Definitief verslag MOW 04 07 2024

Gemeente Amsterdam Raadscommissie voor Mobiliteit, Openbare Ruimte en Water

MOW

Raadscommissieverslag, 4 juli 2024

DEFINITIEF VERSLAG

Openbare vergadering van de Raadscommissie voor Mobiliteit, Openbare Ruimte en Water Vergaderdatum Donderdag 4 juli 13.30 tot 16.50 uur en 19.30 tot 21.00 uur Verslag vastgesteld op: Donderdag 5 september 2024 Vergadering

Voorzitter: lid Namane (middagdeel), lid Von Gerhardt (avonddeel) Portefeuillehouders: wethouders Van der Horst en Scholtes Commissiegriffier: mw. Ter Braak Verslaglegging: mw. Vernooij (Notuleerservice Nederland) Aanwezige commissieleden: Asruf (PvdA), Bilgin (FvD), Bobeldijk (SP), Brante (JA21), Burgers (VVD), Havelaar (CDA), Hendriks (Volt), IJmker (GL), Koyuncu (DENK), Moeskops (D66), Van Munster (GL), Noordzij (PvdA), Norbruis (D66), Van Pijpen (GL), De Vos (PvdD), Wijmenga (CDA), Wijnants (VVD) Afwezige commissieleden: Lid Kreuger (JA21) Afwezige portefeuillehouders: Overige aanwezigen: Algemeen 1.a. Opening procedureel gedeelte De VOORZITTER opent de vergadering om 13.30 uur en heet iedereen welkom. 1.b. Mededelingen De VOORZITTER heeft bericht van verhindering ontvangen van lid Kreuger (JA21). Hij wordt vervangen door lid Brante. Wethouder Scholtes is vanaf 14.30 uur afwezig. De punten van zijn portefeuille worden in het avonddeel behandeld. Lid Namane wordt in het avonddeel als voorzitter vervangen door lid Von Gerhardt. Leden Bobeldijk, Hendriks en Wijnants zullen niet aanwezig zijn bij het avonddeel. Lid Asruf is niet aanwezig bij het middagdeel. Wethouder SCHOLTES deelt mee dat de in de termijnagenda genoemde brief over ‘all you can drink’ concepten in de vergunde passagiersvaart wat meer tijd zal kosten en hij verwacht hier in het najaar op terug te komen.

Wethouder VAN DER HORST heeft 7 mededelingen. Uit cijfers blijkt dat meer dan de helft van de fatbikes, die de afgelopen vijf maanden is gecontroleerd, was opgevoerd. De politie zet in op handhaving, maar ondanks de petitie van meer gemeenten richting Rijk wordt geoordeeld dat onderscheid met elektrische fietsen niet mogelijk is. Wel wordt gesproken over een minimumleeftijd. Een landelijke informatiecampagne begint bij de start van het schooljaar. Het is inmiddels een halfjaar na invoering van 30 km per uur. De data worden verzameld en vlak na de zomer komt de wethouder met een evaluatie. Met betrekking tot het amendement over het recht op vergroenen van de openbare ruimte is aangegeven dat in 2024 een regeling wordt uitgewerkt en de verwachting is dat de raad hierover in december kan worden geïnformeerd. Het voornemen is om het beleidskader houtstook na de zomer in de inspraak te leggen.

1

Gemeente Amsterdam Raadscommissie voor Mobiliteit, Openbare Ruimte en Water Definitief Raadscommissieverslag, 4 juli 2024

MOW

Op verzoek van lid Bobeldijk is navraag gedaan naar de bushaltes in de Spaarndammerstraat. Deze haltes zijn in 2016 opgehoogd waarbij de indeling niet is veranderd en de halte beter toegankelijk is gemaakt. Er is geen stuk van de stoep weggehaald. Het aanmeldportaal van het bezoekersparkeren wordt momenteel aangepast, zodat bij elke parkeersessie verplicht een eindtijd moet worden ingevoerd. Deze aanpassing duurt langer dan gehoopt, maar zal in de komende weken zijn gerealiseerd. Tot en met vorige week zijn er drie bezwaren ingediend. Naar aanleiding van de inspraak in de vorige commissievergadering is een gehandicaptenvergunning verleend. 1.c. Vaststellen agenda De VOORZITTER deelt mee dat PvdD heeft verzocht om agendapunt 7 door te schuiven, omdat stukken ontbreken waarin door de bestuurlijke reactie wordt verwezen. Het voorstel is om agendapunten 8 en 9 gevoegd te behandelen. Een voorstel is om agendapunt 10 door te schuiven omdat het later nogmaals voorligt. Lid VELDHUYZEN zegt dat er een inspreker is over agendapunt 10. De VOORZITTER meldt desgevraagd dat het waarschijnlijk wordt besproken in het najaar of begin 2025. De inspreker krijgt de gelegenheid om in te spreken en vragen voor de wethouder kunnen eventueel in de rondvraag worden gesteld.

Lid BOBELDIJK vindt het belangrijk dat geen onomkeerbare stappen worden genomen en dat de raad op tijd wordt betrokken in het proces. Onder deze voorwaarden is hij akkoord met doorschuiven. Lid VELDHUYZEN sluit zich hierbij aan. De VOORZITTER concludeert dat in het middagdeel in ieder geval de agendapunten 3, 4, 5, 8, 9 en 10 worden behandeld. Als er nog tijd is, wordt aan andere agendapunten begonnen. Zo niet, dan worden in de avond de agendapunten 6, en 11 tot en met 16 behandeld. De agenda wordt conform vastgesteld. 1.d. Conceptverslag van de openbare en besloten vergadering Mobiliteit, Openbare Ruimte en Water d.d. 13 juni 2024 Lid BOBELDIJK verzoekt op pagina 22 om knooppuntanalyse te vervangen door knelpuntanalyse. De VOORZITTER zegt dat dit wordt aangepast en dat het verslag in de volgende commissie kan worden vastgesteld. 1.e. Termijnagenda, per portefeuille Lid HENDRIKS constateert dat veel data op de reguliere termijnagenda niet zijn ingevuld. Hij hoopt dat dit bij de volgende commissie wel is gebeurd. In de langetermijnagenda mist hij de biodiversiteitsagenda en hij verzoekt om deze toe te voegen.

2

Gemeente Amsterdam Raadscommissie voor Mobiliteit, Openbare Ruimte en Water Definitief Raadscommissieverslag, 4 juli 2024

MOW

Wethouder VAN DER HORST gaat met de ontbrekende data aan de slag en zal de biodiversiteitsagenda toevoegen. Lid BOBELDIJK ziet in de termijnagenda bij de motie Progressief tarief bij betaald parkeren dat over twee jaar wordt geëvalueerd over betaald parkeren en dat er in het vierde kwartaal 2026 op wordt teruggekomen. Dit vindt hij laat. Wethouder VAN DER HORST licht toe dat is afgesproken dat een aantal blauwe zones bij de winkelcentra wordt behouden en dat dit twee jaar na invoering wordt geëvalueerd en hierbij wordt het progressief tarief meegenomen. Naast de blauwe zones komt eind 2024 een voorstel om progressieve tarieven in te voeren bij sportvelden en begraafplaatsen. Lid BOBELDIJK begrijpt dat voor specifieke plekken eerder wordt geëvalueerd en dat het algemeen beleid later komt. Wethouder VAN DER HORST zegt dat voor de blauwe zones specifiek over twee jaar wordt geëvalueerd. Voor de andere plekken in de stad waar wellicht progressieve tarieven gewenst zijn – zoals bij sportvelden en begraafplaatsen – komt eind 2024 een voorstel. 1.f. TKN-lijst De VOORZITTER heeft de volgende verzoeken ontvangen voor agendering in de volgende commissie. TKN-1 op verzoek van leden Van Pijpen (GL), Norbruis (D66) en De Vos (PvdD). TKN-2 op verzoek van leden Van Pijpen (GL), Norbruis (D66) en De Vos (PvdD). TKN-4 op verzoek van lid Koyuncu (DENK).

TKN-6 op verzoek van leden Van Munster (GL), Wijnants (VVD) en Asruf (PvdA). TKN-7 op verzoek van lid Hendriks (Volt). TKN-10 op verzoek van lid De Vos (PvdD). TKN-11 op verzoek van lid IJmker (GL). TKN-12 op verzoek van lid Bilgin (FvD). 1.g. Ingekomen stukken stadsdeelcommissies De VOORZITTER deelt mee dat het advies van stadsdeelcommissie Centrum over zwemlocaties op de agenda staat onder agendapunt 5. Aan het eind van het inspreekmoment zal een lid van de stadsdeelcommissie een toelichting geven, omdat zij niet de hele middag beschikbaar is. Inhoudelijk 2.a. Opening inhoudelijke gedeelte De VOORZITTER opent het inhoudelijke deel van de vergadering. 2.b. Inspreekmoment publiek De VOORZITTER deelt mee dat zich 8 insprekers hebben aangemeld.

3

Gemeente Amsterdam Raadscommissie voor Mobiliteit, Openbare Ruimte en Water Definitief Raadscommissieverslag, 4 juli 2024

MOW

De heer Van Wijk spreekt in namens Organisatie ‘Bewoners Amsterdam’ over 2b. Pilot Weesperstraat. De heer VAN WIJK memoreert dat begin 2024 is afgesproken dat er voor de zomer een plan zou liggen voor het vervolg na de pilot Weesperstraat. Ruim tien jaar worden verbeteringen aan de Weesperstraat beloofd, maar er gebeurt niets. Op de Valkenburgerstraat is inmiddels 30 km. ingevoerd, maar dit heeft slechts beperkt effect als de Weesperstraat 50 km. blijft. Afgelopen week is een uitnodiging ontvangen van de gemeente voor een informatiebijeenkomst over de Weesperstraat op 8 juli a.s. Tijdens deze bijeenkomst zal een impressie worden gegeven van aanpassingen en is er gelegenheid voor vragen en suggesties. De inbreng van aanwezigen zal worden meegenomen in een brief aan de gemeenteraad. De heer Van Wijk is benieuwd wat de gemeenteraad vindt van dit trage proces. --Mevrouw Kristel spreekt in namens de or van Waternet over 3. Herijking governance Waternet. Mevrouw KRISTEL zegt dat het voorstel dat er ligt om Waternet te ontvlechten niet het voorstel was dat de or voor ogen had en ook niet waarvoor is gestreden. Drie jaar lang heeft de or erop gewezen dat er verbeteringen nodig zijn in de besturing en aansturing van Waternet. Een andere aanpak is nodig om meer integraal te werken om bijvoorbeeld klimaatopgaven beter aan te kunnen.

Waarom wordt niet gezocht naar een structuur waarin als één watercyclusorganisatie de uitdagingen worden aangegaan? Bij het ontvlechten worden diverse risico’s gezien die vergaande gevolgen kunnen hebben. De werkvloer is niet rechtstreeks betrokken geweest bij het voorstel, de or wel en heeft al drie jaar aangegeven dat ontvlechting van Waternet geen oplossing is voor wat op bestuurlijk en aansturingsniveau niet goed gaat. De or adviseert om de risico’s mee te wegen in het besluit en de medewerkers te betrekken bij het vervolg. Lid HENDRIKS vraagt of mevrouw Kristel risico’s kent die niet naar boven zijn gekomen in het KPMG-onderzoek die nog toegevoegd kunnen worden? Mevrouw KRISTEL zal de vijf punten die zij heeft genoemd achteraf delen. De or kan niet overzien of de door KPMG genoemde risico’s helemaal correct zijn. Lid DE VOS heeft circulariteit horen noemen als een van de kennisgebieden die gevaar loopt tijdens de ontvlechting. Zijn er nog meer onderwerpen die onder druk komen te staan? Mevrouw KRISTEL denkt dat dit geldt voor alles waar de synergie en de samenwerking nu als één watercyclusorganisatie is. Op verzoek kan zij hierover meer informatie doorsturen. Lid DE VOS informeert naar de top 3. Mevrouw KRISTEL kan hier eventueel via e-mail op terugkomen.

Lid NOORDZIJ ziet dat de samenwerking in de watercyclus als een rode draad door de risico’s loopt die worden beschreven. Ziet mevrouw Kristel mogelijkheden om de samenwerking zo veel mogelijk te behouden? Mevrouw KRISTEL denkt dat veel medewerkers bij Waternet zijn komen werken vanwege de watercyclusgedachte. Er is veel passie in de organisatie en mensen geloven ergens in. De vraag is of dit geloof overeind blijft als het geen watercyclusorganisatie meer is.

4

Gemeente Amsterdam Raadscommissie voor Mobiliteit, Openbare Ruimte en Water Definitief Raadscommissieverslag, 4 juli 2024

MOW

Lid IJMKER vraagt of er op een andere manier samenwerking ingepast zou kunnen worden als de organisaties uit elkaar gaat. Kent mevrouw Kristel voorbeelden waar de samenwerking is behouden terwijl er geen sprake meer was van één organisatie? Mevrouw KRISTEL denkt dat deze vraag van toepassing is voor organisaties die bij elkaar willen komen. Het is de vraag hoe twee losse organisaties kunnen samenwerken, omdat veel mensen bij Waternet zijn komen werken toen het één organisatie was. Dit is een risico dat zij inderdaad ziet. Lid BOBELDIJK heeft gehoord dat de or al drie jaar geleden melding heeft gedaan over de aansturing. Hij is benieuwd hoe hier toen op is gereageerd. Op welk vlak spelen tegenstrijdige belangen als het twee aparte organisaties zijn? Mevrouw KRISTEL zegt dat er niet veel is gebeurd met de melding over de aansturing. Aan het begin van het traject heeft de or een analyse van de organisatie gemaakt en aangegeven dat er wel degelijk tekortkomingen waren en deze punten zijn ook regelmatig met de wethouder besproken, maar concreet zijn ze niet opgelost. Als nu de aandacht gaat naar splitsing is het niet mogelijk om aan de tekortkomingen te werken. De or krijgt terug van medewerkers dat zij nu vanuit de watercyclusgedachte denken. Als iets georganiseerd moet worden, worden alle onderdelen vanuit die cyclus meegenomen en afgewogen.

Op het moment dat er twee losse organisaties zijn, is iemand loyaal aan zijn eigen werkgever. Als de bestuurlijke opdrachtgevers het niet met elkaar eens zijn, zal er spanning ontstaan. Lid WIJNANTS vraagt in hoeverre het risico reëel is dat medewerker zullen vertrekken als er twee organisaties ontstaan. Mevrouw KRISTEL antwoordt dat de or dit als zeer reëel ziet. Op dit moment gebeurt dat ook al. Veel medewerkers wonen op aanzienlijke afstand, omdat ze het belangrijk vinden om in de watercyclus te werken. De taken gaan straks wel door, maar het gaat niet meer om de unieke watercyclus en dan kunnen mensen ook dichter bij huis aan het werk gaan, er is een grote vraag naar personeel. Lid NORBRUIS vraagt of mevrouw Kristel kan specificeren bij welke afdelingen zij het nauwer vervlochten ziet. Mevrouw KRISTEL zegt dat het om een aantal afdelingen gaat. Bij Natuurproces zijn er heel veel processen waar juist op samenwerking is ingezet de afgelopen tijd. Het zal niet makkelijk zijn om dit weer uit elkaar te halen. --De heer Schaart spreekt in op persoonlijke titel over 3. Herijking governance Waternet De heer SCHAART gaat terug tot 1610 toen het besluit werd genomen om de grachtengordel aan te leggen, een huzarenstuk op het gebied van watermanagement: aanvoer van vers water, afvoer van afvalwater, bescherming tegen overstroming en transport over het water.

In 1684 volgde het besluit om Zeedijkshoogte vast te stellen, een Amsterdams niveau voor bescherming tegen overstroming en een referentiepeil voor het waterbeheer. In 1923 werd het besluit genomen tot aanleg van de eerste rioolzuiveringsinstallatie van Nederland met daaraan gekoppeld om vanaf dat moment gescheiden riolen aan te leggen. In al deze eeuwen zitten alle watertaken binnen één dienst. Het is de vraag of deze maand wordt besloten om de lijn van voorheen te volgen of dat met een eeuwenoude aanpak wordt gebroken. ---

5

Gemeente Amsterdam Raadscommissie voor Mobiliteit, Openbare Ruimte en Water Definitief Raadscommissieverslag, 4 juli 2024

MOW

De heer Prast spreekt in namens coalitie Duurzaam Varen over 6. Invoering uitstootvrije zone pleziervaartuigen vanaf 1 januari 2025 De heer PRAST is een van de oprichters van de coalitie Duurzaam Varen, een branchevereniging van inmiddels 44 bedrijven in Nederland die zich inzet voor de verduurzaming van de hele vaart. De laatste tijd wordt voornamelijk gesproken over wat niet kan terwijl het zeker zo belangrijk is om na te denken over wat wel kan; hoe kan worden samengewerkt aan een duurzamer en gezonder Amsterdam. Daarom wordt de gemeente van harte uitgenodigd om met de coalitie in gesprek te gaan om te ontdekken wat allemaal mogelijk is. Lid HENDRIKS vraagt of hij kan concluderen dat de coalitie op dit moment niet wordt betrokken bij beleidsmakers met betrekking tot duurzame pleziervaart. De heer PRAST zegt dat het niet zo is dat de club helemaal niet wordt betrokken, maar het gaat inmiddels om een grote groep bedrijven en hij denkt dat meer gebruik gemaakt kan worden van de expertise. Lid HENDRIKS vraagt of de heer Prast kan toelichten hoe de coalitie een bijdrage kan leveren aan de beleidsmakers. De heer PRAST denkt dat de kennis, kunde en ideeën in de branche aanwezig zijn en deze kennis ontbreekt vaak bij de gemeente omdat ook andere zaken een rol spelen.

Het zou kunnen gaan om slimme laadinfrastructuur, efficiëntere elektromotoren, hoe jachthavens zonder zware aansluiting wel kunnen meegaan met batterijen, zonnepanelen en het subsidietraject. --De heer Venema spreekt in namens E-WERF BV over 6. Invoering uitstootvrije zone pleziervaartuigen vanaf 1 januari 2025. De heer VENEMA is oprichter van E-WERF BV, een werf die sinds 2014 gespecialiseerd is in elektrisch varen. In de afgelopen tien jaar is er zeer veel ontwikkeling geweest op dit gebied waardoor E-WERF denkt dat het wel mogelijk is om volledig te elektrificeren. In aanloop naar 2025 is een enorme groei doorgemaakt. Door de overgangsregeling kan de transitie mogelijk worden gemaakt, maar afgelopen najaar is naar buiten gebracht dat de vignetkorting verdwijnt waarbij eigenlijk de incentive om boten nu al om te bouwen weg is en dit is jammer. Hierdoor is E-WERF opdrachten kwijtgeraakt, omdat mensen voorlopig op dezelfde manier blijven doorvaren tot de datum waarop het niet meer mag. Het verzoek is om incentives te bieden om eerder te verbouwen, zodat dit kan worden gefaciliteerd in plaats van dat iedereen op het laatste moment komt en het niet mogelijk zal zijn om het te realiseren. --De heer Peek spreekt in namens Peek Jachthaven over 6. Invoering uitstootvrije zone pleziervaartuigen vanaf 1 januari 2025.

De heer PEEK zegt dat zijn jachthaven al meer dan zestig jaar bestaat en nu zware economische problemen krijgt door de gemeentelijke beleidsvoornemens. Door de voorgestelde overgangsregeling worden pleziervaartuigen die nu voorzien zijn van doorvaartvignetten ongelijk behandeld. Ze mogen tot eind 2026 in het centrumgebied varen, terwijl houders van een BHG-vignet dit tot 2030 mogen. Een wit BHG-vignet zou tweemaal zoveel kosten betekenen. Het verlies van klanten is al een feit en de continuïteit komt ernstig in het geding. Het verzoek is om gelijke behandeling met het BHG-vignet. Als de pleziervaartuigen in jachthavens liggen, betekent dit minder druk in het centrum.

6

Gemeente Amsterdam Raadscommissie voor Mobiliteit, Openbare Ruimte en Water Definitief Raadscommissieverslag, 4 juli 2024

MOW

De jachthaven valt vanaf 2030 in de emissievrije zone waardoor boten met brandstofmotoren niet meer kunnen uitvaren naar naastgelegen wateren en ook dit bedreigt de continuïteit. Volledig elektrisch varen vanuit de jachthaven is nog niet veilig aangezien de afstanden via het IJ en het Amsterdam-Rijnkanaal meer kracht vereisen dan de huidige elektrische boten aan kunnen. Bovendien lukt het niet om al te voldoen aan de vereiste aanpassingen van 2025 en aan de emissievrije zone van 2030, omdat de uitbreiding van het stroomnet volgens Liander tot minimaal 2031 niet mogelijk is. --De heer Rijpma spreekt in namens Stichting Werkgroep Buitenreclame over 10. Plan van aanpak voor actualisatie van Beleidskader Buitenreclame. De heer RIJPMA ziet de raadsinformatiebrief als een goed begin. Een onderzoek naar reclame-exploitatie in eigen beheer wordt toegejuicht. Niet alleen de definitie van bewegend beeld moet worden benoemd, maar ook de begrippen statisch en wisselend beeld. De uitrol van digitale abri’s met wisselend beeld in grote delen van stadsdeel Centrum is illegaal en dit wordt bevestigd door informatie via een Woo-verzoek. De rechtbank is verzocht om deze operatie een halt toe te roepen, maar een kleine stichting kan niet zonder actieve steun van raadsleden. --Lid VELDHUYZEN heeft de heer Rijpma als laatste horen zeggen dat er een verdubbeling van digitale reclames is.

Kan hij dit toelichten? De heer RIJPMA zegt dat uit informatie is gebleken dat is toegezegd dat er wordt gecompenseerd voor een eventueel einde van de mupi’s na 2028. Het gaat om 41 digitale reclamevlakken met wisselend beeld. Mevrouw Oostra Malaver van stadsdeel Centrum licht het advies bij agendapunt 5 toe en beantwoordt vragen van raadscommissieleden. Mevrouw OOSTRA MALAVER stelt dat stadsdeel Centrum het meest versteende stadsdeel is waar relatief weinig openbaar groen is. Wanneer mensen ook nog in slecht geïsoleerde huizen wonen, moeten er in de nabijheid opties zijn om af te kunnen koelen. Op dit moment is er geen enkele officiële zwemplek, maar op warme dagen wordt wel veel gezwommen en op andere dagen ook door bepaalde groepen. Heldere informatievoorziening over de waterkwaliteit ontbreekt. De reorganisatie van de taken van Waternet is een goede reden om als gemeente scherp te zijn op het belang van schoon en veilig water. Het advies vraagt om een actievere en faciliterende aanpak van het kunnen zwemmen in Amsterdam Centrum. Lid IJMKER vraagt hoe bespreking van het advies is verlopen in de stadsdeelcommissie Centrum en wat wordt verwacht van de gemeenteraad. Mevrouw OOSTRA MALAVER zegt dat dit laatste ook aan bod is gekomen tijdens bespreking in de stadsdeelcommissie. De gemeente heeft een grotere rol dan het stadsdeel als het gaat om de waterkwaliteit.

Lid NORBRUIS vraagt of waterrijke speelplekken voor kinderen ook een optie zijn voor een veilige manier om verkoeling te zoeken. Mevrouw OOSTRA MALAVER zou dit ook heel goed vinden. Er zijn een paar waterfonteinen, maar waterrijke speelplekken zijn er nauwelijks. Het is heel belangrijk om toegankelijke plekken te maken voor kinderen en voor mensen met een fysieke beperking. Ook voor volwassenen zijn er geen plekken beschikbaar.

7

Gemeente Amsterdam Raadscommissie voor Mobiliteit, Openbare Ruimte en Water Definitief Raadscommissieverslag, 4 juli 2024

MOW

2.c. Actualiteiten Geen. 2.d. Rondvraag Lid VAN PIJPEN benoemt een ingezonden brief over iemand in Watergraafsmeer die graag wil meehelpen om de straat te vergroenen, maar die bot ving. Hoe kan dit nog steeds gebeuren? Ook is het strijdig met het aangenomen amendement over vergroening en de vraag is hoe het hiermee staat. Wethouder VAN DER HORST heeft eerder al een opmerking gemaakt over het amendement. Zij zal deze specifieke casus nagaan en komt hierop terug. Lid HENDRIKS informeert hoe het staat met de pilot Oudezijds Voorburgwal. Wethouder SCHOLTES zegt dat de raad heeft gevraagd om de pilot op onderdelen bij te stellen en op 18 april jl. heeft hij de raad geïnformeerd over de gewijzigde opzet van de pilot. De venstertijden zijn aangepast en een van de steigers wordt gebruikt om alleen op afspraak af te meren. Inmiddels worden de steigers buiten de venstertijden niet meer gebruikt. Het reserveringssysteem is per 1 juli jl. van kracht gegaan. Medio juli zullen bij zeshonderd adressen op de Oudezijds Voorburgwal uitnodigingen worden bezorgd om deel te nemen aan een enquête over de pilot. Na de zomer zal de raad nader worden geïnformeerd. Lid HENDRIKS vraagt of er voor de zomer al informatie naar de raad kan komen. Wethouder SCHOLTES wijst erop dat kort geleden is gestart met de pilot en het reserveringssysteem is zelfs nog recenter gestart. De pilot loopt tot 1 oktober a.s.

De wethouder denkt niet dat hij meer informatie kan verstrekken voor de zomer. Lid NORBRUIS heeft begrepen dat vanmiddag een grote groep kinderen voor de Stopera aandacht komt vragen voor meer groene speelplekken en speelstraten. Zij hoopt dat Amsterdam blijft inzetten op uitdagende speelplekken die aansluiten bij de wensen van de kinderen en bij de veranderende tijd: groene speelplekken, schaduwrijk, met voldoende spring- klim- en waterelementen. Wanneer komt er een reactie op de Kinderraad die hier aandacht voor heeft gevraagd? Wethouder VAN DER HORST deelt mee dat in het kader van Amsterdam maakt ruimte een designathon met kinderen is gedaan waarbij kinderen met heel goede ideeën zijn gekomen, met aandacht voor inclusieve speeltuinen. De suggesties worden allemaal meegenomen in de plannen en de wethouder hoopt in juli een reactie op de Kinderraad toe te sturen. Lid WIJNANTS heeft gemerkt dat de groene golf in de Weesperstraat niet meer goed werkt en hij vraagt of er aanpassingen zijn gedaan aan de verkeerslichten. Wethouder VAN DER HORST zegt dat er een storing is geweest op de Weesperstraat. Bij de synchronisatie met de atoomklok is iets niet goed gegaan. Mogelijk deze week zal de groene golf weer functioneren. Lid VAN MUNSTER vraagt of de wethouder bekend is met het Woo-verzoek over JCDecaux dat de inspreker heeft gemeld.

8

Gemeente Amsterdam Raadscommissie voor Mobiliteit, Openbare Ruimte en Water Definitief Raadscommissieverslag, 4 juli 2024

MOW

Wethouder VAN DER HORST wil afstand nemen van insinuaties dat topambtenaren ergens bij betrokken zijn. Zij doen gewoon secuur hun werk en hierbij worden de gestelde kaders gevolgd. Het college heeft in 2022 een brief gestuurd over wat is gedaan rond vijf locaties waarbij sprake is van wisselend beeld. Zij stelt voor om deze brief nogmaals onder de aandacht te brengen, zodat de raad hier kennis van kan nemen. Bij de herijking van het contract ligt een aantal zaken ter bespreking voor. Lid VAN MUNSTER vraagt of de wethouder een passage aan de brief kan toevoegen over hoe zij het Woo-verzoek duidt. Wethouder VAN DER HORST begrijpt deze vraag niet helemaal. De stukken zijn openbaar, kunnen worden ingezien en er kunnen vragen over worden gesteld. Lid VELDHUYZEN leest in de brief waarnaar de wethouder verwijst dat voor reclame in abri’s geldt dat deze statisch dient te zijn, dat deze niet mag roteren en dat ook geen bewegend beeld mag worden getoond. Hierna staat dat er een uitzondering wordt gemaakt voor vijf locaties. In de brief staat geen toelichting waarom een uitzondering wordt gemaakt. Uit de Woo-verzoeken blijkt dat ambtenaren stellen dat het eigenlijk niet mag, maar toch is er een besluit over genomen. Wethouder VAN DER HORST heeft de vraag nu duidelijk en zij zal schriftelijk terugkomen voor de herijking van het contract.

Lid KOYUNCU memoreert dat hij in de vorige commissie een oplossing heeft gevraagd voor de lange wachtlijsten voor het verkrijgen van parkeervergunningen in twee deelgebieden in Geuzenveld. Heeft de wethouder inmiddels een oplossing? Wethouder VAN DER HORST bevestigt dit. In Geuzenveld is het betaald parkeren al in 2021 ingevoerd en daarna in de omliggende gebieden waardoor een probleem is ontstaan. De vergunningenplafonds worden eenmalig omhoog bijgesteld waardoor de wachtlijst kan worden weggewerkt. Dit is echter de laatste keer dat dit kan worden gedaan, omdat in een later stadium een probleem zal ontstaan met de parkeerdruk. Lid KOYUNCU vraagt of de geleerde lessen worden meegenomen naar andere gebieden. Wethouder VAN DER HORST vindt dit lastig, omdat iedere situatie uniek is. Er was in dit gebied eigenlijk al sprake van coulance en het vergunningenplafond was al vrij hoog. Het probleem ontstond doordat erna ergens anders betaald parkeren werd ingevoerd. Mensen parkeerden niet in hun eigen gebied en hebben er bewust voor gekozen om geen parkeervergunning aan te vragen. In andere gebieden zal goed opgelet worden. De VOORZITTER schorst de vergadering voor een korte pauze. Bespreekpunten Water (exclusief varen) 3. Het uiten van wensen en bedenkingen over het (voorgenomen) hoofdlijnenbesluit over de herijking van de governance van stichting Waternet Nr.

VN2024-007428 De VOORZITTER deelt mee dat het om een raadsvoordracht gaat. Op 2 juli jl. heeft een technische sessie plaatsgevonden. De brief van het stichtingsbestuur over het onderzoek naar mogelijke belangenverstrengelingen en twee hoofdstukken van het

9

Gemeente Amsterdam Raadscommissie voor Mobiliteit, Openbare Ruimte en Water Definitief Raadscommissieverslag, 4 juli 2024

MOW

onderzoeksrapport stonden op de TKN-lijst en op verzoek van CDA en SP zijn deze toegevoegd aan dit agendapunt. Lid BOBELDIJK heeft in de raad nadrukkelijk verzocht om het hele rapport te ontvangen in plaats van de twee hoofdstukken. Wethouder VAN DER HORST is akkoord met het vertrouwelijk delen van het rapport voor de raadsvergadering. Eerste termijn Lid IJMKER memoreert dat drieënhalf jaar geleden de rapporten van de ILT en de Rekenkamer melding maakten van de verschillen in aansturing en verwarring over taken en verantwoordelijkheden tussen de gemeente en het waterschap. Het voorstel dat nu voorligt, is om als twee onafhankelijke organisaties verder te gaan. De argumentatie voor dit besluit is navolgbaar, maar tegelijkertijd is er nog veel onduidelijkheid. De ontvlechting betekent niet dat de samenwerking stopt; samenwerken op watertaken blijft noodzakelijk. De eerste vraag is hoe ervoor gezorgd kan worden dat de synergievoordelen behouden blijven. Het is belangrijk dat hier de komende maanden duidelijkheid over komt. Het is nog onduidelijk hoe Amsterdam haar eigen watertaken wil gaan uitvoeren die nu bij Waternet zijn belegd. In de voordracht staat dat Amsterdam dit later gaat bepalen.

Op welke termijn komt hier meer duidelijkheid over? De wethouder wordt gevraagd de komende maanden samen met het waterschap in de verdere uitwerking van het besluit de kennis en expertise van de medewerkers te betrekken en ervoor te zorgen dat talenten en kennis zo veel mogelijk behouden blijft. Lid HENDRIKS vraagt of lid IJmker kan toelichten welke synergievoordelen zij bedoelt. Lid IJMKER noemt de afvalwaterketen, het onderhouden van de assets en de verschillende innovatieprojecten. Lid WIJNANTS kan gezien de rapporten die er liggen ook begrip opbrengen voor de keuze die het college voorstelt. De zorgen van de VVD betreffen met name de kosten, voor de gemeente, maar met name ook voor de Amsterdammers. Een ander aandachtspunt is de ICT. Dit was een van de zorgen voor de ontvlechting, maar is een extra risico bij de ontvlechting. De medewerkers zijn in dienst bij Waternet, met uitzondering van de dijkgraaf die in dienst is bij het waterschap. De vraag is hoe dit juridisch wordt ingeregeld. Wat is het leiderschapscommitment bij het waterschap? Wordt het project opgenomen in de regeling risicovolle projecten om ervoor te zorgen dat er een goede begeleiding is? Lid WIJMENGA stelt dat uit de insprekers en de stukken een zeer grote betrokkenheid van de medewerkers spreekt.

Hoe is de motivatie van de medewerkers besproken? Voelen de wethouders zich intrinsiek verantwoordelijk om ervoor te zorgen dat het personeel tevreden is? Is de ontvlechting een minnelijke overeenkomst tussen twee partijen en hoe groot is het risico op een vechtscheiding? Staat iedereen achter het voorgenomen besluit? Wat is de rol van de provincie en hoe stemmen partijen het af met de toezichthouder op het waterschap? Welk perspectief wordt gekozen? Wat is het tijdpad? Hoeveel gaat het kosten en wie gaat betalen? Hoe wordt de samenwerking op de lange termijn ingeregeld? Wat gebeurt er als er taken overblijven waarvan niet duidelijk is onder wiens verantwoordelijkheid ze vallen? Hoe wordt het ICT-systeem ontvlochten? Hoe worden de bezittingen en de investeringslasten verdeeld? Wat is de positie van de werknemers? Wat gebeurt met de naam Waternet? Wordt er een mediator aangesteld en op welke wijze is er aandacht voor procesbegeleiding? Kan het worden ingeregeld als een groot project met een rol van de Rekenkamer, inclusief verantwoording aan de gemeenteraad?

10

Gemeente Amsterdam Raadscommissie voor Mobiliteit, Openbare Ruimte en Water Definitief Raadscommissieverslag, 4 juli 2024

MOW

Lid BOBELDIJK zegt dat SP schriftelijke vragen heeft gesteld over of er niet eerder signalen zijn binnengekomen bij het college en de antwoorden impliceerden dat het eigenlijk niet zo erg was. Dit valt moeilijk te rijmen met het voorliggende besluit. Kan de wethouder hierop reflecteren? Op dit moment liggen de waterschapstaken van Gooi en Vechtstreek bij Waternet, maar niet het riool- en drinkwater van dit gebied. Voor het rioolwater in Noord is een ander waterschap dat geen deelneemt in Waternet. Er wordt drinkwater geleverd aan een andere gemeente die geen onderdeel uitmaakt van Waternet. De structuur lijkt hiermee ingewikkeld. Waternet bestaat dertig jaar en taken zijn waarschijnlijk behoorlijk verweven en de vraag is of het gaat lukken en wat er overblijft. Op welke manier wordt het personeel maximaal ondersteund? Een andere vraag is of Amsterdammers straks niet een veel hogere rekening gaan betalen. Drinkwater kan gelukkig niet worden geprivatiseerd. In de oplegger van de wethouder en de dijkgraaf ontbreekt een reflectie over hoe het is gegaan met de directeur. Lid HENDRIKS is benieuwd of de SP andere oplossingen ziet als er niet wordt ontvlochten. Lid BOBELDIJK denkt dat ontvlechting de meest voor de hand liggende optie is, ook gezien de gebieden die bij een ander waterschap zitten en geen onderdeel uitmaken van de sturing.

Samenwerking is begrijpelijk, maar bij de gekozen vorm ontbrak vanaf het begin de logica. Lid NOORDZIJ denkt dat samenvoeging van de watertaken in één organisatie een heel mooi idee was met heel veel kansen. Er waren echter ook risico’s omdat het waterschap en de gemeente verschillende bevoegdheden en taken hebben. De aansturing, controle en bestuur van de gezamenlijke uitvoeringsorganisatie is niet stabiel genoeg gebleken waardoor het publieke belang onder druk is komen te staan waar inwoners van het hele waterschap de gevolgen van ondervinden. Het is pijnlijk om te constateren dat ontvlechting de enige optie is voor zekerheid op stabiele en toekomstbestendige uitvoering van de watertaken. In de stap naar ontvlechting is het belangrijk dat partijen elkaar zo veel mogelijk blijven vasthouden en dat het publieke belang de rode draad en het doel is. PvdA kijkt naar een motie die ziet op goede zorg voor het personeel en het betrekken hiervan aan de voorkant. Lid HENDRIKS heeft nog veel zorgen, maar hij gaat ervan uit dat er nog veel aanvullend onderzoek komt en dat er veel partijen worden betrokken bij de ontvlechting. En dat de raad op de hoogte wordt gehouden. Er komen miljoenen aan structurele kosten bij. Hoe worden deze opgevangen? Het is al eerder gezegd dat deze niet doorberekend moeten worden aan de Amsterdammers die al drie verhogingen in drie jaar hebben gehad.

Daarnaast zijn er flinke schulden. Is er over nagedacht hoe en door wie deze worden afgelost? De afgelopen tijd is veel mis gegaan met de facturatie wat voor veel verwarring heeft gezorgd en Volt vraagt daarom extra aandacht voor het IT-vraagstuk rond ontvlechting. Na de ontvlechting is veel en misschien nog wel meer personeel nodig voor beide instellingen dat moeilijk vindbaar zal zijn. Een risico is dat veel mensen niet verder willen in gescheiden instellingen. Wordt hier al rekening mee gehouden? Als de gemeente de watertaken zelf gaat doen, kan dan in korte tijd de personele capaciteit en kennis worden opgebouwd die hiervoor nodig is? Zowel Waternet als KPMG pleiten voor tempo. Welke termijn heeft het college in gedachten voor de ontvlechting? Wie worden bij dit grote project betrokken naast de gemeenteraad, het AB en de or en kan hierover een overzicht worden gestuurd? Lid NOORDZIJ vraagt wat Volt vindt van de termijnen die er nu staan voor de ontvlechting. Lid HENDRIKS denkt dat de stappen vrij snel zijn: het advies is om in 2025 te starten om in 2027 bij plateau 2 uit te komen.

11

Gemeente Amsterdam Raadscommissie voor Mobiliteit, Openbare Ruimte en Water Definitief Raadscommissieverslag, 4 juli 2024

MOW

Lid NORBRUIS zegt dat een aantal stappen waarnaar lid Hendriks refereert wel in de bijlagen staat, maar niet in het hoofdlijnenbesluit dat als voordracht voorligt. Lid HENDRIKS is benieuwd hoe de gemeente het advies van KPMG beoordeelt. De volgorde is eerst splitsen en vervolgens kijken naar samenwerking. Dit is begrijpelijk, maar de vorm van samenwerken is essentieel voor andere keuzes en zorgen. Volt is van mening dat het om een uniek en belangrijk onderwerp gaat. Er is veel informatie, maar er is ook nog veel onduidelijk. Het idee is daarom dat er meer aandacht naartoe moet dan een gewone behandeling. Lid Hendriks is benieuwd of deze behoefte ook leeft bij de rest van de commissie. Lid NORBRUIS memoreert dat al vlak na de oprichting van Waternet werd gesproken over de structuur en sturing. D66 vindt het belangrijk om de stap vooruit te zetten om duidelijkheid te creëren en het voorliggende hoofdlijnenbesluit wordt dan ook gesteund. D66 staat achter de gekozen richting van ontvlechting: twee losse organisaties die intensief samenwerken rondom de strategische samenwerkingsagenda, uitvoering van watertaken en kennisontwikkeling en innovatie bij pilots in de uitvoering. Er is vertrouwen dat de punten uit het hoofdlijnenbesluit eind dit jaar zorgvuldig en gedetailleerd worden uitgewerkt in een uitwerkingsbesluit. Wel heeft D66 een aantal vragen en wensen en bedenkingen.

De wethouder wordt gevraagd om een reflectie op de afgelopen periode. Kan zij een reactie geven op de or en op de zorgen over de veranderimpact op de organisatie, zorgen over synergieverlies en over uitstroming van personeel? Waar worden zaken als industriewater, geothermie en stadswarmte belegd? D66 pleit ervoor om medewerkers mee te nemen en deelgenoot te maken van het proces naar het uitwerkingsbesluit. Rotatiemogelijkheden voor jong talent moeten zo veel mogelijk worden behouden. Belangrijk is kennisuitwisseling en kennisoverdracht tussen de verschillende waterpartijen en waterschappen. Er moet worden samengewerkt op gebieden die zeer vervlochten zijn zoals afvalwater en waterbeheer. Wat zou een passende samenwerkingsvorm zijn om ervoor te zorgen dat juist de innovatieve pilots uitgevoerd blijven worden? Ook met een andere governancestructuur blijft de wateropgave een gezamenlijke verantwoordelijkheid. Lid DE VOS heeft van de or vandaag vooral nadelen gehoord over de ontvlechting. Dit zijn de mensen die uiteindelijk Waternet maken. Hij mist waar het technocratische debat en de mensen in de organisatie elkaar raken. Hoe denkt de wethouder de organisatie mee te krijgen en hoe wordt voorkomen dat mensen uitstromen? Lid HENDRIKS denkt dat de personeelszorgen breed worden gedragen in de commissie.

Is dit voor de PvdD het enige wat wordt meegenomen in de overwegingen? Lid DE VOS zegt dat dit niet het enige is, maar hij wijst erop dat de organisatie de mensen zijn. Hij vindt het een prachtig idee als de waterketen in één organisatie is belegd, maar hij weet ook dat er allerlei opties al jaren worden overwogen en dat opties allemaal beperkingen hebben. Lid HENDRIKS vraagt of er andere opties zijn of de huidige situatie beter zou zijn volgens de PvdD. Lid DE VOS stelt dat hij niet de persoon is om te bedenken hoe het beter kan. Lid IJMKER heeft lid De Vos het debat technocratisch horen noemen. Zij denkt dat het veel is gegaan over het behouden van de synergie. Ziet PvdD mogelijkheden om de synergie te behouden?

12

Gemeente Amsterdam Raadscommissie voor Mobiliteit, Openbare Ruimte en Water Definitief Raadscommissieverslag, 4 juli 2024

MOW

Lid DE VOS heeft gelezen dat op de afdeling onderzoek en advies honderd mensen werken. Hij gaat ervan uit dat innovatie hieronder valt en thema’s als circulariteit, klimaatadaptatie, energietransitie, bodemdaling en waterkwaliteit aan de orde komen. De zorg is hoe dit naar de toekomst toe wordt geborgd. College Wethouder VAN DER HORST noemt Waternet een mooie organisatie met mensen die zeer gepassioneerd zijn en hun werk zeer serieus nemen. Het uitgangspunt is steeds geweest een vorm te vinden waarin de organisatie bij elkaar kon blijven en een van de motivaties hierbij was het personeel. De enige optie om taken goed uit te blijven voeren, was om organisatorisch uit elkaar te gaan, maar met de commitment om als bestuurders en als organisaties te bekijken hoe watertaken blijvend zo veel mogelijk in samenhang met elkaar vormgegeven kunnen worden. In de gemeente zijn inderdaad drie waterschappen en het waterschap heeft meerdere gemeenten te dienen. Vanuit het Rijk is onder het vorige kabinet water- en bodemsturend als nieuw principe ingesteld en er zal bekeken worden hoe nog beter kan worden samengewerkt met het ministerie, Rijkswaterstaat en met de provincies. Er moet een manier gevonden worden om de innovatie en de passie om te verduurzamen te behouden.

Vandaag is sterk naar voren gekomen om het personeel de komende tijd in het proces te betrekken en ook de or en de medewerkers hebben dit laten weten. De komende tijd zal worden gebruikt om alle vragen die ook vandaag zijn gesteld uit te werken. Wat betreft de kosten geldt dat als er niets wordt gedaan, het veel geld zal gaan kosten. De Belastingdienst is er duidelijk over geweest dat de koepelvrijstelling zal vervallen. Vanzelfsprekend moet dit worden afgewogen tegenover de nieuwe situatie. Zorgvuldigheid staat op de eerste plaats, maar snelheid is ook wenselijk in het proces naar de medewerkers toe. Het streven is om alles eind 2024 gereed te hebben, maar als dit niet op een zorgvuldige manier lukt, zal er meer tijd nodig zijn. Cybersecurity is onder verscherpt toezicht komen staan en omdat zaken weer onder controle kwamen, is dit weer ingetrokken. De twee facturatiesystemen van waterschapsbelasting en drinkwater zijn niet vervlochten, maar er is nog wel een inhaalslag te maken om deze naar behoren te laten functioneren. Het betrekken van personeel zal ook cruciaal zijn om mensen te binden aan de organisatie. Lid BOBELDIJK vraagt of er een personeelsplan komt dat met de or wordt besproken. Wethouder VAN DER HORST antwoordt dat dit sowieso gebeurt, maar verder is het streven mensen inhoudelijk op taken mee te nemen en te laten adviseren.

Lid WIJMENGA is benieuwd hoe de verdeling van het personeel tot stand komt. Wethouder VAN DER HORST zegt dat dit nog wordt uitgewerkt. Amsterdam is gebaat bij een goed functionerend waterschap met goed personeel en het waterschap bij een goed functionerende gemeente. Bij kosten wordt naar draagkracht gekeken. In plaats van scheiding kan de ontvlechting ook worden gezien als een latrelatie met gescheiden huishoudens, maar de organisaties voelen zich nog wel zeer verbonden met elkaar. Het verheugt de wethouder dat er binnen de commissie veel gezamenlijkheid en constructiviteit is. Samenwerking is de weg voorwaarts en zij is blij dat er een goede samenwerking is opgebouwd met het DB op basis van vertrouwen. Het is inderdaad de bedoeling om het project onder de regeling risicovolle projecten te laten vallen. Er zal een procesbegeleider worden aangesteld. Eerder zijn er wel vragen geweest over de governance, maar de rapporten van de ILT en van de Rekenkamer en het tijdsgewricht waarin het belang van het waterschap groter is geworden, heeft geleid tot de voorliggende keuze. Lid BOBELDIJK vindt het ongelukkig dat dertig jaar na de start van een organisatie deze weer uit elkaar moet. Uit antwoorden op eerdere vragen lijkt deze stap niet logisch en daarom heeft hij gevraagd of deze vragen wellicht iets te mild zijn beantwoord.

13

Gemeente Amsterdam Raadscommissie voor Mobiliteit, Openbare Ruimte en Water Definitief Raadscommissieverslag, 4 juli 2024

MOW

Wethouder VAN DER HORST zegt toe de beantwoording nog een keer te bestuderen waarna ze er eventueel in een later debat op kan terugkomen. Volgens haar kan er sprake zijn van voortschrijdend inzicht. Zij zit vanuit de gemeente in het stichtingsbestuur van Waternet en het beleid van Amsterdam is elders binnen de gemeente belegd. De opdracht is vanuit het stichtingsbestuur gegeven. Naar aanleiding van een onterechte beschuldiging van iemand is wel geoordeeld dat een sterkere coördinatie en sturing wenselijk is. Lid BOBELDIJK begrijpt dat het pijnlijk is dat iemand onterecht wordt beschuldigd, maar de oplegger doet het wel heel rooskleurig voorkomen waardoor er een soort partijdigheid bij het stichtingsbestuur lijkt te zijn terwijl sprake was van een ongewenste constructie. Wethouder VAN DER HORST heeft in de brief gezegd wat zij hierover wil zeggen. Zij denkt dat een stichtingsbestuur blij mag zijn dat beschuldigingen aan iemand die belangrijk is geweest, niet kloppen. Tegelijkertijd moet kritisch worden gekeken naar mogelijke verbeteringen. Het is niet de bedoeling om ook de Amsterdammers erbij te betrekken, maar wel om de medewerkers uit de verschillende organisatiedelen te betrekken. Er is wel contact met het Rijk, provincie en andere waterschappen en gemeenten om te bekijken hoe zaken worden georganiseerd.

Lid HENDRIKS wijst erop dat er veel toeleveranciers en andere organisaties zijn die rond het bestuurlijke vraagstuk een rol spelen en misschien in onzekerheid zitten of willen meedenken aan invulling na ontvlechting. Wethouder VAN DER HORST zal deze suggestie meenemen. Het streven is om eind van het jaar meer duidelijkheid te kunnen geven over drinkwater en ook wordt uitgelegd waar andere taken worden belegd. Op 16 juli komt het waterschap op bezoek bij het college en de wethouder denkt dat het goed zou zijn om ook het AB en de commissie meer in verbinding met elkaar te brengen. Lid WIJMENGA heeft gevraagd of er taken zijn die noch door het waterschap noch door de gemeente worden opgepakt, ze is benieuwd wat er gebeurt met de naam Waternet en of er een rol van de Rekenkamer is weggelegd in het proces. Wethouder VAN DER HORST stelt dat alle taken uitgevoerd moeten worden en de verdeling wordt uitgewerkt. Ook de naam komt aan de orde bij de uitwerking. Het is niet voorzien dat de Rekenkamer wordt betrokken. Er liggen al een Rekenkamer- en een ILTrapport. Lid BOBELDIJK vraagt wat een en ander betekent voor de rekeningen van de Amsterdammers. Wethouder VAN DER HORST antwoordt dat de kosten sowieso hoger zullen worden als er niets wordt gedaan. Zij wil voorzichtig zijn met vooruitlopen op wat er gebeurt na de ontvlechting.

Zowel het waterschap als de gemeente streven ernaar om de rekeningen voor Amsterdammers niet te laten stijgen. Tweede termijn Lid HENDRIKS vindt het voorgestelde tempo voor de ontvlechting hoog. Hij hoort graag van de wethouder of dit tijdpad echt realistisch is om de zorgvuldigheid te bewaren. Wethouder VAN DER HORST begrijpt de zorgen hierover en zij zegt toe om hier bij de besluitvorming eind december nader op terug te komen.

14

Gemeente Amsterdam Raadscommissie voor Mobiliteit, Openbare Ruimte en Water Definitief Raadscommissieverslag, 4 juli 2024

MOW

De VOORZITTER concludeert dat het onderwerp voldoende is besproken en dat het in de raadsvergadering naar verwachting om een middellange bespreking zal gaan. 4. Behandelen van de Nummer. VN2024-008843

Eerste

Wijzigingsverordening

Hemelwaterverordening

De VOORZITTER deelt mee dat het om een raadsvoordracht gaat voor de raad van 17 juli a.s. Lid IJMKER dankt voor de beantwoording van haar last minute vragen. Onder b staat dat een uitzondering mogelijk is voor tijdelijke gebouwen om iets te doen aan waterberging als er geen ruimte is. Volgens haar moet het gebouw er niet komen als er geen ruimte is, omdat dit een te groot effect op de waterafvoer heeft. Wethouder VAN DER HORST is het eens met lid IJmker dat er zo veel mogelijk moet worden gedaan aan waterberging. Daarom is in het omgevingsprogramma wel een hoge norm opgenomen voor de openbare ruimte. Omdat investering voor waterberging bij tijdelijke bebouwing over een korte tijd moet worden afgeschreven, kan het relatief duur zijn. Daarom heeft het college een aantal uitzonderingen opgenomen waardoor de verplichting niet geldt als er geen negatieve invloed op de huidige waterhuiskundige situatie is. Lid IJMKER stelt dat het artikel juist een uitzondering noemt als er wel een negatieve invloed is. terug.

Wethouder VAN DER HORST komt hier schriftelijk voor de raadsvergadering op

De VOORZITTER concludeert dat het onderwerp voldoende is besproken en dat het naar verwachting om een korte bespreking in de raad zal gaan. Openbare Ruimte en Groen 5. Ongevraagd advies SDC Centrum: Officiële zwemlocaties open water Amsterdam Centrum Nummer. VN2024-009261 De VOORZITTER deelt mee dat mevrouw Oostra Malaver namens de stadsdeelcommissie Centrum een toelichting heeft gegeven en vragen heeft beantwoord. Het advies van de stadsdeelcommissie is op 18 juni jl. besproken in het stadsdeel. Lid IJmker heeft het onderwerp geagendeerd voor deze raadscommissie. Lid IJMKER memoreert dat in maart 2023 voor de laatste keer een brief van de wethouder is ontvangen over zwemplekken. Hierin stond dat werd gekeken naar bepaalde wildzwemlocaties en zij is benieuwd of er inmiddels maatregelen zijn genomen. De RIVM heeft een nieuwe wegwijzer wildzwemmen ontwikkeld die gemeenten zou kunnen helpen om maatregelen te treffen om zwemlocaties veiliger te maken. Is de wethouder hiermee bekend en ziet zij aanknopingspunten om deze te gebruiken voor Amsterdam? Graag ontvangt lid IJmker een overzicht van wie welke verantwoordelijkheden heeft. Lid NORBRUIS vindt zwemplekken belangrijk en het is jammer dat deze in Amsterdam beperkt zijn. Uit een quick scan blijkt dat er negentig plekken zijn in Amsterdam waar heel veelvuldig wordt gezwommen.

Het Marineterrein staat op de planning om een officiële zwemlocatie te worden. Kan de wethouder hier een nadere toelichting op geven?

15

Gemeente Amsterdam Raadscommissie voor Mobiliteit, Openbare Ruimte en Water Definitief Raadscommissieverslag, 4 juli 2024

MOW

De Sloterplas was ooit een officiële locatie. Wat is de huidige stand van zaken? Zijn verspreid over de stad voldoende plekken voor verkoeling voor kwetsbare groepen die last hebben van de extreme hitte in de zomer? Een pleidooi is om te zorgen voor meer plekken om pootje te baden, meer peuterbadjes en meer speelplekken met simpele waterelementen. Bestaat er een hitteprotocol met maatregelen om ervoor te zorgen dat het zwemwater van een zo goed mogelijke kwaliteit is en kan in deze periode worden gekeken naar ruimere openingstijden van openluchtbaden? Lid BOBELDIJK stelt dat er tussen de verschillende wildzwemplekken een onderscheid gemaakt kan worden tussen plekken waar het niet zoveel kwaad kan en plekken waar het ongewenst is. Worden stappen ondernomen om zichtbaarder te maken dat op bepaalde plekken beslist niet gezwommen zou moeten worden? College Wethouder VAN DER HORST betreurt het ook dat er niet meer zwemplekken zijn in de stad, maar het is wel heel ingewikkeld. De gemeente gaat niet over of de waterkwaliteit voldoende is en de waterschappen hebben een rol in de waterkwaliteit. Samenwerking hiervoor is wederom zeer belangrijk. Na een inventarisatie is gebleken dat er niet veel mogelijkheden zijn. Het Marineterrein wordt binnenkort wel een officiële zwemplek.

De Sloterplas is al jaren niet schoon genoeg en als dit vijf jaar achter elkaar wordt geconstateerd, dan vervalt een zwemplek. Er wordt hard gewerkt aan het achterhalen van de oorzaak, maar dit kost veel moeite. Het handboek zwemmen geeft een overzicht. Als meer informatie gewenst is, hoort de wethouder het graag. Er is geen hittegolfprotocol, wel een hitteplan. De wegwijzer wildzwemmen van het RIVM is bekend. Hierin wordt ook verwezen naar het handboek van Amsterdam. Voor peuterbadjes is wel ruimte. Op dit moment wordt bekeken hoe de waterkwaliteit hiervan geborgd kan worden. Vanaf dit jaar wordt september bij het seizoen gerekend en afhankelijk van het weer wordt per week bekeken of zwembaden langer opengesteld worden. Op plekken waar het echt niet veilig is om te zwemmen, maar mensen wel vaak zwemmen, worden borden geplaatst. De VOORZITTER concludeert dat het onderwerp voldoende is besproken. AVONDDEEL Water (inclusief varen) 6. Invoering uitstootvrije zone pleziervaartuigen vanaf 1 januari 2025 Nummer. VN2024-008871 De VOORZITTER (lid Von Gerhardt) heropent de vergadering om 19.30 uur. Agendapunt 6 is geagendeerd door JA21. Lid BRANTE gaat in op een overgangsregeling. Mensen die een ligplaats van de gemeente zelf huren (rood vignet) zijn veel beter af dan mensen die hun bootje in een jachthaven hebben liggen (doorvaart vignet).

Voor deze laatste groep is de overgangstermijn niet vijf maar drie jaar is. Dit betekent dat ze twee jaar korter de tijd hebben om over te stappen op elektrisch. De eerste vraag aan de wethouder is of hij deze oneerlijke concurrentie gelijk kan trekken. In de verordening staat dat alleen vaartuigen met een elektrische aandrijving of met een handmatige aandrijving en hybride boten als uitstootvrij wordt ervaren en met een geldig vignet nog toegang hebben tot de uitstootvrije zone. Dit impliceert dat handmatig aangedreven boten voortaan een vignet nodig hebben om de uitstootvrije zone binnen te gaan.

16

Gemeente Amsterdam Raadscommissie voor Mobiliteit, Openbare Ruimte en Water Definitief Raadscommissieverslag, 4 juli 2024

MOW

Lid WIJMENGA begrijpt dat er in Weesp veel onrust heerst over de voorgestelde maatregelen. Hoe gaat de wethouder de situatie in Weesp beoordelen? Lid IJMKER vraagt of de wethouder iets kan zeggen over het proces. Wethouder SCHOLTES zegt dat de inspraakronde net is afgerond. Er zijn 1030 inspraakreacties geweest. Alle reacties worden verwerkt en na de zomer komt de wethouder erop terug. Hij is het eens met JA21 dat een aantal teksten bij de inspraak verwarring oproepen, zeker met betrekking tot handmatig aangedreven boten. In de definitieve tekst zal dit worden aangepast. Het BHG-vignet kost gemiddeld € 600 per jaar. Voor boten in jachthavens geldt het abonnementstarief waarmee 50% korting wordt verkregen. Dit is bedoeld voor boten die wel structureel gebruik maken van het Amsterdamse water en is het ook logisch dat ervoor wordt betaald. Het doorvaartvignet is echt bedoeld voor mensen die incidenteel gebruik maken van de Amsterdamse wateren en kost € 42 voor drie jaar waarmee niet wordt meebetaald aan onderhoud aan Amsterdamse wateren. Als er boten structureel in de jachthavens liggen met een doorvaartvignet, dan is dit een verkeerd vignet. Ze horen gewoon een abonnementstarief met 50% te krijgen. Er blijven overigens altijd alternatieve doorvaartroutes beschikbaar voor boten die Amsterdam door willen varen met een fossiele aandrijving.

De overgangsregeling zou oorspronkelijk alleen gelden voor het BHG-vignet, maar nu is ook bepaald dat er een overgangstermijn voor het doorvaartvignet komt. In 2025 gaat het over het centrum en dit heeft dus geen gevolgen voor Weesp. De VOORZITTER concludeert dat het onderwerp voldoende is besproken. Openbare Ruimte en Groen 7. Initiatiefvoorstel ARTIS: van Dierentuin naar stadspark voor iedereen. Nummer. VN2024-009035 Agendapunt 7 wordt doorgeschoven naar de volgende vergadering.

008870

8. Raadsinformatiebrief Stand van zaken Amsterdamse bomen Nummer. VN2024-

9. Afdoening motie 174.22 van raadslid Van Pijpen van GroenLinks inzake het leveren van fotobewijs bij herplantplicht bomen Nummer. VN2024-007178 Agendapunten 8 en 9 worden gevoegd behandeld. De VOORZITTER deelt mee dat het onderwerp is geagendeerd door leden Van Pijpen (GL) en De Vos (PvdD). Lid VAN PIJPEN wil haar waardering uitspreken over de inzet van de ambtenaren voor de bomencamping. De brief laat zien dat er progressie wordt gemaakt met het wegwerken van achterstanden en er is steeds beter zicht op het creëren van goede groeiplaatsen en het plaatsen van goede biologisch geteelde bomen. Omdat de ambities altijd groter zijn, heeft lid Van Pijpen nog de volgende vragen en opmerkingen. GL hoopt dat het doel is om het bomenbestand te vergroten, maar in de brief staat dat het bomenbestand minimaal gelijk moet blijven. Het is tijd om een doelstelling op te nemen met betrekking tot bomen. Het is jammer dat de achterstand op herplant nog niet is ingelopen. Wel is het goed nieuws dat de lege plekken beter inzichtelijk gemaakt kunnen worden door satellietmetingen. Wat wordt de norm voor herplant als de achterstand is ingelopen? Voor particulieren is de norm drie jaar wat vrij lang is. Voor de bomen in het

17

Gemeente Amsterdam Raadscommissie voor Mobiliteit, Openbare Ruimte en Water Definitief Raadscommissieverslag, 4 juli 2024

MOW

openbare gebied zou ook een norm gesteld moeten worden, bij voorkeur een jaar met eventueel een uitloop naar twee jaar als het echt niet lukt. In de brief staat dat er op initiatief van de PvdD een bomenbord komt. Het ging echter om een initiatiefvoorstel van stadsdeelcommissieleden in Zuid en West. Daarnaast is lid Van Pijpen benieuwd naar de voortgang. Voor de bescherming van boomspiegels moet goed beleid worden opgesteld waarover ook heel scherp moet worden gecommuniceerd met Amsterdammers. Er bestaan nog steeds bulkaanvragen voor kapvergunningen met onduidelijke adressering. Hoe staat het met het raadsadres van de monumentale bomen? Naar aanleiding van de motie Bewijs leveren van een foto bij herplant wordt een 10%-steekproefcontrole gedaan. Wat wordt hieronder verstaan en zit het met controle op illegale kap? Lid DE VOS sluit zich aan bij de complimenten aan de wethouder en ambtenaren die de uitgebreide brief hebben geschreven. Bij de voormalige fietsflat worden onder de grond extra grote groeiplaatsen gecreëerd, zodat de bomen kunnen uitgroeien tot heel grote bomen. Met satellietmetingen wordt alles in kaart gebracht. En de gemeente heeft een contract afgesloten waarmee er een garantie is dat veertien jaar lang voldoende bomen worden geleverd, waaronder soorten die slecht verkrijgbaar zijn.

Ook wordt geld gereserveerd voor bomen die zullen omwaaien bij toekomstige stormen. De vraag hierbij is of het om een jaarlijkse reservering gaat. Het aantal boomexperts wordt uitgebreid. De herplant in het seizoen 2023/2024 is wel tegengevallen. 709 bomen zijn terug geplant vanwege een tekort aan capaciteit. Welke capaciteit wordt hiermee bedoeld? Gebeurt groeiplaatsverbetering alleen bij nieuwe bomen of ook bij bestaande bomen? Om hoeveel vergeten boomspiegels (die nu in kaart worden gebracht) gaat het naar schatting? Lid NORBRUIS leest in de brief dat Amsterdammers zijn betrokken. Is het mogelijk om de nieuwe bomenkaart met meldingen, updates en herplant een plek te geven in de AmsterdamApp? Het verplanten van bomen zal worden aanbesteed. Wordt hierbij rekening gehouden met het feit dat het plantenseizoen steeds korter wordt door onder andere de stijgende temperaturen en dat dus meer herplant moet worden in kortere tijd? Lid BOBELDIJK constateert dat het beleid rond bescherming van monumentale bomen al meer dan tien jaar bestaat, maar tot nu toe gaat de uitvoering trager dan gewenst. Kan de wethouder toelichten waarom de bewoners de plantjes rond boomspiegels moesten weghalen? College Wethouder VAN DER HORST dankt voor de terechte complimenten aan de ambtenaren. Minimaal gelijk blijven betekent eigenlijk dat wordt gestreefd wordt naar een stijging van het aantal bomen.

Het gaat niet alleen om meer bomen, maar vooral ook om grotere bomen. De herplantplicht van 2 tot 3 jaar voelt wat lang, maar deze tijd is tot nu toe wel nodig, omdat er soms bodemonderzoek nodig is en er is een beperkte plantmogelijkheid. Er wordt gebiedsgericht geplant waardoor meer bomen in een seizoen geplant kunnen worden. Lid VAN PIJPEN begrijpt dat de doelstelling wel is om binnen de publieke ruimte de 3 jaar te halen. Wethouder VAN DER HORST bevestigt dat dit de intentie is.

18

Gemeente Amsterdam Raadscommissie voor Mobiliteit, Openbare Ruimte en Water Definitief Raadscommissieverslag, 4 juli 2024

MOW

Inderdaad waren stadsdeelcommissieleden van Zuid en West betrokken bij het bomenbord. Op dit moment wordt de pilot worden uitgevoerd in Zuid, West en Noord en deze start in september. De aannemer heeft vier jaar nazorg voor de groeiplaatsen. Op het moment dat bewoners zich bezighouden met de boomspiegels wordt de garantie niet meer afgegeven. Een andere reden is dat alle voeding naar de jonge bomen moet. Indien nodig zal dit duidelijker gecommuniceerd moeten worden. Wat betreft kapvergunningen vindt een enorm verbeterproces plaats. Er wordt bekeken of bij publicatie een lijst kan worden gevoegd met de boomnummers en de coördinaten. De bulkaanvragen komen in de meeste gevallen van de gemeente zelf. De lijst en de bijgeleverde adviesdocumenten voor de monumentale bomen wordt eerst per stadsdeel vastgesteld en daarna komt de totale lijst ongeveer in het eerste kwartaal 2025 naar de raad. Het gebrek aan capaciteit ontstond doordat de aanbesteding voor bomeninkoop langer duurde dan verwacht waardoor er geen mogelijkheid was om aannemers in te zetten. Daarnaast was er een tekort aan mensen binnen de gemeente in de uitvoering. Tot slot was er vertraging in de vergunningstrajecten. Dit laatste is nog niet helemaal opgelost, maar de eerste twee zaken wel. gaat.

Lid DE VOS vraagt of de wethouder kan specificeren om welke vergunningen het

Wethouder VAN DER HORST komt hier verderop in haar betoog op terug. Voor de stormbomen is er een extra jaarlijkse structurele bijdrage. Het college is voornemens om bij de begroting in het programma stadsbehoud vanaf 2025 een budget te reserveren voor stormschade van bomen van 1 miljoen euro per jaar tot 1,75 miljoen euro in 2028. Daarnaast wordt bekeken of geschoven kan worden vanuit de investeringen naar het bomenprogramma waarmee er extra geld zal zijn om bomen in te lopen. In de begroting zal hier nader over worden gecommuniceerd. Groeiplaatsverbeteringen gebeuren zowel bij oude als bij nieuwe bomen als volgens de inspectie blijkt dat het in het eerste geval nodig is. Het wordt meegenomen bij groot onderhoud. Eind 2024 is hopelijk bekend om hoeveel boomspiegels het precies gaat. De nieuwe kaart zal uiteindelijk in de AmsterdamApp komen. De vergunningen zijn nodig om straten af te sluiten om te kunnen planten. 10% toezicht vindt plaats op locatie en er vindt risicogestuurd toezicht plaats op handhavingsmeldingen, handhavingsverzoeken en op signalen. Als er geen fotobewijs is, wordt zeker op locatie gecontroleerd. De VOORZITTER concludeert dat het onderwerp voldoende is besproken. 10. Plan van aanpak voor actualisatie van Beleidskader Buitenreclame Nummer. VN2024-008866 Agendapunt 10 wordt doorgeschoven naar een volgende vergadering. 11.