Def Voortgangsrapportage 2023 renovatie Amsterdam Museum

Voortgangsrapportage renovatie Amsterdam Museum

Vogelvluchtperspectief ontwerp gerenoveerd Amsterdam Museum

juni 2023

Gemeente Amsterdam Voortgangsrapportage renovatie Amsterdam Museum

Juni 2023 Pagina 2 van 10

Inhoud

1

Inleiding

3

2

Stand van Zaken

4

3

Financiën

5

4

Planning

8

5

Risico’s

9

6

Communicatie

10

Gemeente Amsterdam Voortgangsrapportage renovatie Amsterdam Museum

juni 2023Error! Reference source not found. Pagina 3 van 10

1 Inleiding Het Amsterdam Museum is een belangrijke culturele plek in de Amsterdamse binnenstad. Het museum maakt al decennia lang deel uit van het profiel en identiteit van het centrum. Het gebouw van het museum, het voormalige burgerweeshuis, behoort tot één van de belangrijkste monumenten van de binnenstad en kent een geschiedenis van eeuwen, en van verschillende gebruikers. Het is daarom de gedroomde plek voor een museum over de stad Amsterdam. Het gebouw is aan renovatie toe. Er is een gebrek aan ruimtes om de omvangrijke collectie te laten zien, het gebouw is moeilijk vindbaar en vrijwel niet toegankelijk voor mensen met een fysieke beperking. Het pand moet daarnaast worden verduurzaamd en de klimaatinstallaties moeten worden vervangen om de collectie te kunnen laten zien. Door het gebouw grondig te renoveren, te verduurzamen en de ruimtes aan te passen, wordt het monument klaar gemaakt voor de toekomst en blijft het behouden als openbare plek voor alle Amsterdammers en mensen die de stad bezoeken. In 2017 zijn de gemeente Amsterdam en het Amsterdam Museum begonnen met de plannen voor de renovatie van het gebouw. Eind 2022 is er een omgevingsvergunning afgegeven voor de plannen, na meerdere bespreekmomenten bij de Commissie Ruimtelijke Kwaliteit en aanpassingen van het ontwerp.

Het ontwerp dat er nu ligt van Neutelings Riedijk Architecten doet zowel eer aan het gebouw als monument én aan de museale wensen van deze tijd. De renovatie valt onder de gemeentelijke regeling grote projecten (RGP). Dit is gebruikelijk bij grote en complexe projecten. Doordat het onder de RGP valt wordt er extra gemonitord op tijd, kwaliteit, kosten en risico’s. Via de halfjaarlijkse voortgangsrapportage wordt de gemeenteraad geïnformeerd. Het opstellen van een bestuurlijke voortgangsrapportage is een belangrijk onderdeel van de regeling. Deze rapportage gaat elk halfjaar in op de stand van zaken van de renovatie. De vorige rapportage is op 16 oktober 2022 met u gedeeld.

Gemeente Amsterdam Voortgangsrapportage renovatie Amsterdam Museum

juni 2023Error! Reference source not found. Pagina 4 van 10

2 Stand van Zaken Omgevingsvergunning Op 7 november 2022 is namens het college van burgemeester en wethouders van Amsterdam de omgevingsvergunning verleend voor de renovatie van het Amsterdam Museum. Na een zorgvuldig proces heeft de Commissie Ruimtelijke Kwaliteit een advies uitgebracht over het nieuwe ontwerp van het Amsterdam Museum. De afdeling Monumenten en Archeologie heeft hiervoor deskundig advies gegeven over de monumentale delen van het gebouw. Ook de Rijksdienst van het Cultureel Erfgoed heeft met grote zorgvuldigheid gekeken en adviseerde positief over het huidige ontwerp waar de vergunning uiteindelijk voor is verleend. Beroepsprocedure In december 2022 hebben Vereniging Vrienden van de Amsterdamse Binnenstad (VVAB) en Erfgoedvereniging Heemschut middels een beroepschrift bezwaar gemaakt op de afgifte van de omgevingsvergunning. Het bezwaar richt zich voornamelijk op de aanpassingen aan de voormalige Schuttersgalerij. Op 25 januari 2023 heeft de voorzieningenrechter het verzoek van de VVAB en Heemschut om de vergunning te schorsen toegewezen. Dit betekent dat tot de uitspraak in de beroepsprocedure niet gestart mag worden met de renovatie. Het beroep is op 23 mei 2023 behandeld. De uitspraak wordt begin juli 2023 verwacht. De raad zal worden geïnformeerd over de uitspraak in de beroepsprocedure.

Verhuizing Museum Om te voorkomen dat extra geïnvesteerd moest worden in behoud en beheer van het gedateerde pand en installaties, is ervoor gekozen om de programmering van het museum in 2022 te verplaatsen naar de Hermitage. Amsterdam Museum aan de Amstel is op 9 maart 2022 geopend. Het Amsterdam Museum heeft hiervoor vanaf 2014 in de Hermitage geëxposeerd met de tentoonstelling “Groepsportretten van de 17e eeuw”. Op dit moment wordt het leegstaande gebouwencomplex aan de Kalverstraat beheerd door de organisatie van het Amsterdam Museum. Organisatie De renovatie van het Amsterdam Museum kent twee opdrachtgevers: het Amsterdam Museum en gemeente Amsterdam. De gemeente is eigenaar van het gebouwencomplex en financiert de renovatie. Het Amsterdam Museum is huurder en financiert de inrichting, verhuizing en tijdelijke huisvesting. Het museum zet hiervoor, naast een fondsenwerving, onderhoudsgelden in die tijdens de renovatie worden uitgespraad. Tijdens het ontwerptraject hebben beide opdrachtgevers samen opgetrokken. Nadat de vergunning onherroepelijk is en de uitvoering van de renovatie kan starten is de gemeente Amsterdam de enige opdrachtgever. Het bestuur van het Amsterdam Museum blijft verantwoordelijk voor de exploitatie, verhuizing, opening, tentoonstelling en inrichting van het Amsterdam Museum.

Gemeente Amsterdam Voortgangsrapportage renovatie Amsterdam Museum

juni 2023Error! Reference source not found. Pagina 5 van 10

3 Financiën De totale geprognotiseerde dekking, zijde museum en gemeente, voor de renovatie van het Amsterdam Museum bedraagt € 94.009.586 en is als volgt opgebouwd: A) B) C) D) E) F) G) H) I)

Gemeente - Reserve 2016-2018: € 792.340. Gemeente - Voorbereidingskrediet 2019-2020: € 1.800.000. Gemeente - Uitvoeringskrediet 2021: € 56.200.000. Gemeente - Toegekende indexering bij begroting 2023: € 9.500.0001. Rijkssubsidie DUMAVA: € 2.325.814. Rijkssubsidie SIM: € 291.432. Uitgespaarde onderhoudsreserveringen: € 7.600.0002. Fondsenwerving t.b.v. leegstandskosten maximaal: € 500.000. Fondsenwerving museum: € 15.000.000.

Opdrachten en facturen Voor het project is een investeringsbegroting opgesteld. Deze begroting is onderverdeeld in verschillende categorieën. De opdrachtverstrekking en facturatie verloopt binnen de kaders van deze categorieën. Op dit moment is er door de gemeente in totaal € 7.104.184 aan verplichtingen aangegaan (opdrachten) waarvan op dit moment € 5.994.621 is gefactureerd (betaald). Met prognoses bedoelen we de opdrachten die we nog verwachten te geven. Omschrijving Bouwkosten Voorbereidingskosten Leges Verzekeringen Onvoorzien Totaal excl. BTW

15%

Budget 54.886.081

Verplicht Gefactureerd 0 0

Prognoses 54.886.081

10.530.558

5.522.324

4.412.761

6.157.476

1.062.491 143.500 7.786.956 74.409.586

1.299.330 0 282.530 7.104.184

1.299.330 0 282.530 5.994.621

0 143.500 7.504.426 68.691.483

Het budget voor de renovatie, zijde gemeente, van € 74.409.586 is als volgt opgebouwd: A) B) C) D) E) F)

Gemeente - Reserve 2016-2018: € 792.340. Gemeente - Voorbereidingskrediet 2019-2020: € 1.800.000. Gemeente - Uitvoeringskrediet 2021: € 56.200.000. Gemeente - Toegekende indexering bij begroting 2023: € 9.500.000. Rijkssubsidie DUMAVA: € 2.325.814. Rijkssubsidie SIM: € 291.432.

1 Zie: Projectenportfolio 2022-2026 vastgesteld door Raad op 9 en 10 november 2022 (bijlage bij begroting 2023)

2 Het museum is momenteel gesloten, daarom vindt er geen groot onderhoud plaats. Daarnaast is er sinds 2018 bespaard

op het onderhoud met het oog op de verbouwing. De gemeente heeft hiermee € 7,6 miljoen opgebouwd (bespaard), dit bedrag komt nu ten goede komen aan de renovatie. Een deel hiervan is toegekend aan het museum voor de inrichting (4,1 mio.) van het gerenoveerde museum en een deel aan de gemeente voor de renovatie.

Gemeente Amsterdam Voortgangsrapportage renovatie Amsterdam Museum

juni 2023Error! Reference source not found. Pagina 6 van 10

G) Uitgespaarde onderhoudsreserveringen: € 3.500.000 (van totaal € 7,6 mio.). Bouwkosten Voor het project is per ontwerpfase een nieuwe doorrekening van de bouwkosten gemaakt. Voor de start van de aanbestedingen zal er een raming opgesteld worden. De planning hiervan is afhankelijk van de uitspraak in de beroepszaak. Rijkssubsidies Er is in totaal voor € 2.617.246 door de Rijksoverheid aan subsidies toegekend aan het project. Hiervan bestaat € 2.325.814 uit een subsidie voor de verduurzaming en € 291.432 voor onderhoud aan het monument. Prijsstijgingen Vanwege prijsstijgingen is er in de gemeentebegroting van 2023 € 9.500.000 toegekend. Deze begroting is vastgesteld door de Raad in november 2022. Onvoorzien De regeling grote projecten schrijft voor om een toereikende post onvoorzien op te nemen om de risico’s op te vangen. Daarom is voor de renovatie van het Amsterdam Museum een post onvoorzien van 15% in de begroting gereserveerd. Dit percentage wordt geadviseerd bij een renovatie van een monumentaal gebouw en is gebaseerd op het advies van meerdere bouwkostenadviseurs zoals Basalt, BBN en Bremen Bouwadvies. Over dit percentage bent u geïnformeerd in de raadsbrief van 16 januari 2023. Tot op heden zijn ten laste van deze post onvoorzien een aantal opdrachten aan architect en adviseurs (totaal € 282.530) in rekening gebracht.

Het gaat om aanvullende kosten die gemaakt zijn door het ontwerpteam als gevolg van de uitloop in het vergunnings- en ontwerptraject. Daarmee bedraagt het resterende saldo van de post onvoorzien € 7.504.426.

Gemeente Amsterdam Voortgangsrapportage renovatie Amsterdam Museum

juni 2023Error! Reference source not found. Pagina 7 van 10

Fondsenwerving Amsterdam Museum Het Amsterdam Museum is verantwoordelijk voor de fondsenwerving t.w.v. € 15 miljoen voor de dekking van de verhuis-, tijdelijke huisvestings-, tentoonstellings- en inrichtingskosten. Het museum heeft hiervoor een organisatie ingericht en een uitvoeringsplan opgesteld voor de werving in de komende jaren. De werving zal gedurende het traject van de uitvoering (ca. 3jr) qua intensiteit gaan toenemen. Op maandag 6 maart 2023 heeft in de ambtswoning een fondsenwervingsbijeenkomst plaatsgevonden in aanwezigheid van burgermeester Halsema en wethouder Meliani. Op dit moment is er een bedrag van € 2.457.896 vergaard. De daadwerkelijke fondsenwervingscampagne gaat van start zodra de vergunning onherroepelijk is en de renovatie kan beginnen. Meerkosten door beroepsprocedure De inzet tijdens de beroepsprocedure vanuit het Projectmanagementbureau wordt, nu het bouwtraject nog niet is gestart, zoveel mogelijk tot een minimum beperkt tot ongeveer € 15.000 per maand. Daarnaast worden er meerkosten gemaakt voor het technische beheer van het leegstaande gebouwencomplex, deze zijn teruggebracht naar € 20.000 per maand. Voor de dekking van deze leegstandskosten worden, samen met het museum, extra fondsen geworven. Tot slot maakt het museum zelf ook extra kosten, bijvoorbeeld door het huren van alternatieve huisvesting.

Gemeente Amsterdam Voortgangsrapportage renovatie Amsterdam Museum

juni 2023Error! Reference source not found. Pagina 8 van 10

4 Planning De onderstaande planning gaat uit van een herstart na de uitspraak van de rechter. In deze planning is geen rekening gehouden met een hoger beroepsprocedure. Begin juli doet de rechter uitspraak in de beroepsprocedure. De gemeenteraad zal daarna zo snel mogelijk geïnformeerd worden over het effect van de uitspraak op de planning. Vergunning Zitting beroep rechtbank Uitspraak rechtbank Beroepstermijn (6 wkn) Uitvoering Start aanbesteding Gunning stripaannemer Strippen en saneren afgerond Renovatie Gunning hoofdaannemer Werktekeningen en voorbereiding Start uitvoering (2,5 jr.) Oplevering casco+ Inrichting Opening

23 mei 2023 Begin juli 2023 augustus 2023 september 2023 november 2023 juni 2024 juni 2024 3 maanden september 2024 maart 2027 18 weken Eind 2027

Gemeente Amsterdam Voortgangsrapportage renovatie Amsterdam Museum

juni 2023Error! Reference source not found. Pagina 9 van 10

5 Risico’s Zoals bij grote projecten gebruikelijk is, zijn met betrokken partijen verschillende risicosessies georganiseerd. Tijdens de risicosessies wordt er gekeken naar de grootste risico’s. Aan elk risico wordt een beheersmaatregel gekoppeld om de gevolgen van het risico te verkleinen of voorkomen. Daarnaast wordt aan elke risico een inschatting gekoppeld hoe groot de kans is dat het risico zich voordoet en wat de impact is. Al naar gelang de vordering in het project vallen risico’s af (omdat hierop bijv. voldoende op is geanticipeerd (ook wel beheersmaatregelen genoemd/ in elk geval ‘beheersmaatregel’ ergens uitleggen) of dat risico’s zich niet hebben voorgedaan), maar kunnen er ook (nieuwe) risico’s bijkomen. Bij elke sessie wordt de risicoanalyse geactualiseerd. Op het moment van rapporteren is de beroepsprocedure vanuit de erfgoedorganisaties op de omgevingsvergunning het grootste risico. Beheersmaatregelen zoals vooroverleg organiseren met betrokkenen, een zorgvuldig vergunningsproces doorlopen met positieve adviezen CRK en RCE en een gedegen voorbereiding van de verdediging zijn hiervoor ingezet. Daarnaast is een risico in de vervolgfase een te hoge inschrijfsom bij aanbesteding waardoor er geen gunning kan plaatsvinden.

Beheersmaatregelen zoals de gegadigde aannemers ruimte geven voor planbezuinigingen, indexering opnemen in het budget en een passende post onvoorzien zijn hiervoor ingezet.

Gemeente Amsterdam Voortgangsrapportage renovatie Amsterdam Museum

juni 2023Error! Reference source not found. Pagina 10 van 10

6 Communicatie Het binnenstedelijk gelegen gebouwencomplex aan de Kalverstraat kent veel buurtbewoners en ondernemers die direct te maken krijgen met de renovatie en de toegevoegde gebouwvolumes. De communicatie over de voortgang en aanvang van de renovatie wordt door de gemeente en het museum gezamenlijk uitgevoerd. De focus ligt op het informeren van de volgende doelgroepen: - Gemeenteraadsleden. - Dagelijks bestuur Stadsdeel Centrum. - Erfgoedbelangenverenigingen - Bewoners en omliggende ondernemers: individueel alsook via de omgevingsmanagers. - Afstemming met stichting Het Begijnhof en stakeholders museum. Acties komende periode: - Uitwerken in detail van meerjarige communicatie-aanpak richting doelgroepen. - Fondsenwervingscampagne. - Communicatieplanning op detail naar aanleiding van bouwplanning. - Communiceren op het moment dat de bouwwerkzaamheden starten; website, sociale media, bouwhekken, verwijzingen in openbaar vervoer etc.