Gemeenteraad Voordracht

VN2025-014284 rve sport en bos

RAAD Voordracht voor de raadsvergadering van 12 november 2025

Agendapunt

Sport en Bewegen (28) A23

Datum besluit

7 oktober 2025, College van B&W

Portefeuille

Onderwerp

Uiten van wensen en bedenkingen over de actualisatie van de borgstellingsvoorwaarden voor sportverenigingen in het kader van de Subsidieregeling Verenigingsaccommodaties Buitensport Amsterdam. De gemeenteraad van Amsterdam besluit

Gelet op het collegebesluit van 7 oktober tot de actualisatie van de Subsidieregeling Sportverenigingsaccommodaties Buitensport Amsterdam (bijlage 1, geen onderdeel van wensen en bedenkingen) die tot stand is gekomen op basis van de vijfjaars-evaluatie van de regeling 2020–2024 (bijlage 2), het gevraagde advies van de Sportraad Amsterdam van 1 maart 2025 (bijlage 3) en de bestuurlijke reactie van het college op het advies van de Sportraad Amsterdam (bijlage 4); Gelet op de vaststelling van het subsidieplafond 2026 op €800.851 (huidige plafond in 2025 is €763.119) en het voornemen om het subsidieplafond vanaf 2027 structureel te verhogen naar €1 miljoen (geen onderdeel van wensen en bedenkingen); Gelet op het overzicht van bestaande sportleningen en borgstellingen onder het borgstellingsplafond (bijlage 5), en het besluit van het college om het gezamenlijke borgstellingsplafond van €2 miljoen naar €3 miljoen te verhogen; Gelet op het besluit van het college om de mantelovereenkomst (2022) met Stichting Waarborgfonds Sport (SWS) te actualiseren (bijlage 6), zodat borgstellingen onder de gewijzigde juridische en beleidsmatige kaders kunnen worden voortgezet;

1. Te verklaren dat de gemeenteraad – overeenkomstig het bepaalde in artikel 169, vierde lid,

Gemeentewet – in de gelegenheid is gesteld wensen en bedenkingen over te brengen aan het college van burgemeester en wethouders over het voorgenomen besluit tot actualisatie van de mantelovereenkomst met SWS (bijlage 6) en het verhogen van het gezamenlijke borgstellingsplafond van €2 miljoen naar €3 miljoen.

Wettelijke grondslag

1. Artikel 169, vierde lid van de Gemeentewet. De gemeenteraad dient in de gelegenheid te

zijn gesteld zijn wensen en bedenkingen over te brengen aan het college van B&W over het besluit om de mantelovereenkomst met SWS te actualiseren en het borgstellingsplafond te verhogen. 2. Artikel 169 Gemeentewet, eerste en tweede lid: Het college van Burgemeester en Wethouders en elk van zijn leden afzonderlijk zijn aan de gemeenteraad verantwoording schuldig over het door het college gevoerde beleid en geeft de gemeenteraad alle inlichtingen die de gemeenteraad voor de uitoefening van zijn taak nodig heeft. 3. Artikel 4 Algemene Subsidieverordening Amsterdam 2023. Het college kan binnen de kaders van de begroting subsidieplafonds vaststellen.

VN2025-014284 rve sport en bos

RAAD Bestuurlijke achtergrond

Met dit besluit geeft het college uitvoering aan de ambities van coalitieakkoord 2022–2026, de Visiebrief Sport- en Beweegbeleid 2023–2026 en de Visie Amsterdamse Sportparken, gastvrij en verbonden (2024). De aangepaste subsidieregeling sluit nu beter aan bij de doelen rond vitale verenigingen, inclusie, samenwerking en multifunctioneel gebruik van sportparken. Ook is de regeling in lijn gebracht met de Algemene Subsidieverordening Amsterdam (ASA) 2023 en gemeentelijk Lening- en Garantiebeleid 2023. De wijziging vloeit daarnaast voort uit de evaluatie van de regeling over 2020–2024 en het gevraagde advies van de Sportraad Amsterdam. Met de bestuurlijke reactie op het advies wordt tevens voldaan aan de toezegging aan de raad (commissie SED d.d. 7 mei 2025) om hierover te worden geïnformeerd. Onderbouwing besluit

Ad 1. Uiten van wensen en bedenkingen Conform artikel 169, vierde lid, Gemeentewet wordt de raad in de gelegenheid gesteld wensen en bedenkingen te uiten over de actualisatie van de mantelovereenkomst en het verhogen van het gezamenlijke borgstellingsplafond van €2 miljoen naar €3 miljoen. Daarmee is geborgd dat de raad vooraf invloed kan uitoefenen op deze financiële besluiten, terwijl de formele bevoegdheid bij het college ligt. Actualisatie subsidieregeling De actualisatie van de Subsidieregeling Sportverenigingsaccommodaties Buitensport Amsterdam (bijlage 1, geen onderdeel van wensen en bedenkingen) is tot stand gekomen op basis van de vijfjaars-evaluatie van de regeling 2020-2024 (bijlage 2), het gevraagde advies van de Sportraad Amsterdam van 1 maart 2025 (bijlage 3) en de bestuurlijke reactie van het college op het advies van de Sportraad Amsterdam (bijlage 4). Vaststelling subsidieplafond Het subsidieplafond voor 2026 is vastgesteld op €800.851,-. Het subsidieplafond wordt jaarlijks door het college vastgesteld; in 2025 bedroeg dit €763.119,- en door indexering wordt dit in 2026 verhoogd naar €800.851,-. Om het verwachte beroep op de regeling op te vangen en onnodige afwijzingen te voorkomen, is het voornemen van het college om het subsidieplafond vanaf 2027 structureel te verhogen naar 1 miljoen per jaar.

Deze verhoging wordt gedekt uit resterende coalitiemiddelen 2022-2026 voor Sport en valt binnen programma 4. Formele vaststelling van het plafond 2027 vindt plaats door het college in Q4 2026. Actualisatie mantelovereenkomst Stichting Waarborgfonds Sport Onderdeel van de Subsidieregeling Verenigingsaccommodaties Buitensport Amsterdam is de mogelijkheid voor sportverenigingen om een borgstelling te krijgen wanneer zij bancair lenen voor hun investering in de sportverenigingsaccommodatie. Sinds 2022 werkt het college samen met Stichting Waarborgfonds Sport (SWS), dat is een onafhankelijke stichting met ANBI-status die zich landelijk inzet voor de financiering door sportverenigingen. SWS is in 1980 opgericht met steun van het ministerie van VWS en NOC*NSF. Sinds de oprichting heeft SWS landelijk al 3.000 sportclubs geholpen met borgstellingen aan banken. SWS beoordeelt vooraf de financiële haalbaarheid van aanvragen door de financiële positie van de vereniging te analyseren, zowel historisch als actueel. Daarnaast kijkt SWS naar de verwachtingen voor de toekomst op basis van de financiële verslagen en de businesscase van de investering.

VN2025-014284 rve sport en bos

RAAD Een aanvraag moet vergezeld gaan van een goed onderbouwde businesscase. Daarbij wordt beoordeeld of de vereniging voldoende kasstromen genereert om aan rente- en aflossingsverplichtingen te voldoen. Als dat niet het geval is, kan er geen borgstelling worden verstrekt. SWS verzorgt de financiële toetsing, treedt op als borgsteller en adviseert de gemeente. Het beheer van de garantie wordt uitgevoerd in samenwerking met de Directie Sport en Bos / DMC Treasury. Gedurende de looptijd voert SWS jaarlijkse monitoring uit en informeert de bank en gemeente over de status. Aanleiding actualisatie en de belangrijkste wijzigingen in de mantelovereenkomst Aanleiding voor de actualisatie is de wens om de borgstellingsmogelijkheden voor sportverenigingen te verruimen. De mantelovereenkomst regelt de taak- en risicoverdeling tussen gemeente en SWS en vormt het juridisch en beleidsmatig kader waarbinnen borgstellingen worden verstrekt. De belangrijkste wijzigingen zijn:

• Looptijd verlengd van 15 naar 20 jaar: dit verlaagt de jaarlijkse aflossingslasten voor

verenigingen; • Maximale gemeentelijke borg per project wordt verhoogd van €250.000,- naar €350.000,-, samen met SWS tot maximaal €700.000,- (50% SWS en 50% gemeente); • Voor leningen tot €100.000,- kan SWS volledig borg staan. Dit was €75.000,-. Met de actualisatie wordt de overeenkomst tevens aangepast aan nieuwe gemeentelijke beleids- en juridische kaders, waaronder de uitgifte van huurafhankelijke opstalrechten. Voor verenigingen op gemeentelijke sportparken wordt het eigendom en gebruik van grond en gebouwen vastgelegd via een opstalrecht. De gemeente geeft op sportparken uitsluitend nog huurafhankelijke opstalrechten uit aan sportverenigingen. In tegenstelling tot een zelfstandig opstalrecht kan hierop geen hypotheek worden gevestigd en eindigt het recht bij afloop van de huurovereenkomst. Daarmee loopt SWS extra risico als de vereniging geen gebruik meer maakt van de sportverenigingsaccommodatie. In de nieuwe overeenkomst is geregeld hoe SWS toch borg kan staan, inclusief afspraken over compensatie. In de aangepaste overeenkomst worden ook afspraken verduidelijkt over monitoring, risicoverdeling en toetsingsmomenten, in lijn met het gemeentelijk Lening- en Garantiebeleid (2023). Door de actualisatie blijft de samenwerking tussen partijen gewaarborgd en blijft investeringen via borgstelling toegankelijk voor sportverenigingen.

Risicoreservering Bij het afgeven van borgstellingen loopt de gemeente risico dat de sportvereniging niet aan haar betalingsverplichting richting de bank voldoet. De gemeente staat samen met SWS aan de lat voor dit risico, en niet de bank die leningen verstrekt. Om dit risico te verkleinen, voert SWS financiële toetsing en monitoring uit. Borgstellingen worden alleen verstrekt aan financieel solide verenigingen waarvan wordt verwacht dat ze de rente- en aflossingsverplichtingen kunnen dragen. SWS heeft een goede trackrecord en er wordt vrijwel nooit beroep gedaan op de borgstellingen. Bovendien worden de onderliggende leningen jaarlijks lineair afgelost. Desondanks blijven er risico's bestaan en ontstaat er een potentieel negatief financieel gevolg voor de gemeente. Het past bij financieel prudent beleid om voortaan een risicoreservering te doen. De introductie van de reservering is in lijn met het gemeentelijke Lening- en Garantiebeleid en de Beleidsnota Risicomanagement 2022-2026. De reservering van 5% komt stapsgewijs ten laste van de begroting van Sport (programma 4) en ten gunste van de Algemene Reserve:

3 Gegenereerd: v1.42

VN2025-014284 rve sport en bos

RAAD • Voor het bestaande plafond van €2 miljoen in 2025 wordt €100.000,- gereserveerd; • Bij een verhoging naar €3 miljoen in 2026 (ad. 4) volgt nog €50.000,- reservering; • De benodigde dekking wordt binnen het programma Sport gevonden. Geen garantiepremie Volgens het Lening- en Garantiebeleid is het gebruikelijk dat de gemeente een vergoeding vraagt bij het afgeven van een borgstelling (garantiepremie), om marktconform te handelen net zoals andere partijen dat zouden doen. Tot nu toe is dat bij deze borgstellingen echter niet gedaan, in afwijking van het beleid. Destijds is dat bewust zo gedaan, omdat het ten koste zou gaan van de sportverenigingen en hun maatschappelijke doelstellingen. Het rekenen van een premie zou de lasten voor verenigingen verhogen. Terwijl zij daar geen financieel voordeel (lagere rente) voor terugkrijgen. Door geen premie te heffen blijft de regeling toegankelijk en voorkomt extra lasten voor sportverenigingen. Er is geen sprake van marktverstoring. Sportclubs staan open voor iedereen. Wel ondersteunt de gemeente de sportclubs indirect: dankzij de bereidheid van de gemeente en SWS om de risico's gezamenlijk te dragen in plaats van de bank, kunnen de clubs een lening aangaan. Dit is een vorm van ondersteuning die past bij het maatschappelijk belang dat met deze borgstellingen wordt nagestreefd. We vragen daarom geen garantiepremie.

Onder bovenstaande genoemde voorwaarden stemt het college in met de actualisatie van de mantelovereenkomst tussen de gemeente en SWS (bijlage 6). Verhoging borgstellingsplafond van €2 miljoen naar €3 miljoen Het gemeentelijk borgstellingsplafond is het maximale totaalbedrag waarvoor de gemeente borg staat (optelsom van alle lopende en nieuwe borgstellingen). Oomdat sportverenigingen de leningen lineair aflossen, neemt de uitstaande borgstelling elk jaar wat af, waardoor er na verloop van tijd weer ruimte ontstaat binnen het plafond voor nieuwe aanvragen. Het gemeentelijk borgstellingsplafond van 2 miljoen wordt echter naar verwachting in 2027 al bereikt, waardoor toekomstige borgstellingsaanvragen mogelijk niet meer kunnen worden gehonoreerd. Door actualisatie van de regeling inclusief de verruiming van borgstellingsmogelijkheden worden meer en/of hogere borgstellingsaanvragen verwacht en met een langere looptijd dan nu, wat zorgt voor minder jaarlijkse aflossing. Het bestaande gebruik is al ca. €1,6 miljoen (zie bijlage 5), daardoor is het noodzakelijk het plafond te verhogen van €2 naar €3 miljoen. Zo blijft het mogelijk nieuwe borgstellingen te verstrekken voor investeringen in sportaccommodaties. De risico's zijn beperkt door strikte toetsing en monitoring door SWS.

Onze samenwerkingspartner SWS heeft in Amsterdam momenteel 20 projecten van sportverenigingen onder borgstelling staan, met een gezamenlijk obligo van ca. €2,3 miljoen (september 2025). Participatie

Het college heeft de Sportraad Amsterdam op 18 december 2024 gevraagd te adviseren over de Subsidieregeling Verenigingsaccommodaties. Naast een inhoudelijke sessie is ook de evaluatie 20202024 met de Sportraad gedeeld. Het advies van de Sportraad is op 1 maart 2025 uitgebracht. De Sportraad heeft het advies toegelicht en nam deel aan de bespreking van het advies in de raadscommissievergadering van 7 mei 2025. De evaluatie en vervolgens de actualisatie van de

4 Gegenereerd: v1.42

VN2025-014284 rve sport en bos

RAAD regeling zijn besproken in het PHO Sport en Bewegen met de stadsdeel portefeuillehouders Sport in februari en september 2025. Financiële onderbouwing

LASTEN Product Subsidieregeling verenigingsaccomm odaties buitensport Totaal

I/S

Jaar T

Jaar T + 1

Jaar T + 2

Jaar T + 3

S

€763119

€800851

€0

€0

€763119

€800851

€0

€0 I=Incidenteel S=Structureel

Consequenties gedekt? Ja Overige toelichting

De genoemde beslispunten in de voordracht hebben wel financiële consequenties en deze zijn reeds geraamd in de Sport begroting (P4, 100% structurele dekking, jaarlijks geïndexeerd). Conclusie De genoemde beslispunten in de voordracht hebben wel financiële consequenties en deze zijn reeds geraamd in de begroting (100% dekking). Geheimhouding

N.v.t. Welke stukken treft u aan

Meegestuurd

Registratienr.

Naam

AD2025-064279

Gemeenteraad Voordracht (pdf)

AD2025-065962

B2 Evaluatie 1.3e regeling 5 jaar rapportage.pdf (pdf)

AD2025-065963

B3 Sportraad Advies mrt 2025.pdf (pdf)

AD2025-065964

B1 Subsidieregeling verenigingsaccommodaties.pdf (pdf)

AD2025-065965

B4 Bestuurlijke reactie op advies Sportraad.pdf (pdf)

AD2025-065966

B6 Mantelovereenkomst SWS 2026.pdf (pdf)

AD2025-065967

B5 Overzicht borgstellingsplafond 2024dec.pdf (pdf)

Behandelend ambtenaar (naam, telefoonnummer en e-mailadres)

Gertjan Dol, Sport en Bos, g.dol@amsterdam.nl, 06-41482920

5 Gegenereerd: v1.42