Gemeenteraad Voordracht

RAAD

VN2025-007608 rve verkeer en or

Voordracht voor de raadsvergadering van 11 juni 2025

Agendapunt

Verkeer, Vervoer en Luchtkwaliteit 27

Datum besluit

21 januari 2025, College van B&W

Portefeuille

Onderwerp

Kennisnemen van de raadsinformatiebrief over het Uitvoeringsplan 2025: Amsterdam maakt ruimte voor veilig lopen en fietsen De gemeenteraad van Amsterdam besluit

1. Kennis te nemen van de raadsinformatiebrief over het Uitvoeringsplan 2025: Amsterdam maakt ruimte voor veilig lopen en fietsen (UVP 2025) inclusief bijgevoegd uitvoeringsplan met als belangrijkste punten:

  

   

Beleidscontext: USTOR, Amsterdam maakt Ruimte, Omgevingsvisie 2050 Eénjarig uitvoeringsplan in lijn met - en als uitwerking van - de Koers Amsterdam maakt Ruimte Voortzetting van de pijlers uit het uitvoeringsplan 2024 (Uitnodigend voor voetgangers en fietsers, Veilig en gebruikersvriendelijk netwerk en Bewust mobiliteitsgedrag), met een aantal nieuwe accenten, te weten: Jaar van de Voetganger, e-bikes en fatbikes, gedrag, handhaving fietsparkeren en 30 km/u Het UVP 2025 bevat een thematische beschrijving van actuele ontwikkelingen en opgaven voor verkeersveiligheid, voetganger en fiets Herijking van maatregelen conform Uitvoeringsstandaard toekomstbestendig werken aan de openbare ruimte (USTOR) Voor 2025 is in totaal 15,2 miljoen euro beschikbaar, exclusief cofinanciering Rijk en Vervoerregio Amsterdam van naar verwachting 7 miljoen euro in totaal op basis van eerdere jaren De invoering van 30 km/u in de stad is een betekenisvolle stap voor een meer verkeersveilige en leefbare stad. 60% van de Amsterdammers is positief over deze nieuwe maatregel. In 2025 zullen we deze maatregel evalueren waarbij we kijken wat er meer nodig is.

Wettelijke grondslag

Gemeentewet, Artikel 160, eerste lid, onder a. Het college is bevoegd om het dagelijks bestuur van de gemeente te voeren. Gemeentewet, artikel 169, eerste lid. Het college van burgemeester en wethouders en elk van zijn leden afzonderlijk zijn aan de gemeenteraad verantwoording schuldig over het door het college gevoerde bestuur. Gemeentewet, artikel 169, tweede lid. Zij geven de raad alle inlichtingen die de raad voor de uitoefening van zijn taak nodig heeft.

1 Gegenereerd: v1.1

RAAD

VN2025-007608 rve verkeer en or

Bestuurlijke achtergrond

     

Op 16 januari 2024 is het Uitvoeringsplan Verkeersveiligheid, voetganger fiets 2024 vastgesteld door het college van B&W Het lid van Van Munster heeft verzocht om agendapunt 4 van de commissievergadering MOW van 20 maart te bespreken in de raad. Het beleidskader Ruimte voor de Voetganger is op 29 juni 2023 in de Raad vastgesteld Het uitvoeringsprogramma 30 km/u in de stad is op 25 januari 2023 in de Raad vastgesteld Uitvoeringsstandaard Toekomstbestendig Werken aan de Openbare Ruimte (2023) Koers Amsterdam maakt Ruimte (2023)

Onderbouwing besluit

1. Kennis te nemen van de raadsinformatiebrief over het Uitvoeringsplan 2025: Amsterdam maakt ruimte voor veilig lopen en fietsen (UVP 2025) inclusief bijgevoegd uitvoeringsplan met als belangrijkste punten: Beleidscontext Dit Uitvoeringsplan beschrijft de actuele maatregelen, ontwikkelingen en opgaven die raken aan verkeersveiligheid, voetgangers en fietsers. We presenteren een samenhangend pakket aan maatregelen die in 2025 in uitvoering gaan. De beleidscontext beslaat beknopte verwijzingen naar de Omgevingsvisie Amsterdam 2050, het Koersdocument Amsterdam maakt Ruimte en de USTOR (Uitvoeringsstandaard Toekomstbestendig Werken aan de Openbare Ruimte). Intussen werken we in 2025 verder aan deze prioritaire thema’s. Vergelijkbaar maatregelenpakket als UVP 2024 met een aantal nieuwe accenten:



        

In het hoofdstuk ‘Ontwikkelingen’ sluiten we aan op de onlangs gepubliceerde enquête Amsterdam maakt Ruimte waar Amsterdammers aangaven de belangrijkste onderwerpen te vinden voor de toekomst van Amsterdam. Dit zijn veilig spelen voor kinderen, veilig verkeer, vooral voor zwakkere weggebruikers. Andere relevante doelen worden fietsbereikbaarheid, toegankelijkheid voor de rolstoel en kinderwagen, OV, fietsparkeren, groen, parken en natuur, en prettig en snel lopen door de stad; Jaar van de Voetganger (separate voordracht); 5-10 fietsoversteken verbeteren in het kader van verkeersveiligheid (mede vanuit input stadsdelen); 5-10 voetgangersoversteken verbeteren in het kader van verkeersveiligheid (mede vanuit input stadsdelen); 5-10 locaties verbeteren in het kader van 30 km/u in de stad; E-bike/fatbikes (ongevalscijfers, regelgeving, lobby, campagne, handhaving, pilots); Zebrapaden (inrichting over rijbanen en fietspaden en stopgedrag); Meer aandacht voor de opgave en maatregelen voetganger/toegankelijkheid (bv. richtlijnen veilige oversteken); Handhaving (extra inzet fietsparkeren op straat, vervolg digitale handhaving 30 km/u); Ruimte maken woonbuurten.

Analyse ontwikkelingen en opgaven De openbare ruimte is de huiskamer voor alle Amsterdammers en heeft vele functies, zoals verblijven, ontmoeten, spelen en verplaatsen. Vanwege diverse ontwikkelingen neemt de opgave 2 Gegenereerd: v1.1

RAAD

VN2025-007608 rve verkeer en or

toe: Amsterdammers voelen zich in toenemende mate onveilig in het verkeer en de druk op de voeten fietspaden neemt toe. Snelheidsverschillen nemen toe op het fietspad, mede door de grote populariteit van e-bikes, waaronder ook illegale/opgevoerde fatbikes. De nieuwe ambulancedata laten zien dat het aantal ongevallen in de stad groter is dan gedacht op basis van politiegegevens, met name onder fietsers en voetgangers. We kiezen net als vorig jaar voor een uitvoeringsplan met een looptijd van 1 jaar . Dit doen we om flexibel in te spelen op actuele ontwikkelingen. De invoering van 30 km/u is een belangrijke verandering voor ons mobiliteitssysteem en de openbare ruimte. Medio 2025 verschijnt de eindevaluatie van deze maatregel. Op basis daarvan pakken we extra risicolocaties aan. Ten slotte voeren we met het Rijk gesprekken over de aanstaande nieuwe regelgeving rond lichte elektrische voertuigen (LEVs). We spreken onder meer over een minimumleeftijd, de handhaving op illegale en opgevoerde e-bikes en lokaal maatwerk. Herijking van maatregelen conform Uitvoeringsstandaard Toekomstbestendig Werken aan de Openbare Ruimte (USTOR) Amsterdam heeft in de Uitvoeringsstandaard Toekomstbestendig Werken aan de Openbare Ruimte (USTOR, 2023) het uitgangspunt vastgelegd dat de technische noodzaak voor onderhoud en vervanging leidend is bij het programmeren van werkzaamheden.

Achtergrond hiervan is de wens om beschikbare budgetten efficiënt in te zetten en voortijdige afschrijving van eerdere investeringen te voorkomen. Dat ook met het oog op gebieden met achterstallig onderhoud in de stad en duurzaamheid. Er vindt daarom een verschuiving plaats van budgetten van stadsverbetering richting stadsbehoud: focus op het in stand houden van wat we hebben, kritisch kijken welke verbeteringen noodzakelijk zijn om de stad toekomstbestendig te maken en de beperkte ruimte benutten voor de functies die we erin willen. Het gaat hier om sober onderhoudsniveau, waarbij de openbare ruimte heel, schoon en veilig is, maar niet eerder wordt aangepakt dan strikt noodzakelijk. Voor dit Uitvoeringsplan is ook gekeken naar de toepassing van USTOR. Niet alle maatregelen zijn direct van toepassing op de openbare ruimte zoals gedragsmaatregelen, handhaving of educatie. De infrastructurele maatregelen zijn zoveel mogelijk op locaties waar op korte termijn groot onderhoud of vervanging aan de orde is (bv. verbreden fietspaden op diverse locaties en van tegels naar asfalt waar onderhoud plaats vindt). Voor verkeersveiligheid zijn er ook maatregelen op andere locaties. Bij alle onderhouds- en vervangingsprojecten kijken we of er noodzaak is om ruimte te maken voor voetganger en/of fietser. Voor de voetganger wordt ook achterstallig onderhoud vanuit Stedelijk Beheer uitgevoerd.

Participatie

Voor het UVP 2025 zijn stakeholders en stadsdelen geconsulteerd, om locaties en thema's aan te dragen die zij urgent vinden om qua verkeersveiligheid, fiets of voetganger te verbeteren. De geboden beleidsruimte is consultatie. We hebben de volgende stakeholders gevraagd om reactie: Fietsersbond Amsterdam, Cliëntenbelang Amsterdam, Voetgangersvereniging/beweging, Vervoerregio Amsterdam. We hebben schriftelijk ambtelijk gereageerd op de aangedragen inbreng aangezien er consultatie is gevolgd, geen inspraak. Onder Amsterdammers is er vanuit Amsterdam Maakt Ruimte een enquête gehouden. Hieruit kwam naar voren dat veilig buitenspelen voor kinderen

3 Gegenereerd: v1.1

RAAD

VN2025-007608 rve verkeer en or

zorg nummer één was, gevolgd door veilig verkeer, vooral voor zwakkere verkeersdeelnemers.

Financiële onderbouwing

Consequenties gedekt?

Ja

Overige toelichting

Voor het Uitvoeringsplan Verkeersveiligheid, Voetganger, Fiets 2025 zijn in de begroting 2025 de volgende budgetten beschikbaar vanuit het programma Stadsverbetering: Verkeersveiligheid: € 5.9 miljoen Fiets: € 5.5 miljoen Incidenteel budget voor voetganger: € 0,5 miljoen Incidentele middelen voor handhaving fietsparkeren in rekken: € 2 miljoen Incidentele OV gelden voor toegankelijkheid, fietsparkeren rond OV haltes en fietsstimulering: € 1,3 miljoen; Incidentele middelen 30 km/uur in de stad (resterend budget 2024): € 1 miljoen; Totaal: € 16,2 miljoen gemeentelijk budget Het totale beschikbare bedrag is exclusief bijdragen van de Vervoerregio Amsterdam en de Rijksoverheid. In totaal verwachten we op basis van ervaringen in eerdere jaren circa € 7 miljoen euro aan cofinanciering te verkrijgen bovenop het beschikbare stedelijk budget. Hiermee kunnen we dus meer maatregelen op straat realiseren. Dit bedrag staat ook los van de begroting van stedelijk beheer, waaruit we ook investeren in achterstallig onderhoud en diverse verbeteringen voor verkeersveiligheid, fiets en voetganger realiseren. Conclusie

De genoemde beslispunten in de voordracht hebben wel financiële consequenties en deze zijn reeds geraamd in de begroting (100% dekking).

Geheimhouding

n.v.t.

Welke stukken treft u aan Meegestuurd

Registratienr.

Naam

AD2025-031286

AD2025-031288

uitvoeringsplan_2025_verkeersveiligheid_voetganger_en_fiets.p df (pdf) Raadsinformatiebrief Uitvoeringsplan 2025 AmR voor veilig lopen en fietsen.pdf (pdf) Gemeenteraad (1) Voordracht (pdf)

Registratienr.

Naam

AD2025-031287

Ter Inzage

4 Gegenereerd: v1.1

RAAD

VN2025-007608 rve verkeer en or

Behandelend ambtenaar (naam, telefoonnummer en e-mailadres)

Verkeer en Openbare Ruimte, Saskia van Dijk, s.van.dijk@amsterdam.nl, 06-51630064

5 Gegenereerd: v1.1