Conceptverslag DC 24.10.2024.pdf

Het lid GARMY vraagt aandacht voor het meenemen van de Amsterdammer in de energietransitie, want daar is nog te weinig aandacht voor. Bij deze grote ambitie, met verschillende onderwerpen en grote investeringen, is het belangrijk om draagvlak te creëren. Hij vraagt of dat nog kan worden toegevoegd aan het stuk en wil graag weten of de verschillende ambities per onderwerp los besproken worden in de raad of dat er nog een uitgebreide visie op komt. Het lid NOORDZIJ vraagt waar het lid Garmy naar op zoek is aangezien een van de vijf doelen van dit plan betrekking hebben op draagvlak en betrokkenheid. Het lid GARMY antwoordt dat het nu niet goed naar voren komt in het hele document, ook niet in de doelen die het lid Noordzij noemt. De VOORZITTER geeft het woord aan het lid Kreuger. Het lid KREUGER was nog hoopvol begonnen met het lezen van de begeleidende brief. In de eerste alinea staat dat in de komende decennia gewerkt wordt aan duurzaamheid, toekomstbestendigheid en hoe dat allemaal uitgerold gaat worden. En dan staat er onderaan de eerste alinea: deze brief geeft nadere informatie over hoe de gemeente concreet invulling gaat geven aan de genoemde opgave.

Vervolgens leest hij bij de doelen termen als beter overzicht en meer inzicht brengen om betere integrale sturing mogelijk te maken binnen de uitvoering van de gemeentelijke rollen in de energietransitie, of effectiever, efficiënter en proactiever invullen van de gemeentelijke uitvoeringsrollen in de energietransitie voor onder andere netcongestie, de warmtetransitie en duurzame opwek. Het wordt dus nog niet heel concreet, maar misschien komt het nog. Bij punt 3 staat: meer synergie organiseren in de uitvoering door faciliteren, stimuleren, coördineren en kaderen van alle partijen, zowel binnen als buiten de gemeente. Nog steeds niet echt concreet. Dan: meer maatschappelijke, bestuurlijke en ambtelijke betrokkenheid en draagvlak organiseren voor de uitvoering van de energietransitie. Hij weet niet of de wethouder de insprekers heeft gehoord over hoe op dit moment wordt omgegaan met de windturbines in Zuidoost en bij de Noorder IJplas maar hij begrijpt niet dat het college met praatjes aankomt over draagvlak.

20

Gemeente Amsterdam Raadscommissie voor Duurzaamheid en Circulaire economie

DC

Conceptraadscommissieverslag, 24-10-2024

Vervolgens staat er: het beter organiseren van de randvoorwaarden om uitvoering slagvaardig te kunnen pakken: uitvoeringskaders, werkwijze, kennis, capaciteit, organisatie, middelen en mandaat. Hij vraagt zich af wat hier in hemelsnaam staat. Het gaat hier om een plan van aanpak. De gemeente is al zo lang bezig met de energietransitie en dan is het bijna 2025 en komt de wethouder weer met een plan van aanpak over hoe bepaalde dingen georganiseerd gaan worden met allemaal wollig taalgebruik. Hij heeft een aantal concrete afspraken uit het verleden erbij gepakt. In 2020 is er een brief verstuurd dat in de komende vijf jaar 10.000 woningen van het gas afgehaald zouden worden, dus voor 2025. Als je het concreet hebt over wat er in zo'n ding zou kunnen staan, dan is dit toch wel hetgeen waar we het over zouden moeten hebben. Dus de vraag is: waar zijn die 10.000 woningen? Het lid NOORDZIJ vindt het een beetje flauw. Het gaat heel vaak over hele concrete zaken wanneer de verduurzaming, de windmolens en de warmtenetten worden besproken. In deze brief staat de overkoepelende aanpak en dan is het heel logisch dat het minder in detailniveau op die punten gaat. Het lid KREUGER benoemt dat het nooit concreet is. Het gaat altijd alleen maar over de ideeën en al die luchtkastelen. Het gaat nooit concreet over wat wanneer gerealiseerd wordt. Er wordt ook niks gerealiseerd.

De wethouder mag zo meteen antwoord geven op de vraag waar die 10.000 woningen zijn, want die zijn er gewoon niet. Het lid NOORDZIJ vindt dat het wel concreet wordt. De windturbines zijn aan de orde en er is een plan van aanpak waar die gaan komen, wanneer en hoe. De visie op de transitiewarmte wordt opnieuw herijkt vanwege de gestegen kosten voor de bewoners. Er ligt een overkoepelende aanpak maar het gaat wel degelijk ook over zaken op detailniveau. Het lid KREUGER is van mening dat het nooit gaat over wat er concreet gerealiseerd wordt. Het is altijd wollig. En zelfs als er gewaarschuwd wordt voor de warmtenetten omdat de prijs gaat omhoog, dan zit die kant van de tafel nee te schudden van het gaat allemaal lukken en het wordt echt goedkoper, geloof me maar, stem Partij van de Arbeid, het wordt goedkoper. En wat zie je? Het wordt gewoon weer duurder. Hetzelfde geldt voor concrete plannen. Het enige concrete plan wat hierin staat is we willen bijna een half miljoen woningequivalenten van het gas af hebben in 2040. Dat is begrijpelijk maar hij wil de tussenstappen zien. Daar wordt vaak om gevraagd maar ze zitten er weer niet in. Het lid NOORDZIJ merkt op dat er concreet gesproken wordt over duurzame voertuigen, over CO2-beprijzing en over de clusterenergietransitie van het Noordzeekanaalgebied.

En als er dan een overkoepelende aanpak is moet je niet zeuren dat het niet concreet wordt. Ga het dan concreet bespreken bij de punten die er zijn. Het lid KREUGER vindt het plan van aanpak rijkelijk laat en vraagt zich af waarom diversiteit een onderdeel moet zijn van de energietransitie. Je moet de plannen uitvoeren en niet met dit soort gekkigheid aankomen. Het lid VAN MUNSTER probeert mee te gaan in de gedachtegang van het lid Kreuger en hij begrijpt wat hij zegt. Maar de energietransitie is mondiaal gezien zoiets ongelooflijk groots en de gedachte dat vanaf hier een stip aan de horizon gezet kan worden en daar gaan we uitkomen is natuurlijk niet waar. Het is moeilijk, er zullen fouten gemaakt worden en het kost geld. Hij is benieuwd naar de visie van het lid Kreuger of we überhaupt een energietransitie moeten doormaken en ook hoe de heer Kreuger dat zou doen. Het is erg jammer als je zelf altijd de mensen de maat neemt maar geen antwoord wilt geven als je de vraag concreet gesteld wordt. Het lid Van Munster is benieuwd welke concrete voorstellen het lid Kreuger heeft.

21

Gemeente Amsterdam Raadscommissie voor Duurzaamheid en Circulaire economie

DC

Conceptraadscommissieverslag, 24-10-2024

De VOORZITTER geeft het woord aan wethouder De Jager voor de beantwoording. Wethouder DE JAGER legt uit dat het college uitvoering geeft aan de opdracht van de raad als het gaat om het opwekken van duurzame energie, en dat wind daar een onderdeel van is. Het is begrijpelijk dat er rond zoeklocaties minder draagvlak is voor windmolens. Er wordt op zorgvuldige wijze gekeken naar de belangen van mensen, met name als het gaat om gezondheid en natuur. Het college komt binnenkort met een nota van beantwoording op de inspraak. Ten aanzien van de netcongestie kan de gemeente geen eigen keuzes maken; de volgorde van de maatschappelijke groepen is bepaald door de Autoriteit Consument & Markt. Het creëren van draagvlak en participatie zijn belangrijke onderdelen van de energietransitie en het oplossen van de netcongestie. De gemeente moet de belangen van de bewoners meewegen, maar moet ook het algemene belang dienen. In het plan van de uitvoeringsorganisatie zijn inderdaad algemene doelen opgenomen, maar de projecten zelf zijn volledig gericht op concrete uitvoering. Bij de warmtetransitie zijn er nog wel problemen met de financiering van de warmtenetten en dit is ook een landelijke discussie. Het college werkt aan een herijking van de warmtetransitie die begin volgend jaar naar de raad komt. Ook daarin is alles erop gericht om tot concrete uitvoering te komen.

Het lid KREUGER wijst op een onderzoek naar netcongestie uit 2019 waaruit blijkt dat het in heel Amsterdam vastloopt. Hij vindt het erg laat dat het college nu pas komt met een plan van aanpak en incidenteel 50 miljoen vrijmaakt voor de netcongestie. Hij vraagt de wethouder hoe concreet de plannen zijn. Wethouder DE JAGER antwoordt dat in de technische sessie uitgebreid is uitgelegd wat de inzet is van de gemeente, op welke manier en waar, wat de rol van TenneT is en wat de rol van Liander is. Het is een ingewikkelde operatie die in een korte periode moet plaatsvinden en er worden hele concrete stappen gezet om dat te realiseren. Het lid KREUGER vraagt hoe de financiering van de transitie gerealiseerd wordt wanneer slechts 8 miljard van investeringen komt van betrokken partijen terwijl er 40 miljard nodig is. Wethouder DE JAGER antwoordt dat het gaat om een globale berekening en dat vooral TenneT, Liander en een aantal andere particuliere partijen moeten investeren in die energietransitie. Het lid KREUGER wijst op een gat van 32 miljard en vraagt hoe dat betaald gaat worden. Wethouder DE JAGER antwoordt dat particuliere bedrijven en partijen die onderdeel uitmaken van de transitie ook zullen moeten investeringen.

Het lid KREUGER vraagt of de wethouder kan bevestigen dat die 32 miljard in z’n geheel wordt opgebracht door bedrijven en niet ten laste komt van de lagere middeninkomens. Wethouder DE JAGER antwoordt dat er ook overheidsinvesteringen vanuit het rijk worden gedaan, bijvoorbeeld voor isolatie of door Energiebeheer Nederland. Het lid VAN DER KAMP vraagt of de wethouder nog kan reflecteren op de 35 terawattuur en de berekening van Martin Visser in het kader van nut en noodzaak. Wethouder DE JAGER kan daar niet op reflecteren. Er ligt een opgave die is vastgesteld in de raad en daar liggen berekeningen onder die gebaseerd zijn op wat er nodig

22

Gemeente Amsterdam Raadscommissie voor Duurzaamheid en Circulaire economie

DC

Conceptraadscommissieverslag, 24-10-2024

is aan schone energie. Er ligt ook een opgave vanuit RES en dat is het kader waarbinnen het college werkt. Het college kan niet reflecteren op elk onderzoek dat voorbijkomt. Het lid NOORDZIJ vindt het pijnlijk dat de VVD nut en noodzaak van de doelen bagatelliseert terwijl er landelijk te weinig gebeurt om die doelen te halen. Wethouder DE JAGER beaamt dat het een grote opgave is. De gemeente Amsterdam zal zich maximaal inzetten om de energietransitie te realiseren binnen de mogelijkheden en de ruimte die er is. Duurzaamheid, Energietransitie en Circulaire Economie 12. Bespreken van de raadsinformatiebrief over Cluster Energie Strategie 2024 Noordzeekanaalgebied (VN2024-014895) De VOORZITTER geeft het woord aan het lid van Schagen. Het lid VAN SCHAGEN vraagt de wethouder wat zijn rol is bij deze gezamenlijke strategie van het Noordzeekanaalgebied en de gemeente Amsterdam. Er staan hele grote ambities in en het zijn behoorlijk wat megatonnen uitstoot die bespaard moeten worden.  Hoe worden de ambities van het cluster gerealiseerd en welk aandeel heeft Amsterdam daarin?  Lopen deze ambities gelijk met de ambities en het beleid van Amsterdam?  Welke toezeggingen, afspraken of beloftes heeft Amsterdam gedaan om als gemeente bij te dragen aan deze gezamenlijke strategie om de doelen te bereiken?  Er was de afgelopen jaren weinig voortgang in de 39 duurzaamheidsprojecten.

Kan de wethouder toezeggen dat de voortgangsrapportages van deze projecten in het Noordzeekanaalgebied worden gedeeld met de raad? De VOORZITTER geeft het woord aan het lid Noordzij. Het lid NOORDZIJ vraagt wat de rol van de gemeenteraad is in het cluster en welke positie de gemeente heeft om de bedrijven aan de doelen te houden. Daarnaast zou hij graag zien dat in de strategie wordt opgenomen hoe er wordt omgegaan met de mensen die nu bij de bedrijven werken en wiens werk zal veranderen. De VOORZITTER geeft het woord aan wethouder De Jager voor de beantwoording. Wethouder DE JAGER legt uit dat de gemeente Amsterdam een centrale rol speelt in het cluster en medeoprichter is van het samenwerkingsverband dat met betrokken bedrijven, de provincie, gemeentes, de Omgevingsdienst en het rijk de transitie in het Noordzeekanaalgebied wil realiseren. Ook het Havenbedrijf is actief betrokken bij deze samenwerking. Met de grootste uitstoters in het gebied worden momenteel aparte afspraken gemaakt, zodat zij aanvullende maatregelen nemen die bovenop de Europese en nationale regelgeving komen. Daarnaast wordt onderzocht of er met het rijk op een meer integrale manier kan worden samengewerkt. De wethouder kan toezeggen dat de voortgangsrapportage met de raad zal worden gedeeld. De transitie betekent inderdaad iets voor de betrokken werknemers.

Daarom is er nu een leeraanbod geregeld waarbij ook samengewerkt wordt met regionale kennisinstellingen voor mbo, hbo en wo, worden learning communities opgezet en er zijn testfaciliteiten. Er wordt ingezet op innovatie en omscholing, omdat de mensen ook heel hard nodig zijn. Er zullen nieuwe mensen aangetrokken worden, maar er is ook een aanbod voor omscholing van bestaande werknemers.

23

Gemeente Amsterdam Raadscommissie voor Duurzaamheid en Circulaire economie

DC

Conceptraadscommissieverslag, 24-10-2024

Het lid NOORDZIJ vraagt of het leeraanbod ook aangeboden wordt aan de werknemers die nu bij de verschillende bedrijven werken. Wethouder DE JAGER bevestigt dat dat het geval is omdat ook voor de bestaande werknemers de transitie mogelijk gemaakt moet worden. De VOORZITTER concludeert dat het onderwerp voldoende is besproken. Sluiting De VOORZITTER sluit de vergadering om 12.24 uur.

24