Conceptverslag RO 14-04-2021.docx

Gemeente Amsterdam Raadscommissie voor Ruimtelijke Ordening, Grondzaken, Zuidas en Marineterrein, Energietransitie.

RO

Raadscommissieverslag, woensdag 14 april 2021

CONCEPT Vergadering Vergaderdatum Verslag vast te stellen op:

Openbare vergadering van de Raadscommissie Ruimtelijke Ordening Woensdag 14 april 2021 van 13.30 uur tot 18.00 uur digitaal Woensdag 19 mei 2021

Voorzitter: mevrouw Van Pijpen Portefeuillehouder: wethouder mevrouw Van Doorninck, wethouder Everhardt Commissiegriffier: de heer Willems Verslaglegging: de heer Van der Kroon (Notuleerservice Nederland) Aanwezige commissieleden: mevrouw Berckenkamp (D66), de heer Boomsma (CDA), mevrouw De Bruine (CU), de heer Ernsting (GL), mevrouw De Fockert (GL), de heer Van den Heuvel (CU), mevrouw De Jager (D66), de heer Kreuger (JA21), de heer Van Lammeren (PvdD), de heer Leenders (PvdA), de heer Mangal (DENK), mevrouw Naoum Néhmé (VVD), de heer Nijssen (VVD), mevrouw Van Renssen (GL), de heer Van Schijndel (LCF), mevrouw Van Soest (PvdO), duoraadslid Verkerke (BIJ1), de heer Warmerdam (D66). Afwezige commissieleden: de heer N.T. Bakker (SP), mevrouw Bloemberg-Issa

(PvdD), mevrouw Kılıç (DENK), de heer Köhler (FVD), Overige aanwezigen: de heer Dutilh commissieondersteuner, de heer Van der Horst stadsdeelwethouder

1 Algemeen a Opening De VOORZITTER opent de vergadering en heet eenieder welkom.

b Mededelingen Er zijn geen mededelingen

c Vaststellen agenda

d Conceptverslag van de openbare en besloten vergadering van de raadscommissie RO d.d. 24 maart 2021 Dit verslag wordt ongewijzigd vastgesteld.

e

1

Gemeente Amsterdam Raadscommissie voor Ruimtelijke Ordening, Grondzaken, Zuidas en Marineterrein, Energietransitie. Concept Raadscommissieverslag, woensdag 14 april 2021

RO

Termijnagenda, per portefeuille Geen meldingen

f TKN-lijst Mevrouw Naoum Néhmé en de heer Nijssen willen tkn-6, 7, 8 en 9 (energiesysteem Sloterdijk-Centrum) doen agenderen. Geen toelichting. Mevrouw Van Renssen wil tkn-1 (reactie op motie 017.21) en tkn-6 (opstalwaardeberekeningen overstapregeling eeuwigdurende erfpacht) doen agenderen. Indieners van agendavoorstellen wordt verzocht hun verzoeken voortaan vergezeld te doen gaan van een toelichting.

g Ingekomen stukken stadsdeelcommissies Geen

2 Inhoudelijk deel a Opening inhoudelijk gedeelte

b Inspreekmoment Publiek De eerste inspreker is de heer De Lange van SEBA over erfpacht. De heer DE LANGE wil vandaag twee onderwerpen aansnijden. Allereerst de opwaardering, waarvan hij blij is dat het college daartoe besloten heeft. Hij maakt zich echter ernstig zorgen over de vraag of het wel goed zal gaan. Hij heeft echter te horen gekregen dat er geen beleid voor is, dat er geen documenten zijn en dat de ambtenaar moet beslissen. Hij maakt zich heel veel zorgen over de cultuur als er op deze manier met de waarheid wordt omgegaan. Zijn tweede punt betreft de afwikkeling van de SEBA canonherziening einde tijdvak-procedure. Erfpachters die bij SEBA zijn aangesloten hebben het voorstel gekregen van de gemeente over hoe om te gaan met de afwikkeling. Die mensen krijgen de mogelijkheid om een hertaxatie te laten doen. Hij zou graag zien dat dat voor iedereen gelijk getrokken wordt. Hij heeft hier twee punten bij. Allereerst is er een vrij grote groep van 250 tot 300 erfpachters in Bos en Lommer, waarbij de erfpachtcanon lager is dan de oorspronkelijke taxatie. Dat wordt gelijktijdig opgelost met de (?) uit 2014. Daarbij wil SEBA het schikkingsvoorstel doen om de canon te hanteren voor het huidige, lopende tijdvak. Het tweede punt betreft erfpachters waarbij de herziening nog bij de notaris ligt en het oude taxatierapport geldt.

Die mensen zouden in de gelegenheid moeten worden gesteld om een hertaxatie te laten plaatsvinden. Mevrouw VAN SOEST wil weten of en wanneer de heer De Lange WOBdocumenten ontvangen heeft, hij die met de commissieleden zou willen delen. De heer DE LANGE zegt de gevraagde documenten niet ontvangen te hebben. Het is zo dat het Grondbedrijf tot drie (?) de kans heeft gekregen om de boel te ontsluiten.

2

Gemeente Amsterdam Raadscommissie voor Ruimtelijke Ordening, Grondzaken, Zuidas en Marineterrein, Energietransitie. Concept Raadscommissieverslag, woensdag 14 april 2021

RO

De tweede inspreker is de heer Van Wier, op persoonlijke titel over project “School de Wereldburger” en het handelen van het projectmanagementbureau van de gemeente Amsterdam. De heer Van Wier kampt echter met technische problemen, waardoor zijn bijdrage niet door kan gaan. Eenieder heeft echter zijn schriftelijke bijdrage ontvangen.

c Actualiteiten Er zijn geen actualiteiten aangemeld.

d Rondvraag De heer NIJSSEN vraagt aandacht voor de Amsterdamse ondergrond. Het komt naar zijn mening steeds vaker voor dat de uitvoering van de werkzaamheden steeds lastiger wordt. Hij wil van de wethouder horen hoe daarmee omgegaan wordt. Wethouder VAN DOORNINCK meldt dat de ondergrond van Amsterdam een opgave betekent waar men voor staat. Dat is ook in de energietransitie, maar ook in andere vraagstukken van groot belang. De gemeente is daar al een tijdje mee bezig. In de publicatie van het integrale ontwerp (?) Openbare Ruimte is heel veel over de ondergrond geschreven en hoe dat probleem kan worden aangepakt. Er wordt getracht om projecten zo goed mogelijk op elkaar aan te laten sluiten. Zij kan in dit kader aanraden kennis te nemen van het themanummer van Plan Amsterdam, waarin volledig op de ondergrond wordt ingegaan. In de Omgevingsvisie wordt er ook uitgebreid op ingegaan. Er wordt bekeken of in het uitvoeringsprogramma de specifieke ondergrond ook kan worden meegenomen, omdat het ook daar bij hoort. Daarnaast is het idee om het omgevingsprogramma Ondergrond te doen. Dat is een nieuw instrument in het kader van de Omgevingswet. Die wet is er nog niet, maar dat is in ieder geval wat het college zich voorstelt te doen om ervoor te zorgen dat die ondergrond een keer goed belicht wordt. Mevrouw VAN SOEST refereert aan de technische sessie van gisteravond over Haven-Stad.

In de gepresenteerde maquettes zag zij dat windmolens daarin ontbreken. Haar vraag is of zij daaruit kan concluderen dat in de ambities betreffende de huizenbouw de windmolens worden geschrapt. Wethouder VAN DOORNINCK benadrukt dat die conclusie van mevrouw Van Soest niet juist is. Mevrouw VAN SOEST is het niet eens met de wethouder, want zij heeft gisteravond deze zelfde vraag ook gesteld aan de presentatoren. Deze verwezen naar mevrouw Van Doorninck, want die heeft een overeenkomst getekend met de initiatiefnemers. Zij gingen er niet vanuit dat er windmolens komen. Hoe moet zij dat duiden? Wethouder VAN DOORNINCK wijst erop dat ook voor dit gebied wordt uitgezocht of windmolens daar mogelijk zijn. De heer BOOMSMA hoort mevrouw Van Soest spreken over een getekende overeenkomst. Is er inderdaad reeds een overeenkomst getekend over de komst van windturbines daar? Wethouder VAN DOORNINCK meldt dat er vorig jaar zomer een intentieverklaring getekend is met de initiatiefnemers. De raad is daarvan in kennis gesteld.

3

Gemeente Amsterdam Raadscommissie voor Ruimtelijke Ordening, Grondzaken, Zuidas en Marineterrein, Energietransitie. Concept Raadscommissieverslag, woensdag 14 april 2021

RO

Mevrouw VAN SOEST herinnert eraan dat de wethouder op 25 maart gezegd heeft niet te weten hoe het draagvlakonderzoek eruit ziet, maar daar zou OIS naar gevraagd worden. Heeft de wethouder daarnaar gevraagd en wanneer kan de raad dat antwoord verwachten? Wethouder VAN DOORNINCK kan zich die toezegging niet herinneren en zij begrijpt de vraag ook niet helemaal. Er is inderdaad een draagvlakonderzoek geweest en in de bijlage kan mevrouw Van Soest alle analyses e.d.m. zien. Dat materiaal is allemaal de kant van de raad opgekomen, maar zij kan niet zeggen wanneer dat precies geweest is. Mevrouw VAN SOEST wil graag weten of de wethouder zelf betrokken is geweest bij het draagvlakonderzoek betreffende de windturbines. Wethouder VAN DOORNINCK wijst erop dat dat draagvlakonderzoek door OIS is gedaan, een onafhankelijk onderzoeksbureau. De heer BOOMSMA herinnert eraan dat de heer De Lange in diens bijdrage twee verzoeken heeft gedaan. Hij vond dat terechte verzoeken. Allereerst betrof dat een schikkingsvoorstel ten aanzien van die SEBA-groep en een specifieke groep mensen in Bos en Lommer. Het tweede voorstel is mensen nu niet te dwingen snel te tekenen nu er nog geen duidelijkheid is over het lopende tijdvak. Volgens hem is dat al eerder toegezegd, dus dat verzoek zou geen probleem moeten zijn.

Wethouder VAN DOORNINCK benadrukt dat als die verzoeken onderbouwd kunnen worden zij daar zeker naar zal kijken. Zij roept SEBA op dergelijke verzoeken op de gebruikelijke manier te doen en niet even via een rondvraag. SEBA zal daarop dan antwoord ontvangen. De heer BOOMSMA had ook niet verwacht dat de wethouder nu onmiddellijk met een antwoord zou komen op de SEBA-voorstellen. Hij vraagt haar wel de raad op de hoogte te houden over het vervolg. Wethouder VAN DOORNINCK zegt toe de commissie graag op de hoogte te zullen houden. Zij kan niet precies zien op welke termijn dat zal zijn, omdat haar niet bekend is wat er allemaal voor uitgezocht moet worden.

BESPREEKPUNTEN Zuidas en Marineterrein 3 Vaststellen van de actuele saldi van actieve grondexploitaties Vereveningsfonds en Zuidas en kennisnemen van het Meerjarenperspectief Grondexploitaties (MPG) Vereveningsfonds en Zuidas 2021. (ZD2021-003485) Mevrouw DE JAGER constateert allereerst dat de vereveningsruimte de komende jaren beperkt is. Er is een planvoorraad voor 54.000 woningen. Er is ruimte in het Vereveningsfonds om de ambitie van 7500 woningen per jaar te halen. Zij wijst erop dat wanneer er vertraging op zou treden bij een van de grotere gronduitgiften, dat er direct toe kan leiden dat er geen vereveningsruimte meer is voor de plannen. En dat vindt D66 zorgwekkend. De winst moet de komende jaren vooral komen uit het kantorensegment. Haar vraag aan de wethouder is of daar nog extra inspanningen nodig zijn om vertraging van plannen te voorkomen. Mevrouw NAOUM NÉHMÉ hoort mevrouw De Jager zeggen dat de ruimte in het

4

Gemeente Amsterdam Raadscommissie voor Ruimtelijke Ordening, Grondzaken, Zuidas en Marineterrein, Energietransitie. Concept Raadscommissieverslag, woensdag 14 april 2021

RO

Vereveningsfonds net genoeg is om de bouw door te laten gaan. Waarop baseert zij die conclusie? Mevrouw DE JAGER haalt dat uit het MPG, het stuk dat nu voorligt en vandaag besproken wordt. Mevrouw NAOUM NÉHMÉ ging ervan uit dat D66 zorgvuldig genoeg was om de juiste stukken bij dit agendapunt te hebben. Zij wil echter weten of mevrouw De Jager ervan op de hoogte is dat toen VVD en D66 in het college zaten, de vorige periode, de ruimte voor nieuwe plannen op 265 miljoen euro per jaar werd gezet. Dat is in deze collegeperiode los gelaten, waardoor alles wat woningbouw betreft op losse schroeven is komen te staan. Is mevrouw De Jager daarmee bekend? Mevrouw DE JAGER legt uit dat waar zij mee bekend is, is dat er op dit moment een best goede planvoorraad is van 54.000 woningen en dat dat past in de vereveningsruimte, die er nu is. Zij is er tevens van op de hoogte dat de VVD een tegenbegroting heeft voorgesteld om over een paar jaar 75 miljoen euro uit het Vereveningsfonds te halen, waarmee de ruimte voor nieuwe plannen al helemaal niet meer beschikbaar zal zijn. Mevrouw NAOUM NÉHMÉ wijst erop het niet over de planvoorraad te hebben. Zij heeft trouwens nog geen nieuwe plannen gezien voor de voorraad. Het is nog allemaal de voorraad van het vorige college. Zij heeft het echter over de vereveningsruimte die bedoeld is voor nieuwe plannen.

Hoe denkt mevrouw De Jager dat het nu staat met betrekking tot nieuwe plannen per jaar? Mevrouw DE JAGER zegt te snappen dat de VVD nu eigenlijk zegt dat zij meer ruimte zouden worden hebben in het Vereveningsfonds voor nieuwe plannen. In het verleden was dat zo en nu is dat niet het geval. Daarom verbaast het haar enorm dat de VVD in zijn tegenbegroting zegt dat er 75 miljoen euro uitgehaald moet worden voor de Algemene Middelen. Dat lijkt haar niet zo verstandig. Ze zet haar betoog voort met erop te wijzen dat voorgesteld wordt om grote tekorten voortaan in fases vast te stellen. Dat lijkt haar echter niet zo prudent. De regels zijn er niet voor niets dat tekorten direct moeten worden ingeboekt. Zij vraagt de wethouder uit te leggen waarom zij dit voorstelt. Zij is daarnaast ook benieuwd te horen wat dat betekent voor marktpartijen, want die fasering leidt ook tot meer onzekerheid voor marktpartijen, terwijl de gemeente juist een voorspelbare partner wil zijn. Tot slot kan zij het niet laten een opmerking te maken over wat er in de MPG staat over bezuinigingen op het ambtelijke apparaat, want daar wordt gezegd dat de bezuinigingsopgave ten kosten gaat van de ruimte in het Vereveningsfonds. Zij vindt dat gek, want het streven is nu juist dat als er efficiënter gewerkt gaat worden, leidend tot minder loonkosten, dat juist niet extra ten kosten gaat van het Vereveningsfonds.

Zij begrijpt dat ‘efficiënter werken’ makkelijker gezegd is dan gedaan, maar dat moet wel het streven zijn. Kan de wethouder daarom aangeven of zij nog ruimte ziet om efficiënter te gaan werken en wat daar dan voor nodig is? Mevrouw NAOUM NÉHMÉ heeft ter voorbereiding op dit agendapunt nagelezen wat zij in de afgelopen periode namens de VVD gezegd heeft over de MPG’s. Zij wees er toen op dat het college aan het potverteren was en dat gemaakte keuzes financieel onverantwoord zijn. Men ging er toen vanuit dat het ging om sociale huur, wettelijke eisen en enkele uitnames en één voorjaarsnota. Het college ontkende de zienswijze van de VVD, want de uitnames waren met name incidenteel! Helaas geldt dat niet voor dit MPG en hoeft men niet meer om de zaak heen te draaien. Het is gewoon zo ver en het staat er zwart op wit dat dankzij onverantwoorde, op korte termijn verrichte keuzes van GroenLinks en D66, het spaarvarken van Amsterdam leeg is. Er gebeuren namelijk twee dingen: wat wordt voorgesteld met betrekking tot het Strandeiland om de vereveningsruimte voor dit jaar nog net niet te redden? Wat voorheen een incidentele uitname was, wordt nu omgezet in een structurele afdracht vanuit het Vereveningsfonds

5

Gemeente Amsterdam Raadscommissie voor Ruimtelijke Ordening, Grondzaken, Zuidas en Marineterrein, Energietransitie. Concept Raadscommissieverslag, woensdag 14 april 2021

RO

vanaf dit jaar, ten behoeve van de Algemene Middelen. Nu krijgt zij net het verwijt van D66 dat de VVD 75 miljoen euro uit het Vereveningsfonds wil halen, terwijl zij dat gewoon structureel gaan inzetten in de komende tientallen jaren. Het kan volgens haar gewoon niet gekker worden. De visie op de vereveningsruimte voor de komende jaren is volgens haar bovendien bijzonder optimistisch, omdat niet gezegd kan worden hoe het kantoorsegment zich gaat ontwikkelen, met name omdat thuiswerken waarschijnlijk een grotere trend gaat zijn. Laat nu precies de ramingen voor het kantoorsegment er voor zorgen dat er nog net enige vereveningsruimte is na volgend jaar! Vandaar haar volgende vijf vragen. Zij ziet dat het college als het belangrijkste risico voor de komende jaren beschouwt de prognoses en de winstnemingen met name in het kantorensegment, maar wat als die uitgifte van deze kavels vertraagt? Is er dan wel genoeg ruimte voor nieuwe plannen vanaf 2022? In vorige MPG’s was altijd sprake van een gevoeligheidsanalyse over de kasstromenprognose en dat in verschillende scenario’s. Dat is er nu uit.

Kan die analyse alsnog verstrekt worden? Hoe hoog gaan de structurele afdrachten zijn uit het Vereveningsfonds ten behoeve van de Algemene Middelen? Waar staat dat? En is dat, gezien de situatie in het Vereveningsfonds, nog wel prudent beleid? Er staat dat er gekomen moet worden tot een structureel winstgevend Vereveningsfonds. Wat betekent dat precies? Gaan er dan bijvoorbeeld geen plannen meer zijn met een negatieve grondexploitatie? Heeft het college ervoor gekozen om, in plaats van in proceskosten te snijden, te bezuinigen? Juist om de verdiencapaciteit te vergroten door bijvoorbeeld meer koopwoningen te bouwen in het betaalbare en hogere segment? Dus andere bouwverhoudingen hanteren of door het torenhoge eisenpakket aan te passen. De heer BOOMSMA heeft met betrekking tot de fasering dezelfde vragen over de clustering van de grondexploitaties en de inrichting daarvan. Hij kon niet helemaal volgen hoe dat precies werkt. Misschien kan de wethouder dat toelichten? Verder wil hij weten waarom de stichtingskosten van kantoren toch ineens veel hoger zijn. Over de bezuinigingen merkt hij op dat als de economie niet aantrekt, het waarschijnlijk is dat er verschillende keuzes worden gemaakt om elementen uit te stellen of ervan af te zien.

Daar gaat ook zijn zorg naar uit, want waar gaat dat dan over? Wethouder VAN DOORNINCK gaat allereerst in op de vragen van mevrouw De Jager en wijst erop dat er nog ruimte bestaat in het Vereveningsfonds. In het vorige jaar konden er minder winstnemingen worden gedaan, maar zij verwacht dat het in de komende jaren beter zal gaan. In ieder geval is er geen sprake van uitstel van een van de plannen. Het is echter een minder mooi beeld dan een jaar geleden gedacht werd. De vraag hoe om te gaan met het gefaseerd plannen naar de raad brengen, heeft te maken met het feit dat de zaak daardoor iets beter in de hand gehouden kan worden. Dat betreft met name de grotere transformaties, zoals het Hamerstraatterrein, dat een langere horizon kent. De financiële voorbereidingen leggen nu een groot beslag op de reserveringsruimte, waardoor een aantal zaken thans niet gedaan kan worden. Zaken die op korte termijn gedaan kunnen worden, kunnen ook duidelijker begroot worden. Daarom is besloten om dit soort grotere plannen in fases te gaan doen. Mevrouw DE JAGER wil weten of dat bijvoorbeeld in het Havenstraatterrein betekent dat die elementen los van elkaar staan, zodat iets wat pas over vijf of tien jaar gaat starten, los gezien kan worden van wat er nu speelt. Wethouder VAN DOORNINCK legt uit dat dergelijke besluiten wel los van elkaar genomen kunnen worden.

Het voordeel is dus dat er niet voortijdig reserves en voorzieningen getroffen hoeven te worden voor zaken die pas op langere termijn aangepakt gaan worden. Dat betekent niet dat het beeld van wat er uiteindelijk nodig is, verandert. Het biedt ook de ruimte om later adequater in te spelen op de stand van zaken van dan. Het betekent niet dat afgezien wordt van zaken.

6

Gemeente Amsterdam Raadscommissie voor Ruimtelijke Ordening, Grondzaken, Zuidas en Marineterrein, Energietransitie. Concept Raadscommissieverslag, woensdag 14 april 2021

RO

Dan de vragen over bezuinigingen en efficiënt werken. Bij de begroting 2020 is besloten dat ook het Vereveningsfonds een bijdrage levert in het gezond maken van de Amsterdamse begroting, gezien de crisissituatie, die de stad overvallen heeft. Bij de commissie Ivens is gezegd dat dat opgevangen kan worden door nog efficiënter te gaan werken. Natuurlijk moeten daarbij de verhoudingen wel in de gaten gehouden worden. Het is belangrijk dat de bouw kan doorgaan. Mevrouw NAOUM NÉHMÉ meent te kunnen begrijpen dat de structurele afdracht naar de Algemene Middelen nog dit jaar gerealiseerd gaat worden. Wethouder VAN DOORNINCK wijst erop dat die afdracht niet precies gelijk zal zijn aan de bezuinigingen. Daarbij geldt dat de proceskosten de afgelopen jaar enorm gestegen zijn, maar dat die proceskosten nu weer op het gelijke niveau van 2019 zijn teruggekeerd. Mevrouw NAOUM NÉHMÉ wil weten hoe hoog de structurele afdracht gaat zijn als dat niet 16 miljoen euro is. Wethouder VAN DOORNINCK zegt toe dat nader uit te zullen zoeken en er heel snel op terug te komen. Zij snapt de verdachtmakingen van mevrouw Naoum Néhmé niet helemaal. Zij heeft gezegd dat die afdracht niet gelijk is aan die 20% van de proceskosten. Daar komt zij dus op terug.

De heer VAN LAMMEREN stoort zich aan het woord ‘verdachtmaking’, want mevrouw Naoum Néhmé stelt volgens hem een heel terechte vraag naar de hoogte van dat bedrag. Wethouder VAN DOORNINCK erkent dat de vraag van mevrouw Naoum Néhmé een financieel correcte vraag was. Mevrouw DE BRUINE wil weten of hetgeen gezegd werd over de proceskosten in de begroting staat, en zo ja, waar dat dan te vinden is. Wethouder VAN DOORNINCK wijst erop dat in de begroting gerefereerd wordt aan de opdracht, die Grondontwikkeling heeft gekregen voor de bezuiniging. Er wordt daarbij niet specifiek gesproken over een percentage van de proceskosten. Een onderdeel van de bezuiniging is die op de proceskosten. Op die manier is het in de begroting opgenomen. Mevrouw Naoum Néhmé gaat ervan uit dat het Vereveningsfonds als de spaarpot van de gemeente wordt gezien. Het is echter een middel om op een goede manier deze stad te bouwen. Dat zit hem in meer dan alleen de bouwproductie, bijvoorbeeld ook in de voorzieningen die nodig zijn om er een goede stad van te maken. Natuurlijk zit daar een politieke component in. Zo is de bouwverhouding een duidelijk signatuur van dit college. Het college heeft er nadrukkelijk niet voor gekozen om in te leveren op ambities qua betaalbaarheid en kwaliteit van woningen. Het gaat erom te zorgen voor de bouw van een kwalitatief goede stad.

De vertraging in de winstneming vindt nu plaats. Daarom gaat zij ervan uit dat het aantal vertragingen dat zich vorig jaar heeft voorgedaan, dit jaar worden ingehaald, omdat een aantal ontwikkelaars heeft gevraagd om extra tijd. De gevraagde gevoeligheidsanalyse en zijn scenario’s kan zij doen toekomen. Verder heeft dit college er niet voor gekozen om geen (?) op de grondexploitatie door te laten voeren. Er is bersloten om ontwikkelbuurten zo veel mogelijk te ontzien, want dat zijn plekken in de stad waar herhaaldelijk verbeteringen werden toegezegd, zonder dat het er ooit van kwam. Het college heeft ervoor gekozen om dit keer wel voor die verbeteringen te kiezen. Het is belangrijk dat plannen die niet meteen iets opleveren voor de kas, wel doorgaan in verband met de kwaliteit van de stad. Bij het Strandeiland is het zo dat er twee fases gecombineerd worden, waardoor nu dat bedrag nodig is. Dat betekent dat het later niet meegeteld zal worden.

7

Gemeente Amsterdam Raadscommissie voor Ruimtelijke Ordening, Grondzaken, Zuidas en Marineterrein, Energietransitie. Concept Raadscommissieverslag, woensdag 14 april 2021

RO

Mevrouw NAOUM NÉHMÉ geeft aan dat haar vraag betreffende het Strandeiland niet was of plannen met een negatieve grondexploitatie niet meer gedaan zouden worden. Haar vraag was of in het MPG staat dat het college streeft naar een winstgevend Vereveningsfonds. Zo ja, hoe gaat dat dan ingevuld worden? Wethouder VAN DOORNINCK legt uit dat het college goed naar plannen gaat kijken om ervoor te zorgen dat het negatieve er zo veel mogelijk uit gehaald kan worden. Het betekent echter niet dat er niet meer gewerkt gaat worden met negatieve bouwplannen. Zij wijst erop dat waargenomen kan worden dat plannen complexer worden. Dat maakt dat winsten uit het verleden zich in de toekomst in mindere mate zullen voordoen. Mevrouw NAOUM NÉHMÉ ziet die toenemende complexiteit ook. Zij wil weten of er een afwegingskader is dat de wethouder gebruikt bij de beoordeling om bouwplannen zo min mogelijk negatief te maken, zonder dat verder wordt afgezien van grondexploitaties met een negatief resultaat. Als zo’n afwegingskader bestaat, kan de wethouder daarin de raad dan meenemen? Wethouder VAN DOORNINCK ontkent zoiets als een specifiek afwegingskader te hebben dat per project hetzelfde is.

Er zijn natuurlijk wel zaken waarbij in dat verband naar gekeken wordt, zoals bijvoorbeeld nu die gefaseerde aanpak van grotere transities en (minder generiek) zaken die per project spelen en waarvan bekeken wordt of die op een andere manier kunnen worden ingevuld. Een van de afwegingen die zij samen met wethouder Ivens gemaakt heeft is daar bij ontwikkelbuurten heel gericht mee om te gaan, omdat dat vaak plekken zijn waar mensen vaak al twintig jaar te horen hebben gekregen dat er binnenkort iets aan hun buurt gedaan werd, zonder dat het er ooit van kwam. Zij kan niet beloven hoe snel die aanpak gerealiseerd wordt. Zij stelt voor de commissie een keer mee te nemen in voorbeelden van dergelijke afwegingen. Mevrouw NAOUM NÉHMÉ vindt het een goede zaak dat er niet op ontwikkelbuurten wordt bezuinigd, want de VVD is een groot voorstander van het ontwikkelbuurtenprogramma. Zij meent dat de wethouder net doet alsof aanpassing van het bouwprogramma de hoogste graad van betrouwbaarheid is, maar zonder woningen, die meer opleveren, kan de wethouder haar maatschappelijke voorzieningen ook niet betalen. Zij vraagt de wethouder daarop te reflecteren, want het lijkt op een vicieuze cirkel tussen de wethouder en haar. Volgens haar kan geld niet uitgegeven worden, voordat het binnenkomt. Zij ziet heel veel kansen om via andere bouwverhoudingen heel veel geld binnen te halen.

Wethouder VAN DOORNINCK wijst erop dat het college een andere afweging maakt. Het gaat natuurlijk niet alleen om het realiseren van maatschappelijke voorzieningen. Als er vervolgens niet de juiste woningen zijn voor mensen die van die voorzieningen gebruik moeten maken, namelijk mensen in sociale buurten en in middenhuur woningen, dan heeft dat ook niet zo veel zin. Dus die sociale stad bestaat uit heel veel aspecten. Het Vereveningsfonds is meer dan een spaarpot voor de stad. Het is er om een stad te realiseren die men zich wenst. Een aantrekkelijke vastgoedmarkt is niet de enige ambitie van Amsterdam. Die stad is er voor iedereen. Dus ook woningen voor iedereen. Die afdrachten tellen op tot een zekere tien miljoen euro. Dat moet in 2023/2024 17 miljoen euro opleveren. Dat is een ingroeimodel. De bezuinigingen op de proceskosten worden meegenomen per woongebouw. Wethouder EVERHARDT benadrukt het belang van het goed in de gaten houden van de bouwagenda waar het de kantorenbouw betreft. Dus het is een goede zaak om de kantoren te monitoren. Bij de aanbieding van de Kantorenmonitor zal daar verder over gesproken gaan worden. Amsterdam blijkt nog steeds als een goede plek voor kantorenbouw gezien te worden.

8

Gemeente Amsterdam Raadscommissie voor Ruimtelijke Ordening, Grondzaken, Zuidas en Marineterrein, Energietransitie. Concept Raadscommissieverslag, woensdag 14 april 2021

RO

Het CDA informeerde naar de stichtingskosten, die gestegen zijn. Die kosten zijn gestegen, omdat de bouwkosten gestegen zijn door een krappe markt. Dat effect is echter wel eerder voorzien. In de actualisatie van de MPG van een halfjaar geleden is daarop vooruitgelopen en er is daar dus rekening mee gehouden. Mevrouw NAOUM NÉHMÉ meent wethouder Everhardt te horen zeggen dat de ramingen in de MPG van de kantorentenders, de ramingen zijn waarin de effecten van het thuiswerken verwerkt zijn. Wethouder EVERHARDT heeft daar in het kader van de vraag van het CDA betreffende stichtingskosten een duiding op gegeven. Tegelijk heeft hij aangegeven hoe de kantorenmarkt wordt gemonitord. Amsterdam staat er nog steeds goed op waar het de kantorenmarkt betreft. De VOORZITTER stelt vast dat dit onderwerp hiermee voldoende besproken is. Het onderwerp zal een middellange bespreking krijgen in de raadsvergadering.

Ruimtelijke ordening 4 vaststellen van het bestemmingsplan Bedrijvenstrook, Zeeburgereiland (ZD2021002232) Mevrouw DE FOCKERT heeft complimenten voor dit bestemmingsplan met name door de manier waarop het groen erin geregeld is. Dit kan een voorbeeld zijn voor andere plannen. Haar fractie hoopt dat deze manier van klimaatadaptief en natuurinclusief bouwen de standaard wordt. Dit geeft haar echter wel aanleiding een vraag te stellen over de versiering, hetgeen een zaak is die vaak pas aan het eind van een ontwikkeling wordt toegevoegd. Waar dat achterwege gelaten wordt draagt dat niet bij aan een prettige woon- en werkomgeving. Daarom wil zij weten of ervoor gezorgd kan worden dat het groen binnen deze bedrijvenstrook gerealiseerd wordt. Verder wil zij van de wethouder weten op welke termijn voorzieningen voor de buurt gerealiseerd worden, zoals de moestuin en het bermcafé. Verder heeft zij nog een vraag over de verkeersveiligheid. De stadsdeelcommissie heeft zorgen geuit over fietsers en gepleit voor een fietsstraat. Het college heeft daarop geantwoord daartoe in de huidige verkeerssituatie nog geen noodzaak te zien. Het college wil eerst de resultaten van een monitor afwachten.

Zij weet niet of dat in een bestemmingsplan geregeld kan worden, maar heeft er wel begrip voor dat de stadsdeelcommissie dit aan de voorkant reeds wil bereiken, zodat over een paar jaar de boel niet weer overhoop gehaald hoeft te worden. Is de wethouder dat met haar eens? De heer WARMERDAM dankt de wethouder voor dit mooie plan. D66 wil één punt extra onder de aandacht brengen, namelijk de veiligheid voor fietsers. Als er namelijk sprake gaat zijn van een combinatie van bedrijvenverkeer en fietsende kinderen, dan kan dat tot heel gevaarlijke situaties leiden. In het advies van het DB staat extra maatregelen te overwegen voor de verkeersveiligheid. Zijn fractie pleit er echter voor niet te overwegen, maar er daadwerkelijk voor te zorgen dat de verkeersveiligheid aldaar gegarandeerd is. Wethouder VAN DOORNINCK meldt dat het college in het kader van een complete stad van mening is dat wonen en werken samen moeten kunnen gaan. Dat heeft in dit gebied een goede inpassing nodig. Er is gekeken naar wat de wensen uit de buurt zijn. De moestuin, waaraan mevrouw De Fockert refereerde kan in het programma worden opgenomen. Dat geldt ook voor het bermcafé. De uitwerking van het recyclepunt is nog niet helemaal klaar. Mevrouw DE FOCKERT wil weten wanneer het onderzoek ongeveer klaar zal zijn.

9

Gemeente Amsterdam Raadscommissie voor Ruimtelijke Ordening, Grondzaken, Zuidas en Marineterrein, Energietransitie. Concept Raadscommissieverslag, woensdag 14 april 2021

RO

Wethouder VAN DOORNINCK zegt toe de commissie van dat onderzoek naar de inrichting van dat recyclepunt op de hoogte te houden. Zodra zij daar meer over weet, komt zij daar zeker op terug bij de commissie. Dan de verkeersveiligheid, zorgen die ook door het stadsdeel geuit zijn. Het is goed om in te zien dat fietsers die vanaf IJburg van of naar bestemmingen op het bedrijventerrein komen of gaan, dat nu via de meest logische route doen. Dus het is niet zo dat heel veel fietsers daar per definitie langs moeten. Verder zijn er fietsstroken. Zij gaat ervan uit dat er geen sprake zal zijn van veel fietsverkeer. Het is ook geen doorgaande route. Mocht deze veronderstelling toch op een vergissing rusten, dan bestaat er nog steeds de fysieke ruimte, waarin voor een oplossing gezorgd kan worden in de vorm van een fietspad. Verder is er een recreatieve fietsroute aan de buitenzijde van de A10. Zij kan toezeggen dat de fietssituatie desondanks goed in de gaten gehouden wordt. Mevrouw DE FOCKERT herinnert aan haar vraag betreffende het faseren van het groen. Wethouder VAN DOORNINCK wijst erop dat het groen pas als laatste wordt aangepakt, omdat er voordien zoveel in de grond gebeurt dat het lastig is dat deel van de openbare ruimte van te voren reeds definitief in te richten. Hoe het precies zit, zal zij nog nagaan.

Zij gaat proberen nog voor de raadsvergadering van volgende week hierop een definitief antwoord te geven. Verder kan zij nu melden dat er ten aanzien van het recyclepunt nog dit jaar duidelijkheid gegeven zal worden. De VOORZITTER stelt vast dat dit onderwerp hiermee voldoende besproken is en dat het in de raadsvergadering een korte behandeling zal krijgen.

Grondzaken 5 Beschikbaar stellen van een investeringskrediet voor het anticiperend aankopen van het perceel en bijbehorende opstal voor het tijdelijk huisvesten van een jongerencentrum/talentencentrum in de Van Deysselbuurt (in Ontwikkelbuurt Nieuw-West) (ZD2021-00…) Mevrouw DE FOCKERT vindt het prima dat tot deze anticiperende aankoop wordt overgegaan. Zij wil wel weten wanneer er gebouwd gaat worden en wanneer het resultaat voor jongeren beschikbaar komt. Mevrouw NAOUM NÉHMÉ meldt dat haar fractie dit een raar plan vindt en dat men er niet mee in kan stemmen. Zij wijst erop dat voor de programmering van het aan te kopen pand nog geen krediet beschikbaar is. Daarom vindt zij het een beetje raar wat nu gebeurt. Kan de wethouder aangeven wanneer er wel 20 miljoen euro aanwezig zal zijn om dit plan afgerond te krijgen. Wethouder VAN DOORNINCK meldt dat het er inderdaad om gaat dat er straks in de ontwikkelbuurt in Nieuw-West de verschillende gewenste functies gehuisvest kunnen gaan worden. De mogelijke aankoop van een gebouw dient zich nu aan. Op dit moment is het een sportwinkel. Zij gaat ervan uit dat het pand juridisch eind oktober/begin november aangekocht zal kunnen worden. Het stadsdeel en OJZ staan klaar om te starten met de voorbereiding om het gebouw gereed te maken als tijdelijk jongerencentrum. Dat vergt een verbouwing en een aanpassing in de inrichting.

Dat betekent dat het centrum in het eerste kwartaal van 2022 zou kunnen openen. Door OJZ is een voorbereidingskrediet aangevraagd bij de raad voor dit jongerencentrum. Daarnaast is de financiering onderdeel van het (?)-plan Nieuw-West. De VOORZITTER stelt vast dat dit onderwerp hiermee voldoende besproken is en

10

Gemeente Amsterdam Raadscommissie voor Ruimtelijke Ordening, Grondzaken, Zuidas en Marineterrein, Energietransitie. Concept Raadscommissieverslag, woensdag 14 april 2021

RO

dat het in de raadsvergadering gehamerd kan worden.

6 Vaststellen concept investeringsnota Nieuwenhuysenbuurt en het beschikbaar stellen van een krediet (ZD2021-002460) De heer VAN LAMMEREN constateert dat er voor dit plan helaas bomen gekapt worden. Hij dankt de wethouder voor de snelle beantwoording van de technische vragen. Er zijn reeds zo’n 40 bomen gekapt en er staan er nog 30 op de kaplijst. Hij wil weten of er onderzocht is of die bomen behouden kunnen blijven dan wel verplaatst kunnen worden. Verder spreekt hij zijn verbazing uit over het feit dat de Alliantie aangegeven heeft die aansluiting op het warmtenet niet te willen. Ze gaan kijken of zij onder die concessie uitkunnen komen. Hij wil van de wethouder horen wat gedaan zou kunnen worden om de Alliantie tegemoet te komen in het onder die concessie uitkomen als er een duurzamer systeem is dan het aansluiten op een warmtenet. De heer ERNSTING wil aandacht vragen voor het feit dat nu hier in een bestaande buurt sloop/nieuwbouw gepleegd gaat worden, waarbij ook aan verdichting gewerkt gaat worden en waarbij het aantal sociale woningen op peil blijft. Er is een terugkeergarantie voor de mensen die er nu wonen. Heel bijzonder! Hij hoort graag hoe het college dat voor elkaar heeft gekregen met de buurt en hij vraagt zich af of dit een model is dat ook op andere plekken in de stad toegepast zou kunnen worden.

Wethouder VAN DOORNINCK bevestigd dat er een uitgebreid contact met de buurt is geweest. Ook de stadsdeelbestuurder heeft hier ontzettend hart aan gewerkt. Het is belangrijk dat bewoners zien dat er in hun buurt geïnvesteerd wordt en hun buurt opgeknapt wordt. Er komen meer van dit soort plannen richting de raad. Daar is vaak een vrij uitgebreid traject aan vooraf gegaan. Zij weet, richting de heer Van Lammeren, dat er flink wat bomen teruggeplant worden. Er wordt bovendien een flink stuk extra groen toegevoegd aan het gebied, waarin bovendien verdicht wordt. Zij kan nu niet precies zeggen of er ook bomen teruggeplaatst gaan worden in het gebied. Zij zal dat nog nader uitzoeken en daarop voor de behandeling in de raadsvergadering op terugkomen. De heer VAN LAMMEREN herinnert aan zijn vraag, namelijk of die 30 bomen die nog gekapt gaan worden, verplaatst kunnen worden. Wethouder VAN DOORNINCK zal dat nog nagaan. Het zit nu niet in de plannen en daardoor vreest zij dat het wel is onderzocht, en dat het niet mogelijk is. Vattenfall heeft aangegeven aan de concessie vast te willen houden, maar men staat er zeker voor open om te bekijken of er met een hybride systeem gewerkt kan worden, zodat er aan de concessie wordt voldaan en ook aan de wens voor niet hoogtemperatuurwarmtenetten in nieuwbouw.

(geluid valt uit) De pilots die nu gedaan worden betreffende combinaties met een hybride systeem lijken haar mooi als Vattenfall dat doet en de gemeente is daarover het gesprek ook aan het voeren. Er is echter een concessie afgesproken en als een van de partijen daaraan vast wil houden, dan kan de gemeente daar niet onderuit. Zij zal echter inzetten op het realiseren van een hybride systeem. De heer VAN LAMMEREN begrijpt dat Vattenfall aan de concessie vasthoudt: gedwongen winkelnering, maar kan de gemeente niet bekijken of het mogelijk is om onder de concessie uit te komen? Dat is al een keer eerder gebeurt. Dan kan er ook met nul op de meters begonnen worden. Hij wil proberen te voorkomen dat er wordt aangesloten op het hoogtemperatuur warmtenet. Wethouder VAN DOORNINCK wijst erop dat in een gebied waar al een

11

Gemeente Amsterdam Raadscommissie voor Ruimtelijke Ordening, Grondzaken, Zuidas en Marineterrein, Energietransitie. Concept Raadscommissieverslag, woensdag 14 april 2021

RO

warmtenet ligt en wetende dat er in de toekomst allerlei stappen zullen worden gezet om het warmtenet te verduurzamen, een hybride oplossing een goede oplossing kan zijn, ook als er naar de kostenbalans gekeken wordt. Daar wordt op dit moment naar gekeken. In concessiegebieden waar een geheel ander systeem zou komen, ligt dat anders. De heer VAN LAMMEREN concludeert dat het antwoord op de vraag aan de Alliantie of het niet nog duurzamer gedaan kan worden, ‘nee’ is. Hij blijft dat heel vervelend vinden. Wethouder VAN DOORNINCK is van mening dat een hybride systeem nu juist de manier is om het nog duurzamer te doen. Dat is veel duurzamer dan de aansluiting op een hoogtemperatuur warmtenet. Daar wordt dus gezamenlijk naar gekeken. Dan kan zij nu nog nader ingaan op de vraag over de bomen. De bomeninventarisatie vindt nog plaats. Dus er wordt nog bekeken of er bomen kunnen worden herplant. Op deze vraag kan zij dus ook volgende week in de raadsvergadering nog geen antwoord geven. De heer VAN LAMMEREN wijst erop dat er in het stuk staat dat de bomen gekapt gaan worden. Het verplaatsen is vaak duurder dan het simpelweg kappen. Hij ziet de uitlating van de wethouder als een toezegging dat als het mogelijk is, er herplant gaat worden. Mag hij dat ook zo zien? Hij begrijpt dat er grenzen zijn, zoals financiële grenzen.

Wethouder VAN DOORNINCK bevestigt dat er inderdaad grenzen zijn, zoals de gezondheid van de bomen en de financiële grenzen. Die afweging wordt per plan gemaakt. Zij weet niet wanneer dat in de fasering van dit plan wordt gedaan. Als dat onderzoek echter gedaan is, dan zullen die afwegingen erbij zitten. Op dat moment zal zij de raad hierover informeren. De VOORZITTER stelt vast dat dit onderwerp hiermee voldoende besproken is en dat het in de raadsvergadering een korte behandeling zal krijgen.

7 Vaststellen van het beeldkwaliteitsplan Foodcenter, het beeldkwaliteitsplan Markkwartier en het gewijzigde welstandskader voor het Marktkwartier. (ZD2021-003523) Er zijn drie insprekers voor dit agendapunt. De heer Van Kllinken op persoonlijke titel De heer Ketting namens BOEi Nationale Maatschappij tot Restaureren & Herbestemmen van Cultureel Erfgoed. Mevrouw Franken van Hemwood Vastgoed Advocaten De heer VAN KLINKEN toont een diavoorstelling die hij de commissieleden reeds heeft toegezonden. Hij loopt de achtereenvolgende beelden langs. Hij spreekt in namens de bewoners en 31 ondertekenaars van de petitie. Mevrouw BERCKENKAMP hoorde de heer Van Klinken zeggen dat de wijziging wel binnen het beeldkwaliteitsplan hoort en dat ernaar wordt gekeken. Zij neemt aan dat daarop in de inspraak is gewezen. Als dat inderdaad het geval was, wat was dan daarop de reactie? De heer VAN KLINKEN antwoordt dat aangegeven werd dat het geen beeldkwaliteit is. Dit vindt hij bijzonder, want het parkeerveld is tweemaal zo groot geworden. Dat is naar zijn mening wel degelijk beeldkwaliteit. De heer ERNSTING hoorde de heer Van Klinken ook opmerken dat het een kwestie van financiën is en dat die financiële kwestie wel opgelost zou kunnen worden. Hij vraagt de heer Van Klinken dat wat nader toe te lichten.

12

Gemeente Amsterdam Raadscommissie voor Ruimtelijke Ordening, Grondzaken, Zuidas en Marineterrein, Energietransitie. Concept Raadscommissieverslag, woensdag 14 april 2021

RO

Volgens de heer VAN KLINKEN heeft dat te maken met vier aspecten. Deze projectontwikkelaars hebben een aantal jaren geleden zelf de planontwikkeling gedaan. De afgelopen jaren zijn de kosten van de bouw gestegen, maar de prijzen die ze voor de huizen kunnen krijgen zijn nog veel meer gestegen. Dus er is meer geld bijgekomen dan er afgegaan is. Ten tweede lijkt in het nieuwe plan programmatisch geoptimaliseerd te zijn. Dat zou ook kunnen leiden tot extra opbrengsten. Ten derde is het zo dat in hun eigen plan die overdekking van de vrachtautostraat al aanwezig was. Die vrachtautoroute is dus geen bezuiniging, want als het goed is hadden ze daar al geld voor gereserveerd. Dus daar hoeven ze geen extra geld voor te vinden. Verder kan die overkapping zichzelf financieren als dat parkeren overdekt gebeurt en parkeerders daarvoor moeten betalen. Als van de overkapping afgezien wordt, kan het parkeren naar de oude plek verlegd worden en dan is daar ook geen extra geld voor nodig. De volgende inspreker is de heer Ketting. De heer KETTING wijst erop dat in de toekomst het terrein van het Food Center een combinatie wordt van een nieuw food center en een nieuwe woonwijk.

De restauratie is gestart en zijn organisatie wil de centrale markthal een betekenisvolle plek laten worden voor grote en diverse opstallers met een programma dat een positieve bijdrage levert aan het samenleven in de wijk. Initiatieven van bewoners daartoe staan al in de startblokken. Wat naar zijn mening nodig is, is een snelle realisatie van de toegankelijkheid om zo veel mogelijk mensen kennis te laten nemen van dit nieuwe stukje Amsterdam. Het plan voor de centrale markthal is in een tender in 2014 vastgesteld. Toen werd gesproken over een Food Hall, vooral gericht op consumptie en toerisme. Amsterdam ziet er 7 jaar later echter compleet anders uit. Hij en zijn achterban vinden dat de centrale markthal veel meer moet worden dan een horecapaleis. Hij stelt zich voor de gebouwen toekomstbestendig te maken en dat het gebouw betekenis krijgt voor de buurt en blijk geeft van respect voor de stad. Het moet een plek worden met een veel bredere functie, zoals ook voor cultuur en onderwijs. Hij pleit voor een bijzondere gebiedsontwikkeling. Iedereen is gebaat bij een sterke positie van het gebied. Zijn pleidooi is dan ook om dit stukje stad snel in positie te brengen. De heer LEENDERS wil weten wat er nodig is voor de renovatie van de toegang tot die markthal. De heer KETTING spreekt de wens uit dat die corridor tijdens de restauratie kan worden aangelegd.

De volgende inspreker is mevrouw Franken. Mevrouw FRANKEN spreekt in namens Bid Food, een groothandel gevestigd op het SCH-terrein. De bedrijven op dat terrein gaan verplaatst worden naar het Noorden. Ook deze groothandel zal verplaatst moeten worden naar het nieuwe bedrijventerrein. Dat gaat problemen opleveren wegens de welstandseisen in het toetsingskader, omdat het beeldkwaliteitsplan niet helemaal aansluit bij de wensen van dit bedrijf en van andere bedrijven. De pui van het gebouw, waarin de groothandel geherhuisvest wordt, dient namelijk transparant te zijn, hetgeen het bedrijf in de problemen brengt wegens het karakter van het bedrijf. Dit betekent dat het bedrijf straks geen Omgevingsvergunning zal kunnen krijgen voor de bouw van hun nieuwe vestiging. Dergelijke problemen gelden ook voor de aldaar geplande hellingbaan. Er is gisteren reeds een schriftelijke reactie met een toelichting toegezonden. Voor nu wil zij benadrukken rekening te houden met deze conflicterende belangen alvorens het beeldkwaliteitsplan vast te stellen. Zij wijst daarbij ook op het advies van de integrale commissie. Verder verwijst zij naar de toegezonden schriftelijke reactie. De heer BOOMSMA hoort mevrouw Franken duidelijk aangeven dat het om absolute onverenigbaarheden gaat. Wat is de repliek geweest in de inspraak hierop? Mevrouw FRANKEN antwoordt dat in de nota van beantwoording wordt gesteld

13

Gemeente Amsterdam Raadscommissie voor Ruimtelijke Ordening, Grondzaken, Zuidas en Marineterrein, Energietransitie. Concept Raadscommissieverslag, woensdag 14 april 2021

RO

dat die onverenigbaarheden geen aanleiding geven voor wijziging van het plan, terwijl zij meent toch duidelijk te hebben gemaakt dat er op die manier geen gestalte gegeven kan worden op de herontwikkeling van het SCH-terrein. Zij is van mening dat de gemeente die ontwikkeling juist zou moeten faciliteren in plaats van te verhinderen. Behandeling Mevrouw DE BRUINE is van mening dat de voorliggende plannen en het advies van het stadsdeel aanleiding geven tot vragen en ook tot zorg. Zij heeft een zestal punten. Het advies van het stadsdeel wijst erop dat in het gebied 75% van de woningen in de vrije sector worden gerealiseerd en dat 25% sociale huur zal zijn. Het stadsdeel vraagt of een substantieel deel van de woningen in het middensegment kan worden gerealiseerd, overeenkomstige het huidige beleid van de gemeente. Ook de CU is het daarmee eens. Kan de wethouder deze verhouding wijzigen? De CU maakt zich evenals het stadsdeel zorgen over het behoud van de groennorm. Hoogwaardig groen is niet mogelijk, waardoor de invulling zich zal beperken tot siergroen. Kan de wethouder een toelichting geven op de groennorm? De commissie Ruimtelijke Kwaliteit adviseert om de inhoudelijke beeldkwaliteit, eisen en uitgangspunten van herbestemming van de centrale markthal, geheel uit het beeldkwaliteitsplan te schrappen. Dit gebouw geniet bescherming als Rijksmonument.

Wat is het standpunt van de wethouder hierbij? Al jaren zijn er problemen rond de verkeersafwikkeling en veiligheid van en naar het bedrijventerrein. Kan de gehele verkeersafwikkeling van het Food Center worden afgedaan via de noordelijke ontsluiting? Volgens het huidige bestemmingsplan moet er geparkeerd worden in het woongebied. Voor de leefbaarheid van de buurt is dat niet wenselijk. Dus de verkeersafwikkeling en het parkeren hebben uiteindelijk effect op het beeldkwaliteitsplan. Kan de wethouder aangeven wat de plannen en de voorkeuren zijn? Er is een zone binnen het bedrijventerrein ten Westen van de centrale markthal die nog niet is uitgewerkt in het beeldkwaliteitsplan. Wat is daarvan de reden en wanneer wordt dat aan de raad voorgelegd? Als laatste punt vraagt zij aandacht voor de houtzaagmolen De Otter, die recentelijk nog gerestaureerd werd. Er is veel om deze molen te doen geweest. De eigenaren wilden de molen zelfs verplaatsen naar buiten de stad. De gemeente dwong echter af dat de molen bleef staan. De geplande hoogbouw op het terrein, juist in deze zuidoostelijke hoek, neemt echter de molen de wind uit de zeilen. De oudste houtzaagmolen ter wereld, De Otter, heeft om te draaien en te zagen minimaal windkracht 4 zuidwest nodig. De hoogbouw vormt juist hierbij voor problemen.

Kan de wethouder aangeven in hoeverre deze kwestie meegewogen is in de voorliggende plannen? Wat is vastgelegd met betrekking tot de molenbiotoop? Is er recentelijk nog onderzoek gedaan naar de geplande bebouwing? Is de wethouder het met de CU eens dat deze molen volop moet kunnen blijven draaien op windenergie en dat De Otter recht heeft op voldoende wind? Wat gaat de wethouder concreet doen om in deze plannen de wind voor de molen te garanderen? Mevrouw BERCKENKAMP heeft ook de vraag waarom het beeldkwaliteitsplan niet is aangepast naar aanleiding van de vragen vanuit de stadsdeelcommissie NieuwWest met name over de middenhuur. Zij heeft gezien dat er sprake is geweest van veel participatie vanuit de bewoners. Zij vindt het zonde dat veel van die inspraak niet te maken heeft met het beeldkwaliteitsplan. Zij vraagt de wethouder te antwoorden op de vragen van de inspreker, de heer Van Klinken, betreffende het parkeren. Verder heeft zij gemerkt dat er in de buurt van het marktkwartier onduidelijkheid bestaat over de planning, de volgende stappen. Zij denkt dat dat zal helpen in het participatieproces. De heer LEENDERS is het geheel eens met de ambitieuze plannen van het marktkwartier. Zijn eerste vraag heeft te maken met de verbinding met de omgeving. Hij vindt het van belang om de mening van de omgeving te betrekken in de planvorming.

Hij hoort graag wat de wethouder in dat kader denkt te gaan doen.

14

Gemeente Amsterdam Raadscommissie voor Ruimtelijke Ordening, Grondzaken, Zuidas en Marineterrein, Energietransitie. Concept Raadscommissieverslag, woensdag 14 april 2021

RO

Over de centrale markthal wil hij weten in hoeverre de historische aspecten van het gebouw richtinggevend zijn voor de herbestemming van het gebouw. Hij vraagt de wethouder ervoor te zorgen dat de richtlijnen in het beeldkwaliteitsplan betreffende de monumentale waarde gerespecteerd worden. De inspreker, de heer Ketting, vroeg te bekijken of de wenselijke corridor meegenomen kan worden in de herbouwplannen. Hij vraagt de wethouder de heer Ketting hierbij te helpen. Hij vindt het voorts belangrijk om de te realiseren sociale huurwoningen kwalitatief mee te ontwerpen in overeenstemming met het hele gebied, hetgeen vooral de afwerking van de woningen betreft. Dat mag geen sluitpost zijn! Verder vraagt hij aandacht voor de bouwverhouding: 25% sociaal en 75% vrije sector. Het verzoek van zijn fractie is om van die 75% een aanzienlijk deel middenhuur te maken, waarbij een wooncarrière vanuit de buurt mogelijk is. Duolid VERKERKE meldt dat zijn fractie een aantal zorgen heeft met betrekking tot het marktkwartier. Allereerst is men het eens met de sociale bouw, waarvan men de grote waarde inziet, omdat de woningen in Amsterdam steeds minder betaalbaar worden. Dat pleit voor meer sociale woningbouw. Verder begrijpt zijn fractie dat het beeldkwaliteitsplan niet in samenspraak met omwonenden is gemaakt, maar wel met de ondernemers. Graag een toelichting daarop van de wethouder.

Verder is het verzoek van sommigen om geen grote bedrijfsruimtes op de westelijke zijde te doen, omdat die niet zichtbaar zijn van buitenaf. Men ziet ook graag zo min mogelijke verstoring van de gevels. Kan dit geregeld worden? Het parkeren op het dak geeft naast geluidsproblemen ook kwaliteitsproblemen. Daarom is het voorstel om dat parkeren op het dak te overdekken. Men hoort hierop graag de reactie van de wethouder. Met betrekking tot de molen De Otter, waarvan na jaren strijd is besloten dat de molen blijft staan waar hij nu staat, wijst spreker erop dat de hoge bebouwing zorgt voor problemen in verband met de nodige wind. Dit geeft aanleiding tot het verzoek de plannen te veranderen. De heer VAN LAMMEREN constateert dat de ambities van het college met betrekking tot klimaat en biodiversiteit in dit gebied veel groter zijn dan die betreffende het groen. Men wil een gebied creëren met een gedifferentieerd groen karakter. Dat is prachtig, maar toch ziet hij dat er te weinig wordt gedaan aan het groen. Zo wordt er niet gewerkt met de groennorm, omdat de plannen uit 2013 stammen. Uit de plannen blijkt niet duidelijk hoeveel groen er nu wel gaat komen. Bij navraag blijkt dat rond de 500 m2 te zijn. Het gaat daarbij echter niet alleen om openbaar groen.

Het stadsdeel heeft er dan ook op gewezen dat het eigenlijk niet om echt groen gaat, maar dat ook het groen van binnentuinen wordt meegenomen. Het stadsdeel geeft ook aan dat dat niet passend is in de Groenvisie en wil hier gewoon meer aandacht voor. Waarom wordt dit advies van het stadsdeel niet meegenomen en heeft dat niet geleid tot de aanpassing van het beeldkwaliteitsplan? Het college geeft wel aan hierover met het dagelijks bestuur in gesprek te willen gaan. Hij vraagt zich echter af wat de vervolgstappen zijn richting het stadsdeel. Vervolgens is zijn vraag of het college aan kan geven in hoeverre de groennorm niet gehaald wordt met die 500 m2. Zijn fractie onderschrijft deze plannen van het college, want niet alles wat het college wil is slecht. Toch vraagt hij zich af of het parkeren niet veel beter ingezet kan worden voor groene daken in combinatie met zonnepanelen. Is de wethouder bereid de optie van de parkeerdaken te laten schrappen en een andere uitwerking te maken, waarin voor groene daken wordt gegaan in combinatie met zonnepanelen? Daarnaast zijn er reacties binnengekomen die zich richten op de geluids- en milieuproblematiek. Hij begrijpt wat het college op dit gebied wil. De heer ERNSTING vindt het bijzonder dat er op deze manier een deel van de stad wordt ingevoegd dat op dit moment nog voor velen onbereikbaar is.

Het gebied wordt nu een stuk groener en een stuk opener. Er komen nieuwe verbindingen voor de fiets en

15

Gemeente Amsterdam Raadscommissie voor Ruimtelijke Ordening, Grondzaken, Zuidas en Marineterrein, Energietransitie. Concept Raadscommissieverslag, woensdag 14 april 2021

RO

heel veel woningen. Het middenpark spreekt tot de verbeelding. Zijn zorgen zijn ook reeds door anderen naar voren gebracht. Allereerst is het percentage sociale huurwoningen lager dan wat men gewend is. Hij vraagt zich af of daar in het kader van de middenhuur nog iets aan te doen valt. Ten tweede is dat parkeren op het dak wel iets anders dan de eerdere plaatjes van de ontwikkelaar weergaven. Het probleem van het parkeren zit hem voor hem in de aanrijroutes. Hij wijst erop dat oorspronkelijk die aanrijroute vanuit het Noorden (Haarlemmerweg) gepland was, maar nu vraagt hij zich af hoe het zit met die aanrijroutes, omdat die hellingbaan aan de zuidkant zit. De heer BOOMSMA vindt deelsuggesties en de referenties in het plan helemaal niet mooi. Dat geldt met name voor de uit te plaatsen bedrijfspanden. Hij vraagt zich af of iemand van deze commissie of de wethouder het nu echt mooi vindt wat er nu gebouwd gaat worden. Hij zag liever dat de bouw meer zou aansluiten op de markthal. Daarom vraagt hij zich af in hoeverre het advies van de commissie Ruimtelijke Kwaliteit daarin meegenomen is. Van het parkeren vraagt hij zich af of dat niet veel beter ondergronds zou kunnen, zeker als er 75% vrije sector wordt gebouwd.

Dat zou toch voldoende geld moeten opleveren! De heer MANGAL wil het standpunt van DENK uit het stadsdeel naar voren brengen en dat betreft dan de 25% sociale woningbouw, hetgeen hij een laag percentage vindt. Bovendien is er van middenhuur helemaal geen sprake. Hij vraagt zich af hoe er dan voor gezorgd kan worden dat mensen uit de buurt kunnen doorstromen naar middenhuur in dit gebied. Worden die mensen niet de buurt uit ‘gebonjourd’? Dat gaat ten koste van de sociale cohesie! Hij hoort graag hoe de wethouder dat ziet. Er is ook gesproken over ‘woonplicht’ voor het dure segment. Hij ziet dat graag gerealiseerd en wil ook graag dat er zo veel mogelijk aan particulieren wordt verkocht. Het parkeren op het dak met de mogelijkheid elektrische auto’s op te laden met zonne-energie dat op het dak is opgevangen, vindt hij een goede zaak. De heer ERNSTING kent DENK niet bepaald als een autoluwe partij. Hier wordt er niet voor gekozen om het parkeren op eigen terrein op te lossen, maar het op het dak te doen. Stelt de heer Mangal nu voor om helemaal geen parkeren op het terrein toe te staan. De heer MANGAL benadrukt dat zijn fractie zo veel mogelijk parkeerplaatsen toejuicht. De zonnepanelen die nodig zijn voor de auto’s kunnen natuurlijk ook op het dak boven de parkeerplaatsen worden geplaatst.

De heer ERNSTING dacht dat de heer Mangal bedoelde zonnepanelen in plaats van parkeren op het dak. Dan zou zijn vervolgvraag zijn geweest ‘waar dan?’ Nu begrijpt hij dat de zonnepanelen boven het parkeren moeten komen. De heer MANGAL vindt dat inderdaad een optie. Wethouder VAN DOORNINCK wijst erop dat het hier om een complexe zaak gaat. De gemeente ontwikkelt hier niet zelf, maar laat het over aan derden juist omdat het zo’n complexe opgave is. De plannen hebben een lange voorgeschiedenis en de eindstreep is nog lang niet in zicht. Zij merkt ook uit gesprekken met bewoners dat de plannen voor verwarring kunnen zorgen. Dat geldt ook voor het nu voorliggende beeldkwaliteitsplan. Daarbij komen ook andere zaken aan de orde en dat lijkt haar logisch. Daarom lijkt het haar goed specifiek in te gaan op het tijdspad en wat er nog allemaal richting de raad komt. Dat betekent ook dat zij misschien nog geen antwoord heeft op alle vragen, omdat daar nog aan gewerkt wordt. In 2016 heeft de raad het globale bestemmingsplan vastgesteld. Dat wordt nu verder uitgewerkt in verschillende uitwerkingsplannen. Onderdeel daarvan zijn milieuonderzoeken. Hierbij komen de zorgen van de bewoners terug. Die

16

Gemeente Amsterdam Raadscommissie voor Ruimtelijke Ordening, Grondzaken, Zuidas en Marineterrein, Energietransitie. Concept Raadscommissieverslag, woensdag 14 april 2021

RO

uitwerkingsplannen zullen waarschijnlijk eind van dit jaar door het college worden vastgesteld en ter inzage worden gelegd. Dat is het moment dat de bewoners weer allerlei zienswijzen kunnen indienen. Dat geldt ook voor het stadsdeel, waarvan de bestuurder heeft aangegeven zo veel mogelijk met marktpartijen in gesprek te zijn en ook bewonersavonden te zullen organiseren. Naast die uitwerkingsplannen komt het masterplan Openbare Ruimte er aan. Daarbij komt een deel van de nu gestelde vragen nader aan de orde. Dat gaat ook de inspraak in voor wat het woongedeelte betreft. Ook dat zal in het laatste kwartaal van dit jaar plaatsvinden. Daarnaast moet de bouwvergunning getoetst worden aan het beeldkwaliteitsplan. Daar wordt ook nog later op teruggekomen. Dus er zijn nog de nodige stappen te gaan. Zij gaat nu in op een aantal algemene vragen. Mevrouw BERCKENKAMP hoort de wethouder graag nader over het moment waarop er daadwerkelijk met het bouwen begonnen gaat worden. Wethouder VAN DOORNINCK antwoordt dat die bouw, die nadere uitwerking, kan plaatsvinden nadat de inspraak heeft plaatsgevonden en alles verwerkt is wat daarmee opgehaald is. Er waren vragen over die woningbouwverdeling. Er zijn destijds afspraken over gemaakt en dat zijn definitieve afspraken over die verdeling: 25%:75%. Destijds werd er met andere percentages gewerkt.

Dit betekent niet dat zij de zorgen niet begrijpt en zij zegt toe deze kwestie onder de aandacht van de ontwikkelaar te zullen brengen. De stad is immers veranderd. Hetzelfde geldt voor het monument daar in het gebied. In het globale bestemmingsplan is opgenomen dat het uitwerkingsplan, waaraan op dit moment wordt gewerkt, niet mag leiden tot onaanvaardbare negatieve invloed op de windsituatie van de molen daar. Dat is een opdracht die in 2016 heel duidelijk vanuit het college en de raad is meegegeven aan de ontwikkelaar. Het marktkwartier is dan ook in gesprek met de makelaar. De heer LEENDERS komt terug op de verdeling 25%:75%. Hij wil weten hoe de wethouder de kans inschat dat een deel van die 75% middenhuur kan worden. Wethouder VAN DOORNINCK kan daar de heer Leenders nog geen antwoord op geven. Daar worden nog wel gesprekken over gevoerd. Het zou voorbarig zijn om daar nu al op vooruit te lopen. Mevrouw DE BRUINE dankt voor het antwoord over De Otter. In de nota van beantwoording stond ook dat de projectontwikkelaar in gesprek gaat met de eigenaar van de molen. Zij vraagt zich af of het niet beter is als de gemeente in dat gesprek de belangen vertegenwoordigt van dergelijk grote erfgoedstukken. Wethouder VAN DOORNINCK is dat helemaal eens met mevrouw De Bruine.

Daarom heeft de gemeenteraad en het college in 2016 gezegd dat het uitwerkingsplan niet mag leiden tot onaanvaardbare negatieve invloeden op de windsituatie van de molen. Dat is dus in 2016 vastgelegd en daar zal de ontwikkelaar het mee moeten doen. Dan de vragen over het parkeren op het dak. Er is afgesproken en vastgelegd in het bestemmingsplan dat het werknemersparkeren op het dak zal plaatsvinden. Daarnaast wordt bekeken of dat ook kan gelden voor het bezoekersparkeren. Dat kan interessant zijn, omdat daardoor dubbelgebruik kan plaatsvinden. Dat is echter nog niet geregeld, want het betekent een afwijking van het bestemmingsplan, waarbij de WABOprocedure doorlopen moet worden. Daar wordt nu op gestudeerd. Dan wordt ook duidelijk wat de gevolgen zijn voor het zicht en het geluid. De heer ERNSTING vindt het goed om te horen dat zonnepanelen mogelijk zijn. Maar de zorg zit hem ook in de verkeersaanzuigende werking als er bezoekersparkeren komt. Kan dat ook een rol spelen in zo’n WABO-procedure?