CRK Advies Amsterdam Museum 14-07-2021 - Monumenten
Tekst van het document
Kalverstraat 92, Amsterdam Museum, Z2020-A000578-005, deelzaak Monumenten Behandeld in de ingelaste openbare vergadering van 14 juli 2021 Niet akkoord Aanleiding Voor de verbouwing van het Amsterdam Museum in het voormalige Burgerweeshuis worden de aanpassingen op vier hoofdpunten aan de commissie voorgelegd. Het zijn volumeaanpassingen bij: - nieuwbouw Sint Luciensteeg/hoek Nieuwezijds Voorburgwal. De bestaande gevels blijven behouden en worden opgenomen in het nieuwe volume; - nieuwbouw Schuttersgalerij. De nokken van beide vleugels blijven meer in beeld en de daktuin wordt smaller; - nieuwbouw liftvolume; - nieuwbouw achter de Jongensgalerij. Overige onderdelen van het plan, zoals de uitwerking van de gevel onder de Jongensgalerij en de gevel aan de zijde van de Nieuwezijds Voorburgwal, de inpassing van installaties, de omgang met monumentale waarden in het interieur en de materialisatie van de toegevoegde bouwdelen vallen buiten deze beoordeling omdat dit nog niet uitgewerkt is. De centrale vraag is of met aanpassingen aan de volumes, de verbouwing respectvol wordt ingepast in het historisch gegroeide, monumentale ensemble en of de nieuwe toevoegingen zich voldoende voegen in de bestaande stedenbouwkundige structuur.
Kader Beleidskader toetsing ingrepen en/of herstel van Monumenten 2016 Monument: Rijksmonument Conclusie De commissie constateert dat er te weinig gereageerd is op het advies uit februari en de adviezen van de Integrale Commissie uit 2020. Zij ziet in de uitwerking van de voorgestelde volumes nog steeds vooral het oorspronkelijke idee, terwijl hiervan verschillende keren is aangegeven dat dit te fors uitpakt in relatie tot de bestaande gebouwdelen. Een goede balans tussen het historische complex en toevoegingen die programmatisch noodzakelijk zijn, is nog niet bereikt. Op alle plekken waar het nieuwe Amsterdam Museum aan de buitenzijde zichtbaar wordt, hebben de volumes een te grote schaal en zijn ze niet fijnzinnig genoeg in de uitwerking. Er is op onderdelen zeker genuanceerd, maar te minimaal om de balans tussen oud en nieuw en groot en klein aanvaardbaar te krijgen. Fundamentelere wijzigingen zijn noodzakelijk. Bij alle vier de hoofdpunten mist de commissie de gevraagde sensitiviteit en passende aansluiting op de historische context. Onderbouwing Sint Luciensteeg Het is positief dat de gevels behouden worden. Maar het combineren van het eerste ontwerp voor de hoek met deze bestaande gevels leidt niet tot een overtuigend beeld. De historische geveldelen worden in het voorstel als het ware ‘gevelstenen’ in het nieuwe ontwerp.
Dit is een grafische oplossing die geen recht doet aan de organisch gegroeide structuur. Door het recht boven elkaar plaatsen van de muren wordt het geheel ook zeer vlak. De gekozen hoogte van de gootlijnen en nokken, aansluitend op bestaande daken en schoorstenen van belendingen, overtuigt niet. De
bestaande informele bebouwing op de hoek heeft nergens een gelijke hoogte. De commissie herhaalt hier dat er in hoogte en schaal maar ook qua architectonische uitwerking op een subtiele en sensitieve manier aangesloten moet worden op de context. Schuttersgalerij Herstel van de nokken door het toevoegen van rijen met dakpannen is positief, maar om recht te doen aan het historisch daklandschap van de binnenstad zou het meer moeten zijn dan een schil aan de buitenkant. Het dak moet ook echt omgezet worden. Isoleren aan de buitenzijde helpt om hoogte te winnen, maar het is nu nog te weinig om echt een kap te zijn. Zeker bij het lagere bouwdeel is de maat minimaal. De commissie vraagt zich af of de combinatie van een zeven meter hoge zaal met de gewenste technische constructie, en het vaststaande vloerniveau binnen de hoogte van de bestaande gebouwen wel mogelijk is. Lift De aangeleverde 3D-beelden maken duidelijk dat de lift naar het uitkijkplatform zeer prominent zichtbaar is vanuit de openbare ruimte maar ook vanaf de Jongensplaats. Het volume steekt er te veel bovenuit en is daarmee een te grote aantasting van het historische daklandschap.
Volume Jongensgalerij De aanpassingen aan het volume, door het verplaatsen van de lichtkap in de richting van de Jongensplaats, het verlagen van de gootlijn en het opknippen in twee delen geven meer licht en lucht voor de aangrenzende woningen. Wel wordt het volume in de richting van de Kalverstraat verhoogd, maar onduidelijk is hoe dit zich verhoudt tot de context. De commissie vraagt breder te kijken dan alleen de zalen maar ook aandacht te hebben voor de woonkwaliteit en het daglicht in de tuinen. Zij adviseert de bewoners te betrekken bij deze opgave.