Conceptverslag TAR 09-06-2022

Gemeente Amsterdam Tijdelijke Algemene Raadscommissie

TAR

Raadscommissieverslag, 9-6-2022

Vergadering Vergaderdatum Verslag vast te stellen op:

CONCEPTVERSLAG

Openbare vergadering van de Tijdelijke Algemene Raadscommissie Donderdag 9 juni 2022 van 09:00 tot 18:00 uur in de raadszaal Woensdag 29 juni 2022 Voorzitter: mevrouw J. F. van Pijpen, plv: mevrouw A. Nanninga Portefeuillehouders: burgemeester F. Halsema, wethouder H. van Buren, wethouder R. van Dantzig, wethouder M. van der Horst, wethouder S. Mbarki, wethouder Z. Pels, wethouder S. Rijxman Commissiegriffiers en griffie, griffieondersteuning: mevrouw K. van Klooster, mevrouw E. van der Braak, R. Willems, M. Diemont, N. Bakkali, A.G. Hoff, A. Dutilh, L. Hollander Verslaglegging: de heer M. Kuiper (Notuleerservice Nederland) Aanwezige commissieleden: mevrouw F. Abdi (PvdA), mevrouw N. Ahmadi (BIJ1), mevrouw R. Alberts (SP), de heer A.S. Aslami (D66), de heer M.F. Asruf (PvdA), de heer M. Belkasmi (PvdA), mevrouw Y. E. Bentoumya (GroenLinks), de heer E. Bobeldijk (SP), de heer D.T. Boomsma (CDA), mevrouw J. Broersen (VOLT), de heer H.C. Burgers (VVD), mevrouw T. Didderen (PvdD), mevrouw S. Doevendans (PvdA), de heer Z. Ernsting (GroenLinks), de heer I. Garmy (VOLT), de heer M.S. von Gerhardt (VVD), de heer R. Havelaar (CDA), mevrouw L.E. Heinhuis (PvdA), de heer R.P. Hofland (D66), mevrouw D.O.C. de Jager (D66), mevrouw C. Kabamba (BIJ1), de heer S.Y. Khan (DENK), de heer S. Koyuncu (DENK), mevrouw J. Krom (PvdD), de heer Van Lammeren (PvdD), mevrouw M. Lust (D66), de heer M.

Meerburg (PvdD), de heer B. Minderhoud (PvdA), mevrouw E.D.M. Moeskops (D66), mevrouw Nadif (GroenLinks), mevrouw A. Nanninga (JA21), de heer G. Noordzij (PvdA), mevrouw J.F. van Pijpen (GroenLinks), mevrouw N.A. van Renssen (GroenLinks), mevrouw I. Rooderkerk (D66), de heer A. van Schijndel (Forum voor Democratie), de heer K.S.N. van der Veen (GroenLinks), de heer B. Verschoor (Forum voor Democratie), mevrouw M. Yemane (GroenLinks), mevrouw E. IJmker (GroenLinks) Afwezige commissieleden: de heer K.M. Kreuger (JA21) Afwezige portefeuillehouders: wethouder R. van Dantzig (tot 11.45 uur), wethouder R. Groot Wassink, wethouder M. van der Horst (van 13.30-14.30 uur), wethouder T. Meliani, wethouder M. Moorman, wethouder Z. Pels (12.00-13.00 uur), wethouder S. Rijxman (vanaf 13.00 uur) Overige aanwezigen: de heer D. van Hooff (ACAM), de heer Van der Linde, mevrouw Steiger, de heer Koopman, de heer Vreeken, mevrouw Lisse, de heer Bruinsma, de heer Biesjot, mevrouw Verhallen, de heer Schrijver, mevrouw Rutger van der Loeff, mevrouw Timmerman, de heer Van de Ketterij

1. Algemeen deel

1

Gemeente Amsterdam Tijdelijke Algemene Raadscommissie Raadscommissieverslag, 9 juni 2022

TAR

a. Opening procedureel gedeelte De VOORZITTER opent de vergadering om 09.05 uur en heet iedereen hartelijk welkom. De heer VAN LAMMEREN verzoekt in verband met de uitgebreide agenda voor deze vergadering op voorhand uit te gaan van drie dagdelen. De VOORZITTER antwoordt dat verschillende punten doorgeschoven of afgevoerd worden. Zij komt er bij de agendavaststelling nog op terug. Een aantal wethouders heeft zich afgemeld voor (delen van) de vergadering. Zij verzoekt het college om de uren voor commissievergaderingen in het vervolg volledig vrij te houden. Als vandaag punten aan de orde komen waarvoor de betreffende wethouder niet aanwezig is, gaat zij ervan uit dat gezorgd is voor vervanging. De laatste TAR vindt plaats op 30 juni a.s. Zij vraagt de commissieleden en leden van het college om daarvoor drie dagdelen volledig beschikbaar te houden. b. Mededelingen Er zijn geen mededelingen. c. Vaststellen agenda De VOORZITTER gaat in principe uit van twee dagdelen voor deze vergadering, met de mogelijkheid van een uitloop in de avond. Zij zal proberen aan het begin van de middag vast te stellen of een avondsessie noodzakelijk is. Na peiling van de meningen concludeert ze dat de agendapunten 3 en 5 net zoals 23 en 24 gevoegd worden behandeld. De agendapunten 4, 7 en 8 worden gehamerd. De agendapunten 19, 20, 22, 31, 32, 34, 35, 36, 37, 38 en 39 worden doorgeschoven.

De agendapunt 18, 21, 27 en 40 worden afgevoerd. Aan het eind van de vergadering wordt nog een geheim punt behandeld. Mevrouw MOESKOPS verzoekt om agendapunt 11 na de middagpauze te behandelen. Wethouder van Dantzig kan dan aanwezig zijn. De VOORZITTER wil graag de volgorde van de agenda vasthouden. Als de wethouder niet aanwezig is, zal het college voor vervanging moeten zorgen. Mevrouw VAN RENSSEN vraagt de agendapunten 23 en 24 in de ochtend te behandelen. Zijzelf kan in de middag niet aanwezig zijn. Daar komt bij dat er veel publieke belangstelling voor deze agendapunten is. Mevrouw ALBERTS vindt de aanwezigheid van belangstellenden op de tribune een acceptabele reden om de punten voor de middagpauze te behandelen. De afwezigheid van mevrouw Van Renssen in de middag is geen goede reden om de behandeling naar voren te halen. De VOORZITTER stelt vast dat de agendapunten 23 en 24 voor de middagpauze behandeld worden. De heer BOOMSMA stelt voor om de volgende TAR over twee dagen te spreiden, gezien het aantal doorgeschoven agendapunten en de TKN-punten. De VOORZITTER antwoordt dat dit overwogen zal worden. Zo spoedig mogelijk zal meegedeeld worden welke dagen voor de TAR vrijgehouden moeten worden.

2

Gemeente Amsterdam Tijdelijke Algemene Raadscommissie Raadscommissieverslag, 9 juni 2022

TAR

Mevrouw NANNINGA merkt op dat de heer Kreuger ziek is. Hij kan daarom geen bijdrage leveren bij de agendapunten 30 en 33, die door hem ingebracht zijn. Met inachtneming van het voornoemde wordt de agenda conform vastgesteld. d. Conceptverslag van de openbare vergadering van de Tijdelijke Algemene Raadscommissie d.d. 19 mei 2022 Het verslag wordt ongewijzigd vastgesteld. e. Termijnagenda, per portefeuille De heer BOOMSMA had in de raad van december vorig jaar een brief van de burgemeester gevraagd waarin die in zou gaan op de vraag hoe het gemeentelijk uitgangspunt van niet ontruimen voor leegstand zich verhoudt tot de nieuwe Kraakwet. Hij vraagt om een update, want het punt staat niet in de termijnagenda. Burgemeester HALSEMA antwoordt dat de landelijke taskforce van het OM samen met de rechtsspraak nog bezig is met de implementatie. De wet is nog niet in werking getreden. Zodra het OM weet hoe het uitvoering en vorm gaat geven aan de wet zal de raad geïnformeerd worden over de betekenis daarvan voor het Amsterdamse kraakbeleid. Zij zal de raad op de hoogte houden van de stand van zaken. f.

Tkn-lijst De VOORZITTER maakt melding van de volgende verzoeken tot agendering van de volgende nummers: • TKN 1 op verzoek van het lid Wijnants • TKN 2 op verzoek van de leden Garmy en Boomsma • TKN 3 op verzoek van de leden Wijnants en Garmy • TKN 4 op verzoek van de leden Van Schijndel en Von Gerhardt • TKN 5 op verzoek van de leden Havelaar en Von Gerhardt • TKN 6 op verzoek van het lid Van Pijpen • TKN 8 op verzoek van het lid Wijnants • TKN 12 op verzoek van het lid Koyuncu • TKN 18 op verzoek van het lid Van Schijndel • TKN 21 op verzoek van het lid Rooderkerk • TKN 22 op verzoek van het lid Boomsma • TKN 27 op verzoek van de leden Wijnants, Garmy en Boomsma • TKN 31 op verzoek van de leden Van Pijpen en Krom. Het verzoek van mevrouw Van Pijpen hierbij is de behandeling plaats te laten vinden in de volgende vakcommissie. Mevrouw Krom wil op dat laatste verzoek, afkomstig graag later nog terugkomen. • TKN 33 op verzoek van de leden Havelaar, Von Gerhardt, Van Pijpen en Krom • TKN 45 op verzoek van de leden Wijnants en Boomsma g. Ingekomen stukken stadsdeelcommissies Er zijn geen stukken ontvangen. 2

3

Gemeente Amsterdam Tijdelijke Algemene Raadscommissie Raadscommissieverslag, 9 juni 2022

TAR

Inhoudelijk deel a. Opening inhoudelijk gedeelte De VOORZITTER opent het inhoudelijk gedeelte van de vergadering. b. Inspreekmoment publiek Algemeen De heer VAN DER LINDE spreekt op persoonlijke titel. Hij las in een memo van 6 februari 2019, opgesteld door het Actiecentrum Veiligheid en Zorg van de gemeente Amsterdam, het volgende: ‘Betrokkene is al langere tijd beroepsactivist. Het algemene beeld is dat betrokkene graag wil provoceren binnen de regels van de wet. Hij wil graag het systeem ondermijnen.’ Voor hem wordt, deels door naar hem gelekte documenten, steeds duidelijker dat niemand binnen de overheid ooit heeft gedacht dat hij een extremist was. Toch zette burgemeester Van der Laan hem in juni 2017 in de Amsterdamse deradicaliseringsaanpak. De politie vond dat hij niet aan de criteria daarvoor voldeed, zo blijkt uit de gelekte documenten. In 2016 lag hij stevig in de clinch met VVD-raadslid Yesilgöz, de huidige minister van Justitie. Die beschuldigde op 4 september 2016 linkse activisten zonder enig bewijs van het leggen van de bom voor de Stopera op 6 februari 2016. Daar confronteerde de GroenLinks-fractie haar hard mee in de commissievergadering van 22 september. Yesilgöz ging door het stof.

Nu blijkt uit gelekte documenten dat haar man, die bij de GGD Amsterdam werkt, nauw betrokken was bij zijn opname in de deradicaliseringsaanpak, waar de politie dus faliekant tegen was. Burgemeester Halsema probeert dit onder de pet te houden. De documenten zijn in hun geheel weggelaten na zijn AVG-verzoek. Ook in de beroepsprocedure bij de rechtbank repte de gemeente met geen woord over deze documenten. Daardoor kon de rechtbank niet controleren of de documenten terecht niet aan hem waren verstrekt. Dus wie ondermijnd het systeem? De politie heeft inmiddels erkend bij de nationale en gemeentelijke ombudsmannen dat het kwijtraken van zijn huis op 1 oktober 2016 wel degelijk kwam door bedreigingen van extreemrechts. De driehoek heeft dat altijd ontkend. Hij zou zeuren. De nieuwe gemeentelijke ombudsman heeft vervolgens het voortouw genomen om de impasse te doorbreken. Op 25 april heeft hij zijn zaak samen met een medewerker van de Nationale ombudsman besproken met 23 ambtenaren van onder andere de gemeente, de politie, het OM en NCTV, waar hij overal ongefundeerd in de systemen zit als ‘extremist’ of erger. De gemeentelijke ombudsman zal binnenkort hierover met informatie komen via een formele brief. Inmiddels heeft hij veel kennis opgedaan over de vraag waarom de overheid politieke activisten valselijk labelt als ‘extremist’.

Het is niet te bevatten hoe vergaand de overheid de wet op alle fronten heeft overtreden. Maar erkenning van fouten en behandeling van zijn aansprakelijkheidsstelling laten nog steeds op zich wachten. Op 12 januari stuurde burgemeester Halsema hem een brief waarin stond dat zij uiterlijk op 31 januari op zijn aansprakelijkheidsstelling zou reageren. Op 31 januari stelde ze die termijn uit. Op 28 februari mailde het kabinet van de burgemeester hem dat hij na het gesprek met de ombudsmannen hierover geïnformeerd zou worden. Hij heeft echter nog steeds niets gehoord. De burgemeester houdt hem aan het lijntje Hij heeft haar gevraagd om voor deze commissievergadering te berichten wanneer zij inhoudelijk op zijn aansprakelijkheidsstelling gaat reageren. Er kwam geen enkele reactie. Daarom eist hij nu een datum van de burgemeester. De heer VAN LAMMEREN hoort van de inspreker dat de burgemeester dit onder de pet probeert te houden. Hij vraagt die stelling te onderbouwen. De heer VAN DER LINDE antwoordt dat hij onderhands de beschikking heeft gekregen over documenten die de gemeente hem (deels) wilde onthouden. Er zijn

4

Gemeente Amsterdam Tijdelijke Algemene Raadscommissie Raadscommissieverslag, 9 juni 2022

TAR

ambtenaren die de situatie zo bizar vinden dat ze hem daarbij hebben geholpen. Hij heeft hard bewijs dat de politie tegen de opname in de deradicaliseringsaanpak was, omdat hij niet voldeed aan de criteria daarvoor. De gemeente moet sowieso de ongelakte versie van de gevraagde documenten aan de rechtbank sturen als er een procedure over is. Zonder dat kan de rechter niet bepalen of de weigeringsgronden terecht zijn toegepast. Dit gaat niet om hem. Dit gaat om het doelbewust ondermijnen van rechtbankprocedures. De heer LAMMEREN wil graag een keer uitgebreid praten met de heer Van der Linde, maar dan zonder onbewezen beschuldigingen. De heer VAN DER LINDE is daartoe bereid en maakt graag een afspraak. geven.

Burgemeester HALSEMA is bereid de heer Van der Linde een antwoord te

De VOORZITTER wil geen precedentwerking. Het is niet zo dat insprekers vragen kunnen stellen aan het college. Mevrouw ROODERKERK vraagt een reactie van de burgemeester op de inspraak van de heer Van der Linde. De VOORZITTER verwijst daarvoor naar de rondvraag. Zij schorst de vergadering voor enkele momenten. Mevrouw STEIGER spreekt op persoonlijke titel en gaat in op de weerzinwekkende werkwijze van de WPI. Zij is nu 46 maanden bezig en het einde is nog niet in zicht. Bellen lukt niet, leidinggevenden krijgt ze nooit te spreken. Als zij belt hoort ze na ‘We bellen u terug’ nooit iets terug. Ze wordt behandeld als een idioot. Ook heeft ze klachten over de afdeling Voorzieningen, en over het Specialistisch maatwerkteam, dat totaal niet functioneert. Haar persoonsgegevens worden gelicht. Door die walgelijke werkwijze leeft zij nu onder het bestaansminimum. Twee keer gaat de beltoon over, dan wordt er opgehangen. ‘Ja, maar wij hebben u gebeld!’ Zij vindt het weerzinwekkend. Is er iemand die weet waar zij terechtkan? Dat wil ze dan wel horen. De afdeling Klachten functioneert niet. Hoe komen die ambtenaren aan hun baan, terwijl ze niet functioneren? Waarom zijn er geen leidinggevenden die zo nodig een tik op de vingers uitdelen? Mevrouw DOEVENDANS vraagt of mevrouw al bij het buurtteam langs is geweest.

Mevrouw STEIGER vraagt waarom zij elke keer als een vuilniszak wordt doorgeschoven. Als iemand haar vragen niet kan beantwoorden, dan moet dat haar gezegd worden. Wat moet zij bij het buurtteam? De WPI functioneert niet. Mevrouw DOEVENDANS begrijpt dat het allemaal heel vervelend is. Zij zal deze signalen zeker meenemen. Mevrouw STEIGER gelooft daar niets van. Twee jaar geleden was ze hier ook. Mevrouw DOEVENDANS wil graag na de inspraak van mevrouw Steiger overleggen hoe zij geholpen kan worden. De VOORZITTER zegt mevrouw Steiger toe dat een medewerker van de burgemeester contact zal opnemen om haar zaak te bekijken. Mevrouw STEIGER herinnert zich dat men dat twee jaar geleden ook toezegde. Bij TKN 4

5

Gemeente Amsterdam Tijdelijke Algemene Raadscommissie Raadscommissieverslag, 9 juni 2022

TAR

De heer KOOPMAN spreekt in op persoonlijke titel. Hij vraagt aandacht voor honderd burgers van de gemeente Amsterdam die op straat gezet dreigen te worden. Ze wonen in De Klokkenhof aan het Surinameplein 55 te Amsterdam. Dit bestaat uit 144 eenkamerappartementen van ca 34 m2. Daar wonen 144 bewoners al jarenlang, sommigen al meer dan 40 jaar en naar volle tevredenheid. Veel van die mensen zijn ouderen van 65-plus. Die wonen in De Klokkenhof op basis van een vast contract. Op dit moment hebben zo’n 44 mensen van de 144 personen een vast contract. Voor hen geldt de huurbescherming. De Klokkenhof is in de laatste jaren echter overgegaan naar andere commerciële verhuurders. Op dit moment is De Klokkenhof in handen van investeerder Vesteda. Sinds 2014 bieden verhuurders tijdelijke contracten van twee jaar aan. Na die twee jaar dient er onderling verhuisd te worden om weer aanspraak te kunnen maken op een volgende twee jaar. Op deze manier wonen al veel bewoners al ruim acht jaar in De Klokkenhof op basis van tijdelijke contracten. Daardoor huren er momenteel 100 mensen via tijdelijke contracten. In 2016 is de Wet doorstroming huurmarkt in werking getreden. Veel bewoners hoopten dat de tijdelijke verhuur uiteindelijk zou leiden tot een vast contract elders. Er was immers een gewoonte ontstaan van intern door te verhuizen als de termijn van twee jaar was verlopen.

Er waren op dat moment nog geen concrete plannen of vergunningen met zicht op herontwikkeling. Commerciële verhuurders zijn al een aantal jaren bezig te onderzoeken wat ze met het pand willen. In 2019 werd het pand door de rechter aangemerkt als ‘monumentaal pand’. Het gebouw slopen was dan ook geen optie. In de afgelopen maanden heeft Vesteda met de gemeente plannen gemaakt voor herontwikkeling van De Klokkenhof. Het gebouw wordt gerenoveerd en het ziet ernaar uit dat er na renovatie nog steeds 144 eenkamerappartementen beschikbaar zullen zijn. Dat bracht hem er dan ook toe om de verhuurder te vragen wat er met de tijdelijke contracten zou gebeuren. Het antwoord was dat de tijdelijke contracten zouden ophouden. De bewoners zouden het pand moeten verlaten. Dat leek hem een vreemde situatie, want na renovatie zou er voor alle bewoners een appartement beschikbaar zijn. Alle honderd bewoners moeten dus weg en plaatsmaken voor honderd andere bewoners. Zijn strohalm hierbij was de gemeente. Hij wilde de gemeentelijke afdeling Bouwen en Wonen laten weten dat honderd burgers op straat zouden komen als men akkoord zou gaan met het renovatievoorstel van Vesteda en daarvoor een vergunning zou afgeven. Maar ook vanuit de gemeente kregen de honderd burgers een mes in de rug. Het antwoord was: ‘U had kunnen weten dat u een tijdelijk contract aangaat’. En een tijdelijk contract loopt af.

Ook kon de gemeente niets voor deze burgers regelen; er was geen enkele empathie voor de situatie. De gemeente zal willens en wetens een vergunning afgeven voor renovatie, zonder oog te hebben voor de burgers. Ook de gemeente lijkt het niet te boeien dat honderd mensen dakloos worden. Veel tachtigjarigen met een vast huurcontract zullen van slag raken omdat ze op hun leeftijd nog moeten verhuizen. Het gaat hier om honderd appartementen met sociale huurprijzen. De gemeente is belangrijk bij het beschermen en realiseren van deze mensenrechten. Bij agendapunt 7 De heer VREEKEN is blij dat er een nieuw team staat met veel uitdagingen. Er is oorlog. Voor de meeste mensen geldt dat het inkomen in de praktijk met 10-20% is gedaald. Hij is vooral blij met de nieuwe wethouder Mbarki, want die staat voor veiligheid. Daar houdt hij van. Ook staat die voor ‘kansen voor jongeren’. Hij hoopt dat de heer Mbarki over een paar jaar burgemeester Aboutaleb opvolgt in Rotterdam. Ook is hij blij met wethouder Van Dantzig, helaas afwezig, die echt iets aan de woningbouw gaat doen. Met name voor de Amsterdammers, niet voor buitenlanders, expats of buitenlandse studenten die veel kansen weghalen voor Nederlandse studenten. De UvA is inmiddels een internationale universiteit. Ook is hij blij dat de kwaliteit van de heer Van Lammeren niet naar Den Haag is gegaan.

De heer Boomsma is er nog steeds, tegen de klippen in. Mevrouw Alberts gaat ervoor zorgen dat alle motoren uit de stad verdwijnen.

6

Gemeente Amsterdam Tijdelijke Algemene Raadscommissie Raadscommissieverslag, 9 juni 2022

TAR

Hij zit nu in 02025, wat gaat over duurzaamheid in Amsterdam. Jacqueline Cramer is energiecommissaris voor het centrum. Hijzelf is dat voor postcode 1018, wat de Plantagebuurt is. De Hortus heeft 4,5 miljoen euro voor een nieuwe duurzame kas. De prijzen zijn echter met 30% gestegen en nu is 1,5 miljoen euro extra nodig. Artis komt 15 miljoen euro tekort. Daar heeft men geen duurzame kas, dus het zou fijn zijn als daar een aantal miljoenen bij zou komen. Het zou goed zijn om budget vrij te maken voor een militaire basis op het marineterrein. Liever Rutte als leider dan Poetin. Het is ook helemaal niet zo duur. Als je 5% investeert in Defensie ben je er al. Poetin houdt tenslotte van kracht en macht. Ten slotte pleit hij ervoor om de Olympische Spelen van 2036 naar Amsterdam te halen. Daarmee krijg je heel veel budget voor veiligheid en budget om de stad klimaatneutraal te maken. Wat Artis betreft kan de ruimte op creatieve wijze met 50% vergroot worden voor de dieren. Hij roept op om voor de Olympische Spelen 2036 in Amsterdam te gaan. Anders gaan ze weer naar een autocratisch land. Bij agendapunt 12 Mevrouw LISSE spreekt in op persoonlijke titel. Er is tien jaar strijd geleverd tegen de gemeente voor zorg op maat. De gemeente werkt volgens resultaatgericht indiceren: een schoon en leefbaar huis. Talloze rechters oordeelden dat dit in strijd was met de Wmo 2015.

Het was onwettig. Hierover zijn zelfs drie uitspraken van de Centrale Raad van Beroep. Die zei in mei 2021 dat de rechtszekerheid in het geding is bij resultaatgericht indiceren. De gemeente Amsterdam voelt zich gesteund door de voormalig minister Hugo de Jonge, die gemeenten in april 2019 aanschreef met de boodschap dat resultaat gericht indiceren gehandhaafd moest worden, ongeacht de rechterlijke uitspraken. Een minister die aanzet tot beleid dat in strijd is met de wet. De minister was voornemens om deze wijze van indiceren te verankeren in de Wmo, maar er is daarvoor nog niet eens een wetsvoorstel. De Wmo beoogt zorg op maat te leveren, zodat mensen langer zelfstandig thuis kunnen blijven wonen. Met het gevoerde gemeentelijk beleid komt daarvan helemaal niets van terecht. Onvoldoende hulp zorgt voor ondergraving van de gezondheid van zorgbehoevende burgers en snellere invalidering. Dat betekent een voortijdige afstroom naar de peperdure Wlz, die 35.000-65.000 euro per jaar kost. Gemeenten hebben sinds 2015 hun burgers laten opdraaien voor de rigoureuze zorgkortingen uit Den Haag van 40%. Er is koud en kil gecalculeerd om het budget rond te krijgen. Ook wat dat betreft staat de mens niet meer centraal. De gemeente Amsterdam heeft ook verzaakt door de zorguitvoer neer te leggen bij de zorgaanbieders. Eén bedrag per cliënt, ongeacht het aantal HbH-uren.

De zorgaanbieders gingen daarin dus flink hakken. In een brief aan wethouder Kukenheim noemde Cliëntenbelang het een perverse prikkel. In juni 2022, 3,5 jaar na de laatste uitspraak van 5 december 2018 in een proefproces van Cliëntenbelang, heeft Amsterdam het beleid nog altijd niet aangepast. 1 juni 2022 kreeg zij een telefoontje van haar zorgaanbieder. Haar beschikking liep af en haar zes uur HbH bleef. Gevraagd werd of zij het ondersteuningsplan wilde ondertekenen en terugsturen. Hierin staat twee maal ‘schoon en leefbaar huis’, gebaseerd op dat afgeschoten beleid van resultaatgericht indiceren. De zes uur HbH die haar telefonisch waren toegezegd stonden niet vermeld. Zij gaat het ondersteuningsplan niet ondertekenen, want daarmee zou ze dit onwettige beleid accepteren. Bovendien hoort zij eerst een verlenging van haar beschikking te krijgen van de gemeente. Het is de omgekeerde wereld. Het ziet ernaar uit dat zij de gemeente binnenkort voor de vierde keer voor de rechter sleept, om zorg op maat volgens de Wmo te ontvangen. De kersverse wethouder Rijxman heeft een fikse kluif op haar bord gekregen. Gaat Amsterdam nu eindelijk beleid maken? Het huidige beleid moet op de schop. Het is onmenselijk en onwenselijk. Bij agendapunt 23 De heer BRUINSMA heeft een presentje voor alle raadsleden en collegeleden meegebracht met een boodschap voor de komende raadsperiode. Een nieuwe

7

Gemeente Amsterdam Tijdelijke Algemene Raadscommissie Raadscommissieverslag, 9 juni 2022

TAR

bestuursperiode geeft kansen om ambities te verwezenlijken en fouten te herstellen. Ontspoord beleid kan weer op de rails gekregen worden. Een voorbeeld daarvan is het boetebeleid voor toeristische verhuur. Er was daarvoor een lik-op-stukbeleid gemaakt met het oog op de illegale hotels die het voor iedereen verziekten. Nu worden echter dezelfde boetes opgelegd aan gewone Amsterdammers die een simpele administratieve overtreding begaan hebben, zoals het vergeten vakantieverhuur te melden, een vergissing bij het invullen van een webformulier. Daarvoor kregen ze boetes van 6000, 9000 of bijna 12.000 euro. Deze mensen werden tot fraudeur bestempeld, terwijl ze in het geheel geen voordeel van hun vergissing gehad hadden. Vervolgens liepen ze tegen een juridische muur op waarbij hun zienswijzen en bezwaren altijd afgewezen werden. De menselijke maat is volkomen zoek. Een aantal van hen is in deze zaal aanwezig, herkenbaar in het wit gekleed. Sommigen hebben hun verhaal met de raad gedeeld. Hopelijk heeft men de tijd genomen om die verhalen te lezen. Het is overduidelijk dat zij die torenhoge boetes niet verdienden. De regels zijn in de afgelopen jaren ieder halfjaar veranderd. Het is niet raar dat een paar procent van de vakantieverhuurders daarbij in de mist gaat. Dat betekent nog niet dat ze fraudeurs zijn, laat staan dat ze die torenhoge boetes verdienen.

In het coalitieakkoord is inmiddels afgesproken hieraan wat te doen. Daar is hij blij mee, maar toch is het onduidelijk wat dit gaat betekenen voor de mensen die hier op de tribune zitten. Zo moet Johan, die na hem komt te spreken, begin augustus voor de rechter verschijnen. Voor hem en zijn gezin is het vijf voor twaalf. Iemand als Mark, hier ook aanwezig, heeft het niet kunnen opbrengen om in beroep te gaan. Voor hem is het vijf over twaalf. Maar ook mensen als Mark verdienen een eerlijke, menselijke behandeling van de gemeente. De Vereniging Gastvrij vraagt om samen tot een rechtvaardige oplossing te komen. Daarbij staat voorop dat werkelijke fraudeurs, de illegale hotels, niet op clementie hoeven te rekenen. Hij vraagt de gemeente zo spoedig mogelijk met een herziening van het boetebeleid te komen. De boetetabel die in Utrecht wordt gehanteerd kan daarbij als voorbeeld dienen. Ook vraagt hij alle lopende procedures voorlopig te bevriezen, zodat ook de huidige gedupeerden kunnen rekenen op matiging. Ten slotte vraagt hij de ten onrechte opgelegde, definitieve boetes te herzien. De heer HAVELAAR is het eens dat het boetebeleid moet worden herzien. Hij vraagt wat de mogelijkheden zijn om de boetes nog te herzien voor de gevallen waarin het juridisch traject al geheel doorlopen is.

De heer BRUINSMA antwoordt dat in het verleden eerder boetes door de gemeente herzien werden, bijvoorbeeld als evident sprake is van onrechtvaardigheid, of als er een novum is, dus nieuwe feiten. De Raad van State heeft gezegd dat de meldplichtboetes opgelegd zijn op grond van een onverbindend verklaard artikel. Dat zou misschien een novum kunnen zijn. Je zou kunnen zeggen dat het gemeentebestuur het initiatief zou moeten nemen bij het treffen van een schikking. Zo’n schikking zou verstandig moeten gebeuren. Het is niet de bedoeling dat daarmee ook de werkelijke fraudeurs ontzien worden. Misschien zou je mensen de kans moeten geven om hun goede wil te tonen door het overhandigen van kalenderdata, etc., waaruit blijkt dat ze er geen voordeel van hebben gehad. De gemeente zou in reactie daarop dan een schikking kunnen treffen. De heer KHAN vraagt of de heer Bruinsma al een reactie van het college heeft ontvangen naar aanleiding van alle verhalen. De heer BRUINSMA antwoordt dat hij een antwoord heeft gehad van wethouder Pels. Dat was heel positief. Wethouder Pels heeft aangeboden met hem in gesprek te gaan. Die uitnodiging neemt hij graag aan. De heer VON GERHARDT is het met de inspreker eens dat de menselijke maat erg belangrijk is in deze kwestie. Kan de inspreker iets meer vertellen over die menselijke

8

Gemeente Amsterdam Tijdelijke Algemene Raadscommissie Raadscommissieverslag, 9 juni 2022

TAR

maat? Hoe ziet hij dat? Hoe kan de gemeente ervoor zorgen dat alle mensen die een boete hebben gekregen, gehoord worden? De heer BRUINSMA antwoordt dat er drie categorieën zijn. Er zijn mensen die nog tegen de lamp moeten lopen omdat ze de administratieve vergissing gemaakt hebben. Informatievoorziening zou daarbij kunnen helpen. Feit is dat de logica van afschrikken voor mensen die administratieve boetes kregen niet werkt. Mensen kunnen een fout maken. Het gaat om de vraag of mensen profijt hebben gehad van hun fout. Als dat niet zo is, ligt het in de rede om de zaak af te doen met een bedrag dat vergelijkbaar is met andere administratieve boetes. Daarbij kan je denken aan een paar honderd euro. Alleen een waarschuwing geven, zoals men dat doet in Zaandam, lijkt hem weer het andere uiterste. De mensen die hem benaderd hebben, willen zo snel mogelijk zekerheid. In veel gevallen staan ze aan de rand van de afgrond. Dan is er de groep mensen die in de statistieken van het rapport verborgen blijven. Er zijn heel veel mensen die een boete gekregen hebben die achteraf gezien onterecht was. Die mensen zouden proactief vanuit de gemeente benaderd moeten worden, want de gemeente is de enige instantie die deze mensen kent. De heer BIESJOT spreekt op persoonlijke titel.

Deze affaire doet denken aan die met de toeslagen, van niets vermoedende burgers die door kleine foutjes grote bedragen moeten betalen en daardoor compleet kapot gaan. Vandaag krijgen gedupeerden van de eigen Amsterdamse ‘toeslagenaffaire’ een gezicht. Hijzelf is een van de slachtoffers van het doorgeschoten woonfraudebeleid, vijf jaar geleden bedoeld om illegale hotels en permanente verhuur tegen te gaan. Inmiddels worden er welwillende, gewone Amsterdammers in de afgrond gestort. Het bezorgt ze slapeloze nachten. Toen hij met zijn gezin in 2020 op vakantie ging, verhuurde hij eenmalig zijn appartement voor 550 euro. Tussen de boeking in april en de vakantie in augustus is een nieuwe vergunningsplicht ingegaan. Die is hem duur komen te staan met een boete van 11.600 euro. Dit bedrag mist elke vorm van proportionaliteit en redelijkheid. Nog schrikbarender was echter de behandeling door het ambtelijke apparaat na deze beschikking. Het is voor hem niet mogelijk om dit bedrag te betalen. Deze boete stort zijn gezin, met twee jonge kinderen van drie en vijf, in een keer in een financiële noodsituatie. Na het aantekenen van bezwaar is de gemeente vervolgens doof voor alle rede. Matiging van de boete was ondenkbaar, maar zelf permitteerde de gemeente zich wel de ruimte om fouten te maken.

Dat uitte zich in zijn eigen geval door het heffen van een boeterente, terwijl de bezwaarprocedure nog niet was afgerond. Bij het aanvragen van de betalingsregeling werd hij er door de behandelend ambtenaar op gewezen dat zijn betaalcapaciteit hoger kon zijn dan aangegeven. Het kleine beetje spaargeld dat hij had voor zijn kinderen had hij namelijk nog niet meegenomen in de overweging voor het maandbedrag. Door het verloop van dit proces heeft hij geen andere keuze dan het starten van een rechtszaak. In augustus is hij aan de beurt. Hij vraagt de aanwezigen om het niet zover te laten komen en voor deze groep gedupeerden op korte termijn een regeling te treffen. Op die manier kan deze Amsterdamse affaire in de kiem gesmoord worden en blijft de maatschappelijke schade beperkt. De heer KHAN vraagt of hij het bedrag van 11.600 euro in een keer moet betalen. Zijn termijnbetalingen mogelijk? De heer BIESJOT antwoordt dat men er vanuit gaat dat je het bedrag in een keer betaalt, maar het is mogelijk een betalingsregeling te treffen. Daarbij gaat de gemeente uit van een maximale termijn van twaalf maanden. Hijzelf is niet in staat om elke maand duizend euro te betalen. Daardoor wordt de gehele financiële administratie opgevraagd, met alle spaarrekeningen, alle bezittingen, je huis, alles.

Het beetje spaargeld dat hij voor zijn kinderen had, moest meegenomen worden in de betaalcapaciteit. Bij anderen komt het voor dat pensioenpotjes aangesproken moeten worden, met boeterente. Ook hij loopt aan tegen het gebrek aan menselijke maat bij de gemeente.

9

Gemeente Amsterdam Tijdelijke Algemene Raadscommissie Raadscommissieverslag, 9 juni 2022

TAR

Als je belt krijg je nooit dezelfde persoon als vorige keer. Alle mensen in deze groep hebben bezwaarprocedures aangespannen. Soms wegen psychische klachten, of fysieke onmogelijkheid om de boete te kunnen betalen. In geen enkele van deze gevallen heeft de gemeente de boete gematigd. Zonder vaste contactpersonen loop je tegen een muur op. De heer ASLAMI vraagt wat de heer Biesjot vond van de opstelling van de gemeente en de behandelende ambtenaren. De heer BIESJOT antwoordt dat hij een boete op de mat kreeg met een digitaal rechercherapport, met foto’s van zijn huis, gegevens uit allerlei registers, en de beschikking van de boete. Daar schrok hij al erg van. Logischerwijs heeft hij bezwaar aangetekend, want redelijkheid en proportionaliteit ontbraken in dit geval. Het ergst vond hij de harteloosheid waarmee de gemeente zijn zaak behandelde in de bezwaarprocedure. Er waren mensen die huilend tegenover de ambtenaren zaten. Ze vroegen: ‘Doe ons dit niet aan!’ Op geen enkele wijze kwam er medeleven van de kant van de gemeente. Mevrouw KABAMBA vraagt in hoeverre het ambtelijk apparaat hulp heeft aangeboden om de gevolgen van dit alles te verzachten. De heer BIESJOT antwoordt dat er een zwaard van Damocles boven het hoofd van de gedupeerden hangt. Ze weten niet hoe ze de boete moeten betalen. Op mentale steun vanuit de gemeente hoeven ze niet te rekenen.

De heer VON GERHARDT vraagt wat voor de heer Biesjot nodig is om het vertrouwen in de gemeente te herstellen en dit alles tot een goed einde te brengen. De heer BIESJOT antwoordt dat alle lopende procedures zo spoedig mogelijk bevroren moeten worden. Er moet naar een goede oplossing gezocht worden, waarbij gekeken dient te worden naar het beleid in andere steden. Er moet een aangepast beleid komen dat voor de lange termijn houdbaar is, waarbij alleen de echte zondaars gestraft worden. Zonder een goede afronding zal hij bij elke gemeentelijke brief op de deurmat weer even angst voelen. Dat gaat waarschijnlijk nooit meer weg. Mevrouw VERHALLEN spreekt op persoonlijke titel. Zij is artistiek leider van een organisatie die theatervoorstellingen maakt met Amsterdamse kinderen en jongeren uit kansarme situaties. Onlangs heeft zij zich aangemeld als vrijwilliger bij het Leger des Heils. Ook is zij weekendpleegmoeder van een pubermeisje. Dit vertelt zij om te laten zien dat zij geen gehaaide huisjesmelker is. Net als de andere mensen op de tribune in een wit shirt is zij een Amsterdamse huiseigenaar die haar huis verhuurde op Airbnb als zij op vakantie ging, of even haar hoofd niet boven water kon houden. Als zij wat gehaaider was geweest had zij niet de administratieve fouten gemaakt waarvoor zij beboet is met 11.600 euro.

De bijgaande brief spreekt over de ernst van woningonttrekking. Maar de gedupeerden roepen in hun bezwaarschriften dat zij daar wonen. De gemeente zegt te kiezen voor een afschrikbeleid, maar iemand die iets over het hoofd ziet, kan je niet afschrikken. Het heeft haar veel slapeloze nachten gekost om dit verhaal een plek te geven, zichzelf te vergeven voor haar onoplettendheid. Keer op keer komt het boetebedrag als een mokerslag binnen. 11.600 euro. Voor haar is dat vijf maanden salaris. Zij is bijna een halfjaar werken kwijt omdat zij twee administratieve fouten heeft gemaakt. Dat kan zij niet betalen, ook niet met een betalingsregeling over twaalf maanden. Zij zal het geld van haar ouders moeten lenen. Zij loopt op tegen de ambtelijke muur die ‘beleid’ wordt genoemd. Je bent daarbij een geval, niet een mens die menselijke fouten maakt. Op deze Amsterdamse huiseigenaren hebben deze boetes enorme impact. Dat gaat veel verder dan de financiële pijn. Weg is de lange reis waarvoor zij aan het sparen was, omdat zij al veel te lang veel

10

Gemeente Amsterdam Tijdelijke Algemene Raadscommissie Raadscommissieverslag, 9 juni 2022

TAR

te hard werkt. Marko en zijn vriendin moesten hun bruiloft uitstellen. Marko raakte al zijn spaargeld kwijt in de moeilijkste periode van zijn leven. Zij vraagt de verhalen in de zienswijzen goed te lezen. En niet te zeggen dat het beleid succesvol is en dat hier niets aan te doen is. Overal gaan alarmbellen af. Bij de Raad van State, de ombudsman, bij Het Parool. De gedupeerden zijn niet schuldig aan woningonttrekking. Zij zijn niet het probleem dat opgelost moet worden. Zij hebben een probleem en de oplossing is simpel. Er moet oog voor de mensen komen. Die zijn meer dan hun menselijke fouten. De heer MINDERHOUD vindt het verhaal hartverscheurend. Hier moet inderdaad iets aan gedaan worden. Bij agendapunt 29 De heer SCHRIJVER spreekt op persoonlijke titel. Hij noemt ‘rechtvaardigheid’ de belangrijkste taak voor het gemeentebestuur. Er komen nog punten over het erfpachtschandaal op de agenda. Het begint bij agendapunt 28, de dwarskijksessies. Er zijn terechte opmerkingen gemaakt over cherrypicking. Die dwarskijksessies waren gebaseerd op aanpassingen die het collegeonderzoek aanvaardbaar vond uit het Berenschotrapport. Ondertussen echter was in de raad het amendement-De Jager aangenomen, waarbij ongeveer alle aanbevelingen van het Berenschotrapport werden overgenomen. De dwarskijksessies zouden dus overgedaan moeten worden. De raad moet het voortouw nemen.

Er moeten dan nieuwe consultaties worden georganiseerd over de uitwerking over de aanbevelingen die door de raad zijn overgenomen. Bij agendapunt 29 gaat het om een klacht aan de ACM. Bij nadere beschouwing is het handhavingsverzoek aan de ACM heel anders aangekleed dan de wat algemeen beargumenteerde klacht aan de Europese Commissie die eraan voorafging. Er zijn nu concrete voorbeelden van evidente misdragingen uit het erfpachtschandaal centraal gesteld. Voor de ACM is misschien nog meer de Wet oneerlijke handelspraktijken dan de Mededingingswet van toepassing. Dit stuk maakt duidelijk dat er aanleiding is om ten minste de grofste afwijkingen tussen de modelmatige rekenmethode van het Grondbedrijf en de werkelijkheid recht te zetten. In lijn met het rapport-Berenschot is daarvoor laagdrempelige rechtsbescherming nodig. De onafhankelijke geschillencommissie die nu in het coalitieakkoord wordt aangekondigd moet dit dus in haar opdracht meekrijgen. Dat moet gebeuren voordat de gemeente daartoe door de ACM wordt gedwongen. Voor die rechtsbescherming is het wel nodig dat de erfpachters de parameters van de BSQ kunnen controleren. Die zijn nog steeds niet openbaar gemaakt. Daarop sluit agendapunt 41 aan. Daarbij gaat het om geheimhouding van een aantal adviezen en documenten over die blackbox. De aangevoerde argumentatie voor de geheimhouding daarbij is interessant.

Omdat het openbaren van dit stuk door derden in hun voordeel kan worden gebruikt, leidt openbaarmaking tot onevenredige benadeling van de gemeente. De tegenpartij, dus burgers van de stad, zou met deze stukken bij de rechter dus weleens gelijk kunnen krijgen. Dit voorstel is nog voorbereid door wethouder Van Doorninck. De nieuwe wethouder kan er meteen een eind aan maken. De heer BOOMSMA vraagt wat de belangrijkste punten zijn die toegevoegd moeten worden aan de opdrachtformulering voor de onafhankelijke geschillencommissie. De heer SCHRIJVER antwoordt dat daarover niets staat in het nieuwe coalitieakkoord. Het moet nog worden uitgewerkt. Men zal niet willen dat er geklaagd wordt over individuele BSQ’s. Die waren toch onafhankelijk en modelmatig vastgesteld? Toch is nu duidelijk geworden dat die modelmatige berekeningswijze niet klopt. Hij vindt dat het mogelijk moet worden om in individuele gevallen bezwaar in te dienen. Het moet maatwerk kunnen worden. Bij agendapunt 33 Mevrouw RUTGERS VAN DER LOEFF spreekt namens de klankbordgroep Windturbines en natuur. Het gaat haar om document 4 met het RES-advies. Het advies

11

Gemeente Amsterdam Tijdelijke Algemene Raadscommissie Raadscommissieverslag, 9 juni 2022

TAR

van de expertgroep Natuur is eergisteren in de technische sessie uitgebreid toegelicht, maar dat geldt niet voor dit advies. De tien onderschrijvende deelnemers van dit RESadvies ‘Randvoorwaarden natuur, landschap en leefomgeving, verwoorden in de paragraaf ‘randvoorwaarden’, de consensus tussen enerzijds bewoners en burgerorganisaties en anderzijds Natuurmonumenten, Vogelbescherming en Vogelwerkgroep Amsterdam. Met de consensus heeft klankbordgroep Natuur een breed gedragen advies bereikt. Het is dus een succes van de reflectiefase. Ook kwam er brede steun van stadsdelen die het besproken hebben. De RES-expertgroep natuur en de RESklankbordgroep natuur en randvoorwaarden zijn opgezet in de reflectiefase door de gemeente Amsterdam, en allebei uitgenodigd om met adviezen te komen als input voor de afwegingen die de raad gaat maken. In maart hebben beide groepen samen beide conceptadviezen besproken. Het is tot afstemming gekomen. De adviezen verwijzen naar elkaar en vullen elkaar aan. De expertgroep heeft gewerkt vanuit een strikte opvatting van haar mandaat, waarbij ze zich vooral richt op onderzoek naar wat bij de rechter standhoudt. Daarnaast heeft ze belangrijke aandachtspunten. Het advies zet bestaande wet- en regelgeving met betrekking tot natuur en landschap op een rij. De expertgroep heeft geen expertise ingebracht op het gebied van recreatie, milieu en ketenbeheer.

Daarvoor verwijst men naar het advies van de klankbordgroep en naar andere in te huren experts. Het advies van de RES-klankbordgroep advies randvoorwaarden verwoordt de randvoorwaarden. Het advies komt wel voor de natuur op. Het voorzorgsbeginsel is het uitgangspunt. Het gaat uit van een brede visie op natuur. Uitgangspunt is dan ook een duurzame transitie, maar niet ten koste van natuur, biodiversiteit en leefomgeving in en rond de stad. Zij vraagt het advies te gebruiken. De heer VAN LAMMEREN vraagt of zij bang is dat het advies niet gebruikt gaat worden. Mevrouw RUTGERS VAN DER LOEFF antwoordt dat de klankbordgroep is uitgenodigd om dit advies te geven. Het staat op de website van de RES. Zij heeft er alle vertrouwen in, gezien alle steun, dat het advies gebruikt zal worden. Het staat vanmiddag ook op de agenda. Mevrouw ALBERTS vraagt of beide rapporten moeten worden behandeld. Of is het ook goed als het advies van de klankbordgroep wordt weggelaten? Mevrouw RUTGERS VAN DER LOEFF antwoordt dat haar rapport zeker behandeld moet worden. Ook de expertgroep ging ervan uit dat de twee rapporten samen behandeld zouden worden. Ze zijn ook niet voor niets samen besproken door de expertgroep en de klankbordgroep. Het is daarbij tot afstemming gekomen. Daarover staat meer op pagina 4 van het advies van de expertgroep, en ook in het advies van de klankbordgroep.

De heer BURGERS vraagt een voorbeeld te noemen van de wijze waarop het rapport van de klankbordgroep het rapport van de expertgroep aanvult. Mevrouw RUTGERS VAN DER LOEFF antwoordt dat de expertgroep zelf aangeeft op bepaalde punten niet de nodige expertise te hebben. Over die punten kan men zich dan in het rapport niet uitspreken. Dat is bijvoorbeeld het geval bij leefomgeving of recreatie. Evenmin spreekt de expertgroep zich uit over het voorzorgsbeginsel, of gaat men uit van een brede visie op natuur. Ze kunnen het niet opnemen voor de natuur. De expertgroep vindt dat dit een taak is voor de klankbordgroep. Mevrouw TIMMERMAN spreekt namens de Werkgroep Volkstuinen Windturbines. Zij wil het hebben over de positie van de volkstuinders met betrekking tot windturbines. Dat is heel relevant, want de zoekgebieden zijn zelfs op volkstuincomplexen gepland. De vragen en zorgen van de werkgroep over de verwachte geluidshinder en de gevolgen

12

Gemeente Amsterdam Tijdelijke Algemene Raadscommissie Raadscommissieverslag, 9 juni 2022

TAR

daarvan zijn door de expertgroep Gezondheid niet serieus beantwoord. Ze werden met een juridisch argument opzijgezet. De expertgroep verklaarde de door henzelf geadviseerde normen die bedoeld zijn om de volksgezondheid te beschermen niet op volkstuinders van toepassing. De vragen van de werkgroep worden doorgeschoven naar nog aan te stellen deskundigen ruimtelijke ordening. Die zijn echter niet deskundig op het gebied van gezondheid en geluid en krijgen daarvoor van de expertgroep ook geen goede handvatten. De Raad van State heeft in 2021 de oude normen nietig verklaard, omdat ze niet voldeden aan de EU-normering. Het Rijk is daarom druk bezig met het opstellen van nieuwe normen. In de tussentijd mogen de gemeenten zelf met regels komen, maar die moeten dan wel voldoen aan de eisen die de EU daaraan stelt. In de Wet geluidshinder zijn volkstuincomplexen inderdaad geen ‘gevoelige bestemmingen’. Ze liggen vaak vlak langs snelwegen en ondervinden daarvan hinder. Maar volgens EU-eisen worden recreatiecomplexen en tijdelijk bewoonde huisjes wél als geluidsgevoelige bestemmingen gezien. De nieuwe normen horen dus ook de gezondheid van volkstuinders te beschermen. Ze horen wel degelijk op volkstuincomplexen van toepassing te zijn. Zonder deugdelijke normering verwacht zij een onhoudbare situatie.

Uit eigen onderzoek blijkt dat minstens 40% ernstig gehinderden verwacht moeten worden bij een afstand van 200 m van een turbine. Dat percentage loopt snel op naarmate de afstand kleiner wordt. Zo verwacht men 60% ernstig gehinderden bij een afstand van 100 m. Dit zal tot leegloop van de complexen leiden. Al die ernstig gehinderde volkstuinders zullen stoppen met hun tuin en weggaan. Onder andere om deze reden is het belangrijk dat de gemeenteraad het afwegingskader goedkeurt voordat het ruimtelijk besluit wordt genomen. Die stap wordt nu overgeslagen. Het besluit wordt alleen genomen door het college. De raad moet zijn rol als gekozen volksvertegenwoordiging opeisen in het proces. Hij moet deelnemen aan de besluitvorming, in alle stappen: de NRD, de plan-MER, het afwegingskader en het ruimtelijk besluit na de plan-MER. Zij vraagt om te kiezen voor een goede toepassing van zorgvuldig opgestelde normen. De volksgezondheid en natuur moeten op de eerste plaats komen. De heer VAN DE KETTERIJ spreekt in op persoonlijke titel. Hij is een van de hoofdauteurs van het raadsadres over gezondheid en windturbines. Ook was hij lid van de klankbordgroep Gezondheid. De Raad van State heeft vorig jaar de windturbinebepalingen buiten werking gesteld. In dat vonnis staat ook dat een gemeente haar eigen normstelling mag ontwikkelen, mits duidelijk gemotiveerd.

De gemeente Amsterdam heeft een expertgroep Gezondheid in het leven geroepen om met een normstelling te komen. De vraag is echter of dit expertrapport wel deugdelijk gemotiveerd is. Het antwoord daarop is ontkennend. De expertgroep gebruikt als meeteenheid ‘Lden’. In het WHO-rapport, waar de expertgroep uit put, wordt op pagina 86 duidelijk gesteld dat windturbinegeluid slecht wordt gekarakteriseerd door Lden. Dit komt bij de expertgroep niet terug, maar het staat wel in het WHO-rapport. Het is dus niet duidelijk gemotiveerd. Verder is Lden een jaargemiddelde. Lawaaidagen middelen uit over het jaar. Een absolute en te allen tijde meetbare decibelwaarde is daarom veel beter. Kortom: niet deugdelijk gemotiveerd. De experts stellen dat deze norm tot 10% ernstig gehinderden leidt volgens de WHO. De WHO zelf stelt echter dat haar advies voorwaardelijk is. Op pagina 86 staat dat er serieuze problemen zijn met betrekking tot geluidsblootstelling van windturbinegeluid. De experts noemen die voorwaardelijkheid, maar nemen die niet mee in hun conclusies. De WHO stelt op pagina 82 dat er slechts twee publicaties waren waarop ze hun advies konden baseren. Allebei de publicaties waren van lage kwaliteit. Een van die publicaties is het TNO-onderzoek waarop ook de expertgroep sterk leunt. De lage kwaliteit wordt niet genoemd door de experts, maar het staat wel in de WHO-richtlijn.

Kortom: niet deugdelijk gemotiveerd. Ook stelt men dat er geen gezondheidseffecten zijn bij kinderen. Dat is niet juist. In een ander WHO-rapport dat niet meegenomen is, staat dat wel. Dat is dus weer niet duidelijk gemotiveerd. Men legt uit dat de richtlijn is gebaseerd op onderzoek tot 2014 en RIVM 2020. Nieuwe onderzoeken zijn dus niet meegenomen. Ook niet het RIVM-

13

Gemeente Amsterdam Tijdelijke Algemene Raadscommissie Raadscommissieverslag, 9 juni 2022

TAR

onderzoek uit 2021, waarin staat dat de kennis verbeterd moet worden met nieuwe onderzoeken. Kortom: weer niet deugdelijk gemotiveerd. Hij vraagt de raad dat in het achterhoofd te houden: niet deugdelijk gemotiveerd. c. Actualiteiten Er zijn geen actualiteiten aangemeld. d. Rondvraag Mevrouw DIDDEREN herinnert aan de stemming over het plan IJdoornschool in Noord. Er zouden zestien bomen gekapt worden en acht verplant. In februari is een omgevingsvergunning aangevraagd voor de kap van negentien bomen. Op 21 april is de vergunning verleend, specifiek voor de kap van achttien bomen en de verplant van een boom. Zij vraagt of het om dezelfde locatie gaat. Waarom worden er meer bomen gekapt dan het aantal dat in het plan stond, en minder verplant? Wethouder VAN DER HORST bevestigt dat het om dezelfde locatie gaat. Woningcorporatie Ymere gaat er ongeveer 135 sociale huurwoningen bouwen, vooral voor ouderen. De boomeffectanalyse is in 2021 geactualiseerd. Daaruit bleek dat zeven struiken of kleine bomen die eerst nog niet meegerekend waren, nu vergunningsplichtig waren. Daarom zijn ze nu wel meegerekend. Ook is het plan nog wat aangepast, waarbij voor enkele bomen minder een vergunning aangevraagd hoeft te worden. Verder is men hard bezig met het groener en klimaatadaptief maken.

Mevrouw DIDDEREN vraagt hoe de gekapte bomen daar gecompenseerd worden en wat de plannen zijn voor het groen. Wethouder VAN DER HORST antwoordt dat de bomen in dezelfde omgeving worden gecompenseerd. Mevrouw ALBERTS merkt op dat mensen van de Fietsentuin in de Hoofddorppleinbuurt geconfronteerd werden met een huurverhoging. De huur wordt verdriedubbeld. Daarmee zou de Fietsentuin verdwijnen uit de buurt. Ook de PvdA heeft steun toegezegd. Die is met een brief naar de verhuurder gestapt. Haar fractie vindt het, in tegenstelling tot vastgoedeigenaren, belangrijk dat buurtwinkels blijven voortbestaan. De vastgoedeigenaren gaan door met het verhogen van de huren. Zij vraagt of de wethouder haar mening deelt dat buurtwinkels zoals de Fietsentuin een belangrijke rol spelen en alleen al om die reden niet zouden moeten verdwijnen. Welke mogelijkheden heeft het gemeentebestuur om situaties zoals als deze te voorkomen? Wethouder MBARKI antwoordt dat het college deze mening van mevrouw Alberts deelt. Buurtwinkels spelen een cruciale rol in de wijken. Dit is dus een zorgelijk punt. Er wordt een brief gestuurd naar de eigenaar van het pand. De gemeente kan, en dat is de ‘zachte’ kant van het verhaal, veel doen door in gesprek te gaan met de vastgoedeigenaren. Daarnaast zijn er, de hardere, juridische opties, maar dat is ingewikkeld. Het is een zaak tussen een huurder en een verhuurder.

De gemeente kan zich niet zomaar mengen in de zaak als huurprijzen verhoogd worden. De verhuurder houdt zich namelijk in principe aan de wet- en regelgeving. Hij zegt toe dat het college dit punt met de vastgoedeigenaren op de agenda zal zetten. Als de gemeente echt iets wil doen, dan zal ook naar het Rijk gekeken moeten worden. De gemeente heeft nu niet genoeg bevoegdheden om erop in te spelen. Mevrouw ALBERTS wijst erop dat de vastgoedeigenaar in kwestie niet erg genegen lijkt tot een gesprek. Wat voor mogelijkheden ziet de wethouder?

14

Gemeente Amsterdam Tijdelijke Algemene Raadscommissie Raadscommissieverslag, 9 juni 2022

TAR

Wethouder MBARKI antwoordt dat hij met vastgoedeigenaren wil spreken over duurzame buurtontwikkeling. Het zou goed zijn voor vastgoedeigenaren als ze op langere termijn hun vastgoed goed kunnen benutten. Hij zal dit onderwerp hoog op de agenda plaatsen in gesprekken die al gevoerd worden in de stad, met vastgoedeigenaren en andere ondernemers. Hij hoopt dat de huurder en verhuurder er in dit geval op een goede manier samen uitkomen. Het is belangrijk dat een dergelijke buurtwinkel behouden blijft voor de stad. De heer BOOMSMA merkt op dat het havenbedrijf, dus de gemeente, een rechtszaak heeft verloren tegen de eigenaren van het ADM-terrein over oneigenlijk gebruik van het water daar. In hoger beroep heeft de gemeente deze zaak verloren. Het gaat daarbij misschien wel om tientallen miljoenen aan schadeclaims. Daarbij komt dat de gestalde kegelschepen er weg moeten. Wat zijn de gevolgen voor het havenbedrijf c.q. de gemeente? Wethouder VAN BUREN antwoordt dat volgens de gerechtelijke uitspraak de wachtplaats voor de kegelschepen verplaatst zal moeten worden. Het havenbedrijf overweegt nog een hoger beroep. Als meer bekend is, zal zij de raad daarover informeren. Vooralsnog lijken er geen financiële consequenties te komen voor de gemeente.

De heer BOOMSMA verbaast zich dat er geen financiële consequenties zijn, want het gaat om tientallen miljoenen en de eiser heeft net gelijk gekregen. De verplaatsing van de kegelschepen zal toch ook wat kosten? Verder las hij dat de burgemeester een reis heeft gemaakt naar Suriname. In de brief staat dat er een aantal toezeggingen is gedaan voor samenwerking. Hij vraagt of dit uitgewerkt wordt voor een raadsvoorstel en of er ook kosten aan verbonden zijn. Moet de raad akkoord gaan met een budgettaire dekking? Burgemeester HALSEMA antwoordt dat de brief over Suriname naar verwachting vandaag uitgaat. Het gaat voorlopig vooral om een intensivering van de samenwerking. Als er aanvullende kosten zijn zal de raad in de gelegenheid worden gesteld daarover te oordelen. Mevrouw ROODERKERK vraagt de burgemeester te reageren op de inspraak van de heer Van der Linde. Burgemeester HALSEMA antwoordt dat de heer Van der Linde gelijk heeft: er komt een brief van haar zijn kant op. Dat was een toezegging van eind vorig jaar. De vertraging kwam door de gesprekken die met de heer Van der Linde, een groot aantal ambtenaren en de ombudsman zijn gevoerd, op verzoek van beide partijen. Omdat er tientallen procedures lopen, kost het tijd om alle benodigde informatie te verzamelen. Zij zegt toe dat de brief voor de zomer naar de heer Van der Linde gestuurd zal worden.

Mevrouw KABAMBA herinnert aan het verzoek van de heer Van der Linde om een afspraak met de burgemeester. Wanneer kan de heer Van der Linde daarvoor een afspraak maken? Burgemeester HALSEMA antwoordt dat zij daarover geen indicatie kan geven. Het is ingewikkeld door de tientallen procedures die de heer Van der Linde met de gemeente voert. Mevrouw AHMADI is in verband met de Vesteda-kwestie geschrokken dat huurders binnen een pand meerdere keren rondgeschoven kunnen worden. De huurbescherming valt op die manier weg. Ziet het college dit ook als onwenselijk gedrag van een woningcorporatie?

15

Gemeente Amsterdam Tijdelijke Algemene Raadscommissie Raadscommissieverslag, 9 juni 2022

TAR

Wethouder PELS antwoordt dat het college dit inderdaad onwenselijk vindt. Zij waarschuwt dat het ontbreekt aan instrumenten om er onmiddellijk wat aan te doen. Daarom pleit de gemeente al lang bij het Rijk om instrumenten te leveren voor goed verhuurderschap. Daar is in dit geval geen sprake van. Zij zal nog verder kijken of er toch iets uitgericht kan worden. Mevrouw AHMADI vraagt of het wenselijk is dat zij met een motie komt waarin gevraagd wordt te onderzoeken bij welke woningcorporaties dit ook zo gebeurt. wenst.

Wethouder PELS antwoordt dat zij uiteraard een motie kan indienen als zij dat

Mevrouw MOESKOPS merkt op dat in Den Haag een motie is aangehouden van het lid De Hoop over het verlengen van de compensatie voor de ov-diensten. Het is bekend dat de concessiehouder in juli zijn plannen voor de dienstregeling rond moet hebben. Momenteel zit hij pas op driekwart van het reizigersaantal. Wat zijn de implicaties voor Amsterdam van het aanhouden van deze motie? Zijn er inmiddels stappen genomen naar het Rijk om het Amsterdamse standpunt te verduidelijken? Wethouder VAN DER HORST vindt de situatie zorgelijk. Er is momenteel een regeling die doorgetrokken is over heel 2022. Dat was een coronasteunmaatregel. Het is logisch dat dit wordt stopgezet, maar zij vraagt voor de tussentijd om een soort transitievangnetregeling, omdat de aantallen van voor corona nog niet bereikt zijn. Het lijkt er wel op dat die groei nog gemaakt gaat worden. Het nu stopzetten betekent een tekort van misschien wel 50 miljoen euro. Nu rijdt men op 90% van de dienstregeling, waarvan dan nog 20-30% vanaf zou moeten. Dit moet onder de aandacht van het Rijk gebracht worden. De behoefte aan een transitieregeling is al door tal van gemeenten onder de aandacht gebracht van de staatssecretaris. Ook is er door de gemeenten een lobbybrief gestuurd naar de Tweede Kamer. De druk wordt opgevoerd. Zij hoopt de raad hierover volgende week, zodra er meer informatie is, te kunnen informeren.

De heer ASRUF vraagt welke impact het voor de gemeente heeft als de gewenste transitieregeling er niet komt. Wethouder VAN DER HORST antwoordt dat die impact waarschijnlijk groot zal zijn. Het is nog afwachten hoeveel reizigers in 2023 van het ov gebruik gaat maken. Het lijkt er nu op dat de dienstregeling nog verder afgeschaald moet worden met 20-30%. Er zullen dan heel moeilijke keuzes gemaakt moeten worden. Sommige lijnen kunnen dan minder rijden. Daarover zal tegen die tijd met de raad gesproken moeten worden. Mevrouw KABAMBA vraagt waarom er geen burgerwaarnemers meer ingezet worden bij de volgende proef met preventief fouilleren. Waarom heeft men gekozen voor een dergelijke proef, terwijl vorige keer duizend politie-uren ingezet zijn zonder één vuurwapen te vinden? Er was 3% beslaglegging bij de gefouilleerde personen. De proef zou gedaan zijn vanwege een ‘sociale impact’. Wat bedoelt men daarmee? Wie bedient de selectiezuil? Welke stappen kan een burger nemen als niet iedere vijfde persoon wordt gecontroleerd op de plekken waar geen selectiezuil is, of als jongeren zich gediscrimineerd voelen als hun kluisjes worden onderzocht? Burgemeester HALSEMA antwoordt dat de brief waaraan mevrouw Kabamba refereert op de agenda staat van de volgende TAR-vergadering, op 30 juni. Dan kunnen deze vragen heel uitgebreid gesteld worden.

Er zullen voor die vergadering geen stappen gezet worden, want het gaat om maatregelen die pas na de zomer van kracht worden. De VOORZITTER schorst de vergadering van 11.00-11.10 uur. BESPREEKPUNTEN

16

Gemeente Amsterdam Tijdelijke Algemene Raadscommissie Raadscommissieverslag, 9 juni 2022

TAR

Financiën

016455

3. Vaststellen van het Jaarverslag 2021 Nr. VN2022-015579 5. Reactie op het Accountantsverslag 2021 Gemeente Amsterdam Nr. VN2022Mevrouw Nanninga neemt het voorzitterschap over van mevrouw Van Pijpen

De heer VAN HOOFF deelt mee dat hij dit jaar met twee goedkeurende oordelen kon komen. Dat was wat betreft rechtmatigheid voor het tweede jaar op rij. Een groot deel van het verslag gaat over inkopen en aanbesteden. Hij vraagt de raad daarvan goed nota te nemen en de inhoud te betrekken in de discussies met het college. Dit jaar is waarschijnlijk het laatste jaar waarin hij een oordeel geeft over de rechtmatigheid, omdat de rechtmatigheidsverantwoording wordt ingevoerd. 15 mei jl. is de wet daarover door de Tweede Kamer aangenomen. De wet gaat in per 1 januari 2023, dus ook dit jaar komt hij nog met een apart oordeel over de rechtmatigheid. Mevrouw VAN PIJPEN memoreert dat het jaar 2021 hoopvol begon, met vaccinatiecampagnes en de hoop dat de coronacrisis snel voorbij zou zijn. Dat was niet het geval; ook in 2021 ging die door. Het was daarmee het tweede jaar op rij met een duidelijk stempel door de pandemie. Er was gezondheidsschade en er waren gevolgen voor publieke en private sectoren in de stad. Terecht wijst men in het Jaarverslag op het vele werk van de ambtelijke organisatie en de GGD in het bijzonder. Zij wil dat graag onderstrepen. Opvallend genoeg komen de effecten van corona in de bestuurlijke hoofdlijnen van het Jaarverslag maar mondjesmaat aan bod. De ongelijkheid in gezondheid werd nog zichtbaarder in 2021, en de gemeente wil daarop de nodige maatregelen nemen.

Dat komt niet aan bod in de bestuurlijke hoofdlijnen. De gevolgen van de coronacrisis laten zich voelen in de Jaarrekening. Het financiële beeld is niet best. Het herstelplan voor de algemene reserve is van groot belang om de weerstandscapaciteit op orde te brengen. Het staat voor haar fractie buiten kijf dat investeren een belangrijke motor vormt voor de stad. Ook de stabiele schuldquota laten zien dat dit mogelijk is. Zij is blij met de goedkeurende verklaring van de accountant voor getrouwheid en rechtmatigheid voor deze Jaarrekening. Er is sprake van een toename van onrechtmatigheid bij de inkoop, terwijl de bedoeling juist was om deze te verminderen. Hoe ziet de wethouder dat? Welke urgentie geeft zij aan dit probleem? Verder vraagt zij de wethouder tijdig met de raad te communiceren over de nieuwe vorm van de rechtmatigheidsverklaring. Het is jammer dat het dit keer, ook gezien de tijd, niet mogelijk is om de Jaarrekening en het verslag uitgebreid te bespreken in de commissies. Bij eerdere besprekingen is door haar fractie bij het programma Zorg aangegeven dat ze meer zicht wil op de inhoudelijke verantwoording over de uitgave sociale basis. Er zijn geen indicatoren en er is geen inhoudelijke monitoring. De wethouder heeft toen toegezegd daarover met nadere voorstellen te zullen komen. In dit Jaarverslag is dat echter nog niet opgenomen.