Commissie MLW Voordracht

VN2021-032801 Waternet

Raadscommissie voor Verkeer Vervoer en Luchtkwaliteit en Water

MLW

Voordracht voor de Commissie MLW van 16 december 2021 Ter kennisneming Portefeuille

Water

Agendapunt

13

Datum besluit

Onderwerp

Kennisnemen van het besluit van het College van B&W om de drinkwaterzuivering aan te passen om zodoende in de richting van de EFSA richtwaarde voor PFAS te bewegen. De commissie wordt gevraagd

1.

2. 3.

Kennisnemen van de raadsinformatiebrief en de bijgevoegde PFAS impact studie m.b.t. de drinkwaterproductie van Waternet, met als belangrijkste conclusies dat Waternet wel aan de normering uit de Europese Drinkwaterrichtlijn voldoet, maar niet aan de veel strengere EFSA richtwaarde voor PFAS en dat Waternet diverse opties als handelingsperspectief heeft, die in de impactstudie zijn uitgewerkt. Kennisnemen dat Waternet reeds per 1 januari 2021 een aanvullend bemonsteringsprogramma heeft ingezet om beter zicht te krijgen op het ‘gedrag’ van PFAS stoffen in de drinkwaterzuivering. Kennisnemen van het besluit om vanaf 1 januari 2022 een deel van de actief kool sneller te vervangen om meer PFAS uit het drinkwater te verwijderen en meer in de richting van de EFSA richtwaarde voor PFAS te bewegen. De kosten bedragen circa €1 miljoen per jaar en worden doorberekend aan de klant met circa o,88% stijging van het drinkwatertarief.

Wettelijke grondslag

Conform de Drinkwaterwet draagt de eigenaar van een drinkwaterbedrijf er zorg voor dat het drinkwater dat hij aan consumenten of andere afnemers ter beschikking stelt, geen organismen, parasieten of stoffen bevat, in aantallen per volume-eenheid of concentraties, die nadelige gevolgen voor de volksgezondheid kunnen hebben (Drinkwaterwet artikel 21.1). Conform de Gemeentewet, artikel 160, eerste lid, onder a en 169, eerste lid. Bestuurlijke achtergrond

Op 4 juni jl. is de gemeenteraad geïnformeerd over de mogelijke nieuwe normeringen van PFAS middels een RIVM rapport en een brief van de minister van Infrastructuur en Waterstaat aan de Tweede Kamer over PFAS. Het voornemen is om gezamenlijk met de betrokken partijen (inclusief de drinkwatersector) te kijken hoe de totale belasting (voedsel, drinkwater, verpakkingen) het beste omlaag kan, om dat vervolgens af te spreken en te monitoren. De impact van een besluit over PFAS op de drinkwatertarieven is nog niet bekend. Het ministerie wil eerst door het RIVM in kaart (laten) brengen wat de kosteneffectiviteit is van verschillende mogelijke (combinaties van) maatregelen om de blootstelling van mensen aan PFAS terug te dringen. Het RIVM komt mogelijk eind dit jaar met meer informatie. De bijgevoegde PFAS impact studie bij Waternet geeft de onderbouwing van het genomen besluit. Met deze maatregel werken we richting de EFSA richtwaarde voor PFAS, maar voldoen we er nog niet aan. Het sneller vervangen van actief kool leidt tot een toename van de exploitatiebegroting. Deze stap zorgt voor een stijging van circa 0,88% van het drinkwatertarief en kan Waternet onderzoek doen naar het ‘’gedrag’ PFAS in de drinkwaterzuivering.

In samenwerking met de overige drinkwaterbedrijven en in overleg met het RIVM/in oproep aan Frans Timmermans zullen we in 2022 werken richting een structurele oplossing voor dit probleem waar Waternet later in 2022 voor instemming zich tot het college zal wenden.

Gegenereerd: v1.11

1

VN2021-032801 Waternet

Raadscommissie voor Verkeer Vervoer en Luchtkwaliteit en Water

MLW

Voordracht voor de Commissie MLW van 16 december 2021 Ter kennisneming

Met voorliggend besluit komt er circa 5% meer CO2 vrij in het de gehele bereiding van drinkwater door Waternet. Dit is circa 500-700 ton CO2 eq. per jaar. De regeneratie van actief kool is een goede methode om PFAS te verwijderen. Het grootste deel van PFAS wordt bij hoge temperaturen van 900-1050 graden Celsius afgebroken en komt niet terecht in de natuur of het milieu. Onze leverancier is door de vergunningverlener Rijkswaterstaat hierop getoetst. Waternet onderzoekt welke mogelijkheden er zijn om deze toename van CO2 te gaan compenseren. Andere opties Andere opties om PFAS te verwijderen zijn mogelijk, maar vragen een forse aanpassing op het gehele zuiveringsproces. Bij de zuiveringstechniek omgekeerde osmose moet het gehele zuiveringsproces op de schop. Dit is qua tijd, geld, desinvesteringen en inspanning zeer kostbaar. Een dergelijke aanpassing kan 30 tot 50 miljoenen euro kosten en daarmee minimaal €0,50 per kuub. Schoon drinkwater begint bij de bron PFAS hoort niet in het milieu en in onze bronnen voor de drinkwatervoorziening. De Unie van Waterschappen (UvW) en de Vereniging van Waterwinbedrijven in Nederland (VEWIN) hebben recent de eurocommissaris Frans Timmermans opgeroepen in de hele Europese Unie alle PFAS stoffen te verbieden.

Waternet zet via de bedrijfstak VEWIN en de Rivierwaterbedrijven Rijn (RIWA Rijn) actief in op betere bescherming van de bronnen voor de drinkwatervoorziening en het verbieden van de productie en verspreiding van PFAS stoffen door derden middels een Nationaal / Europees verbod en aangescherpte lozingseisen. Wat niet in de bron zit hoeft ook niet verwijderd te worden. Reden bespreking

Niet van toepassing. Uitkomsten extern advies

De impactanalyse PFAS is integraal binnen Waternet afgestemd met de betrokken afdelingen. Het besluit en de impact analyse van PFAS voor de drinkwaterbereiding bij Waternet is voorgelegd aan collega drinkwaterbedrijven in Nederland. Dit heeft er o.a. tot geleid dat Waternet haar budget van €2,1 mln. naar €1,0 mln. verlaagd heeft, omdat samen wordt opgetrokken in het aanpakken van dit dossier. Elke zes weken is er overleg met alle directeuren van andere drinkwaterbedrijven om de lobby en het beleid met elkaar af te stemmen. Er is een PFAS-werkgroep van de waterbedrijven die net zoals Waternet oppervlaktewater als bron hebben (Dunea, PWN, Oasen, Evides en Waternet). In deze werkgroep worden de technische resultaten met elkaar gedeeld. Naast Waternet neemt Dunea bij wijze van proef ook maatregelen om de zuivering aan te passen. De drinkwaterbedrijven stellen dat het volledig aanpassen van de drinkwaterzuivering een vergaande maatregel is. De drinkwatersector gaat meer onderzoek doen en monitoren op het ‘gedrag’ van PFAS in de drinkwaterzuivering. Geheimhouding

Niet van toepassing. Uitgenodigde andere raadscommissies

Niet van toepassing.

Wordt hiermee een toezegging of motie afgedaan?

Gegenereerd: v1.11

2

VN2021-032801 Waternet

Raadscommissie voor Verkeer Vervoer en Luchtkwaliteit en Water

MLW

Voordracht voor de Commissie MLW van 16 december 2021 Ter kennisneming

Nee. Welke stukken treft u aan? Meegestuurd

Registratienr.

Naam

AD2021-125517

B - 34 Water (39) Raadsinformatiebrief PFAS 20211018 (1).pdf (pdf)

AD2021-125506

Commissie MLW Voordracht (pdf)

AD2021-125516

DV-21-148A impactstudie PFAS voor Waternet_rapport (3).pdf (pdf)

Registratienr.

Naam

Ter Inzage

Behandelend ambtenaar of indienend raadslid (naam, telefoonnummer en e-mailadres)

Stichting Waternet: Thomas Blokhuis (bestuursadviseur) 06-2208 1584 thomas.blokhuis@waternet.nl en Job Rook (senior adviseur assetmanagement) 06 1034 0809 job.rook@waternet.nl

Gegenereerd: v1.11

3