Commissie AZ Voordracht

VN2024-014854

Raadscommissie voor Algemene Zaken, Openbare Orde en Veiligheid, Handhaving en Toezicht, Communicatie, Juridische Zaken, Raadsaangelegenheden

rekenkamer

AZ

Voordracht voor de Commissie AZ van 07 november 2024 Ter advisering aan de raad

Agendapunt

Algemene Zaken (1) 4

Datum besluit

n.v.t.

Portefeuille

Onderwerp

Kennisnemen van het rapport van de rekenkamer Toegankelijkheid van stemlokalen en de aanbevelingen overnemen. De commisie wordt gevraagd

De raad te adviseren,

1. Kennis te nemen van het rapport van de rekenkamer, getiteld Toegankelijkheid van stemlokalen. 2. De drie aanbevelingen uit het rapport over te nemen. 3. Het college van burgemeester en wethouders te vragen om deze aanbevelingen uit te voeren. 4. Het college van burgemeester en wethouders te vragen om: 1. te rapporteren over de resultaten als de aanbevelingen zijn uitgevoerd; 2. jaarlijks tussentijds te rapporteren over de stand van zaken van de uitvoering van de aanbevelingen als dit langer dan een jaar duurt. Wettelijke grondslag

Gemeentewet artikel 185 lid 4.

Bestuurlijke achtergrond

De rekenkamer onderzocht de toegankelijkheid van de stemlocaties in Amsterdam en Weesp voor mensen met een lichamelijke beperking. Dat deed ze tijdens de verkiezingen voor het Europees Parlement op 6 juni 2024. Het onderzoek liep van mei tot oktober 2024. Hoofdconclusie van het onderzoek De gemeente Amsterdam heeft aandacht voor toegankelijkheid in haar keuze voor en de inrichting van stemlocaties, de training van stembureauleden en de informatievoorziening rondom de verkiezingen. Volgens de gemeente is vier op de vijf stemlocaties toegankelijk voor kiezers met een lichamelijke beperking. Bij de Europese verkiezingen van 6 juni 2024 heeft de rekenkamer een groot aantal stemlocaties bezocht om te toetsen in hoeverre deze ook echt toegankelijk zijn. Hierbij lette ze op de bereikbaarheid van de locatie vanaf de openbare weg, de betreedbaarheid van de locatie en de bruikbaarheid van de stemruimte. Op basis van deze observaties concludeert de rekenkamer dat de toegankelijkheid van stemlocaties in de praktijk tegenvalt. Van de locaties die door de gemeente zijn aangemerkt als toegankelijk, is ongeveer een op de vijf daadwerkelijk toegankelijk. Stemlocaties voldoen gemiddeld aan veel van de criteria die gelden voor toegankelijkheid, maar slechts een vijfde voldoet aan alle cruciale criteria.

Ten opzichte van haar vorige onderzoek in 2019 is de fysieke toegankelijkheid van stemlocaties iets verslechterd. 1 Gegenereerd: v1.1

VN2024-014854

Raadscommissie voor Algemene Zaken, Openbare Orde en Veiligheid, Handhaving en Toezicht, Communicatie, Juridische Zaken, Raadsaangelegenheden

rekenkamer

AZ

Voor mensen met een lichamelijke beperking zijn veel stemlocaties dus niet zelfstandig en gelijkwaardig toegankelijk. Als aanvullende vorm van toegankelijkheid heeft de rekenkamer ook onderzocht hoe ver kiezers moeten reizen naar een stemlocatie. De gemeente streeft ernaar om voor alle stemgerechtigden binnen vijfhonderd meter een stemlocatie te hebben. De rekenkamer concludeert dat 13% van de stemgerechtigden meer dan vijfhonderd meter moet reizen tot diens dichtstbijzijnde stemlocatie. Er zijn verder grote verschillen binnen de gemeente in deze afstanden. Juist waar de opkomst relatief laag is en waar relatief veel mensen met een fysieke beperking wonen – in Nieuw-West en Zuidoost – zijn de afstanden het grootst. Ten slotte heeft de rekenkamer de informatievoorziening over de toegankelijkheid van stemlocaties geanalyseerd, zowel richting kiezers als richting de gemeenteraad. Voorafgaand aan de verkiezingen kunnen kiezers informatie vinden over de toegankelijkheid van stemlocaties, onder andere in de speciale verkiezingskrant en via de gemeentelijke website. De informatievoorziening aan de kiezer was niet altijd consistent of volledig. De gemeenteraad is tijdig geïnformeerd over de toegankelijkheid van stemlocaties, maar de informatie was niet volledig waar het gaat over de afstanden tot stemlocaties.

Zowel kiezers als de raad zijn ten slotte niet juist geïnformeerd over het percentage toegankelijke stemlocaties, gezien het verschil tussen de officiële cijfers en de observaties van de rekenkamer op verkiezingsdag. De rekenkamer doet drie aanbevelingen voor de gemeente Amsterdam om de stemlocaties toegankelijker te maken:

1. creëer een realistischer beeld van (de mate van) toegankelijkheid; 2. verbeteren de toegankelijkheid van stemlocaties; 3. geef betere informatie over toegankelijkheid. Reden bespreking

N.v.t.

Uitkomsten extern advies

N.v.t.

Geheimhouding

N.v.t.

Uitgenodigde andere raadscommissies

N.v.t.

Wordt hiermee een toezegging of andere motie afgedaan

N.v.t.

2 Gegenereerd: v1.1

VN2024-014854

Raadscommissie voor Algemene Zaken, Openbare Orde en Veiligheid, Handhaving en Toezicht, Communicatie, Juridische Zaken, Raadsaangelegenheden

rekenkamer

AZ

Welke stukken treft u aan Meegestuurd

Ter Inzage

Registratienr.

Naam

AD2024-063608

Commissie AZ Voordracht (pdf)

AD2024-063647

03 Bestuurlijk rapport Toegankelijkheid van stemlokalen (pdf)

AD2024-063648

01 Gemeenteraad Voordracht (pdf)

AD2024-063649

02 Aanbiedingsbrief Toegankelijkheid van stemlokalen (pdf)

Registratienr.

Naam

Behandelend ambtenaar of indienend raadslid (naam, telefoonnummer en e-mailadres)

Carolien de Blok, tel.: 06-82 69 89 33, e-mail: c.deblok@rekenkamer-amsterdam.nl

3 Gegenereerd: v1.1