Definitief verslag DC 22 09 2022
Tekst van het document
16
Gemeente Amsterdam Raadscommissie voor Duurzaamheid en Circulaire economie
DC
Definitief Raadscommissieverslag, 22 september 2022
geleerd moet worden, dat men voor dit soort experimenten langer de tijd moet nemen per stadsdeel. Wat betreft de financiën is er een voorziening opgenomen voor dit jaar. De kosten, zelfs de volledige afschrijving, zijn in principe gedekt voor dit jaar. Financieel gaat beter bij het de basis op orde krijgen. Er is in 2021 budget door de raad toegevoegd, maar de dienst is binnen dat budget gebleven. Ook voor 2022 is de verwachting dat de dienst binnen het extra toegekende budget zal blijven. De geplande bezuiniging als gevolg van dynamisch inzamelen is nu niet meer structureel ingeboekt. Eerst moet vanuit de inhoud gekeken worden wat waargemaakt kan worden. Overeind staan nog steeds de duurzaamheidsdoelen. Daaraan kan qua inhoud en bedrijfsvoering vanuit Afval en Reiniging ontzettend veel worden bijgedragen. Een voorbeeld daarvan zijn de vrachtwagens waarmee nu gereden wordt. De financiële dekking van die duurzaamheidsdoelen betekent wel een zoektocht. Bij alle ambities zal men zich steeds moeten afvragen of wat gevraagd wordt aan de dienst ook mogelijk is, in relatie tot de basis op orde. Je moet het kunnen waarmaken. Die vraag staat steeds centraal. Het lid VAN PIJPEN wil inderdaad met een bredere blik naar die duurzaamheidsdoelen kijken. Toen zij een keer meereed op de wagen viel haar op hoeveel wagens door zo’n straat gaan.
Zij reed mee met het team Bijplaatsingen, maar je hebt ook het glas, het papier, het bedrijfsafval. De veegwagens zijn tegenwoordig meestal elektrisch. Er rijden zeer veel afvalwagens door de stad. Ook dat aspect speelt mee met de duurzaamheidsdoelstelling. Zij vraagt de wethouder daarmee rekening te houden. Wethouder PELS zegt dat toe. Hoe de gemeente zich verhoudt tot de opgave van verduurzaming staat overigens ook al in de brief die zij heeft toegezegd voor oktober. Het moet nog wel verder uitkristalliseren. Dat zoveel wagens door de stad rijden namens Afval en Reiniging komt voornamelijk door de troep die mensen maken, maar eventuele verbetermogelijkheden zullen zeker benut worden. Het lid NOORDZIJ constateert dat het dynamisch inzamelen momenteel on hold staat, en dat wordt verlengd. De beschikbare kerngegevens zijn er dus over een of twee jaar. Betekent dit dat de on hold nog met eenzelfde periode wordt verlengd, dus tot de gegevens beschikbaar zijn? Wethouder PELS antwoordt dat zij in Q4 bij de commissie terug wil komen met informatie over hoe verder te gaan met dynamisch inzamelen. Datagedreven werken is ook een leerproces. Naar verwachting zullen in de komende jaren steeds nieuwe bronnen van data ontdekt worden die ook toegevoegd kunnen worden. Met datagedreven werken zal men nog jaren bezig zijn, maar er moet nu een inhaalslag gemaakt worden.
Zij verwacht dat dit jaar de organisatie toe en geschikt is voor een beslissing over doorgaan of niet met dit project. Het lid NOORDZIJ herinnert eraan dat de kerngegevens een van de redenen waren waarom het nu niet lukte met het dynamisch inzamelen. Hij kan zich moeilijk voorstellen hoe je met dynamisch inzamelen door kan gaan zonder betrouwbare gegevens. Wethouder PELS antwoordt dat die weging nog gemaakt moet worden. Het gaat over verschillende bronnen van data. Een set data acht men nu onbetrouwbaar, maar er zijn ook andere sets van data die gebruikt worden voor de statische routes. Er wordt dan ook datagedreven gewerkt, want de ervaringen van de chauffeurs worden erbij betrokken. Maar ook de vulgraad wordt meegenomen. Er zijn dus bruikbare data. Nu moet worden uitgezocht welke onderdelen van het dynamisch inzamelen eventueel toegepast kunnen worden, met het oog op waar men als dienst naartoe wil groeien. Zij antwoordt het lid Havelaar dat zij de verduurzaming zal meenemen. Ook zal zij in de rapportage in Q4 terugkomen op de data, als het plan voorgelegd wordt.
17
Gemeente Amsterdam Raadscommissie voor Duurzaamheid en Circulaire economie
DC
Definitief Raadscommissieverslag, 22 september 2022
Op dit moment is er in de begroting geen norm opgenomen voor het ziekteverzuim. Vanuit de directie geldt overigens een norm van 8% voor het komende jaar. Dat lijkt een realistisch streven op basis van de huidige stand van zaken. Zij wil verder geen algemene beloftes doen, omdat eerst moet blijken dat de trend doorzet. Zij antwoordt het lid Koyuncu dat iedereen die vrachtwagenchauffeur wil worden bij de gemeente, van harte welkom is. Er staan bij de dienst vacatures open. Zonder inhuur zou het rooster momenteel niet vol komen. Het lid BURGERS wijst erop dat er nog niet geantwoord is op de vragen die hij stelde. In haar beantwoording van de schriftelijke vragen schetste de wethouder een waslijst van problemen die het afval ophalen zouden bemoeilijken. Maar horen die problemen niet bij een grote stad? Heeft de wethouder voldoende financiële middelen om al die problemen op te lossen? Het afvalprobleem is voor veel Amsterdammers en bezoekers van de stad een doorn in het oog. Het is een urgent probleem, maar die urgentie komt niet echt naar voren in de antwoorden van de wethouder. Klopt dat? Wethouder PELS antwoordt dat dit zeker niet klopt. Het is voor haar zeer urgent, zoals ze ook al in de raad heeft gezegd. Maar zij wil geen loze beloftes doen. Vorig jaar is geconstateerd dat het niet goed ging met deze dienst en dat die onder toezicht moet staan.
Het is niet logisch dat alles kort naar haar aantreden opgelost is. Zij ervaart de urgentie zeker, maar een cultuur verander je niet zomaar. Het aantal meldingen is wel gigantisch gedaald sinds het project on hold is gezet. Ook het aantal te volle containers is gigantisch gedaald sinds dat moment. In haar brief van oktober zullen ook de financiën aan de orde komen. Zij zal zich daarbij wel moeten houden aan de kaders van de begroting en het coalitieakkoord. Het lid LUST vraagt of de wethouder in haar geüpdatete plan van aanpak terugkomt op haar vraag om iets te zeggen over de aanbevelingen naar aanleiding van de ondertoezichtstelling. Wethouder PELS antwoordt dat zij in oktober met een brief zal komen over Afval en Reiniging, en de plannen die zij heeft naar aanleiding van het coalitieakkoord. In Q4 komt zij terug op het dynamisch inzamelen en de manier waarop daarbij naar de toekomst gekeken wordt. In Q1 van 2023 zal zij terugkomen op de stand van zaken met betrekking tot de ondertoezichtstelling en het verbeterplan. Daarbij zal de vraag van het lid Lust betrokken worden. Tweede termijn Het lid KREUGER vraagt of flexkrachten vaker of juist minder ziek zijn dan mensen die in vaste dienst staan, en dat in relatie tot datagedreven werken. Wethouder PELS antwoordt dat zij die relatie nu niet ziet.
Wel zal ze hiervoor oog houden, want het is een interessante vraag die gerelateerd kan worden aan de cultuur. De VOORZITTER concludeert dat het onderwerp voldoende besproken is. Duurzaamheid, Energietransitie en Circulaire Economie 4. RES Wind: Werkafspraken met de SARA en de eerstvolgende stappen in de Regionale Energiestrategie Windenergie (VN2022-028826) De VOORZITTER licht toe dat dit een onderwerp is van de TKN-lijst van de vorige commissievergadering. Het werd geagendeerd op verzoek van de leden Nijssen en Koyuncu.
18
Gemeente Amsterdam Raadscommissie voor Duurzaamheid en Circulaire economie
DC
Definitief Raadscommissieverslag, 22 september 2022
Het lid NIJSSEN memoreert de doelstelling voor Amsterdam dat er acht of negen windmolens in de haven komen, en acht of negen erbuiten. Hij signaleert een spagaat in het proces voor de komende jaren, dat onder meer met de SARA wordt vormgegeven. Enerzijds heb je de acht of negen windmolens in de haven en acht of negen erbuiten, en anderzijds is er een proces waarbij niet gesproken mag worden over die doelstelling. Hij vraagt hoe de wethouder deze spagaat ziet. Een windmolen mag volgens de brief geen onaanvaardbare schade aan natuur of gezondheid in een zoekgebied teweegbrengen. Op die manier kan een zoekgebied dus afvallen. Maar hoe verhoudt zich dat dan tot die ambities waarover dit proces eigenlijk niet mag gaan? Het lid KOYUNCU concludeert uit onder andere de verdriedubbeling van de windparken op zee dat het bewustzijn van nut en noodzaak van het opwekken van duurzame energie inmiddels ook aanwezig is in Den Haag. Is het dan geen tijd om na te denken of problematische onderdelen van de RES rond Amsterdam heroverwogen moeten worden? De ambitie kan intact blijven, maar wellicht is juist op een andere locatie veel meer steun voor de transitie. Het lid NADIF is blij dat er nu een representatief beeld is van wat speelt onder de bewoners. In de afgelopen vier jaar heeft zij gemerkt dat bepaalde groepen sterk de boventoon voerden.
Zij is benieuwd hoe het college de verdere samenwerking ziet met de verschillende bewonersgroepen, en hoe de raad betrokken daarbij betrokken kan worden. Het lid KOYUNCU vraagt onder welke omstandigheden het voor GroenLinks acceptabel zou kunnen zijn om, gezien de forse inzet op wind op zee, de meest omstreden onderdelen van de RES rond Amsterdam te heroverwegen. Misschien kan het op een andere locatie met veel meer steun, wat ten goede zou kunnen komen van de energietransitie. Het lid NADIF antwoordt dat vooral zoveel mogelijk duurzame energie ten goede komt van de energietransitie. Het lijkt er op dat het kabinet de klimaatdoelstellingen niet gaat halen. Men loopt flink achter, ook wat betreft het bijplaatsen van windturbines op zee. Er moet zoveel mogelijk gedaan worden. Er ligt een heel groot probleem. Er is een sessie geweest over energiearmoede en er zal nog veel meer over gesproken worden. De tijd is voorbij dat er gekozen kan worden. Men moet aan de slag gaan. Het lid KOYUNCU vraagt of de ambitie hoe dan ook blijft staan, dus onder alle omstandigheden. Het lid NADIF antwoordt dat er in de vorige periode tal van moties aangenomen zijn, om te kijken naar gezondheid, naar natuur etc. Al die dingen zullen dus meegenomen worden. Het is raad om nu te doen alsof dat niet zo is. Amsterdam moet verder met de klimaatdoelstellingen.
Het lid KREUGER wijst erop dat het college achterloopt ten opzichte van het Rijk, als het gaat om klimaatdoelstellingen. Dat is dus de pot verwijt de ketel… Daarnaast is er door de vorige wethouder gezegd dat de reden voor het aantal windturbines in Amsterdam was dat er op zee geen ruimte was. En nu zie je steeds dat meer ruimte op zee wordt gecreëerd. Houdt dat argument, ook van GroenLinks, dan nog stand? Het lid NADIF antwoordt dat de landelijke doelstellingen niet gehaald worden. Amsterdam moet alles op alles zetten om de klimaatdoelstellingen te halen. Zij is blij dat men in de vorige periode al begonnen is met de routekaart Klimaatneutraal. Daarbij was het niet alleen afhankelijk van wind op zee. Amsterdam moest verantwoordelijkheid nemen om ook energie te produceren. Amsterdam heeft daarbij ook een rol. Het lid KREUGER vraagt of het lid Nadif het niet met hem eens is dat een euro voor een windturbine op zee efficiënter is dan diezelfde euro uitgeven aan een
19
Gemeente Amsterdam Raadscommissie voor Duurzaamheid en Circulaire economie
DC
Definitief Raadscommissieverslag, 22 september 2022
windturbine in de haven, of bij IJburg. Om klimaatontwrichting tegen te gaan is het toch logischer om te investeren in een windturbine op zee? Het lid NADIF antwoordt dat het niet een kwestie is van of-of. Allebei moet. Deze discussie gaat al een paar jaar zo door. Elke commissie wordt hetzelfde debat gevoerd. In plaats daarvan moet men aan de slag gaan. Er is een klimaatcrisis. Het lid KREUGER antwoordt dat de reden voor deze zich herhalende discussie is dat mensen niet luisteren naar argumenten die worden ingebracht. Er zijn hier allemaal mensen van partijen die denken dat je gewoon binnen kunt lopen om dan een mening te geven, zo van ‘het is niet of-of, maar en-en’. Zijn eenvoudige vraag is of het klopt dat een geïnvesteerde euro voor een windturbine op zee efficiënter is dan een voor een windturbine op land. Als je een beperkt aantal euro’s hebt, ga je toch geen windturbine in de haven neerzetten? Dan doe je het op zee. Het lid NADIF herhaalt dat het geen kwestie van ‘of’ is, maar van ‘en’. Het moet allebei. Zij blijft wat betreft de klimaatdoelstellingen bij het standpunt van haar partij. Inspraak is heel erg belangrijk, maar het moet wel doorgaan. Het lid KREUGER vond de inspraak van de inspreker op dit punt heel erg goed, met name toen het ging over nut en noodzaak, en de doelstellingen die grotendeels zijn gehaald.
Zorgelijk is het dat de gemeente niet opschiet met het stellen van afwegingskaders. Bij zijn studie aan de universiteit heeft hij geleerd hoe je van tevoren zaken SMART moet formuleren. Je moet eerst je kader stellen en pas daarna je onderzoek doen. Maar het lijkt alsof die regels hier niet meer tellen. Eerst kijken wat je ongeveer wilt, en daarna de kaders stellen waarbinnen het moet passen. Dat is een methodologische fout. Waarom komt er geen antwoord op de vragen die Windalarm al heel vaak heeft gesteld? Eerst moeten de kaders worden vastgesteld, en dan kijken wat in die kaders past. Hoe ziet de wethouder dat? Het lid HEINHUIS vraagt wie de euro, die maar een keer uitgegeven kan worden, gaat uitgeven. Is dat de gemeente Amsterdam? Het lid KREUGER antwoordt dat het in dit geval de corporaties zijn die het gaan betalen. Maar toch blijft staan dat die windturbines, gezien de gestelde kaders en het geld dat verdiend kan worden, beter op zee gezet kunnen worden. Dat is efficiënter. Er gaat ook SDE-subsidie naartoe! Niet alleen een bank of een corporatie doen hierin investeringen, maar er gaat ook overheidssubsidie naartoe. Dan is dit toch onlogisch? Nederland geeft subsidie voor het plaatsen van windturbines op plekken waar ze het minst renderen. Het lid HEINHUIS hoort geen antwoord op haar vraag. Partijen kiezen ervoor om deze investering te doen.
Daar zijn ze toch vrij in? Die keuze is niet aan de gemeente. Die zorgt alleen voor de kaders. Het lid KREUGER ontkent dat de gemeente die kaders stelt. De gemeente gooit een doelstelling neer. Heeft mevrouw Heinhuis een afwegingskader gezien? Het lid HEINHUIS antwoordt dat de kaders waarop zij doelde gaan over het mogelijk maken dat er een vergunning wordt gegeven voor het neerzetten van een windturbine, op een veilige en gezonde manier waarbij de natuur niet teveel aangetast wordt. Daarover gaat de gemeente. Vervolgens is het aan de ontwikkelaar om te beoordelen of het een interessante businesscase oplevert. Dat is niet aan de heer Kreuger om te bepalen. Het lid KREUGER vindt dit de wereld op zijn kop. De kaders zijn juist aangepast. Als er in de voorheen vastgestelde kaders windturbines hadden moeten worden geplaatst, hadden er hooguit een paar bij het IJmeer kunnen staan. Maar er gold hier een 600 m-
20
Gemeente Amsterdam Raadscommissie voor Duurzaamheid en Circulaire economie
DC
Definitief Raadscommissieverslag, 22 september 2022
norm die het onmogelijk maakte om ook maar ergens een windturbine neer te zetten. Dan gaan allerlei mensen de kaders aanpassen. De kaders zijn er nog steeds niet. Mensen konden niet zomaar een windturbine aanvragen. De kaders zijn bewust opgerekt, en daarna kunnen mensen een vergunning aanvragen. Dat was eerst dus niet zo. Het lid KOYUNCU vraagt of de bedrijven de windturbines zouden realiseren als ze geen subsidie zouden krijgen. Is het dan geld van die bedrijven, of geld dat de maatschappij betaalt? Het lid KREUGER is het eens met het lid Koyuncu. Het lid HOFLAND bedankt het lid Kreuger voor zijn kwetsbare opstelling. Hij vraagt of die zich beseft dat 99% van de klimaatwetenschappers een gigantisch probleem schetst. Beseft hij zich dat dat het echte kader is waarin je leeft? En dat het dan logisch is dat je een ambitie hebt om dat probleem op te lossen? Of erkent het lid Kreuger dat klimaatprobleem niet? Het lid KREUGER vindt het onvoorstelbaar dat hij deze vraag krijgt. Hij staat hier niet namens het Forum voor Democratie. Hij ontkent helemaal niet dat CO 2 iets met de opwarming van de aarde doet. Het lid HOFLAND antwoordt dat hij het niet over Forum voor Democratie, maar over JA21 had. Zijn vraag was of het bij het gigantische klimaatprobleem hoort dat je ambities moet hebben. Anders kan je het niet oplossen.
Dat kan toch een kader zijn? Het lid KREUGER antwoordt dat je moet doen wat passend is bij je situatie. Dit probleem moet bekeken worden op wereldschaal. Het lid ALBERTS zou alle cruiseschepen in de wereld willen verbieden om nog één zeemijl af te leggen. En om te beginnen om ze in Amsterdam binnen te halen, want één zo’n schip staat voor ongelofelijk veel auto’s en ander verkeer. Helemaal aan het einde van de brief wordt gesproken over maatschappelijke participatie met andere stakeholders. Wat bedoelt de wethouder daarmee? Verder signaleert ze dat er in het begin twee klankbordgroepen waren, een voor natuur en een voor gezondheid. Het liep binnen die groepen niet van een leien dakje; een van klankbordgroepleden stapte zelfs op. Maar hoe verhoudt de SARA zich tot deze twee klankbordgroepen? Zitten daar precies dezelfde mensen in? Zij vraagt een toelichting. Verder zei de inspreker dat de SARA alleen mocht adviseren binnen de randvoorwaarde. Zij vraagt of die randvoorwaarde neerkomt op het niet-vastgestelde afwegingskader waarover ze mogen adviseren? Of is dit zoiets als wat Henry Ford ooit zei over de kleur van zijn geproduceerde auto’s: je mag alle kleuren noemen, zolang het maar zwart is! Dat is dus een inperking van de ruimte om advies te geven. Wordt de SARA ingeperkt of niet? Het lid BILGIN veronderstelt dat het standpunt van zijn fractie over windturbines bekend is.
Het kabinet heeft de windambities op zee drastisch verhoogd. Men wil nu 70 GW aan vermogen installeren in de Noordzee, wat neerkomt op 23.000 van de soort windturbines die Amsterdam binnen de eigen grenzen wil plaatsen. Die paar windturbines in Amsterdam zijn dus echt een druppel op gloeiende plaat. Waarom geeft Amsterdam zoveel geld uit aan onderzoeken, terwijl de gemeente zich in principe zou kunnen aansluiten bij het kabinet om bij te dragen aan de ambitie op zee? Dan krijg je veel meer energie voor je euro. Waarom moeten er per se windturbines komen op Amsterdams grondgebied? Die geven de Amsterdammers onnodig veel stress. Bovendien wordt er een te groot risico gecreëerd om in hoofdgroenstructuur te bouwen. Het lid HAVELAAR vraagt of de uitkomst van het onderzoek ook mag zijn dat de ambitie voor wind op land verminderd moet worden, en dat er bijvoorbeeld meer op zee gedaan wordt. Verder is zijn fractie het eens met de opmerkingen van JA21 over het
21
Gemeente Amsterdam Raadscommissie voor Duurzaamheid en Circulaire economie
DC
Definitief Raadscommissieverslag, 22 september 2022
kader. Daarin staat wat zijn fractie betreft niet alleen ‘geen gezondheidsschade’, maar vooral ook ‘geen overlast’. Hij vraagt de wethouder dat te bevestigen. Wethouder PELS antwoordt dat zij het een goed idee lijkt om nut en noodzaak op papier te zetten, zoals ook de inspreker vroeg. Er zijn sowieso stappen te zetten wat betreft communicatie. Minister Jetten is druk bezig met het opzetten van een brede campagne over de noodzaak van het halen van de klimaatdoelen. De afhankelijkheid van Rusland en het niet halen van de klimaatdoelen betekent nu ‘alle hens aan dek’. Dat is ook de inzet van dit college. Zij vond de oproep van JA21 om als college harder aan het werk te gaan mooi. Het is inderdaad tijd voor actie. De afweging waar mijnheer Nijssen op doelde, wordt nu breed in het hele land gemaakt. Dat is niet puur een Amsterdams probleem. Amsterdam moet ambitieus zijn en de ambities niet loslaten. Tegelijkertijd moet gekeken worden naar de onderzoeken en gewogen worden wat daaruit komt. Onaanvaardbare schade kan niet geaccepteerd worden. Om dat goed te kunnen kwalificeren, is een uitgebreid proces voor nodig. Het lid NIJSSEN is het eens over het objectief kunnen maken; je wilt dit vraagstuk inderdaad op die manier benaderen. Een paar weken geleden liet de wethouder in Het Parool weten dat de windmolens er gaan komen, ‘of de mensen het willen of niet’.
Dat geeft niet het idee dat het tot een objectieve beoordeling gaat komen. De windmolens komen er sowieso vanwege de urgentie van het klimaatprobleem. Maar kan de wethouder dan niet beter het hele proces in de prullenbak gooien, en de windmolens er gewoon neerzetten? Dat zou sneller zijn. Is de wethouder dat van plan? Wethouder PELS vraagt zich af waar dit citaat van haar vandaan komt. Zij neemt aan dat het uit de context is gerukt van een van de dingen die ze tegen het lid Nijssen heeft gezegd. Zij zou er nooit op deze manier over spreken. Zij wil de ambitie niet loslaten, maar tegelijkertijd open en eerlijk het onderzoek ingaan. Mocht daaruit blijken dat er in een gebied onaanvaardbare schade is, dan zal dat consequenties hebben voor dat zoekgebied. Er zal ruimte gezocht moeten worden in de reservegebieden. De ambitie aan de voorkant al loslaten kan helemaal niet, afgaande op waartoe het Rijk de gemeente oproept. Het is noodzakelijk dat de gemeente vasthoudt aan de ambitie, om later samen objectief vast te stellen of ze haalbaar zijn of niet in de aangewezen zoekgebieden. Het lid NIJSSEN vraagt of Amsterdam zich dan wel gaat conformeren aan de landelijke afstandsnorm die eind dit jaar verwacht wordt. Wethouder PELS antwoordt dat de minister wat betreft de normering eind van dit jaar niet zal halen. Haar prognose is dat het kan duren tot zomer volgend jaar.
Bij de afstandsnormen zal de minister vooral kijken naar geluidsnormen, slagschaduwen etc. Afstandsnormen komen niet als eerste. Het lid NIJSSEN herinnert aan de aangenomen Kamermotie van onder andere de VVD waarin wél wordt gevraagd om een keiharde afstandsnorm. Hij vraagt de minister daar nog eens op te wijzen. Wethouder PELS antwoordt dat de minister haar niet nodig heeft om hem te wijzen op Kamermoties. Zij antwoordt de GroenLinks-fracties dat veel actieve bewoners deel willen nemen in windenergie en in coöperaties die worden opgericht. De gesprekken daarover lopen. Zij ziet dat als een van de belangrijkste aandachtspunten in het programma Windenergie Amsterdam: hoe kunnen mensen straks deelnemen, eigenaar zijn, of ervoor zorgen dat de opbrengst zoveel mogelijk in Amsterdam landt? Er wordt hard gewerkt aan de uitwerking daarvan. Ondertussen voert zij gesprekken, zoals kort geleden bij het Energieontbijt. Zij antwoordt mevrouw Alberts dat ‘de maatschappelijke consultatie met andere stakeholders’ inderdaad een staaltje ambtelijke taal is. Er wordt mee bedoeld dat men breed in gesprek blijft. Ook met mensen die zich zorgen maken of tegenstander zijn van
22
Gemeente Amsterdam Raadscommissie voor Duurzaamheid en Circulaire economie
DC
Definitief Raadscommissieverslag, 22 september 2022
windenergie. Zo heeft zij meerdere keren met de bewoners gesproken bij de Noorder IJplas, die recent in participatiestaking gingen en waar het proces voorloopt op de PlanMER en het programma Windenergie. Daarbij zijn standpunten uitgewisseld en nut en noodzaak aan de orde kwamen. Ook ging het over het verdere proces. Het wordt voor veel mensen erg spannend en zij wil tegelijkertijd duidelijk en dicht bij hen zijn. Zij is beschikbaar voor het contact met alle groepen die willen praten. Een voorbeeld is een verzoek van een aantal leden dat uit de groep over gezondheid is gestapt om een gesprek, waar zij uiteraard op inging. Het lid ALBERTS ziet participatie als iets anders dan ‘in gesprek gaan’. Participatie heeft een resultaat, wat er niet per se hoeft te zijn na een gesprek. Zij vraagt dat toe te lichten. Wethouder PELS ziet veel uitkomsten bij die gesprekken. Bij het gesprek met de bewoners van de Noorder IJplas is over en weer meer begrip ontstaan. Het doel van zo’n gesprek is niet elkaar te overtuigen, maar om elkaar te horen en te luisteren naar zorgen die er zijn. Die kunnen daarna goed betrokken worden bij het proces. Zij is aanspreekbaar en gaat dus zelf langs bij de bewonersgroepen die het gesprek aan willen gaan. Maar ook wil ze duidelijk zijn. Eerst wordt de NRD gemaakt, een breed onderzoek waarbij de adviezen van de verschillende groepen worden meegenomen.
Er ligt een wettelijk kader en nu moet onderzoek gedaan worden naar wat het effect is van de verschillende adviezen die zij kreeg over de zoekgebieden. Dat zal een heel technisch onderzoek zijn. Zij zal zorgen voor een leesbare versie van de NRD, voor Amsterdam en voor de raad. Met de NRD in handen zal toegewerkt worden naar de PlanMER en het programma. Dan wordt dieper ingezoomd op de zoekgebieden en waar in die gebieden windmolens geplaatst zouden kunnen worden. De raad zal straks besluiten over dat programma, met de mogelijkheid amendementen in te dienen als men vindt dat het college het verkeerde kader hanteert. Nu zal eerst goed onderzoek gedaan worden naar de verschillende adviezen. De PlanMER en ook het programma zullen ter inzage gelegd worden. Ook de stadsdelen worden betrokken. Het participatiebeleid van Amsterdam zal netjes gevolgd worden, met daarbovenop nog het persoonlijke gesprek om te luisteren naar de zorgen van Amsterdammers rondom de zoekgebieden. Zij antwoordt mevrouw Alberts verder dat de SARA op zichzelf staat. De SARA mag zelf haar leden aanwijzen. De SARA heeft daarbij gezorgd voor een uitgebalanceerde samenstelling van alle geluiden uit de stad, zonder dat men het met elkaar eens hoeft te worden. Juist om dit laatste is met de SARA besloten om nut en noodzaak niet daar te bespreken.
Er komen veel producten aan waarop zij de focus wil leggen met de SARA. Een voorbeeld is de NRD, waarbij de SARA een rol zal krijgen om te adviseren. Ook zal het gaan om de PlanMER en het programma. Zij is daarnaast dus bereid om elk gesprek met elke inwoner te voeren, ook als het gaat om zaken die met de SARA besproken worden. De VOORZITTER concludeert dat het onderwerp voldoende is besproken. Hij schorst de vergadering van 11.42-11.45 uur. 5. Kennisnemen van de raadsinformatiebrief inzake stand van zaken energiebesparing voor de Aanpak energiearmoede Nr. VN2022-029320 De VOORZITTER merkt op dat het onderwerp is geagendeerd door het lid Heinhuis vanwege de urgentie van de problematiek. Het lid HEINHUIS hoopt dat de Amsterdammers zich met de gepresenteerde begroting een beetje comfortabeler gaan voelen, maar dat neemt niet weg dat mensen die in tochtige, slechte woningen wonen in de problemen kunnen komen. Uit de inzet blijkt dat het college dezelfde urgentie voelt als de raad. Het is nuttig te bekijken welke maatregelen voortgezet zouden moeten worden, en welke niet. Het ‘energiezuinig gedrag’
23
Gemeente Amsterdam Raadscommissie voor Duurzaamheid en Circulaire economie
DC
Definitief Raadscommissieverslag, 22 september 2022
uit de brief klinkt mooi, maar ook voor deze energiecrisis waren er Amsterdammers die elke winter een energiecrisis beleefden. Ze trokken iedere winter hun winterjas in de woonkamer aan, omdat het anders te koud was. Die mensen weten hoe ze zuinig om moeten springen met energie, omdat ze dat al jarenlang doen. Een van hen was bij de expertmeeting. Die mevrouw leefde in de winter vaak in haar keuken zodat ze na het koken, waarbij de oven had aangestaan, wat verwarming voelde van die oven. Het is goed je te beseffen dat die groep Amsterdammers er is. Die mensen zijn niet geholpen met de suggestie om een timer naast de douche te zetten. Ze hebben meer nodig. Daarom kijkt haar fractie uit naar het Isolatieoffensief. Het lid NIJSSEN vindt het goed dat de PvdA zoveel urgentie geeft aan dit onderwerp. In de aanpak gaat het om twee dingen. Het gaat in de eerste plaats over de komende winter, met isolatiestrips etc. In de tweede plaats is het Isolatieoffensief de manier om energiearmoede op de lange termijn aan te pakken. Is mevrouw Heinhuis dat met haar eens? Het lid HEINHUIS is het daar helemaal mee eens. Er zijn hard maatregelen nodig voor de korte termijn, en op lange termijn gaat het om de verduurzaming van de huizen, zeker als het gaat om sociale huurwoningen met slechte energielabels. Dat moet voor de lange termijn prioriteit krijgen.
Het lid NIJSSEN vraagt of de PvdA-fractie van mening is dat het college voldoende doet om echt tot een Isolatieoffensief te komen. Het lid HEINHUIS wijst erop dat er nog geen concrete uitwerking ligt van het Isolatieoffensief. Hoe kan de VVD dan met allerlei oordelen komen? In de reactie op de begroting staat dat volgens de VVD meer geld naar het Isolatieoffensief moet. Zij vraagt waar dat geld dan precies aan besteed zou moeten worden. Hoe ziet de uitwerking eruit in de ogen van de VVD? Zijzelf hoopt op een heel zorgvuldige uitwerking van de plannen, juist omdat het zo’n belangrijk onderwerp is. Het lid NIJSSEN wil waken voor een soort ‘rebranding’. Er wordt al jaren gesproken over meer isoleren, en nu heet het dan een ‘Isolatieoffensief’, zonder dat er veel is veranderd. Er moet echt iets gedaan worden. Het lid HEINHUIS constateert dat de VVD-fractie niet ingaat op haar opmerking. De VVD heeft al oordelen over het Isolatieoffensief voordat er een uitwerkingsvoorstel ligt. Zijzelf kent het voorstel nog niet en kan er dus geen oordeel over vellen. Zij kijkt met grote belangstelling uit naar oktober, wanneer een uitwerking verwacht kan worden. In de commissie gisteren werd juist heel weinig naar het Rijk verwezen.
Het ging over wat men in Amsterdam kan doen met de private verhuurders en de corporaties om huurders de winter door te helpen, en ervoor te zorgen dat op de langere termijn hun woning wordt verduurzaamd. Hoe ziet de VVD het Isolatieoffensief voor zich? Over welke informatie beschikt de VVD die de rest van de raad nog niet heeft? Voor haar fractie is het van groot belang dat deze regelingen vooral de meest kwetsbare Amsterdammers bereiken. Zij leest in de brief dat het college daar ook op inzet. Zij vraag wat nog meer gedaan kan worden om echt iedereen te bereiken. Het blijft nog steeds moeilijk om ervoor te zorgen dat alle beschikbare mooie regelingen echt bij iedereen terechtkomen. Eerder is al gesproken over de mogelijkheid om meer informatie te geven over het onderwerp in de buurthuizen. Het moet zo laagdrempelig mogelijk. Het lid NIJSSEN merkt op dat er voor de energieadviseurs een nieuwe aanbesteding gedaan wordt. Die komt pas in mei volgend jaar en moet 24.000 huishoudens moeten bereiken. Dat is dus na komende winter. In hoeverre wordt dan nu nog energieadvies gegeven? Verder is het Isolatieoffensief dé manier om energiearmoede aan te pakken. Tot 2030 is er 700 miljoen euro nodig en het college heeft 32 miljoen euro vrijgemaakt.
24
Gemeente Amsterdam Raadscommissie voor Duurzaamheid en Circulaire economie
DC
Definitief Raadscommissieverslag, 22 september 2022
Het lid HEINHUIS vraagt wie volgens de VVD die 700 miljoen euro, die nodig is om alle huizen beter te isoleren, moet betalen. Het lid NIJSSEN wijst erop dat de PvdA het heel belangrijk vindt dat dit aangepakt wordt. Dan moet die partij toch niet aan de VVD vragen hoe het betaald moet worden? Hij kan er suggesties voor doen, maar de PvdA moet tegen het eigen college zeggen dat 32 miljoen euro veel te weinig is. Het lid HEINHUIS heeft nog steeds geen onderbouwing gekregen waarom die 32 miljoen euro te weinig is. Het gaat over verduurzaming van huizen. Bij uitstek de huiseigenaren, private verhuurders of corporaties, zijn aan zet om dit aan te pakken. De gemeente heeft de rol van aanjager, kan partijen bij elkaar brengen en kan gezamenlijke inkoop faciliteren. Maar niet voor elk huis in Amsterdam de isolatiekosten voor haar rekening nemen. Het zou ook niet passen bij de taken die de gemeente heeft. Het lid NIJSSEN benadrukt dat in de eigen stukken van de coalitieonderhandelingen staat dat als de gemeente 10% wil financieren van de te isoleren huizen voor 2030, er 700 miljoen euro nodig is. Dat heeft hij niet bedacht. Als je dus 32 miljoen vrijmaakt terwijl 700 miljoen euro nodig is, dan heb je een gat. Hij zou daar als PvdA erg onrustig van worden. Het lijkt hemzelf een taak van de gemeente om de corporaties te helpen, onder andere met financiële middelen.
Er moet daarvoor meer geld vrijgemaakt worden. De gemeente Alkmaar heeft bijna 90 miljoen euro van de BNG gekregen om panden in de stad te isoleren. Het is dus mogelijk. Een dualistische PvdA zou de wethouder vragen naar Alkmaar te gaan om te vragen hoe men het deed. Het lid HEINHUIS heeft steeds gevraagd naar een onderbouwing. Waarom is 32 miljoen euro niet genoeg om in de komende vier jaar alles op alles te zetten om de huizen te isoleren? Dat bedrag is niet voldoende voor alles, maar de gemeente gaat ook niet alles uit eigen zak betalen. Graag hoort ze bij een volgende gelegenheid die onderbouwing. Het lid NIJSSEN antwoordt dat uit de eigen stukken van de coalitie naar voren komt dat er 700 miljoen euro nodig is, wil de gemeente een financierende rol wil pakken richting de corporaties. Dat is 10% van het benodigde bedrag. Als je het over de komende vier jaar hebt, zou je 700 miljoen min 32 miljoen euro moeten doen. Dat bedrag zou dan nodig zijn in de volgende collegeperiode. Dat is de onderbouwing. Of wil de PvdA ervoor kiezen om een aantal kwetsbare wijken waar isolatie hard nodig is te gaan doen, en de rest niet? Hij wil er graag open over spreken. Hoe moet dit gedaan worden? Het lid HENDRIKS vindt het goed dat het college werk maakt van energiebesparing, met de steun gericht op huishoudens waar dat het hardst nodig is.
Zijn fractie hoort echter geluiden van studenten die het ook hard nodig hebben. Krijgen studenten deze energieadviezen ook? En zo niet, waarom dan niet? Kan er voor gezorgd worden dat het alsnog gebeurt? Veel andere Amsterdammers die buiten deze scope vallen, willen ook werk maken van deze energiebesparing, maar weten niet hoe. Volt doet de suggestie om een dasboard op te zetten waar per gebied, woningtype en bouwperiode tips staan over energiebesparingsmogelijkheden. Dan kunnen bewoners er zelf gericht mee aan de slag. Op die manier kan je ook synergie creëren bij het aanvragen van subsidies voor maatregelen in het dashboard. De drempel wordt dan steeds lager. Het wordt ook mogelijk de informatie in diverse talen aan te bieden. Ziet de wethouder dat als een mooie oplossing om het Isolatieoffensief te versnellen? Is de wethouder bereid ermee aan de slag te gaan? In de expertsessie energiecrisis van 13 september kwam naar voren dat het voor bewoners lastig is hun huizen te verduurzamen. Ze lopen aan tegen ingewikkelde subsidieprocedures. Dat is zeer onwenselijk. Zijn fractie wil dat er snel meters worden gemaakt in de verduurzaming. Wil je Amsterdammers helpen met subsidie, dan moet ook gezorgd worden dat ze er gebruik van kunnen maken. Heeft de wethouder dat op de
25
Gemeente Amsterdam Raadscommissie voor Duurzaamheid en Circulaire economie
DC
Definitief Raadscommissieverslag, 22 september 2022
radar staan? Wordt er momenteel gewerkt aan een versimpeling van de subsidieprocedures in het kader van het Isolatieoffensief? Kan de wethouder schriftelijk laten weten om welke subsidies het gaat? Worden deze versimpelingen in samenwerking met Amsterdammers vormgegeven? Het lid HAVELAAR hoorde gisteren van zijn buddy en kreeg via zijn financieel beheerder de mededeling dat zijn energieprijs van 130 naar 274 euro per maand ging. Hij vroeg zich toen af of er misschien mogelijkheden zijn om bijvoorbeeld via bijstandsbeheer.nl of de buddy’s van de Regenbooggroep, of nog andere vrijwilligersorganisaties, deze groep makkelijk en gericht bereikt kan worden. Verder vraagt hij of er bij het RegionaalEnergieloket, waar hij enige tijd geleden voor die buddy een cadeaubon heeft gehaald van 70 euro voor ledlampen, nog ruimte is om bijvoorbeeld adressen die dit jaar al iets gedaan hebben opnieuw een aanvraag te laten doen. Het lid NADIF is heel blij met het opschalen van de FIXbrigade. Het is belangrijk dat er een centraal punt is waar informatie te vinden is, in plaats van alle verschillende websites. Je ziet ook op Facebookgroepen, WhatsApp-groepen, Twitter of Instagram allerlei adviezen verschijnen, maar een centraal punt is veel beter.
Tegelijkertijd moet de brandweer mee kunnen kijken, omdat van die kant zorgen worden geuit over de brandveiligheid van de verschillende adviezen die worden gegeven. Ook Stichting !WOON heeft zich daarover uitgesproken. Bij de begroting op Prinsjesdag is extra geld aangekondigd. Amsterdam heeft veel inwoners, en 25-30% van de economische activiteit is in deze gemeente gehuisvest. Dat staat niet in verhouding tot het aandeel dat Amsterdam van het Rijk krijgt. Hoe kijkt het college daarnaar? Kan daarover niet verder gepraat worden met het kabinet, zodat de lasten verlaagd kunnen worden van de mensen die het het zwaarste hebben in de stad? Het lid KREUGER vindt het goed dat steeds vaker gesproken wordt over het isoleren van huizen, iets waar JA21 en de Partij voor de Dieren al in een veel eerder stadium voor pleitten. Nu is het te laat en te weinig. Het lid HEINHUIS waardeert de inzet van JA21 op dit onderwerp, maar wijst er tegelijkertijd op dat ook in de vorige periode er aanzienlijke middelen voor dit doel zijn vrijgemaakt. Het lid KREUGER antwoordt dat het in de vorige periode ging om 10 miljoen euro op een begroting van 6 miljard euro. Dat is niet heel veel. Als je alle huizen van enkel naar dubbelglas wilt laten gaan, zit je al op 300-400 miljoen euro. Dan is 10 miljoen euro een fooitje.
Zijn grote kritiek op het programma Aardgasvrij is dat daarvoor middelen werden vrijgemaakt om onrendabele toppen te dekken. Dat hoefde in principe niet voor de revolverende gedeeltes. Revolverend zijn juist de isolatiemaatregelen. Zijn suggestie is om vreemd vermogen aan te trekken voor het op gang krijgen van de isolatie. Als je dan een lening afspreekt met een langere looptijd, kunnen die mensen al vanaf het eerste moment geld besparen. Daarover heeft hij in 2019 al eens bij de begroting een motie ingediend. Het lid HOFLAND wijst erop dat er bakken met geld beschikbaar zijn. 32 miljoen euro uit het coalitieakkoord, bakken geld van het Rijk via de Regeling Reductie Energieverbruik Woningen, en bakken met geld van de woningcorporaties. Het is goed dat de wethouder heeft gezegd dat ze in de boeken van de corporaties wil kijken, hoe daar sneller isolatie uitgehaald kan worden. Amsterdammers willen ook isolatie. Bij de expertsessie sprak iemand over de cadeaubonnenactie die ervoor zorgde dat 187.000 mensen op de site kwamen, 8000 huishoudens daadwerkelijk maatregelen gingen nemen. Voor 38% ging het om minima en voor het overgrote deel van de rest om middeninkomens, dus precies de groepen die je hierbij wilt bereiken. Het ging dus om gerealiseerde isolatie, nog voor deze winter. Dat is de manier om het te doen.
Het maakt dat Amsterdammers die op zo’n site komen, zien dat het een heel goede investering is. Ze gaan dan niet alleen hun cadeaubon verzilveren, maar doen nog veel meer omdat het
26
Gemeente Amsterdam Raadscommissie voor Duurzaamheid en Circulaire economie
DC
Definitief Raadscommissieverslag, 22 september 2022
financieel slim is. Hij roept daarom op om die cadeaubonnenactie nieuw leven in te blazen. Er is nog 5,9 miljoen euro voor 2021. Met die cadeaubonnen kunnen mensen zelf aan de slag gaan. Het lid KROM is blij dat isolatie eindelijk terug te vinden is in het coalitieakkoord. Zij sluit zich aan bij de vraag van Volt over het versimpelen van subsidies en bij de heer Hofland voor wat betreft het verlengen van de cadeaubonnenactie. Haar fractie heeft wel zorgen over de term ‘middellange termijn’, zoals die staat in de raadsbrief. Wat betekent dat precies? Wanneer gaat men echt aan de slag? Nog voor de komende winter? En wat gaat er dan precies gebeuren? Is het plan om in kwetsbare wijken te beginnen? Zij hoopt dat de gemeente de regie bij het Isolatieoffensief in handen gaat nemen en eventueel topdown wijken aan gaat wijzen. Is dat het juiste spoor? Het lid ALBERTS kreeg als huurder net van Ymere de brief met besparingstips. Ymere adviseert om de kachel op 15 graden te zetten als je niet thuis bent en om een uur voor het naar bed gaan de verwarming laag te zetten. Douchen mag maximaal vijf minuten en je moet geen gordijnen voor de verwarming hangen. Na lezing van deze tips dacht zij dat mensen dit al lang zo doen. Bij de expertmeeting bleek dat de FIXbrigade ook dit soort adviezen geeft. Vaak gaat die ook nog verder.
Zij vraagt of de FIXbrigade nu in alle stadsdelen aan de slag gaat. Het lid BILGIN krijgt de indruk dat het hierbij alleen om isolatie gaat. Een deel van de woningen die slecht geïsoleerd zijn, kan echter niet geïsoleerd worden. Daarbij denkt hij aan een paar gebouwen in de Wildemanbuurt, waar het wellicht richting sloopnieuwbouw gaat. Dan is het niet handig om net tevoren het huis te isoleren. Het isolatieproject is daar even op pauze gezet. Hij vraagt te kijken naar de huizen in Amsterdam die niet gebaat zijn bij het Isolatieoffensief. Wat gaat de wethouder daaraan doen? Komt er snel duidelijkheid of op korte termijn sloopnieuwbouw plaatsvindt? En zo niet, kunnen die gebouwen en wijken dan snel meegenomen worden? Wethouder PELS had een gesprek met iemand van Red Amsterdam Noord, die liever dan van energiearmoede zou spreken van isolatiearmoede. De mensen die zij sprak zijn al vergaand energie aan het besparen en hebben weinig aan die tips. Hun huis voldoet gewoon niet. Helaas geldt dit voor veel inwoners van Amsterdam. Dit mag echter niet beletten dat de tips voor besparing wijd verspreid worden. Soms lijken tips voor energiezuinig gedrag, waarover de PvdA-fractie sprak, een beetje tegenstrijdig qua gevoel. Een tip om energiezuinig de winter door te komen is dat je bij het stoken óók moet ventileren.
Mensen zijn vaak bang om warmte te verliezen en doen alle ramen en kieren dicht, waardoor uiteindelijk veel vocht binnen het huis blijft en het verwarmen moeilijker wordt. Daardoor hebben ze uiteindelijk meer energie nodig om hun woning te verwarmen. Door dit soort redenen vindt zij het belangrijk om deze tips te blijven geven. Er moet aandacht gevraagd worden voor goede ventilatie. Het is zorgelijk als mensen deze winter de verwarming laag of uit gaat zetten en niet ventileren, wat in het komend jaar mogelijk zal leiden tot een toename van schimmel in de woningen. Hierover wordt al gesproken binnen haar portefeuille. Voorlichting over energiezuinig gedrag blijft belangrijk. Uniek voor deze campagne is de keuze om huisaan-huis aan te bellen. Voor dat begint zal er een kick-off meeting zijn met belangrijker mensen uit de buurt, bijvoorbeeld van de buurtteams. Die mensen zullen worden gevraagd om de tips, maar ook dat mensen van de gemeente langs komen, te verspreiden. Daarnaast werkt het college aan verschillende scenario’s voor deze winter, afhankelijk van de verwachte vraag, wat er gaat gebeuren bij mensen, wat de gemeente misschien nog meer kan doen. Daarbij zal ook de communicatie betrokken worden zoals mevrouw Nadif aandroeg.
Hoe kan breed, op een simpele manier en in verschillende talen over de tips en subsidiemogelijkheden gecommuniceerd worden? Mogelijk kan dat verder verbeterd worden. De wijze waarop het college om wil gaan met isolatie bestaat uit drie delen. De eerste prioriteit hebben de meest kwetsbare groepen. Daarop wil zij inzetten. Zij wil in dat verband iets doen wat meteen uitgevoerd kan worden. Vandaar de Aanpak
27
Gemeente Amsterdam Raadscommissie voor Duurzaamheid en Circulaire economie
DC
Definitief Raadscommissieverslag, 22 september 2022
energiearmoede. Eind oktober begint men met de huis-aan-huisaanpak. Naar verwachting zullen er voor mei volgend jaar 24.000 huishoudens zijn bezocht. De aanpak moet namelijk concreet zijn en nog deze winter uitgevoerd kunnen worden. Een tweede slag wordt geslagen in de brief van oktober, waarbij het gaat over de komende jaren. In ieder geval de komende twee jaar. Wat kan de gemeente allemaal doen? Zij antwoordt de JA21-fractie dat zij in de brief terug zal komen op de samenwerking met het Warmtefonds. Er is namelijk veel vreemd vermogen beschikbaar via het Warmtefonds, tegen aantrekkelijk tarieven. Zij zal in de brief terugkomen op de vraag wat met Amsterdamse middelen gedaan kan worden om het lenen daar te vergemakkelijken, bijvoorbeeld door naar het rentepercentage te kijken voor verschillende groepen. Zij antwoordt de Volt-fractie dat men ook druk aan de slag zal gaan met het ontzorgen. Het is nu inderdaad ingewikkeld met het aanvragen van subsidies en bestuderen van regelingen. Vooral de rijksregelingen vond zijzelf ingewikkeld. De Amsterdamse lening was betrekkelijk simpel aan te vragen, maar er zijn nog steeds verbetermogelijkheden. Vooral met taal kan nog een slag geslagen worden. Het tweede deel is dus de brief in oktober. Het derde deel van het Isolatieoffensief is voor de langere termijn.
De 30.000 corporatiewoningen die moeten worden geïsoleerd en verduurzaamd, zullen over twee jaar nog niet verduurzaamd zijn. In dat derde deel wordt samen met de corporaties, particuliere verhuurders en andere eigenaren bekeken hoe je kan komen tot een volledig geïsoleerde stad. Minister De Jonge heeft daarover afspraken gemaakt met de corporaties. In 2028 moeten ze de EFG-labels in kwaliteit omhoog gebracht hebben. Daarvoor hebben ze in principe genoeg middelen door het schrappen van de verhuurderheffing. De gemeente gaat kijken hoe met die 32 miljoen euro geholpen kan worden te versnellen. Er moet met de corporaties een diepgaande analyse gemaakt worden over de vraag waarom het niet lukt de labelstappen te maken. Zij heeft de indruk dat zowel de corporaties als de gemeente zich bewust zijn van de urgentie van het dossier. Het misverstand zoals zij dat benoemde in Het Parool is meteen erna de wereld uitgeholpen. Die dag heeft zij nog contact gehad met de AFWC. Het was echt een misverstand, want er wordt al jaren gesproken met de corporaties over isoleren. Voor de zomer was er een soort kick-offgesprek hierover. Zij antwoordt de Volt-fractie dat de focus nu vooral ligt op kwetsbare wijken, waar natuurlijk ook studenten kunnen wonen. Als dat zo is, worden ze meegenomen in de huisaan-huisaanpak.
Het is belangrijk om de communicatiemiddelen nog breder te verspreiden, zoals het RegionaalEnergieloket of Zet ook de knop om! Zij zou graag hebben dat het mogelijk is om per buurt en per type huis weer te geven wat de beste maatregelen zijn. Dat inzicht is er niet. Dat is een breed probleem in Nederland dat ook speelde bij de aanpak van de aardgasvrije wijken. Vanuit TNO doet men nu onderzoek naar de contingentenaanpak, waarbij niet alleen naar wijk, maar ook naar type woning gekeken wordt. Daarvoor zijn nog wel heel veel data nodig. Het college zal de ontwikkelingen op dit punt strak in de gaten houden. Zij antwoordt de D66-fractie dat de vouchers in Amsterdam helemaal volgelopen zijn. Ook de middelen die daarvoor beschikbaar waren zijn volledig benut. In overleg met het Rijk is gekozen om die nu niet in de Aanpak energiearmoede te betrekken vanwege de diversiteit aan doelgroepen. Wat betreft de meest kwetsbare mensen is het een nogal ongericht instrument. Er is daarom in deze brief voor die mensen voor de huis-aanhuisaanpak gekozen. Het lid HOFLAND brengt onder de aandacht dat met deze methode een heel grote groep minima bereikt werd, terwijl tegelijkertijd consensus bestond dat het moeilijk is om die goed te bereiken. Deze methode zou een concrete vooruitgang betekenen, nog voor deze winter.
Zou het kunnen dat men in oktober alsnog zegt dat op deze manier mensen bijgestaan wordt? Wethouder PELS antwoordt dat zij er zeker naar zal kijken. Samen met het Rijk wordt de effectiviteit onder de loep genomen, waarbij de opbrengst van de expertmeeting
28
Gemeente Amsterdam Raadscommissie voor Duurzaamheid en Circulaire economie
DC
Definitief Raadscommissieverslag, 22 september 2022
betrokken zal worden. In de brief mogen voor deze winter maatregelen verwacht worden voor andere groepen dan die nu worden geholpen met de Energiearmoede aanpak. Het lid HOFLAND wijst erop dat dit behalve uit een armoedeprobleem, ook voortkomt uit het klimaatprobleem. Er is nu veel urgentie en het zou zonde zijn als middelen die bedoeld zijn om te isoleren dit jaar blijven liggen. Vandaar de oproep van zijn fractie. Wethouder PELS antwoordt dat de middelen die hiervoor gekregen zijn zeker niet zullen blijven liggen. Het bedrag is inmiddels besteed. Zij zal in oktober ingaan op wat gedaan kan worden voor de breedte van Amsterdam, dus wat voor de verschillende groepen nog deze winter gerealiseerd kan worden. En na deze winter is het niet voorbij. Amsterdam zal alles moeten doen, zowel bij het opwekken van energie en de energiebesparing, om ervoor te zorgen dat het de mensen zo makkelijk mogelijk gemaakt wordt. Ze moeten ontzorgd worden om bij te kunnen dragen aan het terugdringen van de CO2-uitstoot. Zij antwoordt de SP-fractie dat de FIXbrigade helaas niet in de hele stad aan de slag kan. Er moet vanwege de capaciteit gekeken worden waar de nood het hoogst is. De FIXbrigades worden uitgebreid naar Nieuw-West en Noord. Verder zijn er vanuit Stichting !WOON energiecoaches beschikbaar voor de hele stad.
Tweede termijn Het lid HENDRIKS vraagt of TNO de data aan het verzamelen is over de huizen die nodig zijn. Verder vraagt hij waarom studenten alleen meegenomen worden in gebiedsgerichte aanpakken, terwijl andere groepen wel specifiek worden benaderd. Wethouder PELS bevestigt dat TNO data aan het verzamelen is voor de contingentenaanpak. Het zal nog even duren voordat er genoeg inzicht is, want het gaat over bouwjaar, type woning, de buurt etc. Het wordt nu buurt voor buurt aangepakt. Als daar studenten wonen, worden ze geholpen. De energieaanpak is gericht op de meest kwetsbare groepen in de buurten. Er zijn geen andere regelingen uitgezet voor andere doelgroepen. Wel lopen er al algemene regelingen. Mogelijk zijn er veel studenten die zich zorgen maken over wat ze zelf kunnen doen, omdat ze vaak huurder zijn in een groter complex. Daarvoor zal zij zeker oog hebben. De VOORZITTER concludeert dat het onderwerp voldoende is behandeld. Sluiting De VOORZITTER sluit de vergadering om 12.33 uur.
29