Commissie WIO Voordracht

VN2021-002689 rve participatie

Raadscommissie voor Sociale Zaken, Armoede en Schuldhulpverlening, Onderwijs, Voorschool Kinderopvang en Naschoolse Voorzieningen, Volwasseneneducatie Laaggeletterdheid en Inburgering

WIO

Voordracht voor de Commissie WIO van 17 februari 2021 Ter kennisneming Portefeuille

Sociale Zaken

Agendapunt

0

Datum besluit

19 januari 2021 Onderwerp

Giften in de bijstand in relatie tot de handhaving op de rechtmatigheid van uitkeringen. De commissie wordt gevraagd

De commissie Werk, Inkomen en Onderwijs wordt gevraagd kennis te nemen van de bijgevoegde brief (en de brief met een kleine correctie daarop d.d. 26 januari 2021) over giften in de bijstand in relatie tot het handhavingsbeleid. In de brief staat onder meer het volgende: • In Amsterdam zijn giften uit de eigen omgeving toegestaan tot een bedrag van €1.200 per kalenderjaar. • Als een bijstandsgerechtigde giften ontvangt die tezamen dit bedrag te bovengaandan valt dit onder de inlichtingenplicht van de Participatiewet en beoordeeltde klantmanager of het meerdere verantwoord is vanuit het oogpunt van bijstandsverlening. • Als dit niet het geval is dan wordt het meerdere in aanmerking genomen als inkomenof vermogen. • De handhaving op de rechtmatigheid van bijstandsuitkeringen is gebasseerd op proportionaliteit; de individuele omstandigheden van de bijstandsgerechtigde bepalen de aard van de interventie. Dat geldt ook voor de uiteindelijke beslissing die de gemeente neemt na een handhavingsonderzoek. • Er zijn landelijke ontwikkelingen die er toe leiden dat het fraudebegrip inde sociale zekereid verandert waardoor niet langer iedere schending van de nlichtingenplicht leidt tot het oordeel ”fraude”. Dat betekent dat gemeenten meer ruimte krijgen in de beoordeling of een schending van de inlichtingenplicht het gevolg is van bewuste zelfverrijking of dat deze onbedoeld was.

• Een aangenomen wetswijziging moet er voor zorgen dat bijstandsschulden alsgevolg van een schending van de inlichtingenplicht kunnen worden meegenomen in een minnelijke schuldsanering als zij niet het gevolg zijn van opzet of grove schuld. • Het college is van mening dat een hoger minimumloon en een hoger sociaalminimum de beste manier zijn om zaken zoals die in Wijdemeren te voorkomen enblijft daarvoor pleiten. Mensen zullen dan namelijk minder snel. Wettelijke grondslag

Artikel 160, eerste lid aanhef en onder a Gemeentewet. Artikel 169 eerste en tweede lid Gemeentewet Bestuurlijke achtergrond

De Participatiewet stelt dat iemand die een uitkering heeft de gemeente van alles op de hoogte moet stellen waarvan de bijstandsgerechtigde redelijkerwijs kan begrijpen dat dit van invloed kan zijn op het recht op uitkering of de hoogte daarvan. Dat is de inlichtingenplicht. Wanneer iemand dat nalaat en daardoor teveel bijstand heeft ontvangen, is de gemeente verplicht om dit bedrag geheel terug te vorderen. Ook wanneer de schending van de inlichtingenplicht onbedoeld was. Bijvoorbeeld omdat iemand de regels niet begrijpt of een foutje heeft gemaakt. De

Gegenereerd: v1.19

1

VN2021-002689 rve participatie

Raadscommissie voor Sociale Zaken, Armoede en Schuldhulpverlening, Onderwijs, Voorschool Kinderopvang en Naschoolse Voorzieningen, Volwasseneneducatie Laaggeletterdheid en Inburgering

WIO

Voordracht voor de Commissie WIO van 17 februari 2021 Ter kennisneming inlichtingenplicht geldt ook voor giften, in geld of in natura, die iemand ontvangt om rond te kunnen komen. Om dit uitgangspunt te verzachten, hanteert Amsterdamde regel dat bijstandsgerechtigden per kalenderjaar € 1.200 aan ondersteuning uit dedirecte omgevingen mogen ontvangen, zonder dat dit van invloed is op het recht opbijstand of de hoogte daarvan. Dit is de giftendrempel. Wanneer de giften hoger zijn dan de giftendrempel dan moet de bijstandsgerchtigde dit melden en toetst de gemeente op basis van de omstandigheden van de inviduele bijstandsgerechtigde of het meerdere verantwoord is vanuit het oogpunt van bijstandsverlening. Dit zorgt er voor dat situaties zoals die in de gemeente Wijdemeren zich in Amsterdam niet kunnen voordoen. Het college is van mening dat de wet gemeenten bij de uitvoering van Participatiewet te weinig ruimte biedt om maatwerk te leveren om bij de bijstandsverlening rekening tehouden met de menselijk maat. Alleen het aanpassen van wet- en regelgeving biedt echterde oplossing niet. Er is een ingrijpendere herziening van het stelsel van sociale zekerheidsvoorzieningen nodig.

In lijn met onderzoeken van het Nibud en waarschuwingen van ondermeer het Sociaal Planbureau bijvoorbeeld is het college van oordeel dat alleen een hoger minimumloon en een hoger sociaal minimum er toe bijdragen dat mensen om rond te kunnen komen niet aangewezen zijn op ondersteuning uit de eigen omgeving. Reden bespreking

Niet van toepassing. Uitkomsten extern advies

Niet van toepassing. Geheimhouding

Niet van toepassing. Uitgenodigde andere raadscommissies

Niet van toepassing. Welke stukken treft u aan? Meegestuurd

Registratienr.

Naam

AD2021-009458

14012021 BRIEF naar aanleiding van de zaak Wijdemeren_def.pdf (pdf)

AD2021-009459

26012021 correctie brief giften en terugvordering_2_.pdf (pdf)

AD2021-009271

Commissie WIO Voordracht (pdf)

Registratienr.

Naam

Ter Inzage

Gegenereerd: v1.19

2

VN2021-002689 rve participatie

Raadscommissie voor Sociale Zaken, Armoede en Schuldhulpverlening, Onderwijs, Voorschool Kinderopvang en Naschoolse Voorzieningen, Volwasseneneducatie Laaggeletterdheid en Inburgering

WIO

Voordracht voor de Commissie WIO van 17 februari 2021 Ter kennisneming Behandelend ambtenaar of indienend raadslid (naam, telefoonnummer en e-mailadres)

Harry Bodaar, Participatie, 06 2509 5614, h.bodaar@amsterdam.nl

Gegenereerd: v1.19

3