Document · PDF

Definitief verslag AZ 18-03-2021

Raadscommissie Algemene Zaken 18 maart 2021, gemeente Amsterdam12.281 woorden

Open het PDF bij de gemeente ↗Naar de vergadering →

Tekst van het document

Uit het bestand gehaald, zonder opmaak, tabellen en afbeeldingen · deel 1 van 2

Gemeente Amsterdam Raadscommissie voor Algemene Zaken, Openbare Orde en Veiligheid, Juridische Zaken, Communicatie, Raadsaangelegenheden, Preventie Jeugdcriminaliteit, Vluchtelingen en Ongedocumenteerden, Handhaving en Toezicht

Raadscommissieverslag, 18 maart 2021

Vergadering Openbare vergadering van de Raadscommissie Algemene Zaken Vergaderdatum Donderdag 18 maart 2021 van 13.30 tot 17.50 uur in de raadszaal Verslag vastgesteld op: Donderdag 8 april 2021

Voorzitter: de heer Vroege Portefeuillehouders: burgemeester Halsema en wethouder Groot Wassink Commissiegriffier: de heer Willems Verslaglegging: mevrouw Van de Belt (Notuleerservice Nederland) Aanwezige commissieleden: de heer Blom (GroenLinks), de heer Boomsma (CDA), de heer Boutkan (PvdA), de heer Ernsting (GroenLinks), de heer Flentge (SP), de heer Van den Heuvel (ChristenUnie), de heer Hofland (D66) ,de heer Khan (DENK), de heer Kreuger (JA21), de heer Van Lammeren (PvdD), mevrouw Poot (VVD), mevrouw La Rose (PvdA), de heer Van Schijndel (Forum voor Democratie), de heer Veldhuyzen (BIJ1) en de heer Wijnants (VVD) Afwezige commissieleden: mevrouw A.L. Bakker (PvdD), de heer N.T.

Bakker (SP), mevrouw Bloemberg (PvdD), mevrouw Bosman (D66), de heer Van Dantzig (D66), mevrouw De Grave (VVD), de heer Ceder (ChristenUnie), de heer Groen (GroenLinks), mevrouw Grooten (GroenLinks), de heer Hammelburg (D66), mevrouw Kiliç (DENK), mevrouw Kuiper (ChristenUnie), de heer Mbarki (PvdA), mevrouw Nanninga (JA21), de heer Olsen (ChristenUnie), mevrouw Roosma (GroenLinks), mevrouw Van Soest (PvdO), de heer Torn (VVD), duoraadslid Verkerke (BIJ1) en de heer Yilmaz (DENK) Overige aanwezigen: de heer Beekhoven (Beekhoven Bikes Vuurwerk), de heer De Boer (voorzitter bewonersplatform Vogelbuurt/IJplein), de heer Boer (Amsterdamse Klimaatcoalitie), de heer Brantjes (voorzitter bewonersplatform HartvoordeKbuurt), mevrouw Jadnanansing (stadsdeelvoorzitter Zuidoost), de heer Klarenbeek (Klarenbeek Vuurwerk), de heer Köhler (voorzitter VuurwerkCheck), de heer Van Lieshout (brandweercommandant), de heer Paauw (hoofdcommissaris politie)

Algemeen, 1 a. Opening De VOORZITTER opent de vergadering om 13.30 uur en heet iedereen welkom. Er is een quorum. b. Mededelingen Burgemeester HALSEMA meldt dat in Amsterdam 75,5% van de inwoners is wezen stemmen, de op een na hoogste opkomst sinds 1985 en dat verdient veel waardering en helemaal voor alle vrijwilligers die het stemmen mogelijk hebben gemaakt. Ze feliciteert alle partijen die gisteravond winst hebben geboekt van harte en in het bijzonder de Amsterdamse raadsleden die een zetel hebben bemachtigd. De VOORZITTER gaat ervanuit dat iedereen inmiddels weet hoe het digitaal vergaderen verloopt en hij vraagt aandacht voor het verzoek om de achtergrond te blurren of de verstrekte achtergrond met drie kruisen te gebruiken.

Definitief Raadscommissieverslag, 18 maart 2021

Er is een succesvolle expertmeeting rond het masterplan Zuidoost op 2 maart geweest ter voorbereiding op de inhoudelijke discussie vandaag. De expertmeeting is nog steeds online terug te kijken. Voorts staat er een werkbezoek gepland aan de brandweer in mei of juni of eerder bij versoepeling van de Covid-maatregelen. De heer FLENTGE deelt mee dat hij de vergadering goed wil volgen maar hij kampt met een dubbelfunctie als oppas wat het er niet gemakkelijker op maakt. c. Vaststellen agenda De actualiteit van de heer Veldhuyzen wordt toegelaten. De punten 4 en 5 worden afgevoerd net als agendapunt 12 om deze op een later moment te bespreken. De agenda wordt vastgesteld. d. Conceptverslag van de openbare raadscommissie Algemene Zaken d.d. 18 februari 2021 Het verslag van de openbare raadscommissie Algemene Zaken van 18 februari jl. wordt ongewijzigd vastgesteld. e. Termijnagenda Er zijn geen opmerkingen bij de termijnagenda. f. Tkn-stukken De heer VAN LAMMEREN verzoekt tkn-stuk 6, Raadsbrief inzake achtergrond en afwegingen die meespelen bij de inzet van politiepaarden en surveillancehonden te agenderen. De heer VELDHUYZEN agendeert graag tkn-stuk 3, Ongedocumenteerden in Amsterdam en Nederland en 17, Kennisneming nadere toelichting over afspraken om slapende dak- en thuislozen niet te beboeten.

De heer BOOMSMA agendeert graag tkn-stuk 14, Kennisnemen van de raadsbrief Openbaarheid. De heer VAN DEN HEUVEL agendeert eveneens graag tkn-stuk 3 maar dan gevoegd met tkn-stuk 19, Uitwerking van het initiatiefvoorstel ‘Basisvoorzieningen ongedocumenteerde Amsterdamse Jongeren’. Conform besloten. g. Ingekomen stukken stadsdeelcommissies Er zijn geen stukken ingekomen. Inhoudelijk, 2

Definitief Raadscommissieverslag, 18 maart 2021

a. Opening inhoudelijk gedeelte b. Inspreekmoment publiek Bij agendapunt 3: De heer BEEKHOVEN wacht al een jaar lang op een gesprek met de burgemeester dat was toegezegd en nu wil de raad overgaan tot een wijziging in de APV. Hij verzoekt deze wijziging uit te stellen en in gesprek te gaan met de ondernemers zodat tot een gezamenlijk besluit kan worden gekomen voor een goede jaarwisseling waarbij de Amsterdammer zijn vuurwerk kan afsteken op een verantwoorde en veilige manier. Graag licht hij toe waarom hij meent dat deze wijziging niet gaat werken. Hij wijst op de crisis en op het feit dat zijn bedrijf nog steeds moet worden gecompenseerd vanwege een verbod het afgelopen jaar. De branche zit in zwaar weer. Er zijn 1612 reacties gekomen op de 880.000 inwoners. Daarvan waren er 1245 voor een vuurwerkverbod maar dat was de vraagstelling niet. Hij wil graag de reacties en de percentages inzien. Peilingen van Maurice de Hond laten zien dat 57% van de respondenten voorstander is van het zelf afsteken van vuurwerk tijdens de jaarwisseling. Geluidsoverlast, milieu, schade, allemaal punten worden naar voren gebracht, maar de incidenten zijn met 75% toegenomen en dat gedurende de lockdown. Dat hele afsteekverbod gaat niet werken. Hij roept de raad op te komen met de juiste aanpak voor het afsteken van vuurwerk – ook om faillissementen en schadeclaims te voorkomen.

Desgevraagd geeft de heer Beekhoven aan dat er wel degelijk contact is geweest met raadsleden maar niet met de burgemeester. De drie ondernemers vandaag staan voor twintig ondernemers; zij voelen zich niet gehoord. Hij vreest niet dat hij nu failliet gaat, maar hij heeft de omzet van 25% vuurwerk op zijn jaaromzet van fietsen wel nodig om te kunnen investeren. Voor een aantal anderen ligt dat veel dramatischer. Nadeelcompensatie wordt nu genoemd in de Nota van beantwoording, maar daarmee houdt hij zich totaal niet bezig. Hij zet in op vuurwerk afsteken op een goede en geregelde manier zoals in Amsterdam Noord is gebeurd. De heer KÖHLER spreekt namens meerdere organisaties en als voorzitter van VuurwerkCheck. Op 11 maart hoorde hij van de inspraakmogelijkheid op 18 maart dus het was koortsachtig informatie verzamelen afgelopen week. Circa 56% van de 2,1 miljoen respondenten heeft aangegeven oud en nieuw te willen vieren met het afsteken van consumentenvuurwerk. In de Nota van beantwoording wordt vooral geluidsoverlast genoemd en daarbij gaat het met name om illegaal knalvuurwerk. Een verbod op legaal vuurwerk gaat dat niet oplossen. Met vuurwerkafval is in diverse gemeenten ervaring opgedaan – soms door een container te plaatsen bij de verkooppunten. En terugbrengen van vuurwerkafval wordt beloond met een tegoedbon voor het jaar daarop.

Schade aan brievenbussen of parkeerautomaten wordt veroorzaakt door illegaal vuurwerk. Een afsteekverbod lost ook dat probleem niet op. Desgevraagd geeft hij aan dat single shot knalvuurwerk en vuurwerkpijlen sinds 2020 zijn verboden – artikelen die bij uitstek werden misbruikt door die naar handhavers, hulpverleners of dieren te gooien. Die overlast gaat dus afnemen. Nederland kent een beperking op het afsteken van vuurwerk en buiten die tijdbeperking zou fors moeten worden ingezet op handhaving. Op sommige plekken in Amsterdam, smalle straten, dichte bebouwing, is het lastig vuurwerk af te steken maar er zijn ook regio’s waar de behoefte aan vuurwerk afsteken heel groot is. Het is dus maar de vraag aan wie en waar je vragen stelt over een vuurwerkverbod. De heer KLARENBEEK spreekt namens de twintig vuurwerkondernemers. Hij vraagt de raad de wijziging van de APV af te wijzen of op z’n minst uit te stellen totdat er een fatsoenlijk inhoudelijk gesprek is geweest met alle ondernemers. De motie is

Definitief Raadscommissieverslag, 18 maart 2021

aangenomen in februari 2020 toen er een hele andere situatie was rond legaal vuurwerk en de motie berust op oude wetgeving. De afgelopen jaarwisseling liet zien dat een afsteekverbod niet kan worden gehandhaafd. Het zal ook niet tot minder incidenten leiden; het aantal incidenten was zelfs met 65% toegenomen. Komende jaarwisseling zal de handhaving nog lastiger zijn want overal is dan weer vuurwerk te koop. Hij gelooft niet dat betere communicatie nog gaat helpen: ondanks het vuurwerkverbod konden Amsterdammers probleemloos vuurwerk afsteken omdat handhaving onmogelijk is. Slechts 0,18% van de inwoners heeft gereageerd op de inspraakprocedure. Dat is niet representatief voor de hele Amsterdamse bevolking. De uitkomst zou in lijn zijn met een peiling door OIS in februari 2020. Maar ook dat was nog voor de komst van de nieuwe wet. Veel mensen geven er niet om om zelf vuurwerk af te steken, maar dat betekent niet dat ze voor een afsteekverbod zijn. De motie wordt om politieke redenen ingevoerd en niet om veiligheidsredenen. Hij voorziet dat het nu invoeren van het afsteekverbod de gemeente heel veel geld gaat kosten aan compensatie. De ondernemers proberen al een jaar lang met de gemeente in gesprek te komen maar ze worden totaal genegeerd.

De burgemeester heeft eerder aangegeven dat het afsteekverbod alleen zou worden uitgevaardigd als het ook handhaafbaar zou zijn en dat is het dus niet. Hij is benieuwd waarom de burgemeester het plan nu toch wil uitvoeren. Ze onderzoekt hoe het aantal verkooppunten kan worden verminderd. Dat krijgt hij graag toegelicht. Desgevraagd geeft hij aan dat het vuurwerkverbod niet werkt. Het aantal minderjarige slachtoffers is wel gedaald van 12 naar 1. De vuurwerkbranche verkoopt niet aan 15-jarigen, dus het gaat waarschijnlijk om illegaal vuurwerk. De komende jaarwisseling zal er alleen nog siervuurwerk te koop zijn en daaraan geven 15-jarigen hun geld niet uit. Landelijk gezien is er veel minder vuurwerk afgestoken. Als het afsteekverbod toch doorgaat, dan zou de gemeente netjes met de vuurwerkbranche om de tafel moeten gaan zitten voor een fatsoenlijke compensatieregeling. Voor zijn bedrijf valt dan immers het doek. De gemeente zou iets moeten aanbieden in ruil voor het teruggeven van de vergunning. Komt er een landelijk verbod, dan verwacht hij ook een fatsoenlijke nadeelschaderegeling. Bij agendapunt 7: De heer DE BOER spreekt op persoonlijke titel over het Masterplan Zuidoost en als voorzitter van bewonersplatform Vogelbuurt/IJplein. Dit gaat over Amsterdam-Zuidoost en hij begrijpt dan ook niet wat Amsterdam-Noord hier te zoeken heeft.

Het plan is een doorbraak in het stedelijk vernieuwingsbeleid. Stedelijke vernieuwing heeft lang stilgelegen en hij is blij dat de doorbraak er nu is – ook voor de rest van de stad. Maar dan de wijze waarop. Blij is hij wel met de hogere prioriteit – ook al is het een prioriteit in woorden en met slechts weinig financiële middelen. Is die prioriteit er, dan volgt de discussie naar welke gebieden en naar welke thema’s de middelen gaan. Hoe kan het over stedelijke vernieuwing gaan onder het hoofdstuk Openbare Orde en Veiligheid in de commissie AZ? Tot nu toe speelde die discussie immers in de raadscommissie WB. Hij verzoekt de raad in april alsnog de discussie te voeren die nu in alle plannen zit opgesloten. En waar blijven de plannen voor Amsterdam-Noord? Daar is een ongedeelde stad toegezegd, maar daarvan komt helemaal niets terecht. De heer BRANTJES, coördinator HartvoordeKbuurt, bedankt iedereen die heeft meegewerkt aan de totstandkoming van dit plan. Het belang van de jongeren staat voor hem centraal. Na de zomer 2019 vol geweld is er een brandbrief naar de burgemeester gestuurd. Twee zaken waarom werd gevraagd ziet hij nu terug: de integrale aanpak en een duurzame termijn langjarig maar er ontbreekt nog een aanpak gedreven door zelforganisatie en een verandering van de systeemwereld die onvoldoende aansluiting vindt in Zuidoost bij de werkelijkheid van de mensen.

Hij wijst op de aangenomen motie Blom om ‘lokale netwerken een officiële en formele positie in samenwerkingsverbanden en uitvoering in het plan op te nemen‘. Daarvan ziet hij niets terug in dit plan. De totale sociale infrastructuur in Zuidoost krijgt 7,5 miljoen euro waarvan 400.000 euro voor

Definitief Raadscommissieverslag, 18 maart 2021

bewoners of liever gezegd, voor communicatie naar bewoners toe. Er gaan wel bakken geld naar meer systeem. Daarnaast is er ook een verandering van de bestuurscultuur nodig. De belangrijkste aanbeveling is dat een visie voor Zuidoost niet compleet kan zijn zonder een rol voor bewonersplatformen per buurt. Hij is benieuwd hoe de raad dat gaat regelen. Desgevraagd verduidelijkt hij dat het heel erg nodig is dat de bewoners zichzelf organiseren per buurt en dat is ook belangrijk voor het Social Pact. Het gaat om de organisatie van het maatschappelijk veld. Grote welzijnsorganisaties kunnen bewoners niet goed organiseren want de belangen kunnen uiteenlopen. Sleutelfiguren zijn belangrijk maar ze komen en gaan; actieve bewonersplatforms blijven. Daarom is zo’n bewonersplatform zo belangrijk bij een plan van twintig jaar. Bij agendapunt 10: De heer BOER wijst op de Amsterdamse versie van het klimaatalarm dat in 44 steden in heel Nederland aandacht vroeg voor de escalerende klimaatcrisis. De manifestatie is goed verlopen in Amsterdam, maar hij is ontstemd over de wijze waarop het recht op betoging werd ingeperkt. Dat roept zorg op voor het toekomstig recht op demonstraties. Pas zo’n tien dagen voor aanvang kreeg hij schriftelijk de beperkingen te horen die vanwege de coronacrisis werden opgelegd.

Natuurlijk is er begrip voor de beperkingen vanwege de pandemie, maar deze beperkingen zijn buiten proportie. De landelijke klimaatmars werd opgebroken in een stilstaand klimaatalarm op diverse, verschillende plekken: dus geen reisbewegingen en demonstranten stilstaand op een stip. Constant is aangegeven dat de coronaregels zouden worden gerespecteerd. In plaats van de Dam werd gekozen voor het Museumplein waar zijns inziens duizenden mensen veilig hadden kunnen samenkomen. Hij begrijpt niet waarom toch de beperking van 500 mensen werd opgelegd en bovendien werd verplaatst naar het Westerpark. Dat is het advies van de GGD. Dit heeft de symbolische kracht van het protest zwaar ondermijnd. Een demonstratie op de Dam heeft een uitstraling op nationaal niveau en dat geldt ook voor het Museumplein. Dat geldt niet voor een manifestatie in het Westerpark. Het recht van duizenden Amsterdammers om aandacht te vragen voor de klimaatcrisis is geschonden. Het kan niet zo zijn dat het gedrag van de coronawappies heeft geleid tot deze maatregelen. Hij roept de raad op minder lichtzinnig om te springen met het recht op demonstreren Desgevraagd geeft hij aan dat deze demonstratie drie maanden van te voren was aangevraagd; daarbij is veel overleg geweest en dan moet het toch mogelijk moet zijn die demonstranten te beschermen.

Er was geen ruimte voor onderhandeling: het mochten niet meer dan 500 demonstranten zijn. De achterban was daarover helemaal niet te spreken en dreigde zich af te splitsen in verschillende groepen. De aanvraag is nog voor de nieuwe lockdown gedaan en mede om het aantal reisbewegingen te beperken, is de manifestatie opgesplitst in lokale, kleine manifestaties. Hij begrijpt ook wel dat de overheid geen willekeur kan betrachten in het toelaten van demonstraties. Toch zou er telkens moeten worden bekeken wat er mogelijk is voor welke demonstratie dan ook ongeacht de inhoud. Wel zou er onderscheid kunnen worden gemaakt tussen demonstranten die zich op geen enkele manier aan welke maatregelen dan ook willen houden en demonstranten die in overleg met de autoriteiten hun bijeenkomsten organiseren. Ook tijdens de demonstratie was het contact met de politie heel goed. Veel frustratie zat er in dat pas op het laatste moment duidelijk werd dat de demonstratie in het Westerpark moest plaatsvinden en dan ook nog met zo’n klein aantal mensen. Er is meer flexibiliteit nodig om het recht op betoging te garanderen. De VOORZITTER bedankt alle insprekers voor hun bijdrage. c. Actualiteiten en mededelingen Actualiteit van het lid Veldhuyzen (BIJ1) inzake de onrust en verbijstering binnen

Definitief Raadscommissieverslag, 18 maart 2021

politie na milde sanctie tegen racisme De heer VELDHUYZEN is zeer kritisch op de politie als instituut. Er is duidelijk sprake van structureel racisme bij de politie en precies dat geven agenten zelf ook aan. De agenten van kleur zelf vragen dit aan te pakken – dat blijkt uit een NRC-stuk. Ook de Amsterdamse korpschef beaamt dat er een racismeprobleem is evenals de ombudsman en het zou mooi zijn als ook de VVD dat zou erkennen. Agenten mogen geweld gebruiken en dat kan zo maar fout gaan. Het is daarom heel belangrijk voor de raad en voor de burgemeester om zich unaniem hiertegen uit te spreken, unaniem solidair te zijn met politieagenten en burgers die slachtoffer zijn van racisme bij de politie. Uitgerekend de heer Paauw moet dit nu serieus gaan oppakken in Amsterdam terwijl kwalijke zaken onder zijn leiding hebben plaatsgevonden in Rotterdam. De desbetreffende agenten krijgen nu een berisping maar onder de heer Paauw is er helemaal niets gebeurd. Een onafhankelijk onderzoek naar racisme door een extern bureau onder de politie zou op z’n plaats zijn. De heer VAN SCHIJNDEL hoort dat het om structureel racisme zou gaan, maar bureau Integriteit van de politie zou hiernaar kunnen kijken. Hij is benieuwd waarom de heer Veldhuyzen dat niet voorstelt. De heer HOFLAND vindt de uitingen van de Rotterdamse agenten afschuwelijk. Geen straf kan dat die uitingen uitpoetsen.

Het is goed dat de korpschef de gevoelens van ongenoegen heeft benoemd maar dat is de eerste stap. Hij is benieuwd naar de volgende stappen. Hij hoort ook graag welke gesprekken er nu plaatsvinden. De heer KHAN wil dat de politie er voor iedereen is. Daarbij hoort diversiteit, een goede informatiepositie binnen de gemeenschappen en daarbij hoort ook een veilige cultuur voor de agenten zelf. Hij wacht de beantwoording van zijn schriftelijke vragen af. De heer VAN LAMMEREN spreekt zijn waardering uit voor de Amsterdamse politie want die staat er wel altijd. Dat laat onverlet dat de vragen hier gesteld helemaal terecht zijn. Hij is benieuwd naar de reactie. De heer BOUTKAN benadrukt dat er op geen enkele manier sprake mag zijn van racisme of uitsluiting bij de politie. Hij heeft het volste vertrouwen in de Amsterdamse politie. De heer Paauw heeft zich in niet mis te verstane bewoording uitgelaten over dat racisme. Toch hoort hij graag wat de burgemeester kan delen over de onrust binnen het Amsterdamse politiekorps en aan welke oplossingen er binnen het Amsterdamse korps wordt gewerkt. De heer ERNSTING stelt dat er geen plaats is voor racisme en zeker niet in overheidsorganisaties met een geweldsmonopolie. De heer Paauw heeft naar voren gebracht dat er hard aan wordt gewerkt om dit tegen te gaan. Hij hoort graag hoe dat hard werken eruit ziet.

Mevrouw POOT keurt racisme op alle fronten af en ze is benieuwd naar de beantwoording. Burgemeester HALSEMA ziet dat de Rotterdamse appgroepen het pijnlijke bewijs van het bestaan van racisme blootleggen. Dat zal ook in Amsterdam voorkomen. Ze is er trots op dat de Amsterdamse hoofdcommissaris de gevoelens van onveiligheid zelf bespreekbaar heeft gemaakt binnen het korps. De leiding heeft daar altijd een rol in te spelen. Racisme binnen de Nederlandse en de Amsterdamse politie moet worden bestreden. Bij de leiding is in ieder geval het bewustzijn aanwezig. De wijze van optreden van de heer Paauw bij zijn brief, bij zijn gesprekken in het netwerk, laat zien dat er een

Definitief Raadscommissieverslag, 18 maart 2021

cultuur wordt geschapen waarbij collega’s van kleur of van een andere seksuele geaardheid, zich veilig kunnen voelen. Binnenkort komt er een update over etnisch profileren naar de raad. Hoofdcommissaris PAAUW vindt het een ontzettend belangrijk onderwerp omdat er forse signalen over zijn. Hij heeft zeker niet weggekeken in Rotterdam. De zaak wordt hier in Amsterdam gewoon bespreekbaar gemaakt en er wordt actie op ondernomen. Hij benadrukt het belang van doorstroming om te bewerkstelligen dat het team diverser wordt en een echte afspiegeling van de maatschappij vormt. En dat geldt voor alle niveaus. Dertig jaar geleden deden vrouwen hun intrede in het korps; tegenwoordig bestaat de top voor de helft uit vrouwen. Er zijn dus goede stappen gezet. En nu moet de organisatie diverser worden ook in de hogere rangen. Voorbeeldfuncties aan de top moeten dat vertrouwen geven. De afgelopen weken zijn er gesprekken gevoerd met vertegenwoordigers van de netwerken over hoe er in andere eenheden wordt omgegaan met racisme. Dat zijn emotionele gesprekken die de gevoelens laten zien. Maar die gesprekken geven het vertrouwen in de richting die de politie heeft ingezet. Landelijk gaat het over sancties die moeten volgen, maar over de norm is geen enkele discussie. Persoonlijk is hij op zoek naar de ongemakkelijke waarheid.

Een organisatie moet immers veilig en inclusief zijn en die informatie moet van verschillende kanten komen. De heer Paauw biedt de raad aan met de coördinator van de netwerken en de voorzitters een nader gesprek te voeren. De VOORZITTER constateert dat de raad het aanbod voor een technische sessie graag accepteert. Hiermee is dit punt voldoende besproken. d. Rondvraag De heer VAN DEN HEUVEL las gisteren een artikel in De Telegraaf dat een aantal prostitués een tijdlang was gegijzeld waarbij een aantal mannen die zich als agenten voordeden en vervolgens voor duizenden euro’s uit het huis ontvreemdden. De sekswerkers zouden geen aangifte durven doen vanwege hun illegale werkzaamheden in verband met de Covid-maatregelen. Hij is benieuwd naar de reactie. Burgemeester HALSEMA is bekend met de zaak. Die is in behandeling; het onderzoek loopt. Kennelijk beseffen deze daders dat sekswerkers extra kwetsbaar zijn omdat ze op dit moment niet mogen werken. Er is aangifte gedaan en de zaak is in behandeling. Het heeft de aandacht van de politie. De politie heeft een campagne gestart en een Q&A om de sekswerkers te laten weten dat ze altijd aangifte kunnen doen en geen boete krijgen. De aangiftebereidheid in Amsterdam lijkt hoger dan elders dankzij de goede samenwerking.

Mevrouw POOT wijst op de brief van 25 november waarin de burgemeester de pilot aankondigde dat boa’s in Q1 zouden worden uitgerust met een korte wapenstok. Ze informeert naar de stand van zaken. Burgemeester HALSEMA legt uit dat de pilot met twintig deelnemers is gestart per 4 maart jl. De pilot duurt één jaar. De uiteindelijke keuze voor het uitrusten van boa’s ligt bij het lokaal bestuur. Ze meende dat er eerder een update naar de raad was gegaan. Mevrouw POOT is benieuwd wanneer de pilot preventief fouilleren start. In dit kader wijst ze op de verplaatsbare detectiepoortjes of handdetectors. Burgemeester HALSEMA licht toe dat de proef met vertraging plaatsvindt door de coronamaatregelen. Dat maakt immers fouilleren heel ingewikkeld. Morgen komt er in de dagmail informatie over gerichte wapencontroles. Er is nog geen startdatum bepaald. Ze zou wel willen waarschuwen voor te hoge verwachtingen van die poortjes.

Definitief Raadscommissieverslag, 18 maart 2021

De heer VAN SCHIJNDEL is benieuwd of en waarom er een restrictie is opgelegd aan het aantal deelnemers van de demonstratie gisteravond in het Westerpark. Of het nu een betoging dan wel een politieke campagneactiviteit was, waarop is dat aantal gebaseerd? Burgemeester HALSEMA legt uit dat er vanzelfsprekend restricties waren opgelegd. Er mochten maximaal 500 deelnemers komen en de organisator diende de anderhalvemetermaatregel te waarborgen. Ondanks de harde toezeggingen kon de organisator dat niet bewerkstelligen. Politieke manifestaties vallen onder de Wet politieke manifestaties. Vallen ze daar niet onder, dan zou het een evenement zijn en die zijn verboden. De heer VAN SCHIJNDEL vond de overweldigende hoeveelheid politie op het Museumplein opvallend bij de demonstranten tegen de coronamaatregelen. Dat werkt erg intimiderend. Burgemeester HALSEMA beaamt dat er veel politie op de been was, omdat er aanwijzingen waren dat er krachten waren die zich wilden mengen onder de demonstranten om de orde te verstoren. De vrijheid van meningsuiting van de mensen van Forum voor Democratie verdiende daarom bescherming. Openbare Orde en Veiligheid 3. Wijzigen Algemene Plaatselijke Verordening (APV) in verband met het algeheel afsteekverbod van consumentenvuurwerk (ZD2021-002745) De heer BOUTKAN bedankt voor de voordracht en voor de evaluatie.

Dit jaar was het weliswaar een gemankeerde jaarwisseling vanwege de corona en het lag wel in de lijn der verwachting dat er minder schade en minder letsel zou zijn dan andere jaren. Hij vindt ook dat er komende jaarwisseling minder ellende moet zijn. De PvdA is dus blij met de voordracht. Lastig is wel dat de verkoop blijft toegestaan. Hij zou willen aandringen op een geringer aantal verkooppunten. Er moeten goede afspraken komen met omliggende gemeenten en er moet voldoende voorlichting komen voor bezoekers van Amsterdam. De aanpak van illegaal vuurwerk mag strenger. Hij hoort graag hoe de burgemeester dat gaan aanpakken. Voorts is het belangrijk dat jongeren wel een feestje kunnen vieren. Daarom vraagt hij extra aandacht voor jongeren in de stadsdelen. De rol van de stadsdelen en de rol van de jongerenwerkers is daarbij heel belangrijk. Hij zou graag inzetten op veel vertier op lokaal niveau en op een mooi, centraal aftelmoment. Prima als dat kan op het Museumplein. Mevrouw POOT voegt hieraan toe dat er echt met ondernemers moet worden gesproken nu de politiek de regels verandert. Daar heeft de VVD al vaak op aangedrongen. De burgemeester heeft immers ook gesproken met de speelautomatenbranche en de coffeeshophouder. Het gaat om twintig ondernemers die wel afhankelijk zijn van de verkoop van vuurwerk in Amsterdam. Dan gaat het gesprek over de mogelijkheden die er zijn.

Gaat het om de evaluatie van handhaving, dan was het dit jaar wel een heel andere jaarwisseling, maar ook zonder corona moet dit afsteekverbod wel handhaafbaar zijn. Anders heeft het geen zin. Daarop krijgt ze graag een reactie. Desgevraagd geeft ze aan dat ander gedrag altijd moet inslijten. Mevrouw Poot zag om 00.00 uur wel heel veel vuurwerk. Ander gedrag leek dus nog niet erg te zijn ingesleten. Een afsteekverbod mag niet verworden tot een lege huls. De heer HOFLAND is blij met de grondige uitwerking van het verbod op afsteken

Definitief Raadscommissieverslag, 18 maart 2021

van consumentenvuurwerk. Dit verbod geldt nu in Amsterdam maar niet met alle omliggende gemeenten. Hij hoort graag wat de insteek van de gemeente is bij die omliggende gemeenten. Als het gaat om de inzet op preventie – uiteindelijk het beste wapen tegen onrust – dan lijkt dat slim en economisch verstandig. Hij ziet graag dat de gemeente daarop inzet. D66 is groot voorstander van samenwerking met private partijen qua programmering en om op oudejaarsavond en in de nieuwjaarsnacht het openbaar vervoer te laten rijden. De heer BOOMSMA vindt het heel slecht als er nog niet is overlegd met de sector. Het gaat immers om het voortbestaan van een aantal bedrijven. Het CDA was kritisch om op deze manier voor de hele stad een vuurwerkverbod in te voeren omdat het niet gold voor de rest van Nederland. Er komt dus al een verbod op de meest voorkomende vorm van overlast door vuurwerk. Veel problemen gaan niet over het vuurwerk zelf maar over de problemen eromheen en over illegaal vuurwerk. Hij oppert enkele gebieden aan te wijzen waar mensen die dat echt graag willen, alsnog hun vuurwerk mogen afsteken. En natuurlijk moet er een professionele vuurwerkshow komen bij dit verbod en dan wel op verschillende locaties in de stad zodat het voor iedereen toegankelijk wordt. Daar is budget voor nodig.

Ook al is het nadelig voor de luchtkwaliteit, het is ook een gezamenlijk ritueel en dat is verbindend. De meeste feesten kunnen Amsterdammers heel goed zelf organiseren. De burgemeester weidde eerder uit over de grote gevaren voor handhaving bij een lokaal verbod terwijl verkoop wel is toegestaan. Hij hoort graag welke strategie daarop wordt ontwikkeld. Hij vindt het veel te vrijblijvend om te wijzen op nadeelcompensatie in het algemeen. De gemeente zal met een concreter voorstel moeten komen voor deze branche. De heer VAN LAMMEREN was eerder heel kritisch over het niet lokaal invoeren. Toen kwam er gelukkig vanwege corona een landelijk verbod. Dat vormde in feite een test en liet zien hoe goed het kan werken. In 2016 is zijn initiatiefvoorstel aangenomen door de raad en dat vroeg ook om met centrale vuurwerkshows te komen omdat die verbindend kunnen werken. Natuurlijk willen mensen oud en nieuw prettig vieren en daar hoort vuurwerk bij maar niet met de overlast zoals die de afgelopen jaren werd ervaren. Er was minder overlast, minder vuurwerk, minder letsel. Pure winst. Bij de voorjaarsnota moet geld worden gevonden voor de vuurwerkshows. En natuurlijk moet er uiteindelijk een landelijk vuurwerkverkoopverbod komen; dat is beter voor de branche en veiliger voor heel Nederland.

De heer ERNSTING memoreert dat al in 2007 raadsleden van GroenLinks in Rotterdam aan de slag gingen met meldpunten vuurwerkoverlast en met oproepen tot vuurwerkverboden. In 2012 gebeurde in Amsterdam hetzelfde en in 2017 diende de heer Van Lammeren van de Partij voor de Dieren een initiatiefvoorstel in en later nog een motie die wij van harte hebben ondersteund omdat zo veel mensen en dieren overlast ondervinden van al dat vuurwerk. Mooi dat het afsteekverbod nu wordt geregeld in de APV. Daarover is veel gediscussieerd en de voordracht is wat GroenLinks betreft nu akkoord. Burgemeester HALSEMA beaamt dat het eigenlijk vorig jaar al had moeten worden ongevoerd. De bedoeling was de APV bij tijds vorig jaar te veranderen en in het najaar het lokaal afsteekverbod bekend te maken. De termijn bleek echter te kort waardoor er onvoldoende tijd was ook in de richting van ondernemers om een overgang goed voor te bereiden. Dat uitstel biedt nu de kans alles beter voor te bereiden ook in de richting van de ondernemers. Het is inderdaad een probleem dat verkoop blijft toegestaan. Een lokaal verkoopverbod is niet mogelijk; dat moet landelijk worden georganiseerd. De contacten met omliggende gemeenten komen snel op gang om met hen goede afspraken te maken en om te inventariseren wat er bij hen nodig is.

Er is uitgebreid contact met de stadsdelen; jongerenwerkers krijgen een actieve rol met name in de preventie en om bij de jongeren op te halen aan wat voor vieringen zij behoefte hebben. De burgemeester

Definitief Raadscommissieverslag, 18 maart 2021

hecht aan goede contacten met de ondernemers. Ze neemt de ondernemers buitengewoon serieus. Medio vorig jaar heeft er een informatiebijeenkomst voor de ondernemers plaatsgevonden. Daarna is er ambtelijk contact geweest met vuurwerkondernemers. De burgemeester heeft zelf nog geen contact gehad en dat heeft te maken met het uitstel van een jaar. De onvrede bij de ondernemers kan ze niet wegnemen – ook niet in een gesprek. Een lokaal afsteekverbod zal gevolgen hebben voor hun bedrijfsvoering. Er zal op korte termijn nu wel een persoonlijk gesprek worden georganiseerd. De Algemene verordening nadeelcompensatie geeft geen grondslag voor het verlenen van een generieke compensatie; wel zijn de ondernemers erop gewezen dat ze een verzoek kunnen indienen bij het schadeloket van de gemeente Amsterdam. Op voorhand kan ze niet aangeven of individuele vuurwerkondernemers daarvoor in aanmerking zullen komen vanwege het afsteekverbod. Desgevraagd geeft de burgemeester aan het gesprek met de ondernemers aan te gaan. Dan komt er meer duidelijkheid en dan kan ze ook bezien of het zinvol is zich bij het schadeloket te vervoegen. Uiteraard zal het een open gesprek zijn omdat de gemeente met haar regelgeving een nadelig effect heeft op deze ondernemers. De gemeente kampt op dit moment wel met een enorm financieel tekort als gevolg van de coronacrisis.

Op dit moment kan ze begrijpelijk geen enkele toezegging doen. Mevrouw POOT begrijpt wel dat de financiële positie van de stad beperkingen kent. Ze heeft al gewezen op de speelautomatenbranche, de coffeeshops en ook rederijen dienen claims in. Ze krijgt graag eens een beeld van die kosten. Burgemeester HALSEMA vindt dit een vraag voor de wethouder Financiën en Economische Zaken. Deels gaat het om ondernemers die hevige schade ervaren door de coronamaatregelen. Voor hen zijn ook landelijke compensatiemaatregelen getroffen en deels heeft de gemeente met haar compensatiefonds geholpen. Maar er zijn ook ondernemers die effecten ondervinden van het Amsterdams beleid. Zo wordt voor de gokhallen gedacht aan een ruimere overgangstermijn. Een algemeen overzicht van de nadelen en de kosten van de crisisbestrijding kan mevrouw Poot opvragen bij de wethouder Financiën en Economische Zaken. Eerder heeft de burgemeester al gewezen op de gevaren voor handhavers. Afgelopen oud en nieuwviering is niet tegengevallen. Het aantal incidenten, de schade en het leed was veel minder. Er is nu negen maanden tijd om die handhaving terdege voor te bereiden. Ze verwacht dat de meeste Amsterdammers het afsteekverbod zullen volgen. De meerderheid van de Amsterdammers is voorstander van dat verbod. In de loop van het jaar volgt er een update over de voorbereidingen.

Het college is absoluut van plan dit jaar in te zetten op preventie en andere activiteiten voor jongeren. Daarbij wordt de kracht van het lokale netwerk benut en de initiatieven van Amsterdammers zelf. Ideeën worden bij de jongeren zelf opgehaald. Afgelopen keer is gekozen voor een elektronische vuurwerkshow. Ze hoort nog graag duidelijker of de raad voorstander is van een vuurwerkshow op het Museumplein die voor alle Amsterdammers een alternatief zou kunnen vormen voor het zelf afsteken van vuurwerk. De heer BOUTKAN meent dat er op dit moment geen beleid nodig is voor het aantal professionele vuurwerkshows. Die vormen niet het probleem. Wordt dat in de toekomst anders, dan kan er alsnog beleid worden gemaakt. Burgemeester HALSEMA wil absoluut omzichtig omgaan met oude, lokale tradities zoals de kerstboomverbranding in Floradorp. De nadelen daarvan zijn helder maar heel lokale gebruiken kunnen niet zo maar worden weggeduwd. In de afgelopen periode heeft de burgemeester met de lokale horeca, de hotelbranche, ondernemers en de detailhandel in de binnenstad op heel regelmatige basis contact onderhouden. Die zijn hard nodig; ze vormen de ruggengraat van de stad. De handhaving vergt uiteraard veel aandacht en een goede voorbereiding qua strategie. En er dient voldoende capaciteit te zijn.

Definitief Raadscommissieverslag, 18 maart 2021

De heer Van Lammeren stond met name stil bij het belang van een landelijk verkoopverbod en dat deelt de burgemeester met hem. Hopelijk ontstaat daarvoor in de komende formatie meer ruimte. De heer BOOMSMA benadrukt het belang om met vuurwerkondernemers in gesprek te gaan. Vuurwerkshows op verschillende plekken in de stad zijn belangrijk; dan kunnen mensen in alle delen van de stad ervan genieten. Burgemeester HALSEMA heeft toegezegd met de ondernemers in gesprek te gaan waarbij ze geen valse verwachtingen wil wekken over nadeelcompensatie. Ze hoorde van de heer Boutkan dat er geen beperking hoeft te komen op het aantal lokale vuurwerkshows en dat geeft ruimte om verspreid over de stad het een en ander te organiseren. Hoofdcommissaris PAAUW stelt dat afgelopen oud en nieuw wel enkele inzichten heeft opgeleverd. In april wordt de voorbereiding voor komende oud en nieuwviering ter hand genomen. Daarbij wordt het sentiment in de stad meegenomen; de bereidheid om te voldoen aan een dergelijk verbod, de alternatieven voor de mensen en de omvang en de wijze van de handhaving. Binnenkort volgt er een eerste update over oud en nieuw en alles wat daarbij hoort net als de contouren van de handhaving. De ervaringen bij afgelopen oud en nieuw waren boven verwachting.

De heer VAN LAMMEREN heeft eerder al aangegeven, ook in het initiatiefvoorstel, voor lokale vuurwerkshows te zijn juist vanwege die Nederlandse traditie die uit de hand is gelopen. Ook steun voor een droneshow. Hij begrijpt dat de raad moet zoeken naar budget. De heer BOOMSMA begrijpt dat de financiën niet onuitputtelijk zijn maar als de gemeente het bedrijven onmogelijk maakt te kunnen functioneren, dan ligt er wel de morele plicht om compensatie te bieden. De gemeente dient proactief met opties te komen. Mevrouw POOT meent dat het niet zo kan zijn dat de ene groep ondernemers wel compensatie heeft gekregen, maar dat dat nu voor de andere branche niet meer mogelijk is. De heer ERNSTING onderschrijft het antwoord van de heer Van Lammeren op de vraag van de burgemeester. Burgemeester HALSEMA is blij met de brede steun van de raad als het gaat om het lokale afsteekverbod als om de preventieactiviteiten en de lokale vuurwerkshows. Ze wil de situatie van de vuurwerkondernemers los zien van de nadelen die er als gevolg van de coronacrisis zijn geweest en het begrotingstekort dat ten gevolge daarvan ontstaat. De Verordening nadeelcompensatie is bedoeld voor ondernemers die worden benadeeld door veranderingen in het beleid en ook het schadeloket. Daarop kunnen ondernemers individueel een beroep doen. Daarover gaat het gesprek. Ze komt daarop terug bij de raad.

De VOORZITTER concludeert dat hiermee dit punt voldoende is besproken en voor een korte behandeling naar de raad gaat. 4. Initiatiefvoorstel van de leden Taimounti en Veldhuyzen getiteld Intrekken APV bevoegdheid burgemeester. (ZD2020-014860) Dit punt is afgevoerd.

Definitief Raadscommissieverslag, 18 maart 2021

5. Reactie op motie (1970) inzake het capaciteitsgebrek bij de Amsterdamse politie (ZD2020-014321) Dit punt is afgevoerd. 6. Kennisnemen van de beleidsnotitie levensgedrag en bedrijfsvoering (ZD2021001366) De heer BOUTKAN bedankt de burgemeester voor deze goede uitwerking, een belangrijk middel om fout ondernemersgedrag tegen te gaan en daarmee risico’s als uitbuiting, overlast in de buurt en ondermijning te verkleinen. Het is specifiek maatwerk en daarmee complex en bewerkelijk. Er vindt altijd een basistoets plaats waarbij politiegegevens uit het justitieel documentatiesysteem worden gebruikt en andere bronnen worden niet standaard geraadpleegd zoals gegevens uit de convenantafspraak met ISZW. Hij is benieuwd of dat wel voldoende is. Onduidelijk is wanneer wordt opgeschaald naar meer informatie. Omdat het om privacygevoelige gegevens gaat, gaat het om een ingrijpende systematiek maar toch kan deze methodiek alleen zuiver worden toegepast wanneer er voldoende tegenkrachten zijn en dat moet dan wel worden ingebouwd. De heer HOFLAND onderschrijft de laatste vraag van de heer Boutkan. De regels hebben impact op mensen en het is goed dat die regels er zijn want daarmee wordt willekeur bestreden, maar het vergt wel aandacht. De hoogte van de opgelegde straf wordt meegewogen, zo staat in het stuk. De ernst van het feit wordt apart opgenomen als relevant.

Hij hoort graag hoe kan worden voorkomen dat de ernst van het feit onterecht dubbel wordt meegewogen bij toepassing van deze notitie. Voorts wil hij weten waarop de hoogte van een straf door een strafrechter nog meer kan zijn gebaseerd dan op de persoon en de persoonlijke omstandigheden. Persoonlijke omstandigheden kunnen niet zonder meer een rol spelen bij de beoordeling van slecht levensgedrag. Burgemeester HALSEMA is blij met de steun voor de ingezette richting. Bij beoordeling van levensgedrag zijn met name strafrechtelijke gegevens relevant want die zeggen iets over het gedrag van de betrokkene. Uit het justitiële documentatiesysteem blijken de justitiële antecedenten. Die gegevens zijn voldoende, hoewel daarnaast ook de eigen handhavingsgegevens erbij worden betrokken. De gemeente heeft een leveringsovereenkomst met de ISZW waardoor informatie over opgelegde boetes kunnen worden meegewogen. Extra bronnen worden geraadpleegd wanneer de eigen handhavingsgegevens onvoldoende aanleiding vormen om een vergunning in te trekken terwijl de vraag wel ontstaat of andere partners relevante informatie beschikbaar hebben. Als naar aanleiding van een signaal van een van de partners een vergunninghouder wordt besproken, dan gebeurt dat in het RIEC. De vraag naar checks and balances is terecht. Persoonsgegevens worden door de partners alleen verstrekt als daarvoor een grondslag is.

De persoonsgegevens worden verwerkt in het vergunningensysteem en zijn alleen met een bepaalde autorisatie te raadplegen. Een stedelijke werkgroep ziet toe op de uitvoering van de processen. Alleen noodzakelijke gegevens kunnen worden geraadpleegd. Als een vergunning op grond van eigen handhavingsgegevens geweigerd of ingetrokken dient te worden, is het niet noodzakelijk politie en justitie te bevragen. Als informatie van politie en justitie voldoende is voor intrekking, worden andere partners in beginsel niet geraadpleegd. Dan de vraag over dubbele bestraffing. Bij de beoordeling wordt een aantal punten meegewogen waaronder de ernst van het feit en de eventueel opgelegde straf. Die worden in samenhang beoordeeld en niet cumulatief. Het simpele feit dat iemand van slecht levensgedrag is, is geen straf. De levensgedragtoets is een noodzakelijke preventieve toets om de risico’s op inbreuk op het woon- en leefklimaat en de openbare orde en veiligheid te beperken. Dat wordt per feit beoordeeld. De ernst van een feit en de

Definitief Raadscommissieverslag, 18 maart 2021

opgelegde straf kunnen niet los van elkaar worden gezien maar worden in samenhang beoordeeld. Dus die tellen niet cumulatief. Persoonlijke omstandigheden kunnen leiden tot een lagere straf. De VOORZITTER concludeert dat hiermee dit punt voldoende is besproken. 7. Kennis nemen van de intentie om ambities en doorbraken zoals beschreven in het Masterplan Zuidoost te realiseren (ZD2021-002149) De heer VAN DEN HEUVEL is blij nu het masterplan Zuidoost te kunnen bespreken na de mooie expertsessie onlangs. Gaat het om het bestuurlijke aspect, dan is hij benieuwd naar de financiering van het hele project. Iedereen heeft zich bereid verklaard langere tijd commitment te tonen, maar dat vergt wel geld. De voorstellen van de ChristenUnie zijn bij de afgelopen begroting weggestemd, maar die middelen moeten er wel komen. Het masterplan gaat 446 miljoen euro kosten. Hij wil graag weten hoeveel van dat geld al is gereserveerd in bestaande projecten en hoeveel er nog moet worden opgebracht waarbij de gemeente wellicht naar zichzelf kijkt maar ook naar de partners. In Rotterdam is ingebracht dat het misschien goed zou zijn dit op te knippen in telkens vierjarige beleidsplannen om meer politieke controle op het plan te houden. Hij hoort graag of dat in Amsterdam ook zo zou kunnen worden ingezet. De vraag is in hoeverre dit masterplan zich verhoudt tot stedelijk beleid.

Als het plan bijvoorbeeld zou willen afwijken van landelijke normen, is het dan mogelijk om dat in zo’n vierjarig masterplan met elkaar af te spreken? Graag een reactie op de inspraak van de heer Brantjes als het gaat om de systeemwereld. Een enorme bureaucratische rompslomp is zeer onwenselijk. Mevrouw LA ROSE bedankt de burgemeester voor dit mooie masterplan Zuidoost. Ze volgt de ontwikkelingen van nabij. Het betrekken van bewoners van de buurten is cruciaal en dat blijkt ook uit de buurtplannen. Dat geldt niet alleen voor Zuidoost, maar voor alle stadsdelen. Vanuit bewoners en ondernemers gaat veel aandacht naar de economische ontwikkeling van hun buurt waarbij het niet zo mag zijn dat het rendement van de investeringen in hun buurten weer het gebied uitvloeit. Ze hoort dan ook graag hoe bewoners en lokale professionals bij het plan worden betrokken en wat de plek van al die maatschappelijke organisaties is in dit geheel. De gemeente moet een scherp oog hebben voor bijvoorbeeld het toekennen van bouwconcessies bij het aangaan van publiek-private programma’s en bij het grondbeleid. Men zoekt naar effectieve lokale kapitaalsaccumulatie. Dat versterkt immers lokaal werkgeverschap. Gebiedsontwikkeling kan niet zonder extern kapitaal maar kan ook niet zonder lokale kapitaalsaccumulatie.

Tot slot hoort ze graag hoe de gemeente de uitvoering van dit mooie masterplan gaat financieren. Daarvoor zijn garanties nodig. Die hoort ze graag. De heer VAN DEN HEUVEL is dan wel benieuwd hoe de PvdA die financiële middelen wil garanderen. Zou de PvdA voor een motie stemmen om twintig jaar lang voor voldoende financiering te zorgen? Mevrouw LA ROSE stelt dat de gemeente nu aan het begin van dit plan staat. Komt tijd, komt raad. Dat er geld moet zijn, dat is evident. Ze staat open voor alle mooie suggesties. De heer HOFLAND vindt de constatering terecht dat de rol van het rijk cruciaal is voor deze fantastische ambities. D66 doet haar best en hij roept de raad op ook haar best te doen. Hij roept op concreet te kijken naar multipliers uit de private sector voor dekking van financiering, stageplaatsen van lokale bedrijven en investeringen in vastgoed door grote corporaties. De 7x7school kan een belangrijke rol spelen voor gezinnen, voor kinderen en hun ouders die daardoor meer kans krijgen om te werken.

Definitief Raadscommissieverslag, 18 maart 2021

De heer BLOM is zelf opgegroeid in Zuidoost, een groot groen park waar hij vrij kon spelen zonder auto’s, met veel sociale cohesie en gemoedelijkheid. Maar het betekende ook getuige zijn van springers, huisuitzettingen en een overheid die niet bij machte was de problemen op te lossen. De afgelopen twintig jaar is er veel veranderd. De potentie van Zuidoost komt steeds beter tot uiting. Niet of te weinig veranderd is de positie van de mensen. Het masterplan biedt nu de kans om een significante interventie te bewerkstelligen. GroenLinks bedankt de burgemeester voor deze kans. Zuidoost wordt gekenmerkt door de vele betrokken mensen die de buurt maken. GroenLinks kan de ingezette lijn voor een groot deel volgen. Toch benoemt hij nog graag een aantal fundamentele punten. De energie in de buurt kan enorm bijdragen aan het succes van het masterplan en hij hoort graag hoe er uitvoering is gegeven aan de motie Blom, Zet sleutelfiguren en zelforganisaties in hun kracht. Hoe zit het met de samenwerkende rol en de verhouding tussen de formele en informele organisaties die hun impact al hebben aangetoond, bijvoorbeeld het Social Pact? Het lijkt er nu op dat in de alliantie praktisch alleen formele vertegenwoordigers zitten. GroenLinks ziet representatie als onontbeerlijk voor succes.

Een groot deel van de problemen is immers veroorzaakt doordat de witte systeemwereld onvoldoende aansluit op de werkelijkheid van de multiculturaliteit van Zuidoost. Het systeem moet zichzelf ook evalueren. Het moet geen vanzelfsprekendheid zijn dat organisaties zo maar een rol kunnen spelen in dit proces. Het is immers de vraag wat hun aandeel is geweest in het niet oplossen of zelfs veroorzaken van de problemen. Geldstromen zijn verdund en de effectiviteit en output zijn niet helder. De heer VAN DEN HEUVEL hoort dat de heer Blom een kleurenkwestie maakt van de systeemwereld. Dat krijgt hij graag toegelicht. Representatie is belangrijk en ook in stadsdelen kunnen mensen worden gekozen of deelnemen aan bewonersgroepen. Hij denkt eerder dat het bureaucratische gehalte niet goed aansluit bij de beleidsplannen. De heer BLOM denkt dat het succes van dit proces en de kwaliteit van het beleid staat en valt met representatie. Culturele sensitiviteit speelt een belangrijke rol. De top van al die organisaties die onderdeel uitmaken van de alliantie, daarin ziet hij de representatie niet terug. De top van de ambtelijke organisatie is geen vertegenwoordiging van Amsterdam- Zuidoost maar die top schrijft wel de beleidsplannen. De burgemeester kondigde wee jaar geleden aan dat Zuidoost te maken heeft met een verwaarloosde organisatie.

Dat ziet hij niet goed genoeg terugkomen in het masterplan zelf. Wellicht kan de burgemeester daarop reageren. Eerder zei ze ook dat enige vorm van gentrificatie Zuidoost geen kwaad zou doen. Gentrificatie is echter geen natuurlijk proces en daarmee zou GroenLinks voorzichtig willen zijn. De heer KHAN kan zich vinden in de intentie om meer aandacht te hebben voor de problematiek in Zuidoost en om alle inspanningen goed op elkaar af te stemmen. Hij deelt de positieve feedback van de heer Brantjes. Wel enkele kritische kanttekeningen. Voor het slagen van dit plan is draagvlak cruciaal en dat berust op drie peilers: draagvlak onder partners, bewoners en vanuit de raad. Dat draagvlak onder bewoners lijkt bedoeld als draagvlakleveranciers en dat is teleurstellend. Gelukkig is het Social Pact betrokken in gesprekken tot eind januari maar begin februari werd het masterplan al gepubliceerd. Dat roept de vraag op hoe serieus die inspraakmomenten zijn genomen. Van de motie Blom ziet hij niets terug. Het gaat vooral over zeggenschap maar niet over eigenaarschap. Voor draagvlak onder bewoners is structurele inbedding van het plan in de wijken hard nodig. Hij is benieuwd of en hoe het college gaat zorgen voor dit verleggen van eigenaarschap naar de burgers. Gaat het om draagvlak in de raad, dan dienen er betaalbare woningen te worden gebouwd.

Mogelijk wordt er in het masterplan afgestapt van de 40%-40%-29%regeling. Een mix van goedkope en dure woningen zou leiden tot vermenging, maar ook tot gentrificatie. Het gaat erom de huidige problematiek bij de mensen op te lossen. Hij roept op in mensen te investeren en niet alleen in verschillende gebouwen. DENK steunt wel de voorrangregeling voor jongeren. Uit de bijeenkomsten met bewoners concludeert DENK dat het nodig is de jeugd volwaardig te laten meedoen met de rest van Amsterdam.

Definitief Raadscommissieverslag, 18 maart 2021

De schooladviezen verschillen sterk van andere stadsdelen. Dat laat al het verschil zien tussen achtergestelde en geprivilegieerde buurten. DENK oppert 1 miljoen euro jaarlijks in bijles te investeren want onderwijs vormt de motor van emancipatie. De heer Khan oppert extra te investeren in goede leraren, gezonde maaltijden op school, extra leerruimte voor leerlingen die thuis niet de mogelijkheid hebben om thuis rustig te zitten, in stageplekken, startersfuncties bij bijvoorbeeld de gemeente. Een antwoord op institutioneel racisme ontbreekt net als de rol in de punten van het Zwart manifest dat afgelopen week is gepubliceerd. De heer Khan ziet het liefst dat het plan teruggaat naar de tekentafel ook om meer draagvlak te creëren. Burgemeester HALSEMA bedankt de raad voor de steun voor het masterplan. De ambitie is groot, de periode is lang en er zijn nog veel onzekerheden dus de vragen zijn begrijpelijk. De gedachte van het masterplan is ontleend aan het nationaal programma Rotterdam-Zuid maar mist wel een aantal kenmerkende elementen waarnaar de heer Blom verwijst zoals het schuiven met bevolkingsgroepen – wat in Amsterdam echt niet past. De afgelopen jaren hebben er wel degelijk investeringen in Zuidoost plaatsgevonden; er is wel degelijk vanuit de Stopera aandacht geweest voor Zuidoost, maar het gaat vaak om versnipperd geld.

Projecten lopen soms vast, worden onvoldoende geëvalueerd waardoor er veel teleurstelling is ontstaan bij de inwoners. Het stadsdeel, de Stopera en een groot aantal maatschappelijke organisaties hebben allemaal gezegd dat de aandacht blijvend moet zijn, duurzaam moet zijn en niet meer de vorm van projecten mag aannemen. Het beleid moet daadwerkelijk bijdragen aan een verandering van de sociale, culturele en economische omstandigheden van de inwoners. Het gaat om kinderen tot ongeveer 1 m hoog die voorop staan; de kinderen die nu opgroeien en de kinderen die nog moeten worden geboren. Het kan niet zo zijn dat de school waarop je hebt gezeten in Zuidoost, ertoe leidt dat je minder kansen in het leven hebt. Het verschil in schoolniveaus in onverteerbaar. Er zijn te weinig hoge opleidingen. Als kinderen wel een hoge opleiding hebben, is er onvoldoende werk op dat niveau. Het gaat daarbij om een emancipatoir ideaal. Maar er is ook een ideaal tot bestuurlijke vernieuwing. Er zijn veel bureaucratische en bestuurlijke tekortkomingen in de wijze waarop Zuidoost de afgelopen jaren is aangestuurd. Die problemen zijn niet een, twee, drie opgelost. De bureaucratie moet dienstbaar worden aan de inwoners van Zuidoost. De heer BLOM meent dat de rol van het onderwijs zelf te weinig aandacht krijgt in het plan.

Hij hoort graag hoe de burgemeester een verbetertraject gaat loslaten op al die scholen in Zuidoost. Misschien kunnen sommige actoren geen rol meer spelen in dat onderwijssysteem. Dat moet goed worden geanalyseerd. Burgemeester HALSEMA licht toe dat er een hele uitgebreide analyse is gemaakt van de geldstromen, van de wijze van samenwerking, van het ontbreken van samenwerking om te vermijden de fouten uit het verleden te herhalen. Dat heeft tijd gekost. Het lijkt nu alsof de heer Blom eerst het hele systeem wil evalueren alvorens te beginnen met het verbeteren van het leven van de inwoners van Zuidoost. Het masterplan is echter een doorlopende evaluatie van wat er in het verleden niet goed is gegaan. Er is een veel grotere samenwerking tussen alle scholen in Zuidoost aan het ontstaan. De burgemeester zou werkenderweg willen blijven continueren met nagaan of er toch niet weer projectjes worden gestart die doodlopen en slecht geëvalueerd worden. Het gaat de heer BLOM erom dat veel te lang het probleem bestond dat het aan de mensen zelf lag dat er zo veel problemen waren, maar het wordt steeds duidelijker dat het systeem niet goed genoeg aansloot op de mensen en dat het niet goed genoeg oplossingen bood aan de mensen. Het systeem veroorzaakte zelfs de problemen. Het kan niet zo zijn dat al diegenen die onderdeel uitmaken van dit systeem, gewoon doorgaan.

Burgemeester HALSEMA wil recht doen aan deze grote zorg. Het masterplan zelf is een vorm van systeemkritiek. Er was veel te veel verkokering en allerlei organisaties

Definitief Raadscommissieverslag, 18 maart 2021

waren soms veel te veel naar binnen gekeerd en er werd te weinig rekening gehouden met eigenaarschap in het mogen oplossen van de problemen. Ze roept op dit masterplan een kans te geven waarin de inwoners zelf een belangrijk aandeel hebben. Het zal wel tijd kosten. De discussie over de middelen is al eerder gevoerd. Voor 2021 en voor 2022 is 3,75 miljoen euro beschikbaar. Daarnaast is er sprake van een herschikking van bestaande middelen omdat die niet altijd even goed worden gebruikt. De gemeente doet ook aanspraak op middelen vanuit het rijk. De minister heeft 16 gebieden aangewezen waarvan er twee in Amsterdam liggen, Nieuwwest en Zuidoost. Gekeken wordt welke kosten nodig zijn voor de stedelijke vernieuwing. Al die gebieden hebben een impactanalyse gemaakt en die ingediend bij BZK. De 400 miljoen euro voor een periode van twintig jaar is niet gelijk beschikbaar. Deels zullen private middelen nodig zijn, rijksmiddelen en lokale middelen. Er moet op een andere manier worden geïnvesteerd in de stad. Ze roept de raad op dat in haar verkiezingsprogramma’s op te nemen. Hoeveel er al van dat bedrag in andere projecten zit, is nu niet aan te geven maar voor de verkiezingen wil het college dat overzichtelijker in beeld hebben dan op dit moment. En dat geldt ook voor Nieuwwest.

De vierjarige beleidsplannen zijn al opgenomen in het masterplan waardoor er overzicht komt over de gemaakte vorderingen. Het masterplan draagt de ambitie van bestuurlijke en democratische vernieuwing. De organisatie via de stadsdelen is ingewikkeld. Eerder is sprake geweest van een verwaarloosde overheidsorganisatie in stadsdeel Zuidoost en daarvoor is middels een nieuwe stadsdeeldirecteur nu heel veel aandacht. Van de 7x7school weet de burgemeester op dit moment te weinig; wellicht kan de stadsdeelvoorzitter daarop ingaan. Het masterplan verwoordt de centrale ambitie voor Zuidoost. Dus projecten en programma’s moeten niet meer langszij komen, maar die moeten allemaal worden geïntegreerd in het masterplan. In z’n algemeenheid is de burgemeester het eens met de zaken die de heer Blom stelde. Ze roept op ervoor te waken dat het betere niet de vijand wordt van het goede. Met het masterplan worden heel belangrijke stappen gezet en het zou jammer zijn wanneer door een eis van evaluaties of onderzoeken het masterplan niet zou kunnen starten. Gentrificatie beschouwt de burgemeester tot op zekere hoogte wel als een natuurlijk proces. Jonge mensen trekken in koopwoningen maar het moet niet zo zijn dat Zuidoost ontoegankelijk wordt voor mensen met een kleine beurs. De gemengde bevolkingsopbouw in Zuidoost moet worden bewaakt – in alle opzichten.

Volgend deel →

De tekst is automatisch uit het bestand gehaald en kan afwijken van het origineel (kolommen, tabellen en koppen lopen door elkaar). Het officiële stuk bij de gemeente is leidend. Bron: https://api.notubiz.nl/document/9991152/2