Evaluatie verkiezingen 2026 gemeenteraad, stadsdeelcommissies en stadsgebied Weesp

Evaluatie verkiezingen 2026

Verkiezingen voor de nieuwe leden van de gemeenteraad Amsterdam, de Amsterdamse stadsdeelcommissies en de bestuurscommissie Weesp 18 maart 2026

Inleiding

Op woensdag 18 maart 2026 vonden de verkiezingen plaats voor de nieuwe leden van de gemeenteraad, de stadsdeelcommissies en de bestuurscommissie Weesp. In Amsterdam waren er 737.489 kiesgerechtigden. Van hen heeft 47,1% gebruik gemaakt van hun stemrecht (landelijk: 53,7%). In de stadsdelen Centrum, Oost, Weesp en Zuid lag de opkomst hoger dan het Amsterdamse gemiddelde van 47,1%. De verkiezingen zijn voorspoedig verlopen en de uitslag is betrouwbaar. In dit document vindt u een evaluatie. Strikt genomen vonden er in Amsterdam negen verkiezingen plaats; 1 voor de gemeenteraad, 7 voor de stadsdeelcommissies en 1 voor stadsgebied Weesp. In dit document wordt echter steeds gesproken over twee soorten verkiezingen (gemeenteraad en stadsdeelcommissies/stadsgebied). Deze evaluatie behandelt de volgende onderdelen: 1. Verzending stempassen 2. Communicatiemiddelen en communicatiekanalen 3. Opkomst 4. Stemlocaties en stembureaus en toegankelijkheid 5. Stembureauleden 6. Bevorderen opkomst 7. Centrale Stemopneming (CSO) 8. Voorlopige en definitieve uitslagen 9. Incidenten en klachten 10. Financiën 11. Leerpunten en ontwikkelingen

1 Verzending stempassen

De stempassen voor beide verkiezingen zijn in de week van 23 februari 2026 bezorgd. Ze werden samen met een folder en een lijst met stemlocaties in een duidelijke enveloppe verstuurd. Vervolgens startte een campagne om kiesgerechtigden te informeren over de verzending van de stempassen en de stappen die zij konden ondernemen als zij deze niet hadden ontvangen. Dit gebeurde via posters in de openbare ruimte en onze corporate kanalen, zoals amsterdam.nl/nieuws, de nieuwsbrief Amsterdam en de socialmediakanalen van de gemeente Amsterdam. Kiesgerechtigden die geen stempas hadden ontvangen of deze kwijt waren, konden tot 12:00 uur op de dag vóór de verkiezingen een vervangende stempas aanvragen. Dit kon digitaal tot en met de vrijdag vóór de verkiezingen. Latere verzending is volgens de Kieswet niet toegestaan. Voor de verkiezingen van de stadsdeelcommissies en de bestuurscommissie Weesp mogen meer mensen stemmen. Buitenlanders hoeven hiervoor niet vijf, maar twee jaar in Amsterdam te wonen, en iedereen vanaf zestien jaar mag stemmen in plaats van vanaf achttien jaar. Het bezorgen van de stempassen door PostNL is aanzienlijk beter verlopen dan bij de Tweede Kamerverkiezingen. In enkele straten bleken de stempassen niet te zijn aangekomen. De betrokken adressen hebben een vervangende stempas ontvangen, samen met een begeleidende brief met uitleg.

Alle kiesgerechtigden hebben hun stempas tijdig ontvangen om hun stem uit te kunnen brengen.

Conclusie

De stempassen zijn tijdig verstuurd, ondersteund door een informatiecampagne via diverse kanalen. Kiesgerechtigden werden geïnformeerd over de verzending en de stappen bij het niet ontvangen van een stempas. De bezorging verliep aanzienlijk beter dan bij de verkiezingen in oktober 2025. Daarnaast konden meer mensen stemmen bij de verkiezingen van de stadsdeelcommissies en de bestuurscommissie Weesp, dankzij de verruimde stemregels.

2 Reguliere communicatiemiddelen en communicatiekanalen

Website De website amsterdam.nl/verkiezingen bood relevante informatie over de verkiezingen in Amsterdam, zoals stemmen via volmacht, het aanvragen van een nieuwe stempas en voorzieningen voor mensen met een beperking. Na de verkiezingen werd hier ook een link geplaatst naar de uitslagenpagina van Onderzoek & Statistiek en de processen-verbaal van de stembureaus. De Engelstalige pagina Elections | City of Amsterdam bevatte procesinformatie in het Engels Voor laaggeletterden was informatie in 14 talen beschikbaar op amsterdam.nl/uwstemtelt, bereikbaar via een QR-code op de flyer die met de stempassen was meegestuurd. Via stembureaus.amsterdam.nl konden kiezers stembureaus vinden, filteren op toegankelijkheidsvoorzieningen en op verkiezingsdag de drukte per locatie bekijken. Deze informatie was ook beschikbaar in de Amsterdam App. De pagina amsterdam.nl/verkiezingen en onderliggende pagina’s trokken 102.927 bezoekers en ruim 193.000 paginaweergaven. De meest bezochte onderwerpen waren machtigen, een nieuwe stempas aanvragen en kandidatenlijsten. 61% van de bezoekers kwam via zoekmachines, 29% via directe toegang. Smartphones werden het meest gebruikt (67%), gevolgd door desktops (31%).

Openbare ruimte In Amsterdam en Weesp waren in week 8,9,10 en 11 in totaal 476 analoge en digitale reclameborden en posterframes te zien met uitingen van de algemene campagne: • "Stem voor je stad" • "Deze week in jouw brievenbus: de stempas" • "Bekijk de kandidatenlijst in de Krant Amsterdam" • "Stem op 18 maart bij jou in de buurt!" Op 30 metro- en treinstations werden de uitingen van 18 februari tot en met 18 maart getoond op 80 digitale abri’s tussen 8.00 en 21.00 uur. Vanaf 26 januari toonden 56 grote buitenreclameborden (trotters) door heel Amsterdam en Weesp de oproep om te gaan stemmen op 18 maart. Na de vaststelling van de deelnemende partijen werden beide zijden op alle trotters vervangen door een doek met daarop de posters van de partijen. Aan de ene kant de partijen die meededen met de verkiezingen voor de gemeenteraad, aan de andere kant de partijen die meededen met de stadsdeelcommissie of

bestuurscommissie Weesp. Deze kant was per stadsdeel anders. Daarnaast stonden er 8 medium trotters de hele periode met de tekst ‘Stem voor je stad’. Nieuw waren 8 grote torens met "Stem 18 maart" in de buurt bij elk Stadsloket. Ook een deel van de vuilniswagens en veegkarren hadden magneetstickers met "Stem 18 maart". In de weken 8 t/m 11 reed een tram door de stad met de tekst "Stem op woensdag 18 maart bij u in de buurt". De IAmsterdam-letters, waarbij de "i" een stempotlood was, stonden dit keer bij Kraaiennest.

Krant Amsterdam Vanaf 27 februari ontvingen alle huishoudens in Amsterdam en Weesp de Verkiezingsspecial van de Krant Amsterdam. Deze special bevatte praktische informatie over wie mocht stemmen, waarvoor en hoe, evenals de volledige lijst van stemlocaties en de kandidatenlijsten voor de gemeenteraad en de stadsdeelcommissie of bestuurscommissie Weesp. Ook werd uitgelegd dat het tellen van stemmen openbaar is en hoe geïnteresseerden hierbij aanwezig konden zijn. De Krant Amsterdam, een uitgave van de gemeente, heeft een oplage van 523.000 exemplaren en wordt ook bezorgd bij huishoudens met een NEE-NEE-sticker.

Amsterdam Informeert ‘Amsterdam Informeert’ is een dagelijks gemeentelijk programma op AT5. In februari werd een item gemaakt over de stadsdeelcommissies en in maart over de verkiezingskar die door de stad reed om kiezers te informeren. Beide items werden vergezeld door een artikel op de website van AT5 en hadden rond de 100.000 views op televisie.

Amsterdam App In de Amsterdam App is een functionaliteit toegevoegd waarmee gebruikers stembureaus in de buurt konden opzoeken en zien welke voorzieningen daar beschikbaar waren. De stembureaumodule met daarin de Stembureaukaart is 12.000 keer bezocht. Op de verkiezingsdag kon men ook de drukte per stembureau bekijken. We hebben voor het eerst een app brede notificatie gestuurd op de dag van de verkiezingen met de oproep om te komen stemmen. 88.000 Amsterdammers hadden op dat moment notificaties aanstaan, 75.000 Amsterdammers hebben de notificatie daadwerkelijk ontvangen en dus de reminder om te gaan stemmen kunnen zien.

Corporate kanalen Er is gebruikgemaakt van alle corporate communicatiekanalen, zoals digitale nieuwsbrieven, social media en nieuwsartikelen op amsterdam.nl/nieuws. Enkele voorbeelden van de geplaatste content: Nieuwsbrief

-

Nieuwsartikelen

-

Week 8 (link naar het artikel ‘Meehelpen met de verkiezingen’) Week 10 (link naar het artikel ‘De verkiezingen komen eraan: heeft u uw stempas ontvangen’) Week 11 (link naar het artikel ‘Verkiezingen 18 maart 2026: op wie kunt u stemmen?’) 17 februari: Meehelpen bij de verkiezingen? 3 maart: De verkiezingen komen eraan: heeft u uw stempas ontvangen? 4 maart: Op de verkiezingsmarkt bereidt u uw stem goed voor 10 maart: Verkiezingen 18 maart 2026: op wie kunt u stemmen?

Social media

-

12 maart: Van bibliotheek tot brouwerij: stemmen kan op deze bijzondere locaties in Amsterdam en Weesp 16 maart: Achter de schermen bij de verkiezingen: in het stembureau 17 maart: Liveblog verkiezingen (65.346 bezoeken) 19 maart: Achter de schermen bij de verkiezingen: de verkiezingsuitslag 17 februari: Meehelpen met de verkiezingen (FB) 10 maart: Wat moet je weten voor 18 maart? (IG/FB) 12 maart: bijzondere locaties (FB) 15 maart: shared post BM ‘Kom langs bij de verkiezingenkar’(IG) 17 maart: shared post BM ‘Ga stemmen’(IG) 18 maart: shared post BM ‘Ga stemmen’(IG) 19 maart: voorlopige uitslag (IG/FB)

Daarnaast hebben de stadsdelen en stadsgebied Weesp via hun eigen kanalen, zoals nieuwsbrieven en social media, aandacht gevraagd voor de verkiezingen van de stadsdeelcommissies en de bestuurscommissie Weesp.

Flyer laaggeletterden Voor laaggeletterden en stemgerechtigden die Nederlands niet als eerste taal hebben, is de flyer ‘Uw stem telt’ ontwikkeld. Deze flyer zat in de envelop bij de stempas. Met eenvoudige uitleg en realistische illustraties werd uitgelegd hoe de belangrijkste onderdelen van het stemproces werken, zoals stemmen en het onderhands machtigen van iemand anders. De flyer was beschikbaar in 14 talen.

Media en advertenties In de lokale media is aandacht besteed aan de verkiezingen in Amsterdam. Als onderdeel van de informatiecampagne is advertentieruimte ingekocht in Het Parool, de Amsterdam-editie van De Telegraaf en diverse huis-aan-huisbladen. We hebben laten onderzoeken hoe de campagne overkwam op de Amsterdammers. In bijlage 1 staan de resultaten weergegeven.

Conclusie De informatiecampagne is goed verlopen. Er is gebruikgemaakt van diverse communicatiekanalen, zoals de website, sociale media, nieuwsbrieven en lokale media, om kiezers te informeren. Extra aandacht is besteed aan de organisatie van de verkiezingen achter de schermen en aan de uitleg over de taken van de gemeenteraad en stadsdeelcommissies. Ook zijn specifieke doelgroepen, zoals laaggeletterden en stemgerechtigden die Nederlands niet als eerste taal hebben, bereikt met toegankelijke informatie in meerdere talen. De inzet van nieuwe middelen, zoals de functionaliteit in de Amsterdam App en de zichtbaarheid in de openbare ruimte, heeft bijgedragen aan een brede informatievoorziening.

3 Opkomst

Het opkomstpercentage in Amsterdam was 47,1%, iets hoger dan bij de vorige gemeenteraadsverkiezingen in maart 2022 (46,6%), maar lager dan het landelijke gemiddelde (54,7%). In andere grote gemeenten was het opkomstpercentage als volgt: Rotterdam (40,7%), Den Haag (46,4%) en Utrecht (60,8%).

verkiezingen gemeenteraad en stadsdeel- en bestuurscommissies 2026 | Website Onderzoek en Statistiek

Uitslag

De opkomst voor de verkiezingen van de gemeenteraad wordt op de dag zelf realtime gemeten. Hieronder volgt een overzicht van het totaal aantal mensen dat op dat moment hun stempas op alle stembureaus heeft ingeleverd.

4 Stemlocaties, stembureaus en toegankelijkheid

Om de stembureaus zo goed mogelijk over de stad te verdelen, hebben we opnieuw gebruikgemaakt van een datamodel. Dit model is ingezet om ervoor te zorgen dat elke kiesgerechtigde binnen 500 meter loopafstand een stembureau heeft. Dit bleek niet overal haalbaar, met name in de randen van de stad waar geschikte gebouwen als stemlocatie soms ontbreken. Op locaties waar veel kiezers werden verwacht, zijn meerdere stembureaus op één locatie gerealiseerd. Dankzij de nieuwe verdeling is een recordaantal stemlocaties en -bureaus gerealiseerd. Hierdoor lag de loopafstand tot een stembureau voor 91,1% van de Amsterdammers en Weespers onder de 500 meter en voor 98,7% onder de 750 meter. Zie onderstaande tabel voor meer details. Soort verkiezingen 18 maart 2026 (gem.raad en sdcommissie/stadsgeb.) 29 oktober 2025 (Tweede Kamer) 6 juni 2024 (Europees Parlement/ Referendum) 23 november 2023 (Tweede Kamer) 15 maart 2023 (Provinciale Staten en Waterschap)

Locaties 405

Stembureaus 459

413

480

351

419

373

463

344

409

Voor de dag van de verkiezingen viel één stembureau (Voormalige Stadstimmertuin) uit vanwege een bouwkundig onderzoek waarin de mogelijke aanwezigheid van asbest in het gebouw werd vermoed. Gemiddeld hebben per stembureau 756 mensen gestemd. Op 32 stembureaus kwamen minder dan 300 mensen stemmen. Bij 100 stemlocaties stemden meer dan 1.000 mensen, en bij 33 locaties meer dan 1.250. De hoogste opkomst was bij Buurtkamer Weespersluis, waar 1.993 mensen hun stem uitbrachten. Voor de verkiezingen in maart 2027 wordt samen met Weesp gezocht naar een extra stembureau in dit gebied. Bij deze verkiezingen waren er geen stembureaus op ‘logistiek drukke plekken’ zoals Amsterdam CS. Dit komt doordat deze locaties minder geschikt zijn wanneer stemmen in de hele stad niet mogelijk is. De verkiezingen voor de gemeenteraad werden namelijk gelijktijdig georganiseerd met de verkiezingen voor de stadsdeelcommissies en de bestuurscommissie Weesp, waarvoor kiezers alleen konden stemmen in het stadsdeel of stadsgebied waar zij wonen.

Toegankelijkheid

Tijdens de verkiezingen voor het Europees Parlement op 6 juni 2024 heeft de Rekenkamer de toegankelijkheid van stemlokalen onderzocht. Op basis van hun aanbevelingen heeft stichting Ongehinderd alle stemlocaties beoordeeld aan de hand van de wettelijke eisen van het Rijk. Hieruit bleek dat de meeste stemlocaties niet voldeden aan alle strenge eisen. Naar aanleiding van deze schouw zijn diverse maatregelen genomen om de toegankelijkheid van stembureaus te verbeteren. Dit heeft geleid tot een stijging van de toegankelijkheid. Bij de verkiezingen van 18 maart jl. is de toegankelijkheid verder toegenomen: Mate van toegankelijkheid A (volledig toegankelijk) B (toegankelijk met enige hulp) C (niet toegankelijk)

Gemeenteraad 2026 19% 12% 69%

Tweede Kamer 2025 14% 12% 80%

De toegankelijkheid van Amsterdamse gebouwen is regelmatig een uitdaging door het historische karakter van de stad. Ondanks verbeteringen blijft het lastig om aan alle wettelijke eisen te voldoen. Een stemlocatie krijgt het predicaat ‘volledig toegankelijk’ (A) als aan alle wettelijke eisen is voldaan. Locaties met een ‘B’ (toegankelijk met hulp) of ‘C’ (niet toegankelijk) zijn echter vaak toegankelijker dan de classificatie suggereert. Deze locaties voldoen simpelweg niet aan alle wettelijke eisen. De huidige eisen geven daardoor vaak een te negatief beeld van de daadwerkelijke toegankelijkheid. In 2019 is geëxperimenteerd met één stemmal met audio-ondersteuning (soundbox) voor blinden en slechtzienden. Bij de laatste verkiezingen waren op negen locaties stemmallen en soundboxen beschikbaar. Helaas is er slechts beperkt gebruikgemaakt van deze voorzieningen. Voor doven en slechthorenden was er een speciale stemlocatie ingericht in het Dovencentrum aan de Stadhouderskade, waar gebarentolken aanwezig waren. Daarnaast was er voor de tweede keer een stembureau waar Nederlandse Gebarentaal de voertaal was. Dit stembureau werd bemenst door dove Amsterdammers, met ondersteuning van tolken. Op alle stembureaus was het mogelijk om via het scannen van een QR-code direct beeldcontact te krijgen met een Nederlandse gebarentolk.

Deze service kon worden gebruikt door mensen die minder goed kunnen horen of door leden van het stembureau bij onduidelijke situaties. Er was opnieuw een filmpje waarin slechtzienden en blinden, slechthorenden en doven, en mensen met een licht verstandelijke beperking aandacht vroegen voor hun specifieke situatie op een stembureau. Dit filmpje werd ingezet tijdens de training van stembureaumedewerkers. Daarnaast was er op alle stemlocaties extra aandacht voor mensen met een zogenoemde Sunflower-ketting.1 Deze ketting maakt het mogelijk voor mensen met een onzichtbare handicap of beperking om zich kenbaar te maken, zodat zij extra hulp kunnen krijgen waar nodig. Op tien locaties hebben mensen met een licht verstandelijke beperking meegeholpen. Deze zestien Amsterdammers zijn cliënten van Cliëntenbelang Amsterdam. In de verkiezingskrant is extra aandacht besteed aan toegankelijkheid.

Conclusie

Met een recordaantal stembureaus heeft de gemeente Amsterdam het stemmen zo toegankelijk mogelijk proberen te maken. De toegankelijkheid van gebouwen in Amsterdam blijft echter een 1 Een symbool voor niet-zichtbare handicaps (hdsunflower.com)

belangrijk aandachtspunt, ook tijdens verkiezingen. Daarnaast is er extra aandacht besteed aan mensen met een zichtbare of onzichtbare beperking.

5 Stembureauleden

Het bemensen van de stembureaus is bij iedere verkiezing een uitdaging, omdat er veel mensen nodig zijn. Onderstaande tabel geeft een overzicht van het totaal aantal ingezette stembureauleden en tellers. 18 maart '26 29 oktober ‘25 6 juni ‘24 23 november '23 Stembureauleden 2.486 2.850 2.039 2.510 Tellers 2.189 2.411 1.351 1.644 Helaas zorgden ook bij deze verkiezingen afmeldingen en no-shows op de Verkiezingsdag en tijdens de Centrale Stemopneming (CSO) voor extra werk. Alle ingezette stembureauleden hebben met goed gevolg (een 7,5 of hoger) een e-learning afgerond. De voorzitters en plaatsvervangend voorzitters behaalden hiervoor een 8,5 of hoger en volgden daarnaast een klassikale training. Voor het tellen van de stemmen en het opmaken van het proces-verbaal is een speciale instructiefilm ontwikkeld. In 2023 zijn enkele wijzigingen doorgevoerd die nu hun vruchten beginnen af te werpen. Zo wordt het ophalen van de stembussen overgedragen aan een professionele partner, waardoor stembureaus minder lang hoeven te wachten voordat de stembussen worden opgehaald. Daarnaast hoeven stembureaus sinds 2023 alleen nog te tellen op partijniveau en niet meer op kandidaatsniveau, wat eveneens tijd bespaart.

Conclusie

In Amsterdam zijn veel vrijwilligers nodig om de verkiezingen goed te organiseren: ongeveer 4.000 voor de verkiezingsdag en ruim 500 voor de Centrale Stemopneming (CSO). De vele afzeggingen en no-shows zorgen echter voor extra werk en last-minute aanpassingen.

6 Bevorderen opkomst

Diverse onderzoeken tonen aan dat een lage opkomst de democratische legitimiteit van het lokale politieke bestuur onder druk zet. Daarom is het belangrijk dat zoveel mogelijk Amsterdammers gebruikmaken van hun stemrecht. Hierbij wordt extra aandacht besteed aan ondervertegenwoordigde groepen; Amsterdammers met een praktische opleiding, een migratieachtergrond en jongeren en ook aan de stadsdelen met een lagere opkomst; Noord, Nieuw-West en Zuidoost. Er zijn meerdere initiatieven geweest om Amsterdammers, vooral uit ondervertegenwoordigde groepen, te betrekken bij de verkiezingen en te informeren over het proces en het belang van stemmen. Helaas is het niet gelukt om Own your own stembureau te organiseren. Dit initiatief vereist een langere voorbereidingstijd en een organisatie die jongeren kan werven en begeleiden. Door de korte tijd tussen twee verkiezingen was dit niet haalbaar. Hieronder volgt een (niet uitputtende) opsomming van de activiteiten in het kader van opkomstbevordering, met name gericht op hiervoor genoemde doelgroepen en stadsdelen: •

•

•

• •

•

Promoteam en verkiezingskar Een promoteam bezocht met de verkiezingskar mbo-scholen, winkelcentra en markten in alle stadsdelen en Weesp, met extra aandacht voor Noord, Nieuw-West en Zuidoost. Op de kar was de ‘Reis van je stem’ te zien met uitlegvideo’s, een quiz en gesprekken over de verkiezingen. Dit droeg positief bij aan het informeren over de verkiezingen en de rol van de gemeente. Uitlegvideo’s Twee nieuwe uitlegvideos’(animaties) zijn gemaakt over de gemeenteraad en de stadsdeel- en bestuurscommissie. Deze waren te zien via de verkiezingskar en op www.amsterdam.nl/reisvanjestem/.. Gastlessen en collegetour Represent Jezelf en de Kiesmannen gaven gastlessen op mbo’s en middelbare scholen, wat positief werd ontvangen door scholen en docenten. Daarnaast werd een interview georganiseerd met de burgemeester en zo’n 300 mbo-studenten. Deze collegetour werd in de klas voorbereid, zodat studenten goed konden nadenken over hun vragen. Oefenstembiljetten en -verkiezingen Oefenstembiljetten zijn verspreid op scholen, in buurthuizen en bij sociale initiatieven. Diverse scholen organiseerden oefenverkiezingen. Samenwerking met maatschappelijke organisaties Samen met ruim 20 maatschappelijke organisaties en buurtinitiatieven, gericht op jongeren en stadsdelen, zijn lokale activiteiten (soms in samenwerking) georganiseerd.

Dit omvatte informatiebijeenkomsten, debatten, filmmiddagen, workshops om politiek bewustzijn te vergroten, dialoogbijeenkomsten en straatgesprekken. Ook werd een speciaal gespreksspel ontwikkeld dat in buurthuizen werd gespeeld. Jongeren organiseerden onder begeleiding creatieve activiteiten voor andere jongeren. Posters en informatiematerialen Posters met uitleg over het stemproces zijn verspreid op stemlocaties, scholen en buurthuizen. Daarnaast is een webpagina gemaakt met alle posters (die men kon downloaden), handige materialen en informatieve links over verkiezingen. Online flyers waren beschikbaar in meerdere talen.

•

•

•

•

•

•

Lespakket van Jongerenadviesraad (JARA) De Jongerenadviesraad (JARA) ontwikkelde een lespakket voor scholen, dat ook beschikbaar was op de webpagina met posters en materialen. Verkiezingsmarkten Op verzoek van raadsleden zijn verkiezingsmarkten georganiseerd in de stadsdelen Noord, Nieuw-West en Zuidoost. Hier konden kiezers algemene informatie over het stemproces krijgen en in gesprek gaan met politieke partijen. Deze vorm heeft niet tot hoge bezoekersaantallen geleid. Kaart van de burgemeester 16-, 17- en 18-jarigen die voor het eerst mochten stemmen, ontvingen een kaart van de burgemeester. Dit werd positief ontvangen. Tiktok-campagne Speciaal om jongeren te bereiken, zijn op het Tiktok-kanaal van de gemeente verschillende video’s gemaakt over de verkiezingen van de gemeenteraad, stadsdeelcommissies en bestuurscommissie Weesp. Campagne “Ik ben een stemmer” / “Wij zijn stemmers” Deze campagne, gericht op jongeren, was een aanvulling op de algemene campagne en wordt positief geëvalueerd (zie bijlage). Young Voice stemwijzer Naast de algemene stemwijzer is de Young Voice stemwijzer ontwikkeld door ProDemos. Deze sluit qua taal, onderwerpen en stijl beter aan op de belevingswereld van jongeren.

Conclusie Samen met de politiek, de gemeente, maatschappelijke organisaties en scholen moeten we ons blijven inzetten om ondervertegenwoordigde groepen te bereiken en te betrekken. Dit is een langdurig proces dat niet alleen rond verkiezingstijd speelt, maar juist ook, en misschien vooral, in de periodes tussen de verkiezingen door.

7 Centrale stemopneming (CSO)

Op de donderdag en vrijdag na de verkiezingsdag zijn de stemmen op kandidaatsniveau centraal geteld. Vanwege de aangescherpte eisen vanuit de Kieswet moeten diverse controles op de tellingen worden uitgevoerd. Daarom moeten alle materialen op één centrale locatie aanwezig zijn. Deze locatie moet toegankelijk zijn voor iedereen die de tellingen wil bijwonen. Net als bij de verkiezingen in oktober 2025 is er geteld in de NDSM Loods, een locatie met een ‘ruwer’ karakter dan andere locaties. Deze keer was er meer tijd beschikbaar, waardoor de inrichting een betere uitstraling had. De NDSM Loods is echter eigenlijk te klein voor het werk dat moet worden uitgevoerd, met name door het beperkte aantal beschikbare tafels voor het tellen. Hierdoor moest er op de donderdag tot 23:00 uur worden doorgewerkt, terwijl normaal gesproken om 21:00 uur wordt gestopt. We leren van eerdere ervaringen met centraal tellen en hebben aanpassingen doorgevoerd. Het proces bestaat grofweg uit het tellen van de stemmen, het invullen en controleren van de processen-verbaal, het invoeren in een database en het opmaken van het eindproces-verbaal. Bij de vorige verkiezingen hadden we al goed grip op het tellen. Deze keer lag de focus op het controleren van de processen-verbaal, omdat dit onderdeel bij de laatste verkiezingen voor vertraging zorgde.

Door hier meer menskracht op in te zetten, kon dit proces vlotter verlopen. Tijdens de verkiezingen in oktober 2025 werd aan alle voorzitters gevraagd om hun materialen bij de CSO in te leveren. Hoewel dit het logistieke proces vereenvoudigde, leidde het tot veel ontevreden reacties van voorzitters. Daarom is besloten hiervan af te stappen. Voorzitters konden hun materialen deze keer op zes inleverpunten afgeven. We blijven zoeken naar een meer uitgebalanceerd aantal inleverpunten. Voor de tweede keer tijdens verkiezingen moest, zoals wettelijk bepaald, de server waarop alles draait fysiek aanwezig zijn op de CSO. Dit gold ook voor de extra controles in de week na de

verkiezingen. Tijdens de verkiezingen in oktober 2025 zorgde dit voor problemen en vertraging, maar deze keer verliep alles zonder problemen.

Conclusie

De gemeente Amsterdam telt de stemmen centraal, wat sinds de wetswijzigingen van 2023 de meest werkbare optie is. Dit biedt voordelen, zoals het eerder afronden van het tellen op verkiezingsdag, omdat op de stembureaus alleen op partijniveau wordt geteld. De centrale telling vond wederom plaats in de NDSM Loods. Hoewel deze locatie vanwege ruimtegebrek niet ideaal is, verliep het proces deze keer goed, mede dankzij meer voorbereidingstijd en een verbeterde inrichting. Daarnaast hebben we geleerd van eerdere ervaringen met centraal tellen. Door meer menskracht in te zetten bij het controleren van de processen-verbaal, verliep dit onderdeel deze keer vlotter. Ook het kleinere stembiljet voor de stadsdeelcommissies en de bestuurscommissie Weesp bleek handzamer en sneller te tellen. Hoewel er verbeteringen zijn doorgevoerd, blijven er aandachtspunten, zoals het vinden van een meer geschikte locatie en een uitgebalanceerd aantal inleverpunten voor materialen.

8 Voorlopige en definitieve uitslagen

Bij verkiezingen zijn altijd minimaal twee formele stembureaus actief: het Gemeentelijk Stembureau (GSB) en het Centraal Stembureau (CSB). Bij veel verkiezingen is daarnaast ook een Hoofdstembureau (HSB) actief, maar bij de verkiezingen voor de gemeenteraad is dat niet het geval. Op grond van de wet is de burgemeester de voorzitter van het Centraal Stembureau (CSB) bij de verkiezingen voor de leden van de gemeenteraad. Het CSB is verantwoordelijk voor de organisatie van deze verkiezingen. Voor de Tweede Kamer- en Europese Parlementsverkiezingen ligt deze verantwoordelijkheid bij de Kiesraad. De verkiezingen voor de stadsdelen zijn een initiatief van de gemeente Amsterdam en vallen niet onder de Kieswet. Het CSB voor deze acht verkiezingen bestaat uit de voorzitter van het betreffende stadsdeel, aangevuld met andere leden. Het Gemeentelijk Stembureau (GSB) fungeert in alle gevallen als uitvoerend team. In Amsterdam wordt deze taak uitgevoerd door Bureau Verkiezingen.

Voorlopige uitslagen

Verkiezingen zijn van groot belang, en veel mensen zijn geïnteresseerd in zowel de definitieve als de voorlopige uitslag. Er is sprake van een ‘maatschappelijke nieuwsgierigheid’. Door de omvang van Amsterdam kost het tellen van de stemmen echter tijd. Het vrijgeven van een voorlopige uitslag voor de gemeenteraad wordt bemoeilijkt door: • sommige stembureaus die vanwege het hoge aantal stemmers nog lang bezig zijn met tellen; • het relatief grote aantal stembureaus in Amsterdam; • stembureaus die hun uitslag niet kunnen doorgeven door technische problemen of een gebrek aan wifi door de bouwkundige situatie van de stemlocatie; • uitslagen die nader onderzoek vereisen, bijvoorbeeld wanneer een foutieve invoer leidt tot een opvallend resultaat (zoals het invoeren van ‘1234’ in plaats van ‘123’). Na de verkiezingen voor de leden van de Tweede Kamer (oktober 2025) heeft de Kiesraad benadrukt: ‘Een uiterst zorgvuldige omgang met en presentatie van voorlopige, onvolledige tellingen is (..) echt van groot belang. Anders ontstaan gemakkelijk misverstanden en verkeerde indrukken.’ 2 De Kiesraad stelt daarom dat een voorlopige uitslag alleen kan worden afgegeven als 100 procent van de stemmen (op partijniveau) is geteld. Bij de verkiezingen voor de Tweede Kamer fungeert de Kiesraad als het Centraal Stembureau (CSB).

Het Centraal Stembureau voor de verkiezingen van de gemeenteraad heeft, vanwege het maatschappelijk belang, een voorlopige uitslag vrijgegeven bij zowel 50 als 70 procent van de getelde stemmen. Deze uitslag bevatte ook een voorlopige zetelverdeling, inclusief restzetels. Het verschil tussen de voorlopige uitslagen bij 50 en 70 procent van de getelde stemmen bedroeg één zetel: één zetel ging van de ene partij naar een andere partij. Ook tussen de voorlopige uitslagen bij 70 en 100 procent van de stemmen was het verschil één zetel. Bij het vrijgeven van de voorlopige uitslagen is zeer duidelijk gecommuniceerd dat het om een eerste indicatie ging. De voorlopige uitslag bij 100 procent van de stemmen is in de loop van donderdagochtend bekendgemaakt. 2 Spreektekst voorzitter Kiesraad openbare zitting uitslagvaststelling TK25 | Kiesraad.nl

Na het tellen van de stemmen op de diverse stembureaus zijn op donderdag en vrijdag alle stemmen nogmaals geteld. Deze telling kon rond middernacht in de nacht van vrijdag op zaterdag worden afgerond. De definitief voorlopige uitslag is op zaterdagochtend openbaar gemaakt. Voor de verkiezingen van de stadsdeelcommissies is, met uitzondering van Weesp, geen voorlopige uitslag bekendgemaakt. In Weesp was dit wel mogelijk vanwege het beperkte aantal van veertien stembureaus.

Definitieve uitslagen

Op zaterdagavond zijn alle processen-verbaal gepubliceerd op www.amsterdam.nl/verkiezingen. Er zijn geen bezwaren van burgers ontvangen. Het Centraal Stembureau, onder leiding van de burgemeester, heeft diverse controles uitgevoerd en in enkele gevallen verduidelijking gevraagd aan het Gemeentelijk Stembureau. De Kiesraad heeft daarnaast een data-analyse uitgevoerd, waarvan de signalen op verzoek van het Centraal Stembureau zijn beoordeeld. Dit alles heeft uiteindelijk geleid tot een marginale aanpassing. Ook de acht Centrale Stembureaus van de stadsdelen hebben de uitslag beoordeeld. De Kiesraad adviseert niet bij deze verkiezingen, omdat deze niet onder de Kieswet vallen. Op vrijdag 27 maart jl. heeft het Centraal Stembureau voor de verkiezingen van de leden van de gemeenteraad in een openbare zitting de uitslag bekendgemaakt. Tijdens deze zitting hebben twee insprekers hun bedenkingen geuit. Deze hadden geen betrekking op de uitslag zelf, maar gingen onder andere over de mate waarin alle politieke partijen aandacht krijgen. Hierdoor is de uitslag van de verkiezingen definitief vastgesteld en overgedragen aan de (zittende) gemeenteraad. Ook de acht andere Centrale Stembureaus (van de stadsdelen en stadsgebied Weesp) hebben op vrijdag 27 maart in een openbare zitting de uitslag definitief vastgesteld.

Conclusie

De uitslag is een zeer belangrijk onderdeel van verkiezingen. Dit roept de vraag op wanneer deze voldoende is gevormd om een (redelijk) definitief beeld te geven. Het meest duidelijke en veilige antwoord is: nadat het Centraal Stembureau (CSB) op vrijdagochtend de uitslag, zetelverdeling en gekozen kandidaten definitief bekendmaakt. Omdat dit proces een dikke week na de verkiezingen plaatsvindt, voldoet het echter niet aan de maatschappelijke nieuwsgierigheid naar een snelle voorlopige uitslag. De voorlopige uitslag die wordt vrijgegeven nadat alle stemmen centraal zijn geteld, biedt een zeer stevige indicatie van de definitieve uitslag. Omdat dit pas mogelijk is in de loop van vrijdagnacht of zaterdagochtend, is ervoor gekozen om tot driemaal toe een voorlopige uitslag te presenteren (bij 50%, 70% en 100% van de getelde stemmen). Omdat de gemeente deze verkiezingen organiseerde en daarmee het Centraal Stembureau was, is besloten om een voorlopige uitslag te presenteren die was gebaseerd op minder dan 100% van de stemmen. Als de Kiesraad bij een volgende verkiezing het Centraal Stembureau is, kan dit vanwege de eerder geuite bedenkingen van de Kiesraad niet worden gegarandeerd.

9 Incidenten en klachten

Er hebben geen incidenten plaatsgevonden. Bij de verkiezingen van 18 maart jl. zijn 29 klachten ontvangen, waarvan 18 gegrond. De meeste klachten (vier) gingen over het niet ontvangen van een stempas. Elke klacht wordt gewogen en, waar mogelijk, gebruikt om verbeteringen door te voeren. Deze klachten hebben geen invloed gehad op de uitslag van de verkiezingen of de verdeling van de zetels. Vijfendertig partijen hebben deelgenomen aan de verkiezingen voor de leden van de gemeenteraad. Onder de kop “Kleine Amsterdamse partijen pleiten voor gelijker speelveld: ‘Zo heeft de keizer niet écht iets te kiezen.’” hebben elf partijen eind april een brief naar Het Parool gestuurd, die vervolgens is gepubliceerd. In deze brief stellen de partijen dat voorafgaand aan de verkiezingen veel aandacht is uitgegaan naar de zittende partijen en nauwelijks naar de kleinere partijen. Hierdoor zou er nauwelijks iets zijn veranderd aan de samenstelling van de gemeenteraad. De partijen vragen aandacht voor een gelijker speelveld en wijzen op: de aandacht in de media voor alle partijen die meedoen aan de verkiezingen voor de gemeenteraad, de samenstelling van de diverse debatten, de diverse kieshulpen en ondersteuning van de gemeente. De partij Liberaal Collectief Amsterdam probeerde via de Raad van State een herstemming af te dwingen. Dit verzoek werd door de Raad van State afgewezen.

Liberaal Collectief Amsterdam deelt een mening die door veel andere kleine partijen wordt ondersteund. Daarnaast stelt de partij dat de plaatsing van de billboards (‘Trotters’) met partijposters door de gemeente bewust op een manier is gedaan die kleinere partijen minder zichtbaarheid geeft. Veel van wat deze partijen inbrengen, ligt buiten de reikwijdte van de gemeente. De media bepalen zelf waar zij aandacht aan schenken en wie zij uitnodigen. Hetzelfde geldt voor de diverse debatcentra in de stad. In de kieshulpen die door de gemeente zijn geïnitieerd, kwamen alle partijen die wilden deelnemen aan bod. Hiervoor heeft de gemeente gebruikgemaakt van de Stemwijzer van ProDemos. Desalniettemin nemen we het signaal serieus. We zullen in gesprek gaan met alle partijen die deelnemen aan de volgende verkiezingen voor de gemeenteraad in 2030 om de evenwichtigheid van het speelveld te bespreken.

Conclusie

De zorgen van kleine partijen over een ongelijk speelveld zijn overgekomen. Voor de volgende verkiezingen van de gemeenteraad, stadsdeelcommissies en stadsgebied Weesp zullen met alle deelnemende partijen gesprekken worden gevoerd over hoe dit speelveld nog evenwichtiger kan, worden, binnen de grenzen van de onafhankelijkheid van de pers en andere betrokken actoren en reikwijdte van de gemeente.

10 Financiën

De (out of pocket) kosten van de verkiezingen voor leden van de gemeenteraad, de stadsdeelcommissies en de bestuurscommissie Weesp bedroegen 5,5 miljoen euro. Deze kosten omvatten de volgende hoofdposten: � • € 1,1 miljoen voor het bemensen van de stembureaus; • € 1,1 miljoen voor drukwerk; • € o,9 miljoen voor de centrale stemopneming in de NDSM Loods Deze bedragen zijn exclusief de vaste kosten van het team Verkiezingen en het budget voor opkomstbevordering. Op de verkiezingsdag hebben 97 vrijwilligers afgezien van hun vergoeding. De kosten van deze verkiezingen waren met name hoger dan bij eerdere verkiezingen op de onderdelen drukwerk (€ 500.000 extra) en de centrale stemopneming (CSO) (€ 100.000 extra). De hogere kosten voor drukwerk zijn logisch: er moesten ruim twee keer zoveel stempassen worden gedrukt en dubbel zoveel stembiljetten, mede doordat het aantal stemgerechtigden groter was. Na de geleerde lessen van oktober 2025 kon de CSO passender en beter worden ingericht.

11 Leerpunten en ontwikkelingen

Uit deze evaluatie komen enkele leerpunten naar voren. Daarnaast zijn er ontwikkelingen die mogelijk in de toekomst invloed hebben op het proces van het organiseren van verkiezingen.

Leerpunten

In deze evaluatie worden enkele verbeterpunten genoemd. De belangrijkste aanpassingen waarop we ons bij de volgende verkiezingen richten, zijn: • Nieuwe software Ter ondersteuning van de verkiezingen is een deel van de software vervangen (SBL). Dit leverde problemen op tijdens de avond van de verkiezingen. Stembureaus moeten een procedure doorlopen waarbij aan het einde een SMS naar de logistieke partner wordt verstuurd om de stembussen op te halen. Door technische problemen werden deze SMS’jes niet verstuurd, waardoor stembureauleden langer moesten wachten. Voor de volgende verkiezingen zal deze software extra worden getest. • Post Het bezorgen van de post verliep aanzienlijk beter dan bij de vorige verkiezingen. Een voordeel was dat het om lokale verkiezingen ging, waarbij geen kiezerspassen door het hele land hoefden te worden bezorgd. Bij de volgende verkiezingen zal er meer post (zoals kiezerspassen en machtigingen) landelijk moeten worden bezorgd. Door de afname van het aantal bezorgdagen bij PostNL kan dit mogelijk een probleem worden. • Toegankelijkheid De eisen aan stemlocaties zijn streng, waardoor het lijkt alsof veel stembureaus niet toegankelijk zijn, terwijl dit in de praktijk vaak anders is. Zo mag een stembureau bijvoorbeeld niet als toegankelijk worden verklaard als de deuren lager zijn dan 2,30 meter, ook al vormt dit in de praktijk geen belemmering.

• 16- en 17-jarigen Het werven van vrijwilligers blijft een uitdaging. Door het grote aantal stembureaus zijn er veel vrijwilligers nodig, ook omdat vrijwilligers zich op de verkiezingsdag afmelden of niet komen opdagen. De wet stelt dat vrijwilligers minimaal achttien jaar oud moeten zijn. Het verlagen van deze leeftijd naar zestien jaar zou het aanbod van vrijwilligers aanzienlijk vergroten. Bovendien kan dit jongeren meer betrekken bij het verkiezingsproces en hen stimuleren om te gaan stemmen. Ten aanzien van de laatste drie punten vraagt de gemeente Amsterdam aandacht bij het ministerie van Binnenlandse Zaken en Koninkrijksrelaties (BZK).

Landelijke ontwikkelingen •

Kleiner stembiljet Op 18 maart 2026 hebben kiezers in 11 gemeenten gestemd met een nieuw, kleiner stembiljet. Dit betrof de gemeenten Alphen aan den Rijn, Boekel, Gouda, ’sHertogenbosch, Leiden, Meierijstad, Midden-Delfland, Nijmegen, Noordoostpolder, Soest en Tynaarlo. Eerder is er ook een proef geweest met het kleinere stembiljet tijdens de Tweede Kamerverkiezingen van 2025 en de Europees Parlementsverkiezingen van 2024, toen in 5 gemeenten.

De overheid heeft de eerste proef met het nieuwe stembiljet laten onderzoeken. Hieruit bleek dat: • kiezers en stembureauleden het kleinere stembiljet prettig vonden; • het tellen van de stemmen sneller en makkelijker ging; • er meer ongeldige stemmen waren in de gemeenten waar het nieuwe stembiljet werd gebruikt. De tweede proef met de elf gemeenten is nog niet geëvalueerd. De gemeente Leiden heeft de proef echter als positief ervaren en gaf aan dat het kleinere stembiljet zowel voor kiezers als tellers prettiger was.3

3 Leiden kleurt twee bolletjes: pilot met compact stembiljet goed verlopen | Centraal+

BIJLAGE 1 Campagneonderzoek

We hebben de campagne laten onderzoeken door Kerkvliet Research & Insight (n = 1059). Hieruit kwam het volgende naar voren: • 70% van de inwoners van Amsterdam (inclusief Weesp) van 16 jaar en ouder herinnert zich spontaan informatie over stemmen te hebben gezien of gehoord (zonder visuals), 64% herkent (een deel van) de campagne-uitingen na het tonen van visuals. • De uitingen op straat of bij haltes bereikten de meeste Amsterdammers (49% van de groep heeft die informatie gezien), gevolgd door de envelop met stempassen thuis (46%). Social media (36%), AT5 (33%) en verkiezingskrant (26%) volgen. Ook de Amsterdam App (14%) en de tram (10%) springen er deze keer uit. • De campagne communiceert met name sterk wanneer je kon stemmen (93%). Op de voet gevolgd door waarvoor je kon stemmen (88%). Ook de andere boodschappen scoren hoog: Waar je meer informatie kon vinden (84%), hoe je kan stemmen (82%), wat je moet meenemen (79%) en waar je kan stemmen (77%). • De campagne wordt gewaardeerd met een cijfer 7,3. 90% geeft een voldoende, waarvan 17% een 9 of 10. • Amsterdammers vinden vooral dat de campagne duidelijk en informatief is (88%). Daarnaast vindt ruim 78% de campagne Amsterdams en 75% van de Amsterdammers dat de campagne motiveert om te gaan stemmen (aanzienlijk meer dan vorige jaren) en 74% geeft aan dat de campagne een positief gevoel geeft.

Maar ook 30% vindt de campagne te dwingend/wijzend en 29% te druk (meer dan voorgaande jaren). • 29% van de Amsterdammers is positiever over stemmen na het zien van de campagne (70% bleef hetzelfde, 1% werd negatiever). In oktober 2025 was dit 21%. • De campagne motiveert 32% van de Amsterdammers om in de toekomst te gaan stemmen (65% bleef hetzelfde, 3% juist niet). In oktober 2025 was dit 24%. • De campagne heeft bij ruim een derde gezorgd dat men ging stemmen. • Het kennisniveau over dat je voor de Bestuurscommissie kon stemmen is hoger onder Amsterdammers die de campagne gezien hebben, vergeleken met Amsterdammers die de campagne niet gezien hebben. De kennis over wanneer je kon stemmen en dat het voor de gemeenteraad was is juist lager. • De houding t.o.v. stemmen is vaker zeer positief en minder vaak negatief bij Amsterdammers die de campagne gezien hebben vergeleken met Amsterdammers die de campagne niet gezien hebben. • Van de groep die de campagne heeft gezien, zijn meer Amsterdammers gaan stemmen dan van de groep Amsterdammers die de campagne niet gezien hebben.

BIJLAGE 2 Evaluatie jongerencampagne ‘Ik ben een stemmer’/ 'Wij zijn stemmers'

Om jongeren (16-25 jaar) te motiveren om te stemmen werd de campagne ´Ik ben een stemmer´/ 'Wij zijn stemmers' gelanceerd. Deze campagne richt zich op de identiteit van jongeren en de sociale norm, met een belangrijke rol voor het iconische en herkenbare rode potlood. Onderdeel van deze campagne was een kaart van de burgemeester aan alle eerste-keerstemmers, waarin het belang van hun kiesrecht werd benadrukt. Daarnaast waren de campagneuitingen zichtbaar op diverse plekken in de stad, zoals mupi’s, posters en lantaarnpaalborden. Ook bij scholen, studentenhuizen, horeca, metrostations en bibliotheken waren de uitingen te zien. De campagne werd verder ondersteund met uitingen op de radio, Spotify en op sociale media (YouTube, Snapchat, Reddit, Google en TikTok). Enkele getallen: • 265 digitale mupi’s • 125 analoge mupi's • 250 frames op A0-formaat langs fietspaden en voetpaden • 550 posters verspreid op OBA, campussen, scholen & culturele plekken • 82 studentenhuisschermen (iPads) • 100 lantaarnpaalborden rondom universiteiten, hogescholen, MBO´s, campussen en bibliotheken. • 250 spiegelstickers op spiegels in kledingzaken, horeca toilet, kleedkamer sportverenigingen en andere plekken waar jongeren komen.

• 12 grote schermen op HvA´s • 30 digitale schermen op 10 metrostations In de jongerencampagne is er extra aandacht geschonken aan jongeren uit de stadsdelen NieuwWest, Zuidoost en Noord omdat we weten dat jongeren uit deze stadsdelen minder geneigd zijn om te stemmen.

We hebben laten onderzoeken of deze extra inspanningen voor jongeren effect hebben. Uit de effectenmeting[1] blijkt dat: •

•

•

•

• • • •

• •

•

•

•

•

Ruim driekwart van de jongeren 16-25 jaar (76%) die in Gemeente Amsterdam wonen herkent (een deel van) de getoonde campagne uitingen. Deze campagneherinnering is hoger dan vorig jaar. Het bereik onder jongeren in Nieuw-West (86%) en Noord (87%) is hoger dan het gemiddelde, in Zuidoost iets lager (70%). De digitale borden (88%) en posters (80%) hebben de meeste jongeren bereikt, gevolgd door de paalborden (68%). Op afstand volgen de social ads (38%), kaart van de burgemeester (21%) en de spiegel- en raamstickers (21%). Met name de boodschappen ‘Stemmen’ (97%), ‘18 maart’ (94%) en ’Gemeente Amsterdam’ (93%) zijn sterk gecommuniceerd. ‘Gemeente Amsterdam’ is sterker overgebracht dan voorgaande jaren. De boodschappen ‘Verkiezingen gemeenteraad’ (84%) en vooral ‘Verkiezingen stadsdeelcommissies’(55%) zijn minder sterk overgebracht. Vanaf welke leeftijd je kan stemmen is aan 6 op de 10 jongeren overgebracht. De campagne wordt gewaardeerd met een cijfer 7,0. 92% geeft een voldoende, waarvan ruim een derde een 8 of hoger. Jongeren uit Noord (7,2) en Nieuw-West (7,1) geven een iets hoger cijfer dan gemiddeld en dan jongeren uit Zuidoost (6,9)*. De jongeren vinden de campagne vooral een duidelijke boodschap hebben, gevolgd door een positief gevoel geven, past bij jongeren, aansprekend, opvallend en Amsterdams. 7 op de 10 vindt dat de campagne motiveert om te gaan stemmen.

De campagne scoort op ‘te druk’ en ‘kinderachtig’ iets hoger dan de vorige campagne. Mogelijke verklaring hiervoor is dat we dit jaar ook uitingen toegevoegd hebben gericht op 16- en 17-jarigen en doordat er meer tekst op de uitingen staat i.v.m. langere verkiezingsnaam. De jongeren hebben behoefte aan meer uitleg over waarvoor je stemt, want onbekender dan bij Tweede Kamerverkiezingen. De teksten ‘Ik ben een stemmer’ en ‘Wij zijn stemmers’ vindt ruim de helft van de doelgroep (zeer) aansprekend, 19% vindt de slogan niet aansprekend. De overige 37% van de jongeren is neutraal en de groep die de teksten niet begrijpt is minimaal. Ruim 7 op de 10 (71%) van de Amsterdamse jongeren is na het zien van de campagne positiever over stemmen. De campagne zet ruim 7 op de 10 (71%) aan om in de toekomst zelf te gaan stemmen. Het kennisniveau over: - dat er recent verkiezingen zijn geweest (+12%), - wanneer je kon stemmen (+18%), - hoe stemmen werkt (+16%), - dat je voor de Gemeenteraad kon stemmen (+12%) dat je voor de Stadsdeelcommissies kon stemmen (+19%) en - dat je vanaf 16 jaar kon stemmen (+17%) is hoger onder jongeren die de campagne gezien hebben vergeleken met jongeren die de campagne niet gezien hebben. Het kennisniveau over de verkiezingen onder jongeren uit de focus stadsdelen die de campagne gezien hebben is ook hoger dan onder jongeren die de campagne niet gezien hebben.

De houding t.o.v. stemmen is vaker zeer positief (+20%) en minder* vaak neutraal (-12%) bij jongeren die de campagne gezien hebben vergeleken met jongeren die de campagne niet gezien hebben.

•

• •

In de focus stadsdelen is de houding t.o.v. stemmen veel vaker zeer positief (+31%) bij jongeren die de campagne gezien hebben vergeleken met jongeren die de campagne niet gezien hebben. Van de groep die de campagne gezien hebben zijn meer* jongeren gaan stemmen dan van de groep jongeren die de campagne niet gezien hebben (+10%). De jongeren in de focus stadsdelen die de campagne gezien hebben zijn ook vaker* gaan stemmen dan de jongeren die de campagne niet gezien hebben (+11%).

[1] n = 388 en meting is uitgevoerd door Kerkvliet Research & Insights. *geen significant verschil