stijging van parkeerders op P1 van 127.000 naar 139.000. Dit is opvallend omdat het evenementtarief in P1 hoger is dan in P2, maar het lijkt erop dat de nabijheid en comfort van P1 hierbij een rol speelt (bij P2 wordt bijv. gewaarschuwd voor de loopbrug voor mensen die slecht ter been zijn). Ook kan hier een ‘corona-effect’ gelden. We zien dat reserveringen en pre-booking sinds corona een vlucht hebben genomen bij veel verschillende venues. Bandbreedte transacties We weten dat er meer geparkeerd wordt in het gebied dan deze geregistreerde aantallen. Dit komt mede door het ontbreken van goede registratie op een aantal (delen van) terreinen en door het inzetten van

Groeiend aantal transacties

overloopgedeelten. Daarnaast ontbreekt goed zicht op parkeren op

De businesscase van de SMH is gebaseerd op circa 110.000 transacties

particuliere terreinen en straatparkeren. Hiermee zijn de genoemde

die in 2018/2019 zijn gemaakt op de terreinen P2/P Bus/P Plus en ABBL.

aantallen de ondergrens.

In 2023 zijn er 109.000 parkeerders op P2 en samen met de parkeerders op P Bus en P plus ligt het totaal aantal iets boven de gebruikte

Vanwege de onduidelijkheid in werkelijke aantal parkeerders kan voor

aantallen parkeerders bij de business case.

de verdere uitwerking van de businesscase gekeken worden naar een bandbreedte:

7

•

De onderkant van de bandbreedte wordt ingeschat op 100.000

omhoog schuift. Zo is de verwachting dat er meer evenementen zijn

evenement transacties per jaar. Dit gaat uit van de huidige 109.000

komende jaren (ook door komst nieuwe venues), wordt er betaald

transacties op P2/Pbus/Pplus minus een verlies van 10% door de

parkeren ingevoerd aan de rand van het gebied en wordt het terrein

tariefstijging. Daarbij moet opgemerkt worden dat deze afschaling

voor crew parkeren gesloten, waardoor de parkeerdruk in het gebied

fors is: de tariefstijging is beperkt en de kostenelasticiteit is voor

toeneemt.

veel bezoekers laag. Dat blijkt wel uit het feit dat het gebruik van P1 de afgelopen jaren is toegenomen, ondanks de hogere tarieven.

Groei niet ten koste van gemeentelijke garages

Daar komt bij dat het comfort van de SMH hoger is dan de huidige

Door deze aannames is er geen reden om aan te nemen dat er ‘kannibalisatie’ van publieke terreinen optreedt. De genoemde aantallen transacties zijn in lijn met de eerdere business case en het aantal transacties op de te vervangen terreinen (P2, P-Bus, P-Plus).

terreinen. •

De bovenkant van de bandbreedte wordt op basis van bovenstaande data ingeschat op 125.000 evenementtransacties per jaar. Dit aantal is als volgt te onderbouwen. Het aantal

verschoven naar particuliere terreinen strijdig met

Ook de extra opslag boven de bandbreedte is gebaseerd op andere particuliere terreinen vanuit Amstel III/Amstel Gate die worden herontwikkeld, de overloop gedeelten van garages die momenteel ingezet worden of factoren die leiden tot een hoger totaal aantal transacties.

erfpachtovereenkomsten Dit aantal wordt geschat op tenminste

Overige argumenten voor benutting SMH

gemeentelijke transacties op P2 voorafgaand aan de capaciteitsreductie betrof ca. 130.000 transacties. Dit aantal is gedaald door de capaciteitsreductie tot 109.000, echter deels

20.000 transacties per jaar. Rekening houdend met een marge voor eventuele terugloop in transacties wordt daarom de bovenkant bandbreedte gesteld op 125.000. Om de transacties van de particuliere terreinen naar de SMH te verplaatsen, is het nodig dat er (1) gehandhaafd wordt op erfpachtafspraken, (2) dat de online verkoop van plekken in de SMH gestimuleerd wordt en (3) dat er tijdens evenementen gestuurd wordt door het OMC op gebruik van de SMH. Bovenop de huidige transacties - die de basis vormen voor de bandbreedte - zijn er redenen om te veronderstellen dat het aantal

De nabijheid van de SMH ten opzichte van de venues, de makkelijke aanrijroute en het comfort en looproutes en het beter vermarkten van de SMH, kunnen van invloed zijn op het aantrekken van parkeerders. Maar ook het OMC heeft middels verkeersmanagement een sturende rol in de vulling van de terreinen. Het optimaal benutten van de SMH is relevant om de bereikbaarheid en veiligheid van het gebied te garanderen ook tijdens evenementen. Deze noodzaak wordt des te groter indien de Nieuwe Kern ontwikkeld is. In het volgende hoofdstuk gaan we nader in op de belasting van het omliggende wegennet. In het laatste hoofdstuk staan mogelijke sturingsknoppen beschreven voor een betere regie.

transacties verder kan toenemen en daarmee dus ook de bandbreedte

8

3. Belasting wegennet

De uitstroom van de SMH en de parkeergarage MediArenA volgens het Evenementenscenario (alles rechtsaf op de kruising met de

De ontsluiting van de verschillende parkeerterreinen tijdens evenementen zorgt voor een tijdelijke extra belasting van het wegennet en met name de kruispunten. Deze bereikbaarheid van het gebied en de beheerste uitstroom van het gebied is één van de redenen voor de gemeente om de regie over het evenementparkeren te willen houden. Momenteel zien we al door de verschuiving in gebruik van parkeerterreinen dat er file staat op Holterbergweg. Dit wordt nog sterker indien de gebiedsontwikkeling in de Nieuwe Kern gerealiseerd is. Deze gebiedsontwikkeling leidt niet alleen tot een extra belasting van het wegennet, maar ook tot een extra urgentie om het gebied – ook tijdens evenementen – bereikbaar, veilig en leefbaar te houden.

Holterbergweg en een gedeeltelijk afgesloten Holterbergweg) is op basis van simulaties goed af te wikkelen met acceptabele wachtrijen en verliestijden. Indien dit gebeurt met regulier gebruik van de Holterbergweg (inclusief kruispunt met De Passage) is er onvoldoende capaciteit op het kruispunt om het verkeersaanbod te verwerken. Dit betekent dat de Holterbergweg tijdens evenementen niet gebruikt kan worden door bewoners en bezoekers van de Nieuwe Kern. Dit is de onderstaande figuren weergegeven, waarbij de terugslag tijdens de uitstroom van evenementen verkeer weergegeven wordt zonder en met regulier gebruik van de Holterbergweg.

In een aparte studie zijn dynamische simulaties uitgevoerd voor de omliggende wegen en kruispunten rond de SMH (Dynamische simulaties omgeving SMH, mei 2024). Daaruit is gebleken dat het inkomende verkeer goed af te wikkelen is op het omliggende wegennet, net als het gelijktijdig volstromen van de SMH en uitrijden van verkeer uit de MediArenA-garage. Wel blijkt de instroom naar de MediArenA-garage in de praktijk op sommige momenten een langere wachtrij te ontwikkelen dan verwacht op basis van de simulaties. De oorzaak hiervan dient in een vervolgstudie onderzocht te worden, om zodoende tot passende (verkeers-)maatregelen te komen.

9

Rol van de SMH in een overbelast netwerk In 2020 zijn ook verkeersimulaties uitgevoerd voor de milieu-effectrapportage (MER) van de Nieuwe Kern (Verkeersonderzoek MER De Nieuwe Kern, 2020). Daarin is naar een breder netwerk van kruispunten gekeken na ontwikkeling van de Nieuwe Kern. In die modelberekening is beperkt uitgegaan van evenement verkeer, aangezien de MER gebaseerd wordt op een gemiddelde werkdag. Op een dergelijke gemiddelde dag is verondersteld dat er 5.700 bezoekers zijn voor de ArenA. Een deel hiervan zal met de auto komen en parkeren in een parkeergarage, maar in het model is verondersteld dat een (groot) deel van dit verkeer buiten de spits rijdt. Desondanks liet de analyse zien dat veel kruispunten rondom het projectgebied in de autonome situatie in 2040 (zonder Nieuwe Kern, maar met alle ontwikkelingen in de omgeving) al zwaar belast zijn. De toevoeging van Nieuwe Kern zorgt voor een nog zwaardere belasting en een verschuiving van een deel van het reeds aanwezige verkeer. Deze laatste situatie met Nieuwe Kern (met 6.200 woningen) is in de onderstaande figuur weergegeven.

Figuur 8: Wachtrijen uitstroom tijdens evenementen situatie (boven) en met regulier verkeer

Figuur 9. Overbelaste kruispunten bij ontwikkeling Nieuwe Kern

10

Tijdens evenementen worden de kruispunten extra belast. De kruispunten rondom de snelweg zijn al overbelast. De kruispunten op de Holtenbergweg zijn bij de passage overbelast. Ook verderop op het wegennet bij de kruising met de Hoogoorddreef is het kruispunt overbelast. Bij de groene gearceerde kruispunten zien we in bijna alle gevallen dat er sprake is van een verzadigingsgraad die oploopt tot de maximale waarden. Dit vraagt om een gecontroleerde uitstroom van het gebied tijdens evenementen, die tegelijk recht doet aan de bereikbaarheid van de te ontwikkelen Nieuwe Kern. Deze gecontroleerde uitstroom vraagt om gebundeld parkeren op een beperkt aantal plekken en verkeersregie tijdens evenementen. Met de ontwikkeling van de SMH, als onderdeel van de ontwikkeling De Nieuwe Kern, wordt de parkeercapaciteit van het gebied verlaagd en gebundeld op één locatie. Daarmee is de SMH niet zozeer oorzaak van bovenstaand probleem, maar kan wel bijdragen het verminderen van de overbelasting van het wegennetwerk, mits er wordt ingezet op online voorverkoop (evt. in samenwerking met organisatoren) van parkeerplekken, goede sturing van verkeersstromen en benutting van de SMH.

11

4. Beleidsperspectief Tijdens evenementen kan het OMC tot zeker hoogte regie voeren over het parkeren vanuit het Convenant Bereikbaarheid. Maar er zijn verschillende mogelijkheden voor de gemeente om meer regie te houden op het parkeren in het gebied tijdens evenementen. Om deze in kaart te brengen hebben we een aantal interviews afgenomen met betrokkenen bij de gemeente en parkeerexperts. Hieruit zijn de volgende beleidsperspectieven naar voren gekomen.

VERKEERSMANAGEMENT

Bij het PRIS worden de beschikbare parkeerplaatsen ingeschat middels tellingen aan de slagboom van de desbetreffende garages. De ervaring leert dat slagboomtellingen niet altijd betrouwbaar zijn (en dus een forse marge aanhouden) en dat rekening gehouden moet worden met de vooraf geboekte parkeerplaatsen. Een parkeergeleidesysteem kan hierbij uitkomst bieden; een dergelijk systeem wordt effectief vanaf een bezettingspercentage van 80%. Het systeem “ziet” iedere parkeerplaats in de garage, telt derhalve zeer nauwkeurig en leidt bovendien de bezoekers naar de verborgen vrije plaatsen. Zodoende kan een parkeergarage tot nagenoeg 100% bezetting worden benut.

Het gebied kan tot bestemmingsgebied worden getransformeerd. Zodoende kunnen parkeerders door middel van toegangscontrole richting de gemeentelijk parkeergarages worden gedirigeerd. Vanaf de A2/Burgemeester Stramanweg kan een routering worden aangebracht waarmee bezoekers tot aan de betreffende parkeergarages worden geleid.

Een voorbeeld van een dergelijke combinatie is te vinden bij IKEA Delft. Door drie verschillende parkeerlocaties gecombineerd met hoge pieken in bezoekersaantallen ontstond een terugslag tot op de A13 wat tot files leidde. De combinatie van een PRIS-systeem met parkeergeleiding in twee parkeergarages en het buitenterrein heeft dit probleem verholpen.

Dit kan met behulp van een Parkeer Route Informatie Systeem (PRIS) of door het plaatsen van dynamische bewegwijzering. Bij het relatief statische PRIS wordt het totaal beschikbare parkeerplaatsen per garage weergegeven (of “VRIJ/VOL”) op een display in wegbebording. Bij dynamische verwijzing wordt gebruik gemaakt van Dynamische Route Informatie Panelen (DRIP). Hiermee kunnen meer dynamische en volledig aanpasbare boodschappen worden getoond, zoals “Parkeren concert X -> P1”.

TICKET/KOPPELVERKOOP In het algemeen is een trend waarneembaar dat parkeerders er vaker voor kiezen om vooraf een parkeerticket te kopen. Op Schiphol bestaat inmiddels 90% van de parkeertransacties uit vooraf geboekte parkeerplekken. De verwachting is dat ook in steden en bij evenementen het aantal vooraf geboekte parkeerplaatsen is gestegen door de opkomst van brokers. Het is doorgaans heel eenvoudig om na

12

de boeking van een reis of evenement een parkeerticket te kopen. Parkeerders kiezen voor gemak en “piece of mind”. Derhalve is het noodzakelijk om de huidige samenwerkingen met brokers in het Arenagebied in kaart te brengen en te evalueren. De huidige situatie is verwarrend voor parkeerders; nadat gemeente Amsterdam een broker had toegelaten in het gebied is er een precedent geschapen en is er een wildgroei van brokers ontstaan. Het zou logischer zijn als een bezoeker van een evenement direct bij het boeken van een evenement bij de venuehouder één of twee mogelijkheden krijgt om te parkeren bij een door de gemeente Amsterdam geselecteerde partij onder door gemeente Amsterdam bepaalde voorwaarden. Aanbesteden van deze activiteit zou een mogelijkheid kunnen zijn om de regie in het gebied terug te winnen.

Inmiddels bestaat er technologie die het mogelijk maakt een aantal “pre-sets” te definiëren waardoor met een simpele druk op de knop een vooraf ingestelde verkeersroutering wordt geselecteerd. PRIS/DRIP en parkeergeleidesysteem werken hierbij samen. Afhankelijk van de situatie kunnen bezoekers zodoende vanaf de A2/Burgemeester Stramanweg naar de gewenste locatie/parkeerplaats worden geleid.

AFSPRAKEN OVER VULSCENARIO Als verlengstuk van bovenstaande kunnen afspraken worden gemaakt met lokale brokers over de volgorde van vulling van de parkeergarages. Hierbij dient een afweging te worden gemaakt tussen maximale veiligheid en efficiëntie (beheerste leegstroom) versus klantvriendelijkheid (acceptabele loopafstand naar het event). Logischerwijze valt SMH gezien de beoogde locatie per definitie in al deze categorieën (veiligheid en efficiëntie en klantvriendelijk).

C USTOMER JOURNEY Zoals hierboven omschreven kiezen parkeerders voor gemak. Hoe meer men hieraan gewend raakt, hoe meer de parkeerder dit verwacht op andere locaties. De customer journey is een wezenlijk onderdeel geworden bij parkeren. En die customer journey begint al lang niet meer bij het doorrijden van de slagboom. Deze begint bij het boeken van het evenement met bijbehorend parkeerticket. De merknaam wordt steeds belangrijker en gerichte marketing is onmisbaar geworden. Ook de eerder genoemde dynamische verwijzing in combinatie met een parkeergeleidesysteem kan hier een wezenlijk onderdeel van zijn: een DRIP verwijst de parkeerder naar de betreffende parkeergarage (met herhaling van eventueel statische borden tot aan de garage), een slagboom met kentekencamera (reservering) geeft toegang en displays met beschikbare plaatsen per etage/gebied leiden de parkeerder naar de vrije parkeerplekken die met groene LED’s worden aangegeven.

13

Goudappel BV werkt vanuit Amsterdam, Den Haag, Deventer, Eindhoven en Leeuwarden en via onze partners in het buitenland

14