Conceptverslag Raadscommissie Stadsontwikkeling 25-09-2024.pdf

Gemeente Amsterdam Raadscommissie Stadsontwikkeling

SO

Raadscommissieverslag, 25 september 2024

Vergadering Vergaderdatum Verslag vast te stellen op:

Openbare vergadering van de Raadscommissie Stadsontwikkeling Woensdag 25 september 2024 van 19.30 tot 22.30 uur in het Stadsdeelkantoor Zuidoost (Anton de Komplein 150) in de vergaderzaal Woensdag 27 november 2024

Plv Voorziter: C.A.D.van Munster Portefeuillehouders: wethouders Moorman en Van der Horst Portefeuillehouders afw: wethouders Mbarki en Groot Wassink Commissiegriffier: R. Willems Commissieondersteuner: A. Dutilh Verslaglegging: J. Poot (Notuleerservice Nederland) Aanwezige commissieleden: Asruf (PvdA), Belkasmi (PvdA), Van der Veen (GroenLinks), Lust (D66), Van der Kamp (VVD), Veldhuyzen (Lijst Ahmadi-Veldhuyzen), Hendriks (Volt), Hakiki (DENK), Bilgin (FvD) Afwezige commissieleden (mk): Bobeldijk (SP), Bentoumya (GroenLinks) Overige aanwezigen: Abid (Stadsdeelvoorzitter Noord), Blom (Stadsdeel Zuidoost)

Algemeen deel, 1 1.a. Opening procedureel gedeelte De VOORZITTER opent de vergadering om 19.30 uur en heet iedereen welkom. Hij dankt het Stadsdeel Zuidoost voor de gastvrijheid om hier te vergaderen. Het betreft een pilot en de evaluatie zal via de griffie per e-mail aan de leden worden toegezonden. Hij stelt vast dat er een quorum is. 1.b. Mededelingen Lid LUST vraagt de leden of er belangstelling bestaat voor een aparte voorstelling voor de commissie en raadsleden van de film Zwijgrecht, als onderdeel van het educatieve traject dat binnenkort van start gaat. Hiervoor is animo en dit zal maandag 30 september plaatsvinden. Wethouder VAN DER HORST refereert aan de vraag van lid Nadif inzake de situatie rondom de Modestraat. Zij deelt mee dat de bruikleenovereenkomst is opgezegd en er is vervangende ruimte nodig, omdat de gebiedsontwikkeling in de volgende fase komt. Er is voor ongeveer zeven jaar tijdelijke ruimte nodig, dan zal er een definitieve plek beschikbaar komen. Het perspectief is qua locatie en financiering onduidelijk en vraagt nadere uitwerking in integrale bestuurlijke afweging. Er zijn hier acht portefeuillehouders bij betrokken. In de huidige situatie is geconcludeerd dat de Modestraat een waardevolle culturele voorziening biedt voor Noord en behouden moet blijven in het gebied, ook na vertrek in 2025.

De db gaat nu samen met de Modestraat en het project in Buikslotermeerplein de financiële en ruimtelijke kaders onderzoeken ten behoeve van een permanente locatie en de mogelijkheden voor een tijdelijke locatie. De wethouder zegt toe om de commissie nader te informeren als er nieuwe ontwikkelingen zijn.

1

Gemeente Amsterdam Raadscommissie voor Stadsontwikkeling

SO

Concept Raadscommissieverslag, 25 september 2024

Wethouder MOORMAN vult aan op het voorstel van lid Lust, dat de film Zwijgrecht is genomineerd voor de Hein Roethof Preventieprijs. Bovendien is de film medegefinancierd vanuit het Masterplan Zuidoost. 1.c. Vaststellen agenda De VOORZITTER stelt voor op voorspraak van lid Hendriks (Volt) om TKN-punt, ‘De tussentijdse rapportage integrale aanpak 2024 Zuidoost’, toe te voegen aan de agenda als punt 6. Het voorstel is tevens om dit punt gevoegd te behandelen met agendapunt 4, ‘Masterplan Zuidoost bestedingsplan 2024’. Lid ASRUF stelt voor om hier tevens agendapunt 3, ‘Masterplan Zuidoost Jaarplan 2023’, bij te betrekken. De VOORZITTER geeft aan dat er nu een voorstel ligt om de agendapunten 3, 4 en 6 gevoegd te behandelen. De commissie gaat hiermee akkoord. Lid BELKASMI stelt voor om agendapunt 5, ‘Aanpak Noord-regiodeal-financiële informatie (Toezegging besteding middelen oude en nieuwe Regiodeal)’, als eerste te behandelen, zodat wethouder Van der Horst de commissie eerder kan verlaten in verband met de verjaardag van haar zoon. De VOORZITTER somt de herziene agendavolgorde op; als eerste wordt agendapunt 5 behandeld, gevolgd door de gevoegde behandeling van de punten 3, 4 en 6. De commissie gaat hiermee akkoord. Hiermee wordt de agenda vastgesteld. 1.d. Conceptverslag van de openbare vergadering van de raadscommissie SO d.d. 3 juli 2024.

Het verslag wordt ongewijzigd vastgesteld. 1.e. Termijnagenda, per portefeuille Lid HENDRIKS verzoekt de beantwoording rond EWP aan de leden te doen toekomen, zodra deze beschikbaar is en niet te wachten tot de volgende commissie. 1.f. TKN-lijst De VOORZITTER heeft het volgende voorstel tot agendering in deze commissie ontvangen: Aanpak Noord-regiodeal-financiële informatie en Tussentijdse rapportage integrale aanpakken 2024 Zuidoost. Op verzoek van lid Lust worden de tussentijdse rapportages van Noord en NieuwWest bij de volgende commissie geagendeerd. 1.g. Ingekomen stukken stadsdeelcommissies Er zijn geen ingekomen stukken. Inhoudelijk deel, 2

2

Gemeente Amsterdam Raadscommissie voor Stadsontwikkeling

SO

Concept Raadscommissieverslag, 25 september 2024

2.a. Opening inhoudelijk gedeelte De VOORZITTER opent het inhoudelijke deel van de vergadering en geeft aan dat vanaf nu de spreektijden gaan gelden. Deze zullen worden bijgehouden door de griffie en de voorzitter. 2.b. Inspreekmoment publiek Er hebben zich geen insprekers gemeld. 2.c. Actualiteiten en mededelingen Er zijn geen actualiteiten of mededelingen. 2.d. Rondvraag Er zijn geen rondvragen aangemeld. BESPREEKPUNTEN Masterplan Zuidoost 3. Masterplan Zuidoost Jaarplan 2023 (VN2024-011721) Gevoegd behandeld met punt 4, Masterplan Zuidoost bestedingsplan 2024, en punt 6, Tussentijdse rapportage integrale aanpakken 2024 Zuidoost. 4. Masterplan Zuidoost bestedingsplan 2024 (VN2024-011719) Gevoegd behandeld met punt 3, Masterplan Zuidoost Jaarplan 2023, en punt 6, Tussentijdse rapportage integrale aanpakken 2024 Zuidoost 6. Tussentijdse rapportage integrale aanpakken 2024 Zuidoost (VN2024-12360) Gevoegd behandeld met punt 3, Masterplan Zuidoost Jaarplan 2023, en punt 4, Masterplan Zuidoost bestedingsplan 2024 Eerste termijn De VOORZITTER leidt de agendapunten in en geeft aan dat agendapunt 3 is opgevoerd door lid Bentoumya, die in deze commissie wordt vervangen door lid Van der Veen. Lid VAN DER VEEN geeft aan dat hij uitkijkt naar het herontwerp van het Masterplan, waarna tevens een nieuwe programmadirecteur geworven kan worden.

Hij hoopt dat het door hem aangekondigde werkbezoek kan plaatsvinden alvorens de presentatie van het herontwerp wordt gehouden. Lid Van der Veen wil zich bij de onderliggende stukken focussen op kunst en cultuur en hij vraagt of ambitie 1 zowel ‘Participatie en Inclusie’ als ‘Cultuur’ betreft. Dit blijkt inderdaad het geval. Vervolgens refereert hij aan de noodkreet van eerdere insprekers, dat er nauwelijks vaste ruimte is voor kunst en cultuur in Zuidoost en er veelal

3

Gemeente Amsterdam Raadscommissie voor Stadsontwikkeling

SO

Concept Raadscommissieverslag, 25 september 2024

sprake is van pop-up ruimtes. Hij vindt het jammer dat hierdoor kunstenaars Zuidoost verlaten. Lid Van der Veen pleit er derhalve voor om het vraagstuk van de ruimte mee te nemen in het Masterplan Zuidoost. Lid LUST is erover verheugd dat het Masterplan Zuidoost een positieve doorontwikkeling heeft gemaakt en zij bedankt alle betrokkenen voor hun inzet. Vooral het gegroeide besef van het belang om in verbinding te blijven met bewoners en bewonersorganisaties sluit aan bij de wens van D66 om bewoners maximaal te laten participeren en ervoor te zorgen dat de stem van de burger, veelal jongeren, gehoord wordt. Dit sluit ook aan bij de conclusie dat de community een duurzame positie met eigenaarschap en zeggenschap binnen de Alliantie wil, waardoor regie kan ontstaan in de aanpak van lokale opgaven. De bewoners moeten leidend blijven om deze aanpak succesvol te maken. Lid Lust betoogt voorts dat er dus goede dingen gebeuren, onder andere op het gebied van veiligheid en gelijke kansen voor jongeren, voor welke ambitie het Masterplan ooit is opgezet. Het doel van dit Masterplan is uiteindelijk om systemische en historische gegroeide ongelijkheden te doorbreken.

Tenslotte stelt lid Lust twee vragen aan de wethouder: − Hoe is de overschrijding van het budget voor de programmaorganisatie ontstaan? − In de rapportage werd een risico beschreven van overbesteding bij ambitie Veiligheid, aangezien de externe dekking vanuit Rijksmiddelen Onderwijstrajecten en Rochdale nog niet zeker was, maar waarvoor de kosten wel geregistreerd waren. Zijn deze dekkingen inmiddels een feit of bestaat de kans dat er aan het einde van het jaar sprake zal zijn van overbesteding en hoeveel geld zou dit zijn? Lid HENDRIKS spreekt namens zijn fractie zijn waardering uit voor alle betrokkenen die zich inzetten voor de uitvoering van het Masterplan Zuidoost. Hij stelt dat bij veel ambities de uitgaven hoger uitvallen in het tweede deel van het jaar. Hij verzoekt de wethouder uit te leggen wat de reden hiervan is. Ook wil hij weten of bij ambities bedrijven meebetalen. In de bestedingsplannen van 2024 staat, dat de Alliantiepartners mensen en middelen ter beschikking stellen aan het Masterplan, maar dit is nog geen onderdeel van dit bestedingsplan. Lid Hendriks vraagt de wethouder over er enig inzicht is in wat deze bedrijven bijdragen en of dit vanaf 2025 standaard in de rapportage wordt vermeld. Lid Hendriks vervolgt zijn bijdragen met vragen en opmerkingen per ambitie.

Bij ambitie 1 wordt er geleend van volgend jaar en hij vraagt zich af hoe dit wordt gecompenseerd. Bij ambitie 2b heeft Volt dezelfde vragen als D66, inzake de bijdragen van het Rijk en Rochdale. Ook vraagt lid Hendriks hoe dit er volgend jaar uitziet. Lid VAN DER VEEN meent dat de door Volt geschetste situatie bureaucratie tot gevolg kan hebben en hij vraagt lid Hendriks hierop te reflecteren. Lid HENDRIKS geeft aan dat het hem niet gaat om nog meer papieren te produceren of het programmabureau met extra werk op te schepen, maar dat hij met een korte beschrijving aangevuld met enkele voorbeelden tevreden zou zijn. Lid VAN DER VEEN suggereert om in plaats daarvan op werkbezoek te gaan om te bekijken wat mensen doen. Lid HENDRIKS spreekt dit idee zeer aan, maar meer inzicht via de rapportage lijkt hem eveneens zinvol. Hij hoort graag van de wethouder wat de mogelijkheden zijn. Inzake ambitie 4 vraagt hij de wethouder wat de reden is van de onderbesteding. Ook verneemt hij graag van de wethouder of gemeentelijk vastgoed geschikt is voor betaalbare bedrijfsruimte, waar in ambitie 4 over wordt gerept. Hij vraagt zich af of er in

4

Gemeente Amsterdam Raadscommissie voor Stadsontwikkeling

SO

Concept Raadscommissieverslag, 25 september 2024

samenwerking met de community ruimte kan worden aangekocht in Zuidoost, vergelijkbaar met N.V. Zeedijk in de Binnenstad. Met betrekking tot ambitie 5 krijgt lid Hendriks graag meer informatie over de werkwijze van het gemeentelijk managementteam. Waarom worden er eerst pas doelen geformuleerd in Q4? Al met al vermoedt Volt dat ambitie 5 enigszins is ondergewaardeerd in het Masterplan en lid Hendriks hoopt dat de wethouder deze zorg kan wegnemen. Lid VAN DER KAMP beschrijft het Masterplan Zuidoost als een boom die geplant is en beschermd moet worden. Hij hoort graag van de wethouder hoe het zit met de governance en of de spreekwoordelijke boom goed kan groeien. Vervolgens sluit lid Van der Kamp aan bij de eerder gestelde vragen, maar het viel hem op dat er werd aangegeven dat veel niet in cijfers kan worden uitgedrukt, terwijl het in deze rapportage min of meer draait om cijfers. Hij vraagt de wethouder aan te geven wat er dan niet is te vatten in cijfers en hoe er gezamenlijk kan worden bekeken hoe dit meetbaar kan worden gemaakt. Lid VAN DER VEEN vraagt of lid Van der Kamp anders aankijkt tegen de spreekwoordelijke boom nu hij raadslid is. Lid VAN DER KAMP geeft aan dat hij ook nu blij zou zijn als de ontwikkeling in Zuidoost de goede kant op gaat. Hij is van mening dat er uiteindelijk een bos moet komen. Lid HAKIKI richt zich in haar bijdrage op alle integrale aanpakken.

Zij stelt dat bij alle Masterplannen er wordt gesproken over betrokkenheid en eigenaarschap van bewoners. Volgens DENK komt dit echter niet voldoende uit de verf. Zij vraagt het college of dit herkenbaar is en of er verbetervoorstellen in de maak zijn. DENK is van mening dat er een duidelijk impact analyse ontbreekt, die aantoont wat de miljoenen investeringen daadwerkelijk betekenen voor de leefbaarheid en veiligheid in de wijken. DENK wil meer focus op concrete resultaten en minder op verdeling van budgetten. Lid Hakiki vraagt zich af, wat de rol van het Masterplan is geweest bij de investeringen in allerlei zaken. Het wordt niet duidelijk uit de bestedingsplannen wat de meerwaarde is van het Masterplan. Als voorbeeld noemt zij de straatcoaches, die er ook al waren voor het Masterplan. Lid ASRUF vraagt of lid Hakiki heeft gelezen welke resultaten het Masterplan heeft bereikt en hij noemt een aantal voorbeelden. Lid HAKIKI beaamt dat zij dit heeft gezien, maar zij vindt dat niet voldoende. Wat DENK betreft moet het Masterplan in deze fase naar een hoger niveau getild worden. Uit haar eigen ervaring noemt zij een voorbeeld waaruit dat blijkt. Lid ASRUF erkent dat concrete resultaten noodzakelijk zijn. Hij is echter van mening dat het Masterplan Zuidoost inmiddels een bijdrage heeft geleverd aan het terugwinnen van het vertrouwen bij de bewoners.

Hij vraagt of lid Hakiki dit ook ziet. Lid HAKIKI ziet verbetering, maar DENK is van mening dat het beter kan. Dat is de reden van haar vraag aan de wethouder om het meetbaar te maken. Lid ASRUF merkt op dat de bijdrage van DENK nu positiever overkomt dan in eerste instantie. Hij erkent dat het beter moet en dat hierbij moet worden samengewerkt, maar hij vindt niet dat het Masterplan slecht is. Lid HAKIKI vindt ook dat er moet worden samengewerkt. DENK mist organisaties met betrekking tot het Masterplan bij de Alliantie. Maar om doelen te bereiken moet er goed worden samengewerkt.

5

Gemeente Amsterdam Raadscommissie voor Stadsontwikkeling

SO

Concept Raadscommissieverslag, 25 september 2024

Lid ASRUF beschrijft in zijn bijdrage wat er op dit moment al is gedaan voor het Stadsdeel Zuidoost in verband met het Masterplan. Hij complimenteert alle betrokkenen met het resultaat tot nu toe. Hij stelt vervolgens dat de ambities in Zuidoost hoog zijn, terwijl terug te zien is in de begroting dat er niet al te veel geld beschikbaar is. Hij vraagt de wethouder of het mogelijk is om binnen de gestelde ambities te prioriteren, niet alleen met geld, maar ook met de inzet van ambtenaren. Lid Asruf geeft vervolgens aan dat hij blij is met de aanstelling van een teammanager door het programmabureau. Inzake de voorrangsregeling jongeren heeft lid Asruf vernomen dat het bij drie van de vijf nieuwbouwprojecten niet is gelukt om 25 procent te behalen. Hij vraagt de wethouder dit te verklaren. Lid Asruf vraagt wanneer de verkenning van de Aan-de-Bakgarantie van start gaat. Voor de PvdA is het belangrijk dat mensen met een diploma gelijke kansen krijgen op de arbeidsmarkt, zodat er aan de behoefte aan een compleet sociaal leven voldaan kan worden, zoals de kern van het Masterplan beoogt. Lid Asruf kijkt uit naar het herontwerp van het Masterplan dat in Q4 van 2024 voorgelegd gaat worden, waarin hopelijk duidelijk gemaakt zal worden wie waarvoor verantwoordelijk is en wanneer. Zo zal het Masterplan winnen aan daadkracht en effectiviteit.

Tot slot vraagt lid Asruf de wethouder of er nu, in tegenstelling tot vorig jaar, op tijd duidelijkheid wordt gegeven aan het programmabureau en alle andere betrokkenen over de budgetten voor 2025. Lid VELDHUYZEN geeft namens zijn fractie aan dat het voor hem belangrijk is dat er vertrouwen in het Masterplan wordt uitgesproken. Tegelijkertijd acht hij het zijn taak om kritisch te blijven. Hij refereert aan de woorden van de wethouder die aangaf dat de bewoners het Masterplan naar zichzelf toe hebben getrokken en voor hem zegt dit veel over de kracht van Zuidoost. Maar hij vindt dat het het college niet gelukt is om het Masterplan te laten aansluiten op de behoefte van de bewoners. Dit zal hopelijk in Q4, zoals is aangekondigd, ten goede keren, als de terugkoppeling plaatsvindt en hij vraagt, mede namens lid Kabamba, wanneer dit zal zijn. Vervolgens verwijst lid Veldhuyzen naar de tussentijdse rapportage, en hij vraagt de wethouder waarom de toelichting ontbreekt bij de paragraaf ‘Investeren in Versterken en Professionaliseren van formele en informele Bewonersorganisaties’. Voor LAV en bewoners is dit juist het belangrijkste punt van het Masterplan. Inzake de begroting 2024 blijft lid Veldhuyzen kritisch over de investeringen in veiligheid en hij geeft aan dat zijn fractie liever zou investeren in preventie dan in repressie.

Hij vraagt de wethouder toe te lichten waarom er relatief zoveel geld wordt geïnvesteerd in veiligheid. Lid Veldhuyzen is erachter gekomen dat veel bewoners menen dat, indien zij voorstander zijn van de windmolens hun schulden gesaneerd zullen worden. Lid HENDRIKS geeft aan dat sommige situaties op het gebied van veiligheid vragen om snelle interventie. Maar er moet uiteraard wel gekeken worden naar de toekomst. Hij vraagt lid Veldhuyzen hierop te reflecteren. Lid VELDHUYZEN bestrijdt dit niet, maar geeft aan dat er op verschillende manier kan worden omgegaan met veiligheid. Het is echter niet zo, dat de LAV het belang van veiligheid onderschat, maar lid Veldhuyzen benadrukt dat de oplossing ligt bij investeren in sociaal werk en structurele financiering van Grassroots-organisaties. Lid VAN DER KAMP geeft aan het niet eens te zijn met de visie van LAV op veiligheid. Hij vraagt hoe lid Veldhuyzen komt aan de informatie over de windmolens en schuldenvrij worden. Als dit is wat bewoners denken, moet dit volgens de VVD ontkracht worden.

6

Gemeente Amsterdam Raadscommissie voor Stadsontwikkeling

SO

Concept Raadscommissieverslag, 25 september 2024

Lid VELDHUYZEN geeft aan dat hem dit via meerdere bewoners ter ore is gekomen, evenals bij een collega-raadslid. Het is onduidelijk waar dit vandaan komt. Wellicht heeft het te maken met de titel van een evenement ‘Windmills or Money Trees’. Het is uiteraard niet het geval dat op deze wijze schulden gesaneerd worden. Tenslotte attendeert lid Veldhuyzen de commissie erop dat de bewoners van Zuidoost van mening zijn dat hun stadsdeel wordt gebruikt als ‘afvoerputje’ nu er windmolens worden geplaatst in en rondom de Gaasperplas. LAV meent dat dit besluit van het college niet past in het plaatje van de plannen in Zuidoost. Wethouder MOORMAN leidt de beantwoording van de gestelde vragen in met de erkenning dat, zoals de meeste raadsleden al aangaven, er al veel is gedaan. Zij sluit aan bij het dankwoord van lid Lust en benadrukt dat het inderdaad gaat om een gezamenlijke prestatie. Het verheugt haar dat er inmiddels van start is gegaan, hoewel er sprake is van een andere werkwijze dan gebruikelijk en het is af en toe zoeken naar de juiste aanpak. Dit is tevens de reden dat de heroriëntatie niet na vier of vijf jaar plaatsvindt, maar al aan het einde van 2024, zodat al vrij snel duidelijk is wat de stand van zaken is, waarbij tevens een aantal van de nu gestelde vragen beantwoord kunnen worden.

De wethouder reageert positief op het voorstel van GroenLinks om een werkbezoek te organiseren. Het lijkt haar zinvol om dit te combineren met een technische sessie. Zij stelt voor om de bespreking van de heroriëntatie hierna te laten plaatsvinden. Ook de vraag van GroenLinks over de ruimte voor kunst en cultuur is voor haar begrijpelijk en terecht. Zij refereert aan het besluit van het college om geld vrij te maken voor een extra theaterzaal en de verplaatsing van OBA Next. Zij vindt het logisch om de problematiek rondom de ruimte mee te nemen in de planning. Aanvankelijk werd op basis van nattevingerwerk een bedrag voor de extra middelen voor de programmaorganisatie vastgesteld, maar dat blijkt nu te weinig te zijn, zoals dat ook in Nieuw-West het geval is. Gaandeweg zullen de bedragen specifieker kunnen worden bepaald. Er is dus niet zozeer sprake van overbesteding dan wel realistisch besteden. Lid VAN DER KAMP vraagt op welke manier kosten beter kunnen worden beraamd dan met nattevingerwerk. Wethouder MOORMAN benadrukt dat het nu voor het eerst is gedaan en dat het door het vaker te doen specifieker zal kunnen. Er moet nu eenmaal een bedrag in de begroting worden geplaatst en gaandeweg wordt het steeds scherper wat er nodig is voor de programmaorganisatie. Daarom kan de wethouder nu al aangeven dat het volgend jaar beter zal gaan dan het nu ging.

Lid VAN DER KAMP vraagt of de wethouder een vergelijking kan maken met de situatie in Rotterdam en waarom er in Amsterdam sprake is van een afwijking van 60 procent. Wethouder MOORMAN geeft aan dat Rotterdam inmiddels een aantal jaren voor ligt op Amsterdam, maar ook daar waren er startproblemen. Op dit moment trekt Rotterdam ook weer lessen uit de situatie bij Zuidoost. Zuidoost heeft een voorbeeldfunctie voor andere Nationaal Programma’s, zo erkent ook het ministerie van Binnenlandse Zaken, op het gebied van bewonersparticipatie. Wat de veiligheid betreft geeft de wethouder aan dat de bijdrage van Rochdale er niet is gekomen, en evenmin de bijdrage van het Rijk voor ‘Keep it Real’. Dit kan worden opgevangen binnen het programma en dit leidt niet tot een overbesteding die zorgwekkend is. Uit de vraagstelling van lid Hendriks maakt de wethouder verheugd op dat hij zich goed heeft ingelezen en er een grote bereidheid is om mee te denken. Dit betreft bijvoorbeeld zijn vragen over de inzet van bedrijven, waar hij graag iets meer inzicht in krijgt. De wethouder lijkt het zinvol om hiervan wat meer voorbeelden te geven in de rapportages, want de raad zal de inzet van bedrijven ook op waarde moeten inschatten.

7

Gemeente Amsterdam Raadscommissie voor Stadsontwikkeling

SO

Concept Raadscommissieverslag, 25 september 2024

De wethouder zegt toe om te onderzoeken hoe dit op de juiste wijze kan worden uitgevoerd. Het verschil in bestedingen in de eerste helft en de tweede helft van het jaar heeft te maken met een begrotingssystematiek. De wethouder geeft aan dat er met betrekking tot veiligheid geen noodzaak bestaat om anders met het daarvoor bestemde geld om te gaan. Overigens is er duidelijkheid over de budgetten, evenals vorig jaar, al was er toen sprake van een misverstand. Bij ambitie 4 is er sprake van een boekingssystematiek, waarbij de genoemde drie ton een communicatiebudget is dat eigenlijk aan de andere programma’s toevalt en in die zin geen onderbesteding is. Bedrijfsruimte is een onderdeel dat is meegenomen in de Regiodeal. In antwoord op de vraag van lid Hakiki erkent de wethouder, dat het is gebleken uit een eerdere analyse dat er veel interventies in Zuidoost hebben plaatsgevonden, die te weinig opleverden. De gedachte achter de gehele Masterplanstructuur is meervoudig: meer integratie, benadrukken van de kracht en de capaciteit van het Stadsdeel en partnerschap van waaruit veel geld is gestroomd naar Zuidoost. Lid HAKIKI vindt het belangrijk dat er nu al wordt gestreefd naar zoveel mogelijk meetbaar te maken, zodat er kan worden bepaald of de juiste weg wordt bewandeld.

Wethouder MOORMAN benadrukt dat er op allerlei manieren wordt gemeten; via het jaarverslag, de rapportages, impactmonitors van de gemeente en het Rijk, een aparte monitor voor Zuidoost. Het gevaar bestaat dat hierop wordt blindgestaard, aangezien er tevens elementen zijn die niet meetbaar zijn. De wethouder noemt hier enkele voorbeelden van. Lid HAKIKI benadrukt dat in Zuidoost de leefbaarheid en veiligheid nog niet op het gewenste peil zijn. Lid Hakiki meent dat meetbaarheid dit zou kunnen aantonen. Wethouder MOORMAN geeft aan dat er hier voor de komende 20 jaar nog werk aan de winkel is. Zij is het eens met lid Hakiki dat de urgentie om dit op te lossen aanwezig is. Ook erkent zij dat de oorzaak ligt in de gestapelde verwaarlozing en dit is een van de redenen geweest om te starten met ongelijk investeren. De wethouder heeft er vertrouwen in dat dit goed zal worden aangepakt, want zij herkent veel kracht, talent en energie in dit Stadsdeel. Lid HAKIKI geeft aan dat zij dit punt, het Masterplan Zuidoost Bestedingsplan, wil plaatsen op de agenda van de raad. Lid VELDHUYZEN geeft aan in een punt van orde dat hij aan dit agendapunt de tussentijdse rapportage wil toevoegen. De VOORZITTER stelt voor om aan het eind van de bespreking van deze agendapunten hier op terug te komen. Wethouder MOORMAN refereert aan de vraag van lid Hendriks inzake ambitie 5.

Deze ambitie is de grondslag van de heroriëntatie. In reactie op de bespiegeling van lid Van der Kamp geeft de wethouder aan dat er al veel zichtbaar is van de slagkracht, zoals dat ook moge blijken uit de tussentijdse rapportage. Er is op dit moment een versnelling ontstaan in het verkrijgen van de grip op de situatie en de begroting. Ook benadrukt de wethouder dat er veel energie zit in het proces. Lid VAN DER KAMP vraagt wat het precies inhoudt als de wethouder aangeeft dat er grip is op de begroting en er geld wordt uitgegeven.

8

Gemeente Amsterdam Raadscommissie voor Stadsontwikkeling

SO

Concept Raadscommissieverslag, 25 september 2024

Wethouder MOORMAN bespeurt tot haar vreugde ook bij lid Van der Kamp de overtuiging dat niet alles wat belangrijk is in cijfers is uit te drukken. Lid VAN DER KAMP begrijpt uit de woorden van de wethouder dat er grip is, omdat het budget wordt uitgegeven. Hij vraagt of dit de juiste analyse is. Wethouder MOORMAN geeft aan dat het daarom belangrijk is dat de verschillende rapportages beschikbaar zijn, maar de wethouder blijft erop wijzen dat de raad zich hier niet op blind moet staren. Lid VAN DER KAMP vraagt met betrekking tot de governance hoe er voor gezorgd kan worden dat er gezamenlijk kan worden bepaald op welk moment het zo is vormgegeven, dat er helderheid over bestaat. De besluiten lopen via de Alliantie en daaronder zitten weer allerlei andere gremia, maar uiteindelijk wordt ergens de klap gegeven. Hij vraagt zich af of dit nu goed voor elkaar is. Wethouder MOORMAN geeft aan dat dit in de heroriëntatie naar voren komt. Ook lid Asruf vroeg zich af of er in de ambities wel voldoende prioritering plaatsvindt. Dit komt voort uit ‘doorbraakteams’, waarin alle verschillende partners zitten. Dit vraagt ook wel wat van de raad, die de begroting nauwgezetter moet doorspitten dan in alle andere gevallen. Maar ook heeft de raad aangegeven dat hier wordt gekozen voor een andere werkwijze, waarbij de verantwoordelijkheid in andere handen wordt gelegd.

Dit betekent dat het stuk eigen controle van de raad achteraf is en minder aan het begin. Het valt de wethouder op in de gesprekken met de raad in de commissie dat de raad dit best lastig vindt. Lid ASRUF stelt, in aansluiting op wat de wethouder heeft gezegd over de controle, dat er een voorlopige conclusie kan worden getrokken, dat de ambities versnipperd geld krijgen. Hij vraagt of de wethouder ook vindt dat dit onwenselijk is, omdat er eigenlijk zo snel mogelijk zoveel mogelijk resultaat behaald moet worden. Wethouder MOORMAN antwoordt dat dit voortkomt uit de ‘doorbraakteams’. Zij vraagt welke rol de raad zich hierbij wil aanmeten. De wethouder stelt dat dit te maken heeft met de zoektocht die er momenteel plaatsvindt naar de juiste mate van grip en ruimte geven. Het is dan ook noodzakelijk om met elkaar het gesprek te blijven voeren. Lid ASRUF is van mening dat zijn vraag over de meest efficiënte verdeling van de middelen teruggelegd moet worden bij de ‘doorbraakteams’. Wethouder MOORMAN herformuleert de vraag van lid Asruf en plaatst dit in het perspectief van de langetermijn. Zij geeft aan dat deze vraag moet worden besproken bij de heroriëntatie en dat dit hier onderdeel van is. Dat het bij drie van de woningbouwprojecten niet is gelukt om te voldoen aan de voorrangsregeling heeft te maken met mismatch. Dit is een leermoment geweest.

De verkenning “Aan-de Bak’ zal begin 2025 plaatsvinden. De wethouder erkent dat er weinig wordt gerept over de professionalisering van de bewonersvereniging, zoals lid Veldhuyzen aangaf, maar de wethouder geeft aan dat er wel veel gebeurt. Hiervoor zijn de cirkels opgezet en worden de bijeenkomsten georganiseerd. Zij acht de opmerking van LAV als een aansporing om daar in het vervolg iets meer over te informeren. Inzake de veiligheid stelt de wethouder, dat er voor het grootste deel aandacht is voor preventie. Bij de veiligheidsbudgetten zijn veel externe budgetten betrokken. De wethouder is niet bekend met het gerucht over de windmolens en schuldsanering. Wellicht is het gerucht ontstaan, omdat er een coöperatie onder komt, dat ertoe leidt, dat bewoners een lagere energierekening zullen krijgen, hetgeen dan weer kan leiden tot minder schulden. Maar de wethouder vindt dit nogal vergezocht. Bovendien is er nog geen keuze gemaakt.

9

Gemeente Amsterdam Raadscommissie voor Stadsontwikkeling

SO

Concept Raadscommissieverslag, 25 september 2024

Lid VELDHUYZEN mist alsnog de terugkoppeling van de professionalisering van de Bewonersorganisaties en hij vindt het belangrijk voor het Masterplan en de raad om hier meer inzicht in te krijgen. Lid ASRUF krijgt graag nog meer inzicht in de mismatch die de wethouder noemde, inzake de voorrangsregeling jongeren. Hij vindt het belangrijk om hiervan te leren om ervoor te kunnen zorgen dat er in de toekomst meer jongeren in Zuidoost kunnen blijven. Wethouder MOORMAN geeft aan dat zij dat bedoelde met ‘leermoment’, maar zij benadrukt tevens dat de voorrangsregeling niet alleen jongeren betreft. Lid HENDRIKS refereert in een punt van orde aan zijn vraag over de aankoop van vastgoed door de community, vergelijkbaar met de werkwijze van N.V. Zeedijk. Wethouder MOORMAN geeft aan dat er naar vastgoed wordt gekeken aan de hand van de Regiodeals. In reactie op de vraagstelling van LAV zegt de wethouder toe dat bij een volgende tussentijdse rapportage er meer informatie zal worden gegeven over de wijze van ondersteuning van de Bewonersorganisaties. De heer Blom (lid db Zuidoost) heet de commissie welkom in Zuidoost en hij is blij met de betrokkenheid die hij merkt bij de raad. Deze betrokkenheid is belangrijk om de doelstellingen de komende jaren te realiseren.

Er wordt gesproken over een termijn van 20- 25 jaar, maar als bestuurder zal hij zich inzetten alsof het gaat om een termijn van 10 jaar, zodat er een gezonde druk ontstaat bij het uitvoeren van de ideeën die worden geopperd vanuit de commissie. De heer Blom is vooral benieuwd welke ontwikkelingen er zullen plaatsvinden op het gebied van kunst en cultuur. Hij spreekt de wens uit om in goede samenwerking het Masterplan tot uitvoering te brengen en hij beëindigt zijn bijdrage met een uitnodiging aan de leden voor een werkbezoek. Tweede termijn Lid HENDRIKS vraagt of er een besluit is genomen over de agendering van dit onderwerp in de eerstvolgende raad. De VOORZITTER geeft aan dat agendapunten 4 en 6 zullen worden opgevoerd op de agenda van de raad. Lid VELDHUYZEN stelt in een punt van orde dat hij nog wacht op de beantwoording van de vragen over de governance van het masterplan Zuidoost. Hij vraagt of dit bij de bespreking kan worden betrokken. Wethouder MOORMAN geeft aan dat het een beetje zoeken was om de zaken zo helder mogelijk te krijgen. Zij zegt toe dat deze beantwoording in de raad kan geschieden. De VOORZITTER vat samen dat de genoemde punten kort worden besproken in de raad. Hij concludeert dat hiermee dit onderwerp voor nu voldoende is besproken.

Lid VAN DER VEEN vraagt namens lid Bentoumya of er een extra moment kan worden ingelast om de Aanpak Binnenstad te bespreken met de wethouder en de burgemeester. De VOORZITTER geeft aan dat hier Art. 17 lid 2 van het RVO geldt en dit voorstel door minstens vier fracties gesteund dient te worden. Hier blijkt een meerderheid voor en het moment zal worden ingepland. Ook deelt de voorzitter mee, dat de commissie per e-mail een evaluatie krijgt over deze pilot.

10

Gemeente Amsterdam Raadscommissie voor Stadsontwikkeling

SO

Concept Raadscommissieverslag, 25 september 2024

4. Masterplan Zuidoost bestedingsplan 2024 (VN2024-011719) Gevoegd behandeld met punt 3, Masterplan Zuidoost Jaarplan 2023 en punt 6, Tussentijdse rapportage integrale aanpakken 2024 Zuidoost.

TOEGEVOEGDE AGENDAPUNTEN Aanpak Noord

5. Aanpak Noord-regiodeal-financiële informatie (Toezegging besteding middelen oude en nieuwe Regiodeal) (VN2024-011720) De VOORZITTER leidt het agendapunt is en geeft aan wie zich hebben aangemeld voor een bijdrage. Eerste termijn Lid BELKASMI beschrijft in lyrische bewoordingen het karakter van dit stadsdeel. Er is hier echter ook een tweedeling merkbaar. Hier ligt de kern van de, volgens lid Belkasmi, terechte Aanpak Noord. Hij stelt hierover de volgende vragen: In het coalitieakkoord staat beschreven dat 25 procent van de woningen met voorrang verleend moeten worden aan jongeren en oudere mensen. In hoeverre wordt hier rekening mee gehouden? Lid Belkasmi heeft hier samen met lid Asruf en lid Bouhassani een initiatiefvoorstel voor geschreven en dit zal in de volgende commissie worden voorgelegd. Jongeren hebben eveneens ideeen ingebracht en lid Belkasmi hoort graag wat de wethouder hiervan vindt. Vervolgens brengt lid Belkasmi een aantal kritische punten naar voren. Het is voor hem onduidelijk wat er wordt bedoeld met een onderzoek van 100.000 euro naar de mogelijkheden van fysieke ingrepen te verbinden met sociale effecten. Hij krijgt graag wat toelichting hierop. Bij pijler 1, Leefkwaliteit en Groen, staat de Molenwijk er niet tussen, maar de Bongerd wel, hoewel deze laatste geen extra aandacht behoeft. Hij hoort graag van de wethouder hoe deze keuze is gemaakt.

De grootste zorg betreft dat de middelen, die worden geïnvesteerd in het kader van de Regiodeal, op een bepaald moment zullen wegvallen en dat er dan geen vertrouwen meer zal zijn bij de bewoners van dit stadsdeel in de overheid. Hij vraagt de wethouder hoe zij dit kan oplossen. Lid LUST stelt de volgende vragen aan de wethouder: Zij wijst op het risico dat de realisatie van de interventies stagneert door het gebrek aan mensen bij de Regiodeals om deze processen te begeleiden. Om dit op te lossen worden externe medewerkers aangetrokken, hetgeen leidt tot extra personeelskosten. Zij vraagt de wethouder of zij zich bewust is van dit knelpunt en of er plannen zijn om dit op te lossen. Ook vraagt lid Lust de wethouder wie er garant staat voor het ontbrekende budget als de uitvoeringskosten van de nog niet gerealiseerde projecten, die op de rol staan om voor eind 2025 of voor eind 2027 afgerond te zijn, onverhoopt het geraamde bedrag ontstijgen. Wethouder VAN DER HORST geeft aan dat het college nieuwbouwprojecten stimuleert in Nieuw-West, Zuidoost en Noord, waarvan 25 procent met voorrang verleend

11

Gemeente Amsterdam Raadscommissie voor Stadsontwikkeling

SO

Concept Raadscommissieverslag, 25 september 2024

wordt aan mensen uit de buurt. Dit is vooral gericht op jongeren en ouderen en geldt voor bepaalde woningen die hiervoor aangewezen worden. Ook de eigenaar moet toestemming geven aan die voorrang. In de Huisvestingsverordening zijn nu vier complexen van woningcorporaties uit Noord aangeleverd voor de toepassing hiervan. De wethouder beaamt dat dit een aandachtspunt is, het staat niet voor niets in het coalitieakkoord. Voor meer informatie verwijst zij naar de wethouder Wonen. Vervolgens geeft de wethouder aan dat zij en wethouder Mbarki veelvuldig in gesprek zijn met bewoners in Noord, ook met jongeren. Zij benoemt enkele voorbeelden van wat er wordt gedaan voor jongeren op straat. Zij ziet het initiatiefvoorstel graag tegemoet om hierop te kunnen reageren. De wethouder geeft aan dat er niet altijd voor alles geld beschikbaar is en het blijft zoeken naar de balans tussen wat structureel is en incidenteel. Dit blijft een bespreekpunt. Het onderzoek waar lid Belkasmi aan refereerde van 100.000 euro is vanuit de Regiodeal, al gelden hier dezelfde doelstellingen als bij de Aanpak Noord. Dit onderzoek werd afgesloten voorafgaand aan de Aanpak Noord en heeft geholpen de juiste werkwijze te vinden en het verkrijgen van een Europese subsidie. Bij de Bongerd is er sprake van een gebiedsoverstijgende voorziening, het skatepark, dat is bedoeld voor een bredere groep jongeren uit Noord.

De wethouder geeft aan dat er gewerkt wordt aan een overzichtskaart en de wethouder zegt toe deze te delen met de commissie, zodra deze beschikbaar is. Lid BELKASMI vraagt de wethouder om de commissie inzicht te geven in de kosten van 100.000 euro voor het onderzoek. Wethouder VAN DER HORST zal bekijken of de resultaten van het onderzoek gedeeld kunnen worden. Zij erkent het probleem dat lid Belkasmi aan de orde stelt, inzake het incidentele geld, terwijl er behoefte is aan een meerjarige aanpak. De wethouder geeft aan dat er vele manieren worden onderzocht hoe er geld kan worden gegenereerd, zoals een Europese subsidie, maar het is een probleem dat moeilijk kan worden opgelost. In antwoord op de vragen van D66 geeft de wethouder aan dat zij de zorgen inzake personele ondersteuning deelt. Er zijn gesprekken met het Stadsdeel Noord om te bekijken hoe dit kan worden opgelost. Met betrekking tot een eventueel ontoereikend budget deelt de wethouder mee dat er alternatieve dekkingsbronnen worden verkend, zoals directiemiddelen. Echter de opgaven worden centraal geplaatst en niet de middelen. Het is ook niet zo dat er één organisatie hiervoor garant staat, het is een gezamenlijke inspanning en dit lijkt goed te lopen. Lid BELKASMI heeft gelezen dat er bij het onderzoek nog 50.000 euro niet is besteed en vraagt waar dit voor wordt gebruikt.

Ook wil hij weten waar het onderzoek verder over gaat. Wethouder VAN DER HORST geeft aan dat Amsterdam 50.000 euro heeft meebetaald en de rest is betaald door Zaanstad. Als dit niet duidelijk staat beschreven zal de wethouder voor aanpassing zorgdragen. Lid BELKASMI geeft aan dat het voor hem niet duidelijk is. Wethouder VAN DER HORST zeg toe dit uit te zoeken. Lid BELKASMI refereert aan zijn vraag inzake de Molenwijk en de Bongerd. Volgens de betreffende raadsinformatiebrief komt de Molenwijk niet aan bod en hij is van mening dat investering in deze wijk terecht zou zijn.

12

Gemeente Amsterdam Raadscommissie voor Stadsontwikkeling

SO

Concept Raadscommissieverslag, 25 september 2024

Wethouder VAN DER HORST geeft aan dat er in een eerder stadium is geïnvesteerd in de Molenwijk. Op de kaart die binnenkort beschikbaar is zal dit duidelijk worden. Lid HENDRIKS krijgt graag een duidelijker antwoord van de wethouder op de vraag van lid Lust wie er garant staat, indien het budget ontoereikend blijkt. Hij vraagt of zijn aanname dat Amsterdam voor de meerkosten opdraait de juiste is. Wethouder VAN DER HORST geeft aan dat het belangrijk is om de meerkosten te specificeren. Lid HENDRIKS lijkt het prudent om als het gaat om de Regiodeal hier vooraf afspraken over te maken. Hij vraagt de wethouder of hier gesprekken over plaatsvinden. Wethouder VAN DER HORST stelt dat elk jaar goed wordt gekeken naar de uitgaven en wat er over is van het budget. Dan kan blijken dat er niet genoeg is voor een opgave en dan wordt er gezocht naar extra middelen. De heer B. Abid (Stadsdeelvoorzitter Noord) vult aan dat er vanuit het Stadsdeel gekeken is naar de Bongerd en welke rol deze speelt in de lokale samenleving. Een uitgangspunt daarbij was het contact bevorderen met de jongeren in de omliggende wijken. Dit was voldoende reden om met deze middelen het skatepark op die locatie te vestigen. De heer Abid erkent dat de voorrangsregeling bij de woningen niet altijd goed gaat. Hij somt op om welke woningen het gaat.

Hier was sprake van een ondervertegenwoordiging van een aantal corporaties en daar wordt nu onderzocht waarom bepaalde corporaties geen project hebben aangeleverd. Lid BELKASMI geeft aan dit onderwerp in de raad te willen bespreken. De VOORZITTER stelt vast dat het punt hiermee voor nu voldoende is besproken en dat het op de agenda komt van de raad voor een korte behandeling. Masterplan Zuidoost 6. Tussentijdse rapportage integrale aanpakken 2024 Zuidoost (VN2024-12360) Gevoegd behandeld met punt 3, Masterplan Zuidoost Jaarplan 2023 en punt 4, Masterplan Zuidoost bestedingsplan 2024. De VOORZITTER geeft aan dat de volgende commissievergadering op locatie zal plaatsvinden op 27 november 2024 en sluit de vergadering om 21.20 uur.

13