Gemeenteraad Voordracht
Tekst van het document
VN2025-014222 maatschappelijke voorzieningen
RAAD Voordracht voor de raadsvergadering van 12 november 2025
Agendapunt
Onderwijs (9) A24
Datum besluit
7 oktober 2025
Portefeuille
Onderwerp
Wijzigen van de Verordening op Lokaal Onderwijs Beleid Amsterdam 2019 (voorziening Schoolgebouwen voorbereid op 2050) De gemeenteraad van Amsterdam besluit
Vast te stellen de ‘Verordening wijziging VloA 2019: Voorziening Schoolgebouwen voorbereid op 2050’ zoals opgenomen in bijlage 1 bij deze voordracht. Wettelijke grondslag
• Artikel 6 en 128 van de Wet op het primair onderwijs (Wpo) • Artikel 6 en 123 van de Wet op de expertisecentra (Wec) • Artikel 5.1, eerste lid en 5:23 van de Wet op het voortgezet onderwijs 2020 (Wvo) • Artikel 149 van de Gemeentewet • VloA 2019 Bestuurlijke achtergrond
De gemeenteraad heeft bij begroting 2024 eenmalig budget vrijgemaakt (€ 20 miljoen) met als intentie in de bestuursperiode 2022-2026 extra stappen te zetten om schoolgebouwen te verduurzamen. Het college heeft op 7 oktober 2025 besloten om deze gelden te verdelen over twee lijnen: € 16 miljoen voor het extra verduurzamen van lopende en nieuwe projecten onder het Onderwijshuisvestingsprogramma (OHP). En € 4 miljoen voor een pilot aardgasvrij maken van ‘jonge’ schoolgebouwen die niet onder het OHP vallen. Onderbouwing besluit
Vast te stellen de ‘Verordening wijziging VloA 2019: Voorziening Schoolgebouwen voorbereid op 2050’ zoals opgenomen in bijlage 1 bij deze voordracht De gemeenteraad heeft bij de begroting 2024 eenmalig budget vrijgemaakt (€ 20 miljoen) met als intentie in de bestuursperiode 2022-2026 extra stappen te zetten om schoolgebouwen te verduurzamen. Het college heeft besloten om deze middelen te verdelen over twee lijnen; € 16 miljoen is in lijn 1 voor het extra verduurzamen van lopende en nieuwe projecten onder het Onderwijshuisvestingsprogramma (OHP). De extra verduurzaming ziet op een hogere energieprestatie én circulair, klimaatadaptief en natuurinclusief bouwen. Voor lijn 2 is € 4 miljoen gereserveerd: een nog te starten pilot aardgasvrij maken van ‘jonge’ schoolgebouwen die níet onder het OHP vallen. De VloA-voorziening ‘Schoolgebouwen voorbereid op 2050’ (bijlage 1) is de uitwerking van lijn 1. Doel VloA-voorziening
VN2025-014222 maatschappelijke voorzieningen
RAAD Via de VloA-voorziening stimuleert het college het versneld verduurzamen van schoolgebouwen in het primair onderwijs, voortgezet onderwijs en (voortgezet) speciaal onderwijs, om zo een bijdrage te leveren aan landelijke en gemeentelijke duurzaamheidsdoelstellingen voor 2050. Het gaat om maatregelen waarvoor scholen geen (norm)vergoeding kunnen aanvragen vanuit de Verordening huisvestingsvoorzieningen onderwijs Amsterdam 2020 en die dus geen onderdeel uitmaken van het jaarlijkse onderwijshuisvestingsprogramma (OHP). Met de VloA-voorziening kunnen schoolbesturen scholen bouwen of vernieuwen op een niveau dat tegemoetkomt aan de eisen van het klimaatakkoord van Parijs zodat deze gebouwen daarna niet meer hoeven te worden aangepast. De voorziening kan worden gezien als een overgangsregeling totdat de klimaatdoelstellingen naar wetgeving worden omgezet (inclusief financiering) en/of gemeentelijke middelen structureel vrijgemaakt worden voor het behalen van duurzaamheidsdoelen. Op basis van nog te implementeren EU-regelgeving geldt dat vanaf 2028 nieuwe gebouwen van overheidsinstanties emissievrije, oftewel energieneutrale, gebouwen dienen te zijn. Vanaf 2030 geldt deze eis voor alle nieuwe gebouwen (conform de herziene Energy Performance of Buildings Directive, Europese Unie mei 2024).
Hoofdlijnen VloA-voorziening Alleen schoolbesturen met een toegekend (voorbereidings)krediet voor vernieuwbouw, vervangende nieuwbouw of nieuwbouw op basis van het Amsterdamse Onderwijshuisvestingsprogramma (OHP) komen in aanmerking voor subsidie voor extra verduurzamingsmaatregelen. Voor de keuze van maatregelen is aangesloten bij de landelijke (B)ENG-eisen, het landelijke Programma van Eisen Frisse Scholen en het Handboek Natuurinclusief Bouwen van de gemeente Amsterdam. De maatregel voor circulair bouwen is vastgesteld samen met een extern bureau en afgestemd op de ervaringen van de drie consortia van het programma Innovatiepartnerschap Schoolgebouwen (IPS). Op basis van een inventarisatie van het aantal OHP-projecten dat theoretisch in aanmerking komt, is de inschatting dat het subsidieplafond binnen circa twee jaar is uitgeput en derhalve tot en met circa eind 2027 doorloopt. De VloA-voorziening bedraagt maximaal 10% van het toegekende hoofdkrediet uit het OHP. Indien een schoolbestuur kiest voor het inzetten van alle extra duurzaamheidsmaatregelen, komt dit neer op maximaal € 1 miljoen voor een school met 17 groepen (prijzen OHP 2026, exclusief schoolplein), en maximaal € 314.000 voor een gymzaal.
Naar schatting kunnen tussen de 15 tot 20 bestaande en nieuwe schoolgebouwen op deze manier zo veel mogelijk voldoen aan landelijke en Amsterdamse duurzaamheidsambities voor de gebouwde omgeving 2050: energieneutraal, circulair, klimaatadaptief en natuurinclusief. De regeling is enkel bedoeld voor onderwijsgebouwen en dus niet voor kinderopvang. Omdat in veel Amsterdamse schoolgebouwen voor het basisonderwijs een kinderopvang zit, bekijkt de gemeente in het kader van efficiëntie wel of we in het gehele gebouw dezelfde duurzaamheidsmaatregelen kunnen toepassen. Juridisch Het college kiest ervoor om de regeling als bijlage bij de Verordening op het lokaal onderwijsbeleid Amsterdam 2019 (VloA 2019) te voegen. Een keuze voor een aanpassing van de Verordening huisvestingsvoorzieningen onderwijs 2020 zou hebben geleid tot vertraging van een jaar voordat scholen met de uitvoering van de plannen aan de slag kunnen. Bovendien geldt bij de laatstgenoemde verordening een jaarlijkse aanvraagtermijn, terwijl bij de VloA-voorziening een aanvraag op elk moment kan worden ingediend. Na uw instemming treedt de VloA-voorziening per 1 januari 2026 inwerking en kunnen schoolbesturen vanaf die datum aanvragen indienen. Onderwijshuisvestingsprogramma 2026
2 Gegenereerd: v1.11
VN2025-014222 maatschappelijke voorzieningen
RAAD Gelijktijdig met de VloA-voorziening “Schoolgebouwen voorbereid op 2050”, wordt het Onderwijshuisvestingsprogramma 2026 voor besluitvorming voorgelegd. In dit OHP zijn de huisvestingsvoorzieningen voor 2026 opgenomen waarmee de gemeente investeert in de schoolgebouwen van de stad door uitbreidingen, de bouw van nieuwe scholen, en vervanging of renovatie van bestaande schoolgebouwen. Lobby richting rijk Het college blijft samen met andere gemeenten en de VNG onverminderd inzetten op lobby bij het Rijk voor aanvullende structurele middelen voor onderwijshuisvesting. Aanvullende middelen zijn o.a. nodig om structureel aan de landelijke eisen en doelen van verduurzaming te kunnen voldoen. Participatie
De plannen rond de subsidieregeling zijn in een vroeg stadium besproken met de schoolbesturen. Ook is de concept-voorziening afgestemd met een werkgroep van huisvestingsadviseurs van tien schoolbesturen en besproken in regulier overleg tussen gemeente en onderwijskoepels. Financiële onderbouwing
Consequenties gedekt? Overige toelichting
Financiële onderbouwing: Ja Investeringsvoorstel
Tabel: Basisgegevens investering € 16 mln VLOA
Investeringssom
€ 4 ml pilot
Rentepercentage
% 0,7
Afschrijvingstermijn (jaar)
40 (gebouw gerelateerd) en 15 (installaties)
Kapitaallasten
€ 0,6 mln (uitgaande van 40 jaar)
Aanvang kapitaallasten
2027
MIP nummer
MP1000737
Tabel: Financiële consequenties van de beslispunten LASTEN
Kapitaallasten van een investering van 20 mln Totaal
Product
I/S
5.1.2.3
S
Jaar T
Jaar T+1
Jaar T+2
Jaar T+3
2026
2027
2028
2029
€ 0.000,00
€ 0,64
€ 0,64
€ 0,63
€ 0.000,00
€ 0,64
€ 0,64
€ 0,63
3 Gegenereerd: v1.11
VN2025-014222 maatschappelijke voorzieningen
RAAD I=Incidenteel S=Structureel Consequenties gedekt? Ja Overige toelichting: Conclusie: De genoemde beslispunten in de voordracht hebben wel financiële consequenties en deze zijn reeds geraamd/gedekt in de begroting 2026 (100% dekking). Conclusie
Geheimhouding
n.v.t. Welke stukken treft u aan
Meegestuurd
Registratienr.
Naam
AD2025-064022
Gemeenteraad Voordracht (pdf)
AD2025-064046
sPublicatiebesluit Verordening wijziging VloA 2019 Schoolgebouwen voorbereid op 2050.docx (msw12)
Behandelend ambtenaar (naam, telefoonnummer en e-mailadres)
Directie MV, Tanja Overbeek, 06-10203098, t.overbeek@amsterdam.nl
4 Gegenereerd: v1.11