Bijlage 5 bewonersadvies IJplein-Vogelbuurt

Het advies van de IJplein-/Vogelbuurt

De principenota werd hier onder protest ingeleid, nu wordt hij ook onder protest van commentaar en advies voorzien. Want: hij heeft lang op zich laten wachten, hij is niet compleet, bijlagen ontbreken, de financiële paragraaf voorop – zodat je nog niet kan beoordelen wat echt de prioriteiten zijn en wat alleen maar goede bedoelingen. En: als je het zo leest is het hier onveilig en armoedig, met een overdaad aan mensen die worden afgeschilderd als probleemgevallen. ‘Noem ze liever prachtmensen die geen geluk hebben gehad.’ Plus: wat er is gebeurd met alle inbreng die vooral het Bewonersplatform de afgelopen jaren heeft geleverd blijft onbenoemd. Tot slot: deze nota zet vol in op een ongedeelde wijk met het nieuwe Hamerkwartier, maar die staat zelf niet op de plattegrond en de plannen ervoor blijven buiten beeld. Hoe kan de ene helft meedenken als de andere helft niet meedoet? Waarom is er een ambtelijke projectgrens getrokken tussen twee buurten die ongedeeld moeten worden? Een participatiestaking dreigt. Evengoed wordt het concept van de langverwachte principenota secuur doorgenomen, pagina voor pagina. Dit zijn de belangrijkste opmerkingen en adviezen. (Zonder bij elk citaat een naam te noemen; hoe verschillend de mensen in dit gezelschap ook zijn, ze zien opvallend vaak dezelfde problemen én oplossingen.) 2&3 Vul op de plattegrond ook het Hamerkwartier in.

Maak met pijlen de verbindingen tussen de buurten zichtbaar. 8 Vogeldorp ontbreekt. Na het bewonersprotest rond de eeuwwisseling werden de woningen gerenoveerd. De helft kwam te koop. De vierkantemeterprijzen horen bij de hoogste van Amsterdam. De sociale cohesie staat onder druk. Twee basisscholen in de buurt is te weinig. Het waren er vijf. Ouders moeten binnen de buurt een keuze hebben. Anders doen nog meer hoogopgeleide witte ouders hun kinderen op school in Durgerdam. 9 De verkeersproblemen van de toekomst blijven onvermeld. De Vogelbuurt telt nu 4000 woningen. In de Hamerbuurt komen er straks 6700 bij. Het mantra van deze nota is de ongedeelde wijk. Dan kan het niet zo zijn dat het Hamerkwartier een aangename, autoluwe wijk wordt en de Vogelbuurt wordt opgescheept met de verkeersoverlast. De Meeuwenlaan met zijn nieuwe rijbanen valt niet meer veilig over te steken, zeker niet door kinderen op weg naar de nieuwe basisschool. Hij gaat de wijk dwars doormidden delen. 15 & 16 Voeg toe: - de gevolgen van de sluiting van de ADM-werf: hogere inkomens vertrokken - de stadsvernieuwing in de jaren 80, onder aanvoering van wethouder Schaefer - 2007: aangewezen als Vogelaarwijk - 2017: aangewezen als ontwikkelbuurt 18

De Vogelbuurt heeft alles mee: mooie ligging, betaalbare woningen, ooit door toparchitecten aangelegd. Mensen wonen er naar genoegen, als de woningen maar goed worden onderhouden en opgeknapt. In deze nota lijkt het alsof het Hamerkwartier alles wat er nog aan schort gaat oplossen. Maar benoem duidelijker wat er moet gebeuren om in de IJplein-/Vogelbuurt te blijven wonen. Zet er sterker op in dat de woningen hier moeten deugen. 25 Verander de kop Armoede in Armoede en Rijkdom. Er wordt nu erg veel nadruk gelegd op de problemen. Maar ook mensen met problemen hebben kansen. Tenzij de tweedeling nog verder doorzet. Recent heeft het rijk bepaald dat 30% van de sociale huurwoningen worden toegewezen aan kwetsbare groepen – die zich minder betrokken voelen bij de buurt en te weinig ondersteuning krijgen. Tegelijk worden er woningen verkocht voor meer dan 5 ton. Dus in het sociale deel dalen de inkomens, terwijl de koopwoningen in het duurste segment uitkomen. Intussen verhuurt de Key woningen tijdelijk aan studenten, die geen binding hebben met de buurt. Kortom: alle bedreigingen voor de sociale cohesie op een rij. 24-29 De nota zegt steeds: we gaan mensen uit de IJplein-/Vogelbuurt koppelen aan banen in het Hamerkwartier. Dat is aantoonbaar papiervulling. Mensen hier uit de buurt gaan daar geen initiatieven starten. De potjes komen terecht bij nieuwkomers.

Wat hebben we geleerd van de stadsvernieuwing in West? Daar blijkt dat het bouwen van nieuwe woningen geen effect heeft op het welzijn in de omliggende buurten. Amsterdam blijft deze ambities uitspreken, maar reflecteert niet op eerdere processen. Zet vol in op het onderwijs. Dat is de uitweg uit de armoede. Basisonderwijs, maar ook het voorschoolse onderwijs, met name voor kinderen van ouders met een lage opleiding. Haal geen scholen weg, maar versterk ze, ook financieel. Het gaat erom dat mensen echt kunnen deelnemen. Hoe haal je mensen structureel uit de armoede? Hoe doorbreek je de vicieuze cirkel van schulden? Hoe zetten we die perpetuum mobile stop? 30 Goed om buurtbewoners met een groot netwerk in de wijk een prominente rol te geven. Zorg dan ook dat ze gehonoreerd worden voor hun tijd. Stel daarvoor een percentage van de proceskosten beschikbaar. 34 Bouw niet alleen woningen voor mensen wiens kinderen het huis uit zijn, bouw ze ook voor de kinderen die nu het huis niet eens uit kunnen. 36 De corporaties komen hun opknapplicht niet na. Van buiten ziet de buurt er aardig uit. Maar de gebreken zitten binnen. Het vocht kruipt door de houten vloeren omhoog. De woningen zijn slecht geventileerd. Gevolg: schimmel. Ze hebben een slechte thermische isolatie. De buurt heeft energielabel F, het laagste. De zwakke geluidsisolatie zorgt voor overlast en burenconflicten.

Al deze bouwgebreken moeten worden aangepast aan de eisen van de tijd. Op dit moment zijn de huren te hoog in relatie tot de inkomens en tot de kwaliteit van de woningen. Toch gaan de huurverhogingen gewoon door, ook in corona-tijd.

Het opknappen van de woningen in de IJplein-/Vogelbuurt wordt nu gekoppeld aan de ontwikkeling van het Hamerkwartier. Maar die gaat nog jaren duren. Duurt het achterstallig onderhoud van de woningen hier ook zo lang?

38-39 De overeenkomst van de gemeente met de corporaties ziet er goed uit. Voeg daaraan een plattegrond van alle complexen en een behandelplan, zodat voor iedereen zichtbaar is welke stappen er zijn en welke er nog worden gezet. Zorg er daarbij ook voor dat huurders zeggenschap krijgen in de VVE’s. Nu luistert de corporatie naar de kopers, niet naar de huurders. (Voorbeeld: op al hun klachten over het werk aan het Zwanenplein kregen de oorspronkelijke huurders geen gehoor; alleen de nieuwe kopers werden betrokken.) 44-45 Het pleinenplan ontbreekt bij dit concept en kan dus niet beoordeeld worden. 48 De uitgebreide visie van het Bewonersplatform op de verbetering van het Motorplein wordt niet vermeld. Idem voor het parkeerprobleem rond de IJpleinpont. Als de rol van de auto in de buurt kleiner moet, zorg dan dat alleen buurtbewoners hier kunnen parkeren. Leg een verkeerslus aan zoals bij de Buiksloterwegveer. Nu is het er goedkoop parkeren, met als gevolg – tot corona - dat dagjesmensen er hun auto laten staan, met lawaai en rommel als gevolg, en buurtbewoners staan soms in de rij voor een parkeerplek. Geen woord over de te verwachten toeristenstroom met rolkoffers, vanaf de metrohalte Noorderpark naar de nieuwe Holiday Inn en het Student Hotel. 49-53 De opsomming van beleidsplannen blijft abstract, zolang de relatie met de plannen voor deze buurt niet wordt benoemd.

Zorg bij elk item voor een vertaling naar buurtniveau. 50 Hier wordt de Sixhaven even genoemd. Ook naar de ontwikkelingen daar zouden we graag willen kijken, in het kader van de ongedeelde wijk, maar ook deze buurt valt – net als het Hamerkwartier – buiten dit projectplan. 58-59 De financiële doorberekening ontbreekt nog. Welke van de goede voornemens in de nota kunnen worden waargemaakt? Betrek de buurt opnieuw als de cijfers bekend zijn, zodat wij kunnen meepraten over keuzes en prioriteiten. 61 Participatie: hier wordt opgesomd wanneer er informatie is opgehaald bij buurtbewoners. Wat er met die informatie gebeurt wordt vervolgens niet vastgelegd. De onvrede daarover stijgt, niet alleen hier maar overal in de stad.

Voeg in elk geval toe de inbreng van het Bewonersplatform: - het raadsadres over de mooie plannen voor het Hamerkwartier vs de onduidelijkheid over de plannen voor onze buurt - Zwartboek de Punt over de slechte kwaliteit en het achterstallig onderhoud van de woningen - Operatie Dirk: een nieuwe aanpak voor het verloederde trefpunt van de oude en de nieuwe buurt - Visie op de Meeuwenlaan - Mobiliteitsplan Oud Noord, in samenhang met de Van der Pekbuurt