GETEKEND RIB voortgang wind Q1 en Q2 2025 def.pdf

Raadsinformatiebrief

Aan: Datum Portefeuille(s) Portefeuillehouder(s): Behandeld door Onderwerp

De leden van de gemeenteraad van Amsterdam 1 juli 2025 Duurzaamheid Zita Pels Ruimte & Duurzaamheid,team RES Wind; resamsterdam@amsterdam.nl Voortgangsrapportage Q1 en Q2 2025 van Programma Windenergie Amsterdam 2030

Geachte leden van de gemeenteraad, Sinds 2019 werken wij zorgvuldig, stap voor stap toe naar het vinden van geschikte gebieden voor meer windturbines binnen de gemeentegrenzen van Amsterdam. We willen daarbij het potentieel aan windenergie benutten, zonder dat hierdoor onaanvaardbare gezondheidsrisico’s ontstaan of de natuur te veel wordt belast. Bewoners, organisaties, buurgemeenten, klankbordgroepen en expertgroepen gaven afgelopen jaren belangrijk advies en informatie. De ambitie van 127 MW opgesteld vermogen in 2030, zoals vastgelegd in de Omgevingsvisie Amsterdam 2050, is uitgewerkt in een omgevingsprogramma (Programma Windenergie Amsterdam 2030 (PWA)) en onderliggend planmilieueffectrapport, die het college van B&W op 25 februari 2025 heeft vastgesteld1. Het college zet zich in voor een zorgvuldige en transparante uitvoering van het Programma Windenergie Amsterdam 2030. Wij sturen elk half jaar een voortgangsrapportage aan de raad, waarin we verslag doen van de processtappen die we hebben gezet. Deze raadsinformatiebrief is de eerste voortgangsrapportage na vaststelling van het PWA. Monitoring Programma Windenergie Amsterdam 2030 Aan het einde van elk kalenderjaar sturen we u naast een voortgangsrapportage ook een monitor.

Deze geeft inzicht in de voortgang van het programma windenergie Amsterdam 2030, een inschatting van de haalbaarheid van (mogelijke) projecten in de aangewezen zoekgebieden en de eventuele resultaten van participatie. De eerste monitoring volgt eind 2025. Overzicht van de windontwikkelingen in Amsterdam In onderstaand overzicht lopen we de gebieden langs en beschrijven we de processtappen die we hebben gezet en wat er de komende periode gebeurt. Windpark RWZI West

1

Raadsinformatiebrief Collegebesluit Programma Windenergie Amsterdam 2030 d.d. 25 februari 2025

Gemeente Amsterdam, raadsinformatiebrief

1 juli 2025 Pagina 2 van 4

Op 31 maart 2025 werden er vier nieuwe windturbines op het terrein van de rioolwaterzuiveringsinstallatie van Waterschap Amstel, Gooi en Vecht (AGV) geopend. Deze hebben samen een opgesteld vermogen van 9 MW, wat een substantiële bijdrage is aan de RESopgave van Amsterdam. De officiële opening was dan ook een belangrijke mijlpaal voor de windenergieambitie van Amsterdam. Ik was bij de opening aanwezig en heb het waterschap en HVC gecomplimenteerd met deze mijlpaal. Dit is een project met uitdagingen die horen bij het vinden van ruimte voor windenergie in deze stad en is mogelijk gemaakt door de vasthoudendheid en het ondernemerschap dat deze partijen hebben laten zien. Noorder IJ-plas Door de provincie is een weigeringsbesluit genomen tegen de vergunningaanvraag voor drie windturbines bij de Noorder IJ-plas. Daar tegen is beroep aangetekend door meerdere partijen, waaronder de initiatiefnemers en het college van B&W van Amsterdam. Het is nog niet bekend wanneer de zitting bij de rechtbank en de uitspraak komt. De initiatiefnemer WOAN heeft eind 2023 een vergunning aangevraagd bij stadsdeel Noord voor één turbine (van de oorspronkelijke drie). De Omgevingsdienst Noord-Holland Noord (OD NHN) heeft de Wet natuurbescherming (Wnb) toestemmingen geweigerd. Er vindt overleg plaats tussen de OD en initiatiefnemers onder regie van de provincie.

Een mogelijke uitkomst van dit overleg is dat OD NHN tot herbesluiten komt en alsnog de toestemmingen Wet natuurbescherming verleent. De verdere vergunningprocedure bij stadsdeel Noord voor één windturbine is aangehouden tot er duidelijkheid is over de Wnb-toestemmingen.

Havengebied In het Programma Windenergie Amsterdam 2030 heeft het college aangegeven dat realisatie van grootschalige opwek van windenergie in het havengebied de voorkeur heeft ten opzichte van de andere aangewezen gebieden. We werken intensief samen met onder andere Port of Amsterdam, de provincie Noord-Holland en de gemeente Zaanstad om dit voor elkaar te krijgen. We maken afspraken met deze partijen die eraan bijdragen dat de windontwikkelingen aan beide zijden van het kanaal elkaar niet belemmeren en samen geen onaanvaardbare hinder veroorzaken voor de omgeving. Ook maken we afspraken over de samenwerking en rollen van de partijen, zoals over het uitoefenen van de bevoegd gezag-rol en onderlinge afstemming. Deze afspraken worden bestuurlijk bekrachtigd in bestuurlijke overleggen en worden zo spoedig mogelijk na het zomerreces in een intentieovereenkomst vastgelegd. Dit alles om zo zorgvuldig én zo snel mogelijk de procedures te doorlopen. Port of Amsterdam heeft een onderzoeksopzet laten opstellen waarin beschreven wordt hoe het onderzoek naar de milieueffecten van windturbines in het havengebied wordt uitgevoerd. In dit onderzoek worden niet alleen nieuwe, maar ook bestaande windturbines meegenomen. Een aantal windturbines in het westelijk deel van de haven naderen namelijk het einde van hun technische levensduur.

De milieuonderzoeken geven inzicht of deze windturbines vervangen kunnen worden door nieuwe turbines met een hoger vermogen. Als dit haalbaar is kan er meer opgesteld vermogen in de haven gerealiseerd worden. Als dit niet mogelijk is bestaat de kans ook dat opgesteld vermogen afneemt, als de levensduur van de bestaande turbine niet verlengd kan worden.

Een routebeschrijving vindt u op amsterdam.nl

Gemeente Amsterdam, raadsinformatiebrief

1 juli 2025 Pagina 3 van 4

De realisatie van windturbines in het havengebied is in grote mate afhankelijk van het luchthavenindelingsbesluit (LIB). Daarom laten we momenteel onderzoek uitvoeren naar de mogelijkheden van hogere windturbines in de haven. Dit doen we in overleg met het bevoegd gezag (Inspectie Leefomgeving en Transport) en de beleidsbepaler (het ministerie van Infrastructuur en Waterstaat). Met de resultaten van het onderzoek, dat tevens de invloed op helikopterroutes in beeld brengt en naar verwachting in het najaar 2025 gereed is, kunnen we mogelijk toestemming vragen voor hogere turbines op sommige onderzoeksposities. Voor andere posities zijn we mogelijk afhankelijk van de landelijke beleidswijziging, die niet voor 2030 wordt voorzien. Op 10 april 2025 heeft een technische sessie voor gemeenteraadsleden plaatsgevonden over windenergie in het havengebied. Tijdens deze bijeenkomst heeft Port of Amsterdam een toelichting gegeven op de stand van zaken en de opzet van de milieuonderzoeken. Daarnaast is ingegaan op de uitdagingen van windturbines in de haven en het LIB. Aangewezen gebieden in Weesp en Zuidoost (Diemerscheg, Weesperkarspel en knooppunt Holendrecht) Ondanks de voorkeur voor het havengebied, werkt het college ook in de andere aangewezen gebieden aan de voorbereidingen op de eventuele benodigde ruimtelijke procedures.

Op die manier lopen we geen achterstand op, mochten we op een bepaald moment vaststellen dat we ook in deze gebieden windprojecten definitief mogelijk te willen maken, en krijgen we tijdig beter inzicht in de haalbaarheid op projectniveau. De benodigde doorlooptijd van onderzoeken en de seizoensgebonden momenten waarop onderzoek kan plaatsvinden onderstrepen deze keuze. In Weesp en Zuidoost is gestart met het uitvoeren van ecologisch seizoensgebonden (veld)onderzoek. Net als in de haven, wordt in Weesp en Zuidoost onderzoek gedaan naar de mogelijkheden van hogere windturbines en de invloed op helikopterroutes. Daarnaast voeren we ook inpassingsonderzoeken op projectniveau uit. In samenwerking met gemeente Ouder-Amstel wordt een wegbeeldanalyse bij knooppunt Holendrecht uitgevoerd. De gemeente is daarnaast in gesprek met grondeigenaren en erfpachters in de gebieden en onderzoekt welke rol die kunnen en willen spelen in de realisatie van de windambitie van het college. Het aangewezen gebied Diemerscheg grenst aan de buurgemeenten Diemen en Gooise Meren. Ook deze gemeenten hebben de ambitie om windenergie mogelijk te maken of te onderzoeken. De haalbaarheid van windenergie wordt hier in een gezamenlijke verkenning onderzocht, zodat de ontwikkelingen elkaar zo veel mogelijk versterken en de gezamenlijke milieugevolgen in een vroegtijdig stadium onderzocht kunnen worden.

De samenwerking tussen gemeenten, Rijkswaterstaat en provincie Noord-Holland is door het ministerie KGG medio april 2o25 bekrachtigd, door deze op te nemen in het programma ‘Opwek van Energie op Rijksvastgoed’ (OER).2 Het projectteam van Rijkwaterstaat is in samenwerking met de aanvragers de 2

Ministerie van Klimaat en Groene Groei steunt OER-project windenergie Diemerscheg | Energie op Rijksgrond

Een routebeschrijving vindt u op amsterdam.nl

Gemeente Amsterdam, raadsinformatiebrief

1 juli 2025 Pagina 4 van 4

voorverkenning inmiddels gestart. Startpunt bij deze integrale verkenning is dat het lokaal vastgestelde beleid wordt gehanteerd, waaronder de uitgangspunten die in het PWA 2030 zijn vastgesteld. Het doel van de voorverkenning is tot een intentieverklaring te komen waarin enerzijds de belangen van alle overheden goed behartigd zijn en anderzijds afspraken gemaakt worden over het vervolgproces ten aanzien van de samenwerking tussen de overheden, projectontwikkeling, ruimtelijke besluitvorming, participatie en lokaal eigendom. Naar verwachting kan de ondertekening eind 2025 plaatsvinden. Financiële participatie Het college van Amsterdam heeft in het PWA de ambitie onderstreept dat windprojecten 100% in lokaal eigendom gerealiseerd worden en dat bij voorkeur energiegemeenschappen de windprojecten ontwikkelen. Wij hebben daar niet altijd zeggenschap over, omdat de gemeente in de meeste gevallen geen grondpositie heeft in de aangewezen gebieden. Daarom werken we samen met grondeigenaren en overheden in en rond de aangewezen gebieden om hier goede afspraken over te maken. APEC, koepelorganisatie voor energiegemeenschappen in Amsterdam, bereidt zich in 2025 strategisch voor op de rol van coöperaties bij toekomstige windprojecten. De publieke invloed op gunning bijvoorbeeld door grondeigendom is daarbij bepalend.

Het college onderzoekt daarnaast of lokaal eigendom kan worden geborgd in een verordening. Met deze verordening kunnen we een inspanningsverplichting tot 50% opleggen aan producenten om wind,- en zonprojecten in lokaal eigendom te realiseren, ongeacht de grondpositie van de gemeente. Op 2 juni is de raadsinformatiebrief plus de bijlages EDO scenario onderzoek en Roadmap over de voortgang binnen de publiek-civiele samenwerking in de energietransitie, waarbij de rol van energiegemeenschappen in Amsterdam centraal staat gedeeld met de raad. Afdoening toezegging • TA2025-000079 Toezegging inzicht Noorder IJ-Plas: Tijdens de commissie DC werd er gevraagd te kijken of globaal inzicht te geven over de kosten m.b.t. windturbines in de Noorder IJ-Plas. Deze toezegging is afgedaan via de raadsinformatiebrief op 12 februari 2025. Toezegging TA2025-00079 globaal inzicht in kosten windturbines Noorder IJ-plas. Met deze eerste voortgangsrapportage bent u op de hoogte van de stand van zaken in de uitvoering van het Programma Windenergie Amsterdam 2030. Wij blijven ons inzetten voor een transparant en zorgvuldig proces, waarin we samen met bewoners en andere betrokkenen werken aan de realisatie van schone energie in onze stad. We houden u via de halfjaarlijkse rapportages op de hoogte van de ontwikkelingen en voortgang.

Met vriendelijke groet, Namens het college van burgemeester en wethouders van de gemeente Amsterdam,

Zita Pels Wethouder Duurzaamheid, Energietransitie en Circulaire Economie

Een routebeschrijving vindt u op amsterdam.nl