Conceptverslag KDD 17-03-2021
Tekst van het document
Gemeente Amsterdam Raadscommissie voor Kunst en Cultuur, Monumenten en Erfgoed, Diversiteit en Antidiscriminatiebeleid, Democratisering, Gemeentelijk Vastgoed, ICT en Digitale Stad, Dienstverlening, Personeel en Organisatie, Coördinatie bedrijfsvoering.
KDD
Raadscommissieverslag, 17 maart 2021
CONCEPT Vergadering Vergaderdatum Verslag vast te stellen op:
Openbare digitale vergadering van de Raadscommissie Kunst, Diversiteit en Democratisering Woensdag 17 maart 2021 van 13.30 tot 17.15 uur in de raadzaal van het stadhuis 7 april 2021
Voorzitter: mevrouw De Fockert Portefeuillehouders: wethouder Groot Wassink en wethouder Meliani Commissiegriffier: mevrouw Ter Braak Verslaglegging: de heer Bollinger (Notuleerservice Nederland) Aanwezige commissieleden: mevrouw A. Bakker (PvdD), de heer N.T. Bakker (SP), de heer Biemond (PvdA), de heer Blom (GL), de heer Boomsma (CDA), mevrouw Bosman (D66), mevrouw De Grave-Verkerk (VVD), de heer Havelaar (CDA), de heer Huisman (CU), de heer Kreuger (JA21), de heer Leenders (PvdA), de heer Mangal (DENK), mevrouw Martens (VVD), mevrouw Nadif (GL), mevrouw Poot (VVD), mevrouw La Rose (PvdA), de heer Veldhuyzen (BIJ1), de heer Vroege (D66), mevrouw IJmker (GL) Afwezige commissieleden: Overige aanwezigen: mevrouw Saraber (Amsterdams Fonds voor de Kunst)
Algemeen 1.a. Opening De VOORZITTER opent op deze landelijke verkiezingsdag om 13.30 uur de digitale commissievergadering en heet iedereen welkom. 1.b. Mededelingen De VOORZITTER geeft aan dat de spelregels voor het digitaal vergaderen ondertussen bekend zijn. Als iemand een mededeling heeft, dan kan het worden aangegeven in de chat. De heer VROEGE geeft aan dat zijn verzoek tot agendering van emancipatie en religie vandaag niet lukte maar zeker wel voor de komende commissievergadering om te debatteren over dit belangrijke onderwerp. Wethouder GROOT WASSINK deelt mee dat aan de museale verkenning slavernijverleden uitstel is verleend vanwege corona. De eindrapportage verschuift van maart naar 28 mei 2021, zodat ook de vervolgstappen opschuiven. Het rapport gaat naar de Raad voor Cultuur en de Amsterdamse Kunstraad, waarna het college besluit over vervolgstappen. Bij de bespreking van de hoofdlijnen over de positie van Weesp is aangegeven dat Driemond met Weesp samengevoegd wil worden. Er is advies bij het dagelijks bestuur en de stadsdeelcommissie ingewonnen en die waren positief onder bepaalde voorwaarden. Ook de dorpsraad van Driemond stemt in met een samenvoeging met Weesp. Wethouder MELIANI gaat in op de evaluatie en de totstandkoming van het kunstenplan 2021-2024. Er vindt onderzoek plaats naar de houdbaarheid van het financieringssysteem.
De conceptopdracht is afgestemd met AFK, Kunstraad en culturele
1
Gemeente Amsterdam Raadscommissie voor Kunst en Cultuur Monumenten en Erfgoed, Diversiteit en Antidiscriminatiebeleid, Democratisering, Gemeentelijk Vastgoed, ICT en Digitale Stad, Dienstverlening, Personeel en Organisatie, Coördinatie bedrijfsvoering
KDD
Concept Raadscommissieverslag, 17 maart 2021
instellingen (ACI). De commissie kan daarbij input leveren aan de hand van een uitgebreide informatiebrief die binnenkort wordt verstuurd. Mevrouw BOSMAN vraagt naar de planning van de evaluatie. Wethouder MELIANI wil de evaluatie al voor de zomer afronden. Daarom komt de brief over de opzet op 7 april 2021. Zij deelt in verband met de vandaag aangevraagde actualiteit mee dat rond 23 maart 2021 meer informatie over het herstelplan voor corona is te verwachten. Er is hard gewerkt aan de derde fase van de coronafinanciering en de werkgelegenheid in de cultuursector, naast het stimuleren van bezoekers aan de stad in samenwerking met economische zaken. Er ligt een gedegen plan waar de commissie de volgende keer uitgebreid op kan ingaan. Mevrouw DE GRAVE-VERKERK begrijpt uit de mededeling dat de evaluatie van het kunstenplan ingaat op de houdbaarheid van het stelsel, maar zo heeft zij dat nooit begrepen. Die evaluatie was toch vooral gericht op de verbetermogelijkheden? Wethouder MELIANI wijst op een van de onderwerpen van het eerdere debat, namelijk de verschillende manieren van beoordeling. De evaluatie bevat alle factoren van het proces waarvoor allerlei partijen worden geïnterviewd, maar het stelsel zal niet helemaal worden gewijzigd. Wel vindt een analyse van het stelsel plaats, naast het proces. 1.c.
Vaststellen agenda Agendapunt 3 kan worden gehamerd, zo constateert de voorzitter. De heer Boomsma en mevrouw De Grave-Verkerk hebben een actualiteit ingediend over de voortgang van de coronasteun voor de cultuursector (zie agendapunt 2.c.). Akkoord. 1.d. Conceptverslag van de openbare vergadering van de Raadscommissie KDD van 17 februari 2021 Akkoord. 1.e. Termijnagenda De commissie heeft kennisgenomen van de termijnagenda. 1.f. Lijst ter kennisname De VOORZITTER wijst erop dat de te agenderen stukken vooraf moeten worden aangemeld. Mevrouw La Rose en de heer Khan willen stuk ter kennisname 2 bespreken, over de aanpak van de arbeidsmarktdiscriminatie. De heer Vroege en mevrouw De Fockert willen stuk 3 bespreken, over de verbonden stad in het licht van corona en de gevoelens van onveiligheid in de LHBTI-gemeenschap. De heren Vroege, Havelaar en Khan vragen om agendering van stuk ter kennisname 4 over de buurtbudgetten. De commissie heeft kennisgenomen van de lijst. 1.g. Ingekomen stukken stadsdeelcommissies Er zijn geen stukken binnengekomen.
2
Gemeente Amsterdam Raadscommissie voor Kunst en Cultuur Monumenten en Erfgoed, Diversiteit en Antidiscriminatiebeleid, Democratisering, Gemeentelijk Vastgoed, ICT en Digitale Stad, Dienstverlening, Personeel en Organisatie, Coördinatie bedrijfsvoering
KDD
Concept Raadscommissieverslag, 17 maart 2021
2.a. Opening inhoudelijke gedeelte De VOORZITTER opent het inhoudelijke deel van de vergadering. Vanaf nu gaan de spreektijden lopen. 2.b. Inspreekmoment publiek Er zijn geen insprekers. 2.c. Actualiteiten Voortgang coronasteun kunstensector De heer BOOMSMA heeft vandaag gehoord dat het integrale herstelplan voor de kunstensector over twee weken komt. Zeker nu de lockdown langer duurt, wordt de situatie voor veel instellingen steeds nijpender. Het Rijk heeft in november 2020 al 16 miljoen euro voor Amsterdam toegezegd. Dat geld moet worden uitgegeven. Spreker krijgt signalen die de aanbevelingen van de Kunstraad van 10 december 2020 bevestigen, bijvoorbeeld dat de NOW-steun terugvloeit naar het ministerie, jammer genoeg. Had dat niet kunnen worden voorkomen? Kan een deel van die steun ook voor 2021 worden ingezet? Ook het ACI wees op het terugvorderen van de steun. Men is geschrokken van de meedogenloosheid van de gemeente in dat opzicht. Kan de wethouder er meer over vertellen? De ACI wacht nog op een brief uit februari 2021. Waarom duurt het allemaal zo lang terwijl de nood zo hoog is? Is het geld uit de eerste tranche optimaal benut? Zijn er lessen uit te trekken voor de volgende fase? Juist de makers en freelancers zijn vaak de dupe. De pijn zit ook bij cultuureducatie en buurtprojecten.
Is er een analyse gemaakt voor de derde tranche? Waar ziet de wethouder de grootste pijn en wordt dat nu rechtgezet? Mevrouw DE GRAVE-VERKERK vraagt of de wethouder iets kan vertellen over de impact van het uitblijven van zicht op de financiële regelingen en de uitvoering van het kunstenplan, ook als het gaat om het voldoen aan de criteria. Wat is de stand van zaken bij het in kaart brengen van de positie van niet- of gedeeltelijk gesubsidieerde instellingen? Hoe neemt de wethouder die instellingen mee in het herstelplan? Hoe staat het met het overleg met de sector? Is de wethouder het eens over het belang van duidelijkheid voor de sector? Kan zij alvast een voorschot nemen op het herstelplan door middel van een gebaar nu, gezien de hoge nood in de kunst- en cultuursector? De heer MANGAL constateert dat de coronacrisis zorgt voor een landelijke malaise, zeker voor de kunstensector en de horeca. Beiden dienen te worden gered.
Wat is er met de huidige hulp gebeurd? Hoe wordt die besteed? Is het geld gebruikt voor het in dienst houden van het personeel en het draaiend houden van de organisatie, ook voor extern gecontracteerden? Hoeveel van deze contracten zijn nog aangehouden en hoeveel zijn ontbonden? Waarom? Hoe is het geld gebruikt? Is men overgegaan op livestreams voor bijvoorbeeld 18- tot 35-jarige bewoners van Amsterdam, doelgroepen van poppodia of jong publiek met een migratieachtergrond? Anders raakt men het publiek kwijt. Is het geld wellicht uitgegeven aan achterstallig onderhoud? Daarmee zou men de bouwsector overeind houden in plaats van de kunstensector. Mevrouw NADIF wijst erop hoe zwaar deze instellingen het hebben, terwijl de heer Mangal zeer veel detailvragen over de uitgaven stelt. Is dat reëel? De heer MANGAL kan die vraag zelf niet beantwoorden. Hoeveel geld is er over van de initiële som die instellingen tot nu hebben ontvangen? Kan de wethouder een lijst per instelling aanleveren? Hoeveel kleinschalige instellingen hebben geld ontvangen? Juist
3
Gemeente Amsterdam Raadscommissie voor Kunst en Cultuur Monumenten en Erfgoed, Diversiteit en Antidiscriminatiebeleid, Democratisering, Gemeentelijk Vastgoed, ICT en Digitale Stad, Dienstverlening, Personeel en Organisatie, Coördinatie bedrijfsvoering
KDD
Concept Raadscommissieverslag, 17 maart 2021
die instellingen met een migratieachtergrond zijn vaak ook de meest innovatieve in vergelijking met grote, op wit publiek gerichte organisaties. Hoe heeft Amsterdam hen geholpen? Wat hebben de instellingen tot nu toe gedaan voor Amsterdammers met een migratieachtergrond? Mocht er opnieuw geld ter beschikking worden gesteld dan moet dat bij voorkeur plaatsvinden op basis van deze door spreker gestelde vragen over de verantwoording. Mevrouw NADIF stelt voor de instellingen te vragen waar zij behoefte aan hebben, gezien de complexe coronasituatie. Zij benadrukt dat de noodsteun aan de cultuursector verbonden was aan strenge regels vanuit het Rijk. Kan de wethouder bij het Rijk aandringen om er minder streng in te zijn? Men moet de sector vertrouwen in hun inzicht hoe het geld het beste kan worden besteed. Over twee weken kan de commissie meer op de inhoud ingaan. Spreekster is ook benieuwd naar de nachtvisie. Die verdient meer steun. Mevrouw BOSMAN kan zich vinden in een inhoudelijk debat aan de hand van informatie van het college. Er wordt terecht aangespoord tot spoed.
Waarom duurt het voorstel nog een paar weken? Kan er meer worden verteld over de dilemma’s en complexiteit van een herstelplan voor de kunst- en cultuursector? Hoe kan de raad het college het beste steunen en controleren in een tijd die telkens nieuwe problemen naar voren brengt? Beantwoording Wethouder MELIANI begrijpt de vragen over snelheid omdat mensen in de cultuursector het gevoel hebben dat zij verzuipen. Zij staat in nauw contact met de sector en de ACI. Het herstelplan is met hen afgestemd. Eerder is al aangegeven dat noodsteun aan niet-gesubsidieerde instellingen ingewikkeld is aan de hand van het subsidiebeleid van de stad. Daarom is hard gewerkt aan een vorm om ook die groep te ondersteunen. Het plan komt over twee weken naar de raad. Het geldt ook voor de aanvragers die buiten het kunstenplan zijn gevallen, zoals de kleine buurttheaters en ook de nachtclubs. Die kleine financiële prikkel is een tijdelijke coronasteun, maar er moet ook aandacht zijn voor de cultuursector op lange termijn. De wethouder wil de verschillende groepen goed bedienen en ook bekijken hoe ze overeind kunnen blijven. Dat alles kost tijd, al is de urgentie duidelijk. Bij de beschikking voor de coronasteun aan gesubsidieerde instellingen is afgesproken dat het geld moet teruggaan, mocht er geld overblijven. Het coronageld moet gaan naar degene die het het hardst nodig heeft.
Het mag niet op de plank blijven liggen. Mocht er nieuwe steun nodig zijn, kan de instelling een nieuwe aanvraag indienen. Met de taskforce, Kunsten92 en de G4 is bij het Rijk steeds gehamerd dat er geen vestzak-broekzak-situaties moeten ontstaan. Geld rondpompen is ongewenst. Nu gaat het Rijk bekijken dat het geld aanvullend moet zijn, al is het de vraag of dat met terugwerkende kracht plaatsvindt. De stand van zaken in de sector is goed bekend bij de gemeente. Elke instelling is gekoppeld aan een ambtenaar die elkaar onderling goed op de hoogte houden. Schrijnend is de situatie bij de instellingen die geen subsidie ontvangen. Het plan biedt ook voor hen een mogelijke oplossing, al heeft Amsterdam niet genoeg aan de 15,7 miljoen euro vanuit het Rijk. Bij elkaar is er 21 miljoen euro beschikbaar, maar onbekend is nog hoeveel het nieuwe steunpakket van het Rijk is. Amsterdam doet er zeker beroep op, gezien de regionale en nationale rol van de culturele hoofdstad. Mevrouw NADIF vraagt hoe snel men kan overgaan tot uitkeren. Wethouder MELIANI kan dat niet exact zeggen, maar een voorschot is mogelijk nadat de beschikking voor Amsterdam er is. Zij komt er later vandaag op terug. Al eerder is het werken met voorschotten mogelijk gemaakt, ook wat betreft het naar voren schuiven van subsidiekwartalen vanuit het AFK.
De niet-gesubsidieerde sector wordt meegenomen in de plannen, evenals de makers die tussen wal en schip dreigen te vallen in verband met het lagere budget voor de projectsubsidies van het AFK. Een deel van dat budget wordt verhoogd, zodat de makers opnieuw geld kunnen aanvragen. De vragen van de heer Mangal zijn ingewikkeld omdat het veel extra werk betekent voor de ambtenaren. Er wordt
4
Gemeente Amsterdam Raadscommissie voor Kunst en Cultuur Monumenten en Erfgoed, Diversiteit en Antidiscriminatiebeleid, Democratisering, Gemeentelijk Vastgoed, ICT en Digitale Stad, Dienstverlening, Personeel en Organisatie, Coördinatie bedrijfsvoering
KDD
Concept Raadscommissieverslag, 17 maart 2021
goed gemonitord in de gesubsidieerde cultuursector. Er zijn veel cijfers beschikbaar en de cultuursector verrijkt zich zeker niet. De sector is dicht en heeft geen kaartverkoop, de horeca heeft het zwaar en cultuureducatie is onmogelijk, er vindt enkel online onderwijs plaats. Wat de stad kan doen, gebeurt maar het is nog lang niet genoeg. De heer MANGAL vraagt antwoord op zijn vraag over de relatie tussen de hulp en de afvloeiing van medewerkers en contractanten. Wethouder MELIANI kan niet alles overeind houden, zodat het duidelijk is dat elke instelling een transitie door zal moeten maken. Men moet meer doen dan alleen subsidie verlenen, maar ook een plan van aanpak of een sociaal plan is nodig, bijvoorbeeld via een cultuurbank bij WPI. De vragen over etnische achtergronden van doelgroepen of publiek zijn nu niet relevant. Culturele instellingen zijn bezig te overleven. De aanbevelingen van de Kunstraad worden zoveel mogelijk meegenomen. De heer BOOMSMA ziet uit naar het plan. Hoeveel geld moet er worden terugbetaald? Kan men geld voor 2020 meenemen naar het jaar 2021, zoals de ACI vraagt? Komt er nog een antwoord op de brief van ACI? Krijgt de commissie er een afschrift van? Mevrouw DE GRAVE-VERKERK vraagt of er regelmatig overleg met de sector en de ambtenaren plaatsvindt.
Betekent de noodzaak van een transitie ook dat het toetsen van de resultaten van de steun wordt gekoppeld aan de criteria van de subsidievoorwaarden? Spreekster vraagt om een notitie van de wethouder met een overzicht van de financiële stand van zaken, ook van de niet- of gedeeltelijk gesubsidieerde sector. Dat overzicht is eerder al toegezegd maar nog niet ontvangen. Kan de wethouder al een prioritering daarin aangeven? Wethouder MELIANI verwacht over te kunnen gaan op uitkering van het geld, op aanvraag een paar dagen na de brief, binnen een paar weken dus. Dat is mede afhankelijk van de hoeveelheid aanvragen. Mevrouw NADIF is blij met deze mededeling. Wethouder MELIANI geeft aan dat resterend geld aan het einde van het jaar wordt verrekend met de nieuwe aanvraag. Het tussentijds rondpompen van geld is niet aan de orde, wel is in de beschikking afgesproken dat het niet gebruikte geld terug moet. De cultuursector heeft subsidie ontvangen voor de komende vier jaar, als basis en daarnaast is er coronasteun nodig. Men kan niet-uitgegeven noodgeld wel verrekenen maar niet vasthouden, omdat andere instellingen ermee kunnen worden geholpen. Mevrouw De Grave-Verkerk stelde nogal cryptische vragen. Er is nauw contact met de Amsterdamse culturele instellingen geweest. Ook ambtenaren vervolgden dat contact persoonlijk. De transitie van de cultuursector is afhankelijk van veel factoren.
Alle culturele instellingen moeten opnieuw nadenken over publieksbereik, personeelsbeleid en het zorgen voor een levendige en groeiende stad. Wat bedoelt de VVD met de vraag over de stand van zaken en de prioriteiten? Mevrouw DE GRAVE-VERKERK stelt voor het gesprek over twee weken te vervolgen, waarbij zij het college uitnodigt de nodige focus aan te geven. De heer BOOMSMA vraagt of het steungeld voor 2020 kan worden meegenomen naar 2021. Kan het enkel na een nieuwe aanvraag zodat het geld kan worden verrekend? Ook vroeg hij naar het antwoord op de brief van de ACI. Wethouder MELIANI beaamt dat de commissie er een afschrift van krijgt. Het geld van 2020 kan men niet houden. Het moet terug, maar na een nieuwe aanvraag kan het worden verrekend met de steun voor 2021. De VOORZITTER sluit de actualiteit af.
5
Gemeente Amsterdam Raadscommissie voor Kunst en Cultuur Monumenten en Erfgoed, Diversiteit en Antidiscriminatiebeleid, Democratisering, Gemeentelijk Vastgoed, ICT en Digitale Stad, Dienstverlening, Personeel en Organisatie, Coördinatie bedrijfsvoering
KDD
Concept Raadscommissieverslag, 17 maart 2021
2.d. Rondvraag De heer VROEGE vraagt naar de uitvoering van de regenboogagenda. Vorig jaar is men begonnen met actieonderzoeken maar spreker hoort er niets meer over. Hoe staat het daarmee? Wanneer volgt er actie als vervolg op de onderzoeken? Wethouder GROOT WASSINK antwoordt dat het actieonderzoek LHBTIQ+ is afgerond en nu wordt vertaald in activiteiten. Hij hoop het vervolg voor de zomer met de commissie te kunnen bespreken. De heer LEENDERS heeft in januari 2021 schriftelijke vragen gesteld over het privacylek bij de GGD. Wanneer komt het antwoord? Wethouder MELIANI verwijst daarvoor naar de wethouder Zorg. De heer BIEMOND vraagt naar de voortgang van de verbetering van het inkooptraject. De urgentie ervan wordt onderstreept door de intrekking van de aanbesteding bij de Wmo. Wanneer is de update te verwachten? Wethouder GROOT WASSINK heeft in november 2020 een brief verstuurd. Over het uitvoeringsplan wordt bij de P&C-cyclus gerapporteerd. In april 2021 wordt een update via de dagmail verzonden. Over de aanbesteding van de Wmo is het rapport nu afgerond, zodat de commissie op korte termijn wordt geïnformeerd. De heer BOOMSMA merkt op dat de restitutiecommissie opnieuw zal kijken naar de herkomst van het schilderij van Kandinsky in het licht van de uitkomst van de commissie Kohnstamm.
De eerdere afwijzing van het verzoek tot restitutie werd gemotiveerd met een belangenafweging, terwijl nu is geconstateerd dat de rechtvaardigheid moet prevaleren. Het schilderij is in 1940 onder druk van de Nazi’s verkocht voor een fractie van de waarde. Hoelang duurt het voordat de restitutiecommissie uitspraak doet? Het onderzoek is toch al gedaan? Is al contact met de erven opgenomen? Wethouder MELIANI heeft al aangegeven dat het college de aanbevelingen van de commissie Kohnstamm zal overnemen. Het proces duurt al vier jaar. De restitutiecommissie wordt gevormd door experts in deze materie en de aanbevelingen van de commissie Kohnstamm maken een oordeel voor hen makkelijker. Naast de belangenafweging waren er andere afwegingen en de restitutiecommissie moet ze opnieuw beoordelen. Spreekster heeft bij hen aangedrongen op een spoedprocedure. Mevrouw NADIF vindt dat bij de evaluatie van het kunstenplan ook de signalen uit de cultuursector bekend moeten zijn bij de raad. Hoe ziet de wethouder dat? Wethouder MELIANI kijkt naar het proces en daarnaast gaat men onderzoek naar het systeem doen. Dat zijn parallelle trajecten, tegelijkertijd. Zij zal proberen de informatievoorziening aan de raad mee te blijven nemen, in welke vorm dan ook. De heer MANGAL vraagt waarom Salto niet in HD wordt uitgezonden.
Dat doet de professionaliteit tekort en daarnaast stoort het hem dat ook de raadsvergaderingen niet in HD worden uitgezonden, terwijl het aangeboden signaal er wel geschikt voor is. Wat kan de wethouder eraan doen? Wethouder MELIANI antwoordt dat Salto de uitzendingen in HD aanlevert, maar Ziggo levert de bandbreedte voor Salto niet aan in verband met de kosten. De publieke omroep Amsterdam is erover in gesprek met Ziggo. De VOORZITTER sluit de rondvraag af.
6
Gemeente Amsterdam Raadscommissie voor Kunst en Cultuur Monumenten en Erfgoed, Diversiteit en Antidiscriminatiebeleid, Democratisering, Gemeentelijk Vastgoed, ICT en Digitale Stad, Dienstverlening, Personeel en Organisatie, Coördinatie bedrijfsvoering
KDD
Concept Raadscommissieverslag, 17 maart 2021
Zij schorst de vergadering kort. Kunst en Cultuur, Monumenten en Erfgoed 3. Benoemen en herbenoemen van nieuwe bestuursleden van de Amsterdamse Kunstraad Akkoord. 4. Beleidsplan Amsterdams Fonds voor de Kunst 2021-2024 De VOORZITTER verwelkomt mevrouw Saraber van het AFK. Mevrouw SARABER (Amsterdams Fonds voor de Kunst) geeft een toelichting op het beleidsplan 2021-2024, met een vernieuwde missie voor het ondersteunen van kunst, de kunstenaars en culturele organisaties, amateurs en professionals, de bezoekers en deelnemers in alle stadsdelen. Er zijn verschillende regelingen ontworpen om het hele veld te bedienen en een gevarieerd kunstenaanbod te garanderen. Er worden ruim 1400 aanvragen per jaar behandeld, zodat er bij het AFK een goed overzicht van de sector bestaat. Voor vragen vanuit de raad is die kennis uiteraard beschikbaar. Kunstprojecten met kennis, kunde, talent en zichtbaarheid in de stad krijgen de voorkeur. Daarvoor zijn er twee financieringsstromen: de projectsubsidies en de vierjarige regeling voor 126 organisaties. Bij de projecten financiert het AFK onafhankelijke makers en initiatieven, als kraamkamer voor de toekomst en vaak ook voor makers met voldragen werk, onmisbaar voor de stad. Het AFK gaat experimenteren met gerichte calls over actuele thema’s of voor bijzondere doelgroepen.
Het cultuurbeleid van de gemeente is gericht op een sterke sector die mee-ontwikkelt met de tijd. De stad groeit en de behoefte aan kunst en cultuur groeit mee. Toegankelijkheid blijft daarbij essentieel en daarom zet het AFK in op nieuwe manieren van aanvragen en extra aandacht voor de groeiende stadsdelen Zuid-Oost, Nieuw-West en Noord. Ook in coronatijd blijkt een niet-aflatende drang naar kunstproductie in de stad. Het aantal professionele projectaanvragen is gestegen in deze coronatijd, en het aangevraagde bedrag is gestegen van 10 miljoen naar ruim 14 miljoen euro. Het beschikbare bedrag is echter 4 miljoen euro per jaar voor die groep. De veranderende stad en de coronacrisis vragen om blijvende aandacht en innovatie. Het AFK staat voor die vernieuwing maar ook voor het behoud van een sterke cultuursector in de wereldstad Amsterdam. Binnenkort is het jaarverslag van het AFK klaar. Mevrouw NADIF dankt voor de presentatie. Hoe verloopt de samenwerking met de afdeling economische zaken in het kader van ondernemerschap in de cultuursector? Mevrouw SARABER antwoordt dat AFK op dit gebied niet samenwerkt met economische zaken, maar dat kan alsnog met de ambtenaren worden besproken om te kijken of samenwerking vruchtbaar zal uitwerken.
De afgelopen jaren is bij het AFK de aandacht verschoven van de focus op ondernemerschap als doel op zich naar de uitvoerbaarheid van de plannen. Voor de betrokken organisaties gaat het juist daarover: is een plan realiseerbaar met de mensen, middelen, marketing en geld? Daarbij is vertrouwen in de organisaties gewenst met het oog op hun expertise, kunde en talent. De heer VELDHUYZEN vraagt of de nieuwe directeur al kan reflecteren op het proces van de verdeling van subsidies. Er zijn verschillende vormen van aanvragen bij het AFK mogelijk. Wat zou dat moeten opleveren voor jonge en nieuwe aanvragers? Waarom vindt het AFK het belangrijk dat de subsidie voor alle Amsterdammers moet worden aangewend? Hoe staat dat streven in verhouding tot de huidige staat van de culturele sector? De VOORZITTER geeft aan dat de eerste vraag politiek is en aan de wethouder moet worden gesteld.
7
Gemeente Amsterdam Raadscommissie voor Kunst en Cultuur Monumenten en Erfgoed, Diversiteit en Antidiscriminatiebeleid, Democratisering, Gemeentelijk Vastgoed, ICT en Digitale Stad, Dienstverlening, Personeel en Organisatie, Coördinatie bedrijfsvoering
KDD
Concept Raadscommissieverslag, 17 maart 2021
Mevrouw SARABER gaat in op de tweede vraag over de verschillende vormen van aanvragen. Het AFK heeft altijd gezorgd voor transparantie voor de aanvragers, bijvoorbeeld met een spreekuur, matching via crowdfunding of de lokale buurtfondsen. Op korte termijn wordt het mogelijk ook multimediaal projectsubsidieaanvragen in te dienen, evenals stipendia voor individuele aanvragers. Voor een fonds als het AFK is het belangrijk toegankelijk te blijven voor de jongste generaties en aandacht te houden voor de eigen blinde vlekken, ook door te investeren in vernieuwing van de pool van adviseurs. Het streven is kunst van en voor alle Amsterdammers, ook de groepen die meer aan bod moeten komen qua cultuuraanbod in de wijken, de diversiteit in cultuur, gender of mensen met een beperking. Door de coronacrisis komen er nieuwe kansen bij in verband met de nieuwste digitale mogelijkheden, waardoor het publieksbereik alleen maar wordt vergroot. Zo zijn er onlangs voorstellingen gegeven waarvoor men 1000 in plaats van 300 tickets verkoopt. Er is veel leed in de sector, maar er gebeuren door corona ook interessante dingen. De heer HUISMAN dankt voor de heldere presentatie. Hij onderstreept het belang van kunst als bijdrage aan de sociale cohesie in de stad. Dat blijkt ook wel uit de samenwerking met de Stichting Mensen Maken Amsterdam en de buurtfondsen.
Hoe komt de sociale cohesie terug in het beleidsplan? Mevrouw SARABER geeft aan dat die in veel van de regelingen zit verwerkt, zo is het belang voor de stad over de verbinding met de omgeving een subcriterium bij de vierjarige regeling. De heer BIEMOND heeft behoefte aan een werkbezoek aan het AFK. Mevrouw SARABER geeft aan dat de commissie altijd welkom is. Het is zinvol nader met elkaar te kunnen praten en te horen wat de afwegingen van de raadsleden zijn. De VOORZITTER vraagt hoeveel commissieleden interesse hebben in een werkbezoek aan het AFK. Die kunnen dat aangeven via de chat. Mevrouw BOSMAN merkt op dat de fair practice code nu een voorwaarde voor subsidiëring is. Wat zijn er de effecten van in de aanvragen? Gaat men met minder medewerkers werken of minder producties maken? Mevrouw SARABER geeft aan dat sprake is van een gemêleerd beeld aangezien de wijze van uitvoering van de code per instelling verschilt. Over de hele linie is er sprake van een grotere gevoeligheid voor fair practice qua beloning en vergoeding zodat de begroting toeneemt, maar een aantal zaken blijft nog onderbelicht, zoals secundaire arbeidsvoorwaarden en scholing. Dat is zeker voor verbetering vatbaar. Bij projectsubsidies blijkt soms dat vooral jonge makers vergeten zichzelf in de begroting op te nemen. Dan wordt de aanvraag teruggestuurd met het verzoek de begroting bij te stellen.
Spreekster is benieuwd naar de komende jaren, gezien de moeilijke coronasituatie van schaarste en werkloosheid. Dat mag niet ten koste gaan van de beloningen van de makers. Commissie De heer VELDHUYZEN is benieuwd naar de reflectie op het afgelopen jaar en hoe de samenwerking met het AFK eruit moet gaan zien. Moet de politiek zich bemoeien met de uitvoering van de weging van toekenning van subsidies? Moet het hele systeem op de schop? Die discussie vindt op een later moment plaats, maar uit de signalen van makers en kleine culturele instellingen klinkt het geluid dat zij zeker zouden zijn geholpen als zij maar 1% van de A-Bis-middelen zouden krijgen. Hoe denkt de wethouder over de verdeling tussen A-Bis voor de grote instellingen en de kleine instellingen? Kan er in die verdeling nog worden geschoven?
8
Gemeente Amsterdam Raadscommissie voor Kunst en Cultuur Monumenten en Erfgoed, Diversiteit en Antidiscriminatiebeleid, Democratisering, Gemeentelijk Vastgoed, ICT en Digitale Stad, Dienstverlening, Personeel en Organisatie, Coördinatie bedrijfsvoering
KDD
Concept Raadscommissieverslag, 17 maart 2021
Mevrouw NADIF is benieuwd naar hoe BIJ1 die verdeling ziet. De heer VELDHUYZEN vindt dat de regelingen vooral gericht moeten zijn op de Amsterdamse kunstenaars, door minder in te zetten op internationale allure. Mevrouw NADIF maakt zich zorgen over de economische crisis, ook nadat de hele bevolking zal zijn gevaccineerd. Het is jammer dat de afdeling economische zaken niet is betrokken bij het AFK om te investeren in ondernemerschap en om de crisis goed door te komen. Ook jonge makers zouden er zeker baat bij hebben. Spreekster pleit voor een holistische aanpak met een goede samenwerking tussen de verschillende afdelingen van de gemeente. Bij de evaluatie moeten de ervaringen van de aanvragers worden meegenomen. Die informatie is nodig voor de raad. De stad verandert, ook in samenstelling, met gevolgen voor de kunst- en cultuursector. Iedereen bereiken is niet altijd makkelijk. Er zijn veel ambities en corona schept nieuwe kansen, maar concrete plannen ontbreken vooralsnog. Hoe denkt de wethouder erover? De heer HUISMAN geeft aan dat de kunst- en cultuursector voor enorme uitdagingen staat. De nood is hoog. Spreker is blij dat wordt gewerkt aan het future proof maken van de sector. Kunst en cultuur voeden de geest en kunnen een positieve bijdrage leveren aan problemen in de stad, zoals meer sociale cohesie in de wijken of het bespreekbaar maken van vormen van ongelijkheid.
Beantwoording Wethouder MELIANI zorgt ervoor dat meerdere afdelingen samenwerken, ook met EZ en wat betreft de Amsterdamse makers en de A-Bis-instellingen. Het gaat om één kunstenplan, zonder onderscheid. In de veranderende stad zijn investeringen nodig, waarbij wordt samengewerkt met verschillende culturele instellingen die in de buurt geworteld zijn. Het kunstenplan heeft zeker aandacht voor de verbinding van het AFK met de wijken, ook met betrokkenheid van de stadsdeelbestuurders en met de inzet van specifieke subsidieregelingen. De komende jaren wordt dat goed in de gaten gehouden met behulp van monitoringsgesprekken. Mevrouw NADIF vraagt of de stadsdelen er voldoende ambtelijke ondersteuning voor hebben. Wethouder MELIANI wijst erop dat in sommige wijken veel is geïnvesteerd in kunst en cultuur, zodat er personen met veel ervaring en kennis aanwezig zijn. In andere wijken is er behoefte aan cultuuraanjagers, bijvoorbeeld in Noord. Daarnaast zijn er de cultuurverkenners van het AFK om de kunstenaars op te sporen. Nauwere samenwerking tussen die twee is nodig, zeker in Noord, Nieuw-West en Zuid-Oost. Een debat over de evaluatie en de analyse van de systematiek kan binnenkort worden gevoerd. Veel culturele instellingen vragen geld aan voor de individuele Amsterdamse makers. Het een kan niet zonder het andere.
Inzet op de groei van de stad en voldoende middelen ervoor is nodig. Het aantal aanvragen neemt toe, evenals het aantal inwoners in verschillende wijken, maar het budget is gelijk gebleven. Dat is een zorgenpunt. De heer VELDHUYZEN wil niet kiezen voor het een of het ander, maar was benieuwd naar de visie van de wethouder op meer geld voor de kleine instellingen, individuele kunstenaars en jonge makers. Hij is positief over het antwoord van de wethouder. De VOORZITTER stelt vast dat het beleidsplan is besproken. ICT en Digitale Stad 5. Kennisnemen van de Datastrategie Gemeente Amsterdam 2021-2022
9
Gemeente Amsterdam Raadscommissie voor Kunst en Cultuur Monumenten en Erfgoed, Diversiteit en Antidiscriminatiebeleid, Democratisering, Gemeentelijk Vastgoed, ICT en Digitale Stad, Dienstverlening, Personeel en Organisatie, Coördinatie bedrijfsvoering
KDD
Concept Raadscommissieverslag, 17 maart 2021
Commissie Mevrouw IJMKER was vorige week aanwezig bij een conferentie over public spaces en de digitale infrastructuur met data als commons. Er gebeurt al veel op dit gebied en het is tijd voor actie. De datastrategie sluit er goed op aan. De data van Amsterdammers worden door de grote bedrijven als verdienmodel gebruikt. De strategie bevat goede ambities, zoals een alternatief vinden voor de huidige dataeconomie en het stimuleren van Fairbnb. Ziet de wethouder er een rol in voor de gemeente, ook qua aanbod? Spreekster vindt dat ook de publieke sector daaraan moet bijdragen, inclusief de maatschappelijke voorlopers zoals bibliotheken en universiteiten. Daarmee ontstaat een duurzame lokale economie. Barcelona maakte de digitale technologie een speerpunt van het beleid, met onderzoekscentra en publiek-private samenwerkingsvormen. Nu is die stad uitgegroeid tot een belangrijke hub voor innovatie. Hoe denkt de wethouder daarover? Spreekster mist het stimuleren van digitaal bewustzijn en geletterdheid om gedragsverandering te veroorzaken. Ook het begrip datacommons mist in de strategie, waarbij de gemeenschap de regels voor publiek gebruik opstelt. Het realiseren van open data is een eerste stap, maar dat betekent nog niet de gewenste transparantie en toegankelijkheid.
Een digitale rechtentoets is een goede mogelijkheid om bewoners er actief bij te betrekken, zodat er gebruik kan worden gemaakt van de creativiteit en expertise die al volop aanwezig is. Wat zijn daarvoor de mogelijkheden? De heer HAVELAAR steunt de vragen. Kwesties als Fairbnb, Signal en WhatsApp gaan vooral over veiligheid. Wat moet de rol van de overheid zijn op dat gebied? Moet Amsterdam alternatieven zoals Signal gaan promoten bij de inwoners? Mevrouw IJMKER vroeg daarom aan de wethouder hoe het digitale bewustzijn voor dit soort alternatieven kan worden bevorderd, als onderdeel van het promoten van de digitale geletterdheid. De heer LEENDERS steunt het uitgangspunt om Amsterdammers meer zeggenschap te geven over hun data, evenals het inzetten van data van en voor Amsterdammers. Dat kan plaatsvinden in een datacoöperatie. Is de wethouder bereid die ambitie concreet te maken door een datacoöperatie te starten? Er zijn alternatieven voor bedrijven als Uber en Airbnb. Platformen voor eerlijke datadeling worden gestimuleerd, zo geeft de notitie aan. Hoe ziet die stimulering er concreet uit? Hoe bereikt men voldoende tegenmacht tegen de tech-giganten? Daarvoor zijn dwingende afspraken nodig met die partijen. Een digitale rechtentoets is relevant bij grote projecten.
Wat betekent die in de praktijk? Zal de wethouder de raad informeren over de ontwikkeling van de digitale rechtentoets? Hoe zal die worden gebruikt? Momenteel kijkt men nog niet structureel naar de invloed van de nieuwe technologie op de stad, zoals camera’s in de openbare ruimte of het verzamelen van data. Daarom stelt de PvdA een tweejaarlijkse technologiescan voor, die wordt gedeeld met de raad. De nota richt zich vooral op de ambities naar buiten de gemeente, maar bij data is een scheiding tussen binnen en buiten eigenlijk niet te maken. Data stromen net als water. Spreker vraagt daarom om een integrale verbinding tussen de bestuursopdracht van het I-domein en deze data-ambities. Hoe ziet de wethouder dat? Een concrete invulling van de strategie is nodig. Mevrouw BOSMAN dankt voor de ambitieuze datastrategie. Niet alleen in nieuwe inkoopcontracten moet worden afgesproken dat de digitale datarechten aan de gemeente toekomen, ook bij de al lopende contracten. Wordt daarop nog actie ondernomen? Zo nee, waarom niet? De strategie spreekt over het binnenhalen van digitaal talent. Wat is de stand van zaken op dat gebied? Er is ook kennis bij de inwoners zelf nodig. Ziet het college er mogelijkheden voor? De technische briefing van het Rathenau Instituut was interessant. Daarbij was de suggestie om een raad voor digitalisering samen te stellen, net zoals de Wmo-raad voor adviezen.
Kent het college dat rapport en wordt het ook als middel overwogen?
10
Gemeente Amsterdam Raadscommissie voor Kunst en Cultuur Monumenten en Erfgoed, Diversiteit en Antidiscriminatiebeleid, Democratisering, Gemeentelijk Vastgoed, ICT en Digitale Stad, Dienstverlening, Personeel en Organisatie, Coördinatie bedrijfsvoering
KDD
Concept Raadscommissieverslag, 17 maart 2021
De heer HAVELAAR is blij met de strategie. Hij vraagt naar het uitgangspunt ‘data van het publiek in bezit van het publiek’, dat echter door de wethouder werd genuanceerd: het zou enkel gaan om open data verzameld met belastinggeld. Spreker is het met die laatste inzet eens. Als een commerciële partij investeert in datacollectie en die zelf betaalt, geldt dan de eis van open data niet per definitie? Het CDA betwijfelt of de gemeente initiatieven als Fairbnb actief moet gaan stimuleren vanuit het dataveiligheidsperspectief. De praktijk leert namelijk dat de overheid al snel ondernemer zal gaan spelen, of dat niet goed doordachte initiatieven vaak sneuvelen zodat subsidiegeld wordt verspild. Kan de wethouder meer vertellen over het doel van het stimuleren van dit soort initiatieven? De heer LEENDERS is benieuwd naar het antwoord op de gestelde technische vragen. De heer MANGAL vindt het een goed voornemen dat de gemeente de burgers eigenaarschap over de eigen data wil geven. Hij had graag gezien dat ook de slechte cybersecurity bij Waternet in de strategie was meegenomen.
Kan de wethouder er meer over vertellen? Wat doet de gemeente met externe partijen die opdrachten voor de gemeente uitvoeren en hun gegevens niet delen, zoals de data van scanauto’s? Hoe maakt men de burgers weer eigenaar van de door derden vergaarde data? Bedrijven zien die data als hun eigendom om te verhandelen. Tot waar loopt de ambitie van de gemeente? Mevrouw A. BAKKER geeft aan dat de strategie mooie doelen heeft, al is verdere concretisering nodig. Er worden afspraken gemaakt hoe de gemeente de data zal gebruiken en wat men van andere partijen verwacht in het kader van dataverzamelen. Een doel mist in het kader van de vraag wanneer en met welk belang men data verzamelt of laat verzamelen door andere partijen. Spreekster mist een visie erop en een afwegingskader ervoor. De PvdD heeft al schriftelijke vragen over pilots en projecten met sensoren en camerabeelden gesteld, zoals bij de Johan Cruijff-ArenA. De politie geeft aan dat gezichtsherkenning op den duur onvermijdelijk is. De burgemeester was enthousiast over de pilot, als voorbeeld van slimme crowdcontrol. Spreekster vindt dat reden tot zorgen, zeker nu blijkt dat 1,3 miljoen gezichten in een database van de politie staan. Onduidelijk is welke gezichten terecht of onterecht daarin zijn opgenomen. Deskundigen twijfelen over of gezichtsherkenning geoorloofd is.
De heer LEENDERS vindt het goede vragen, ook naar het doel van dataverzameling. Is de AVG daar niet voor bedoeld? Mevrouw A. BAKKER vindt het nog niet duidelijk wanneer welke experimenten worden ingevoerd. Men wil de digitale rechten van de burgers beschermen, maar transparantie bij elk project is dan wel essentieel. Er grondiger bij stilstaan is nodig. In de agenda digitale stad staat dat de stad geen onnodige sensoren moet aanbrengen. Wanneer is het dan wel nodig? Welke afwegingen maakt men daarbij? Wanneer staat men het dataverzamelen aan commerciële partijen toe? Een visie van het college daarop is nodig. Komt er nog een strategie op het al dan niet verzamelen van data? Wat is het plan op lange termijn voor de inzet op gezichtsherkenning in Amsterdam? Komen er meer of minder crowdcontrol-sensoren bij? Hoeveel foto’s van de 1,3 miljoen gezichten zijn er gemaakt van Amsterdammers, waar hebben de camera’s gehangen en worden de burgers actief geïnformeerd over welk traject zij moeten bewandelen om uit die database te komen? Kan men de mensen helpen een verwijderverzoek in te dienen? De heer HUISMAN vindt het goed dat Amsterdam voorop wil lopen als het gaat om datastrategie. Het is een belangrijk onderwerp. Aandacht voor wetgeving rond digitale technieken en de bescherming van grondrechten is nodig, evenals bewustwording en het bevorderen van het publieke belang.
Spreker roept op tot een digitale ethiek. Helaas is er in de strategie weinig aandacht voor het bewaren of tijdig vernietigen van datagegevens, ofwel de privacy. Er komt een onderzoek naar een verwijderknop voor data, maar het vertrouwen van de burger staat of valt met het gegeven dat de data zorgvuldig worden beschermd of tijdig vernietigd. Privacylekken zijn funest voor het vertrouwen in de overheid.
11
Gemeente Amsterdam Raadscommissie voor Kunst en Cultuur Monumenten en Erfgoed, Diversiteit en Antidiscriminatiebeleid, Democratisering, Gemeentelijk Vastgoed, ICT en Digitale Stad, Dienstverlening, Personeel en Organisatie, Coördinatie bedrijfsvoering
KDD
Concept Raadscommissieverslag, 17 maart 2021
Kan aan dat soort zaken meer aandacht worden besteed? Data worden ingezet om het coronavirus onder controle te krijgen maar die maatregelen moeten altijd dienend zijn, waarbij het menselijk contact voorrang moet krijgen. De heer VELDHUYZEN heeft nog weinig spreektijd over en sluit zich aan bij de zorgen van mevrouw Bakker. De VOORZITTER schorst de vergadering kort. Beantwoording Wethouder MELIANI geeft aan dat dit de eerste keer is dat een datastrategie wordt opgesteld, na de vaststelling van de digitale agenda. Het gaat om de gegevens van de gemeente zelf en van de situatie in de stad waar veel gebeurt maar vaak zonder zeggenschap van de gemeenschap. Wettelijk is er de AVG naast het gemeentelijke kader over de omgang met de gegevens van Amsterdammers. Men moet zich onbespied in de openbare ruimte kunnen begeven, en anoniem zich kunnen bewegen, al is dat ingewikkeld vanwege de grote hoeveelheid camera’s in de stad. Het college wil wel weten waar die camera’s hangen en heeft er al actie op ondernomen. Het debat van de afgelopen jaren ging vooral over wat de overheid doet en over technische zaken, maar het gaat ook om gegevens van de bewoners en over wat voor stad Amsterdam wil zijn. De strategie wil het hele verhaal vertellen. Dat gaat over ethiek. De stappen van het college vormen het begin van een proces.
Er ligt veel bij de markt en de vraag is of de gemeente meer naar zich moet toetrekken en wat kan worden overgelaten aan bedrijven. Zijn bepaalde zaken nog terug te draaien of te reguleren? Waarin ligt de taak van de overheid? Die vragen zijn onderdeel van een belangrijk gesprek, maar het begint bij het streven naar een vrije en inclusieve digitale stad. De gemeente streeft al naar dataminimalisatie, bijvoorbeeld met de IRMA-app waarmee de burger niet telkens met zijn gegevens hoeft in te loggen en waarbij anonimiteit is gewaarborgd. De app wordt nog te weinig gebruikt. Het inzetten van alternatieve technologische middelen door de gemeente is gewenst, maar de overstap van WhatsApp naar Signal kan alleen als de meeste burgers daarin meegaan om de dienstverlening te garanderen. Vaak loopt de gemeente achter de feiten aan. Het is ook de vraag of de alternatieven de gemeente in staat stellen een groot bereik te realiseren. Mevrouw A. BAKKER begrijpt dat het streven naar het zich onbespied in de openbare ruimte begeven moeilijk is. Heeft het college de moed opgegeven omdat de stad toch al vol hangt met sensoren? Is dataminimalisatie eigenlijk niet meer mogelijk? Wethouder MELIANI ontkent dat. Het gaat om verschillende onderwerpen wat betreft de datastrategie. De gemeente zelf kan zich richten op dataminimalisatie, bijvoorbeeld door te werken met de privacyveilige IRMA-app.
Daarop meer investeren is gewenst om het gebruik te stimuleren. Bij de dataminimalisatie moet de gemeente een voorbeeldfunctie vervullen. Voor sensoren en camera’s in de openbare ruimte gaat een meldplicht gelden. Afgesproken is dat men zich onbespied in de openbare ruimte moet kunnen begeven, maar er worden bijvoorbeeld steeds meer digitale deurbellen met camera verkocht. Daarop is meer regie nodig, zodat er transparantie ontstaat waar er camera’s in de stad hangen. Ook daarover gaat de datastrategie. Een vraag van PvdD ging over het dataverzamelen. Daar zijn de Tada-waarden en de AVG voor ingezet. Het mag alleen met een vooraf vastgesteld doel. Het sensorregister is onlangs in het leven geroepen en daarvoor komt er een meldingsplicht zodat de database langzamerhand volledig zal worden. Mevrouw A. BAKKER vraagt naar de concrete vormgeving door de gemeente bij het minimaliseren van sensoren en camera’s. Kan daarvoor een heldere strategie worden geformuleerd? Wethouder MELIANI vindt dit onderwerp erg belangrijk. De Tada-waarden zijn opgesteld door een kritische partij in de stad. Daarna is een visiestuk opgesteld en ook in
12
Gemeente Amsterdam Raadscommissie voor Kunst en Cultuur Monumenten en Erfgoed, Diversiteit en Antidiscriminatiebeleid, Democratisering, Gemeentelijk Vastgoed, ICT en Digitale Stad, Dienstverlening, Personeel en Organisatie, Coördinatie bedrijfsvoering
KDD
Concept Raadscommissieverslag, 17 maart 2021
de agenda digitale stad is er aandacht voor, waarbij de gemeente scherpe criteria heeft geformuleerd. Wellicht kan de commissie in een technische sessie erover doorpraten. De wethouder wil Amsterdammers en andere overheden betrekken bij de digitale rechtentoets. De agenda AI is opgesteld met economische zaken, met als doel de kennis in de eigen organisatie te halen, naast het signaleren van alle kansen en dilemma’s. De gemeente kan meer doen aan het stimuleren van alternatieven. Daarvoor zijn initiatieven vanuit de raad met voldoende dekking welkom. Het digitale bewustzijn of geletterdheid is een belangrijk thema en een enorme opgave. Dat gaat bijvoorbeeld over public roam in openbare bibliotheken of vaardigheden en hulp bij het invullen van belasting of in verband met de coronacrisis. Daarbij gaat het om samenwerking met veel andere partijen in de stad. Data commons staan nog in de kinderschoenen. Het is zaak te kijken naar goede voorbeelden, zoals in het mobiliteitslab en de fietsdata-commons. Daarmee stimuleert men het ontstaan van datacoöperaties. Dat kan zorgen voor meer regiemogelijkheden voor de gemeente. Een ander goed voorbeeld betreft de open street maps. De digitale rechten zijn ook nodig voor de vele ICT-projecten van de gemeente. De VOORZITTER wijst erop dat ook het college weinig spreektijd meer over heeft. Wethouder MELIANI heeft veel vragen gekregen.
Zij kan de resterende vragen schriftelijk beantwoorden. De heer LEENDERS vindt dat een goed voorstel. Hij vraagt de beantwoording voor de raadsbehandeling te versturen en piept het stuk naar de raad. Hij zal moties indienen. Mevrouw A. BAKKER wijst erop dat haar vraag over de 1,3 miljoen gezichten in de database niet is beantwoord. De VOORZITTER merkt op dat er veel technische vragen zijn gesteld. Zij stelt voor het stuk door te geleiden naar de raad van 21 april 2021, met een antwoordbrief van de wethouder voor die tijd. De heer HAVELAAR vraagt of daarvoor een overzicht van de openstaande vragen nodig is. Wethouder MELIANI vindt dat niet nodig. De noodzaak en urgentie van dit onderwerp zijn duidelijk. Is een uitgebreide informatiesessie nuttig? De VOORZITTER wijst erop dat die sessie onlangs al is georganiseerd. Zij rondt de behandeling van dit punt af. Gemeentelijk Vastgoed 6. Initiatiefvoorstel van de leden De Grave-Verkerk en Martens (VVD) d.d. 08-01-2021 getiteld Aanpassing en aanvulling tijdelijke maatwerkregeling huurders Gemeentelijk Vastgoed en de bestuurlijke reactie 7. Uitbreiding Maatwerkregeling huurders Gemeentelijk Vastgoed Commissie Mevrouw MARTENS wijst op de ongekend zware tijden voor de ondernemers in de stad met lege winkelstraten, sportclubs en gesloten horeca.
De echte pijn zit in de onzekerheid of men de salarissen van de medewerkers wel kan betalen en of het bedrijf het einde van de maand zal halen. De overheid roept op dat men het einde van de crisis samen zal moeten halen. De huurbaas gemeente Amsterdam werd echter te lang ingehaald door particuliere verhuurders die vaak sneller in actie kwamen met huurkorting en kwijtschelding of maatwerk. De VVD vroeg de wethouder maandenlang om een coulanter beleid. Huurkorting zorgt voor acute verlichting van de zorgen en voorkomt ook
13
Gemeente Amsterdam Raadscommissie voor Kunst en Cultuur Monumenten en Erfgoed, Diversiteit en Antidiscriminatiebeleid, Democratisering, Gemeentelijk Vastgoed, ICT en Digitale Stad, Dienstverlening, Personeel en Organisatie, Coördinatie bedrijfsvoering
KDD
Concept Raadscommissieverslag, 17 maart 2021
faillissementen, werkloosheid en leegstand. Spreekster is blij het aangepaste initiatiefvoorstel van de VVD te bespreken en dat de wethouder het steunt en er ook een dekking voor heeft gevonden, met dank aan de coalitiefracties en CDA, JA21, CU en DENK. De heer BIEMOND dankt de VVD voor het agenderen van het belang van de ondernemers. Kan de wethouder meer vertellen over de wijze van dekking? Eerder is al aandacht gevraagd voor een vestzak-broekzak-tegemoetkoming voor de vaste lasten, waardoor het Rijk minder geld zou gaan uitgeven. Is daarover nagedacht en is er een oplossing voor gevonden? Spreker dankt voor de bereidwilligheid de huurders van de gemeente tegemoet te komen. De heer KREUGER geeft aan dat de wethouder eindelijk in beweging komt voor de huurders van gemeentelijk vastgoed. Waarom heeft het zo lang geduurd? De CU heeft het probleem al aan het begin van de coronapandemie geagendeerd en vervolgens zijn er meer partijen in de bres gesprongen, vooral de VVD. Daarnaast is het opvallend dat de wethouder zich in de communicatie op de borst slaat, terwijl vooral de VVD het initiatief heeft genomen. De heer BIEMOND merkt op dat het college van het eerste begin al stappen heeft gezet door geen huren te innen, waar het mogelijk was. Beantwoording Wethouder MELIANI dankt de VVD voor het gewijzigde initiatiefvoorstel. De betalingstermijn wordt opgerekt van drie naar zes jaar.
Ook heeft het college 10 miljoen euro vrijgemaakt, waarbij geen heilige huisjes gelden voor de verkoop van vastgoed. Kan de VVD het woord ‘drastisch’ bij het woord communicatie in het voorstel wijzigen? Erkend wordt dat vooral de VVD dit belangrijke onderwerp heeft geagendeerd. Gelijk na de komst van corona is gesproken met alle huurders en in juni 2020 is een maatwerkregeling in het leven geroepen, ook met ruimte voor kwijtschelding. Naarmate de coronamaatregelen voortduurden, werd de situatie voor huurders steeds ingewikkelder. Er moet meer gebeuren zodat is bekeken waar er nog mogelijkheden in de begroting zijn te vinden. Spreekster is blij dat er nu meer mogelijk is dan in eerste instantie kon. De heer KREUGER wijst erop dat in december 2020 bleek dat veel particuliere verhuurders coulanter waren dan de gemeente. Pas nu beweegt de wethouder, terwijl ook de vragen van de CU uit januari 2021 nog niet zijn beantwoord. In de communicatie van de gemeente over deze maatregel komt het woord oppositie niet voor, ten onrechte. Wethouder MELIANI beaamt dat de zaken in december 2020 ingewikkelder waren, omdat er geen financiële mogelijkheden waren. Geen van de betrokken ondernemers ging toen failliet en huurbetaling hoefde niet.
Maar die ondernemers gaven aan feitelijk failliet te gaan als men nu zou moeten beginnen met betalen, zodat de start van betaling toen is verschoven met een kwartaal. Nu is het initiatief van de VVD omarmd door het college. Dat is in de communicatie ook meerdere malen aangegeven. De dekking komt deels uit de 6 miljoen euro en daarnaast gaat men kijken naar de verkoop van vastgoed. Men gaat de huurkorting verwerken met de compensatie van gederfde inkomsten door het Rijk. In de TVL gaat men uit van vaste normen voor het percentage. De tegemoetkoming wordt verrekend op grond van de omzetdaling per maand tussen 2019 en 2020. Het verlenen van de huurkorting heeft dus geen invloed op de toegekende TVL. De huidige kortingsregeling geldt van 15 maart 2020 tot en met 15 maart 2021. De nieuwe TVL keert 100% uit, maar die komt later aan de orde. Dan zal ook deze huurkorting opnieuw worden bekeken. De heer BIEMOND vraagt wanneer de raad kennis kan nemen van de dekking. Hij is geen voorstander van verkoop van vastgoed. Wethouder MELIANI komt er later op terug, hopelijk lukt dat vandaag nog.
14
Gemeente Amsterdam Raadscommissie voor Kunst en Cultuur Monumenten en Erfgoed, Diversiteit en Antidiscriminatiebeleid, Democratisering, Gemeentelijk Vastgoed, ICT en Digitale Stad, Dienstverlening, Personeel en Organisatie, Coördinatie bedrijfsvoering
KDD
Concept Raadscommissieverslag, 17 maart 2021
Mevrouw MARTENS zal het woord ‘drastisch’ uit het voorstel schrappen zodat het kan worden geagendeerd voor de volgende raadsvergadering. Democratisering (inclusief Bestuurlijk Stelsel) 8. Kennisnemen en bespreken van de gebiedsjaarverslagen 2020 en de gebiedsplannen 2021 De VOORZITTER wijst erop dat verschillende fracties geen of weinig spreektijd over hebben. Commissie De heer VROEGE geeft aan dat in de commissie uitgebreid is gesproken over de stadsdelen, de afgelopen weken. De jaarverslagen en gebiedsplannen vormen het hoogtepunt van de activiteiten van de stadsdelen. Het gaat hem nu niet om een beoordeling van die plannen maar om te bekijken waar de stadsdelen zich vooral mee bezig houden. Uit hun ambities blijkt wel hoe belangrijk de stadsdelen zijn en hoeveel zij doen. Meer waardering en aandacht ervoor is gewenst. Het is de eerste keer dat de raad zich buigt over de uitgevoerde stadsdeelplannen. Opvallend is dat er vooral aandacht is voor het goede nieuws, terwijl het goed zou zijn ook de zaken te vermelden die niet zijn gelukt of uitgevoerd, evenals de reden ervan. Daarvan kan men leren. Transparantie naar de raad en de burgers van Amsterdam is nodig. Is de wethouder het met spreker eens? Er is groot verschil in het aantal adviezen tussen de stadsdeelcommissies: van nul in Oost tot ruim 30 in Zuid-Oost en ruim 40 in Nieuw-West.
Heeft de wethouder een analyse van dat verschil in aantal? Is het mogelijk daarin meer eenheid in aan te brengen? Het begrip focusopgave komt een aantal keren in de stukken terug, maar dat lelijke en cryptische woord kan in volgende rapportages beter worden vervangen door een heldere formulering. Spreker dankt alle betrokkenen voor het goede werk in de stadsdelen. Mevrouw LA ROSE dankt de wethouder voor de informatie. Zij richt zich vooral op Zuid-Oost in verband met het masterplan voor de toekomst van de bewoners en ondernemers. Bij de ontwikkeling van buurten is hun betrokkenheid cruciaal, zo blijkt ook uit de stukken. Hoe bereikt men de bewoners? Daar moet ook de wethouder scherp oog voor hebben. Mevrouw DE GRAVE-VERKERK dankt voor de rapportages en het uitvoeren van de VVD-motie over het laten doorklinken van minderheidsstandpunten. Dat is een welkome verbetering omdat er een veel levendiger beeld ontstaat over waar een stadsdeelcommissie zich mee bezig houdt. Het sluit mooi aan bij de raadsdiscussie over de doorontwikkeling van het bestuurlijke stelsel. Hoe gaat men om met de spanning tussen de uitvoeringsagenda van het college en het toepassen van maatwerk bij het gebiedsgerichte werken? Uit de stukken blijkt een veelkleurig beeld, afhankelijk van wat een stadsdeel zelf nodig vindt.
Een praktische vraag betreft de verdwenen buurtconciërge en de zorgen van bewoners over het bemensen van de uitvoering van een gebiedsagenda. Is dat ook voor het college een zorgenpunt? Wat gaat men eraan doen? De heer HUISMAN merkt op dat de verslagen laten zien dat het mogelijk is maatwerkkeuzes te maken voor lokale situaties, naast het inschakelen van lokale netwerken. Spreker is bijvoorbeeld blij dat het bewustzijn van wapenbezit en -geweld in een aantal gebieden is vergroot. In 2021 moet er aandacht zijn voor het masterplan in gebieden van Zuid-Oost. Daar liggen veel kansen om te zorgen voor veiliger en leefbare wijken. In de commissie AZ zal de CU er dieper op ingaan. Beantwoording Wethouder GROOT WASSINK wil graag uitgebreider van gedachten wisselen over dit onderwerp, maar er is helaas weinig spreektijd over. Hij zal de opmerkingen over
15
Gemeente Amsterdam Raadscommissie voor Kunst en Cultuur Monumenten en Erfgoed, Diversiteit en Antidiscriminatiebeleid, Democratisering, Gemeentelijk Vastgoed, ICT en Digitale Stad, Dienstverlening, Personeel en Organisatie, Coördinatie bedrijfsvoering
KDD
Concept Raadscommissieverslag, 17 maart 2021
mogelijke verbeteringen aan de stadsdelen meegeven. Ook zal hij onderzoeken of een analyse is op te stellen over het verschil in de aantallen adviezen. Eenheid is wat hem betreft geen doel op zich. Het gaat bij de stadsdelen om eenheid in verscheidenheid zodat te veel harmonisatie niet gewenst is. Voor het woord focusopgave is wellicht een andere naam te vinden, zo zal spreker de stadsdelen in overweging geven. Het betrekken van bewoners is een zaak voor de stadsdelen zelf. Het gebiedsgerichte werken is nog niet volledig uitontwikkeld. De nieuwe manier van werken met de gebiedsplannen en jaarverslagen loopt parallel met de totstandkoming van een nieuw bestuurlijk stelsel. Afgelopen week is met de stadsdeelbestuurders gesproken over de bestuursopdracht gebiedsgericht werken. Dat onderwerp zal vaker met de commissie worden besproken. Het verloop van bemensing bij het gebiedsgerichte werken zal de wethouder nog uitzoeken. Aandacht voor Zuid-Oost is nodig, maar dat geldt voor elk gebied in de stad evenveel. De VOORZITTER constateert dat het stuk voldoende is besproken. Diversiteit en Antidiscriminatiebeleid 9. Zwart manifest De heer VROEGE heeft een punt van orde. Er zijn geen stukken toegevoegd, enkel een link naar een anonieme website. Het is niet verstandig om daarover in de commissie te gaan praten.
Wie heeft het manifest geschreven? Kan het stuk worden geagendeerd, conform het reguliere raadsinformatiesysteem? De heer VELDHUYZEN geeft aan dat het manifest een initiatief van aantal organisaties is die samenwerken met de gemeente, zo staat ook vermeld op de website. Hij kon geen stuk in PDF aanleveren omdat het manifest op de website staat. De VOORZITTER wijst erop dat er geen vaste vorm voor agendering is afgesproken. Wethouder GROOT WASSINK heeft een suggestie, ook in verband met de beperkte spreektijd. Hij stelt voor het manifest later te agenderen zodat hij en de burgemeester erop kunnen reageren. De heer VROEGE merkt op dat de website de verschillende partners wel noemt, maar de schrijver van het stuk blijft anoniem. Hij stelt voor het anonieme stuk aan te houden en de kwestie door te geleiden naar het presidium. De heer BLOM vindt dat onzin omdat duidelijk is wie de partners zijn. Het is een fundamenteel onderwerp en een mooi initiatief waar men goed bij moet stilstaan. Een reactie van het college is gewenst. De VOORZITTER laat de vraag over behandeling vandaag over aan de commissie. De heer VELDHUYZEN maakt er bezwaar tegen. Het staat elk raadslid vrij een stuk te agenderen. De VOORZITTER constateert na inventarisatie dat vijf commissieleden voor behandeling vandaag zijn, en drie tegen.
Commissie De heer VELDHUYZEN vindt het kenmerkend hoe nu wordt geprobeerd een debat over anti-zwart racisme te voorkomen. De heer VROEGE neemt afstand van deze suggestie door BIJ1. Als het stuk ordentelijk was aangeleverd, had de commissie zich goed kunnen voorbereiden. Nu wordt
16
Gemeente Amsterdam Raadscommissie voor Kunst en Cultuur Monumenten en Erfgoed, Diversiteit en Antidiscriminatiebeleid, Democratisering, Gemeentelijk Vastgoed, ICT en Digitale Stad, Dienstverlening, Personeel en Organisatie, Coördinatie bedrijfsvoering
KDD
Concept Raadscommissieverslag, 17 maart 2021
helaas lang doorgepraat over de procedure en niet over de inhoud. Het is belangrijk te weten wie de schrijvers van het manifest zijn. De heer VELDHUYZEN merkt op dat de heer Vroege vooraf contact met hem had kunnen opnemen. Wat hij beweert is feitelijk niet correct. In het stuk staat alle informatie vermeld op de website. De heer VROEGE vraagt wie de schrijvers zijn. De heer VELDHUYZEN wil enkel op de inhoud van het manifest ingaan. Hij dankt de initiatiefnemers van het zwarte manifest. Dat moet aanleiding zijn met een zo breed mogelijke coalitie in de raad de voorstellen uit te werken in beleidsvoorstellen. Hij vraagt om een bestuurlijke reactie van het college, zodat de commissie er later over kan doorspreken. Der VOORZITTER geeft aan dat de fractie BIJ1 geen spreektijd meer heeft. De heer VROEGE heeft het manifest gelezen en daarin staan verstandige dingen. Hij wacht de reactie van het college af zodat de commissie erover kan spreken. Mevrouw LA ROSE dankt de heer Veldhuyzen voor de agendering. Het manifest is een brede handleiding, opgesteld om institutioneel anti-zwart racisme te bestrijden en de emancipatie te bevorderen, een handvat om symboolpolitiek te voorkomen. Ook de gemeente moet er serieus naar kijken om het hardnekkige probleem op diverse terreinen te bestrijden.