bijlage 4 NvB stadsdelen def 02112021.docx

Nota van Beantwoording Stadsdelen Behorende bij Ontwikkelstrategie Landschapspark De Oeverlanden

Versie 26 oktober 2021

1

Totstandkoming ontwikkelstrategie De Ontwikkelstrategie Landschapspark De Oeverlanden is, onder leiding van Ruimte en Duurzaamheid, opgesteld door de projectgroep Oeverlanden. Deze projectgroep bestaat uit medewerkers van de gemeentelijke directies Sport en Bos, Verkeer & Openbare Ruimte, stadsdeel Nieuw-West, Ingenieursbureau, Ruimte en Duurzaamheid en Economische Zaken. Op specifieke onderwerpen is samengewerkt met het Juridisch Bureau, de VRA en de directies Juridische Zaken en Stadswerken en THOR. De projectgroep heeft gebruik gemaakt van de informatie die is verzameld in het project “Groot Amsterdamse Bos”, waarbij in 2018 en 2019 een flink aantal ontwerpateliers uitgebreide informatie en wensen heeft opgeleverd van belanghebbenden binnen en buiten het gebied. Daarnaast is er nieuwe informatie aan toegevoegd door gebruik te maken van actuele resultaten van het Groot Groenonderzoek en ook door in co-creatie samen te werken met stakeholders uit het gebied. Tenslotte is de projectgroep regelmatig op werkbezoek in het gebied geweest en zijn er gesprekken geweest met relevante stakeholder en individuele bewoners en gebruikers. Na de formele start van het project is eind 2019 de samenwerking gezocht met het kernteam Oeverlanden - Sloten.

Dit kernteam had zich, naar aanleiding van het project Groot Amsterdamse Bos, op eigen initiatief gevormd en bestaat uit de vier grootste gebruikers uit De Oeverlanden, te weten het kunstenaarscomplex Nieuw en Meer, vereniging De Oeverlanden Blijven! (VDOB), watersportvereniging Onklaar Anker en tuinpark Ons Buiten. In een aantal, soms digitale, werksessies is met dit kernteam in co-creatie gewerkt aan het formuleren van de belangrijkste opgaven, mogelijke oplossingen en zijn de verschillende ruimtelijke dilemma’s gezamenlijk tot concrete acties vertaald naar ingrepen en ontwerpopgaven voor de komende jaren. De grote betrokkenheid van de huidige gebruikers van het gebied en de duidelijke invloed die ze hadden en hebben op de inrichting en het beheer van het gebied maken De Oeverlanden uniek op Amsterdamse schaal. Het is mede aan de betrokkenheid van deze en andere gebruikers te danken dat De Oeverlanden nog groen zijn, hoge natuurwaarden hebben en op veel plaatsen een ruig karakter. De samenwerking met het kernteam Oeverlanden – Sloten en de gesprekken met allerlei andere relevante stakeholders bij de totstandkoming van de ontwikkelstrategie maakt dat er van het begin af aan aandacht is voor de unieke kwaliteiten van het gebied maar ook voor transparantie over de opdracht om De Oeverlanden in de toekomst ook aan andere, nieuwe gebruikers te presenteren.

De ontwikkelstrategie betekent voor De Oeverlanden namelijk ook dat er naast de huidige gebruikers ook ruimte komt voor Amsterdammers die in de nabijheid van De Oeverlanden komen te wonen of werken en voor hen die het gebied in de komende jaren ontdekken om te wandelen, fietsen, zwemmen, in de zon liggen, sporten, ontmoeten, lunchen of werken.

Inspraak Op 18 mei 2021 is de concept Ontwikkelstrategie Landschapspark De Oeverlanden (hierna ontwikkelstrategie) vastgesteld en vrijgegeven voor inspraak. De periode van tervisielegging liep van 26 mei tot 6 juli. Tijdens deze periode was de ontwikkelstrategie door iedereen op te vragen via het e-mailadres van het project. Mensen die tijdens de totstandkoming van het project hebben aangegeven geïnteresseerd te zijn in de ontwikkelingen van het project zijn proactief benaderd.

2

Verder is er via de webinar, website en andere media gecommuniceerd over het inspraak proces. Ook lagen er gedrukte exemplaren op het stadhuis en op de stadsdeelkantoren van Nieuw-West en Zuid. Deze Nota van Beantwoording Stadsdelen biedt een overzicht van adviezen van de dagelijkse besturen van stadsdeel Nieuw-West en Zuid. Er is voor gekozen om deze twee stadsdelen een advies te vragen vanwege de ligging van De Oeverlanden in stadsdeel Nieuw-West en aan stadsdeel Zuid. Beide stadsdelen hebben hun adviezen aangeleverd, die zijn opgenomen in onderstaand overzicht. Op elk uitgebracht advies van de stadsdelen wordt beantwoord en afgesloten met één van de volgende vijf conclusies: - Al opgenomen in de ontwikkelstrategie; - Niet overnemen; - Wijzigingsvoorstel (tekstueel of inhoudelijk); - Ter kennisneming, of; - Meenemen in de uitvoering. Wijzingen die (naar aanleiding van inspraakreacties) zijn aangebracht in de definitieve versie van de ontwikkelstrategie zijn weergegeven in de onderstaande tabel.

3

Stadsdeel Nieuw-West

Nr. NW01

Stadsdeeladvies Verbeteren bestaande entrees i.p.v. realiseren nieuwe Het DB is het eens met de uitgangspunten waarbij de natuurwaarden worden versterkt en er ruimte wordt geboden aan meer recreatie. In de uitwerking missen zij echter de balans. In deze ontwikkelstrategie lijkt de nadruk op recreatie te liggen. Op een aantal punten lijkt deze te botsen met het versterken van de natuurwaarden, zoals het toevoegen van extra entrees, onder andere in het centrumgebied, met de hoogste natuurwaarden. Terwijl voor deze extra entrees bomenkap nodig zal zijn. Daarnaast is het ontwikkelen van het centrumgebied kwetsbaar. Vooral de toevoeging van strandjes op deze plek raadt het DB af; vanwege de natuurwaarden én de te verwachten overlast, waarvoor onvoldoende handhaving beschikbaar zal zijn. Het DB adviseert vooral de bestaande entrees te verbeteren, zodat de natuurwaarden van het middengebied kunnen worden behouden of zelfs versterkt. Een optie is wellicht wel om een (nieuw) vlonderpad te realiseren, zoals reeds elders voorgesteld in de ontwikkelstrategie, maar ook dat moet

Antwoord - Onderkend wordt dat een aantal bestaande entrees naar De Oeverlanden verbetering behoeft, met name de route via de Anderlechtlaan wordt in de huidige situatie als onveilig ervaren. Om die reden wordt verbetering van deze route opgenomen in het actieplan korte termijn. Ook het Jaagpad was al opgenomen als actie voor de korte termijn geagendeerd en is het verbeteren van de onderdoorgangen (van alle toegangsroutes) een aandachtspunt in het actieplan korte termijn.

Actie Wijzigingsvoorstel. Bestaande routes verdienen zeker ook de aandacht verbeterd te worden. De Anderlechtlaan is n.a.v. de inspraakreacties opgenomen in het actieplan korte termijn.

-

De ontwerpopgave voor de nieuwe entree in het verlengde van de Johan Huizingalaan wordt gekoppeld aan de verlenging van het Christoffel Plantijnpad.

-

Daarnaast blijft het echter belangrijk ook te investeren in een nieuwe entree die gekoppeld is aan de gebiedsontwikkeling van het Schinkelkwartier. Dit sluit ook aan bij de ambities van het Schinkelkwartier waarbij die Johan Huizingalaan een centrale route wordt, die wat betreft verkeer wordt afgewaardeerd en meer wordt ingericht als verblijfsruimte. Vanaf deze centrale ruimte zullen veel gebruikers hun weg zoeken naar De Oeverlanden. De huidige maat en vormgeving van de toegangsroute via de Johan Huizingalaan voldoet niet om aan de toekomstige stroom bezoekers vanuit het Schinkelkwartier te kunnen voldoen. Een nieuwe ingang in het verlengde van de Johan Huizingalaan kan de bezoekers beter naar de juiste bestemmingen in het gebied geleiden. Een beoogde metrohalte aan de Johan Huizingalaan bij De Oeverlanden maakt een zorgvuldig ontwerp van een ingang op deze plek nog dwingender.

De maatvoering, de ligging en het type entree zijn nog niet bepaald; die zijn onderwerp van studie in de ontwerpopgave waarbij eerder geopperde ideeën, waaronder die van de stadsdeelcommissie worden meegenomen.

Voor deze nieuwe entree is een ontwerpopgave geformuleerd die op de lange(re) termijn gaat spelen. De opgave hierbij is het vinden van de juiste vorm en omvang passend bij het karakter van de Oeverlanden, bij het aanwezige kwetsbare moerasbos en de natuurkwaliteiten in het Riekerbos. Het idee van de stadsdeelcommissie wordt hierbij als mogelijke optie betrokken.

4

goed onderzocht worden op de ecologische impact.

-

Daarnaast wordt naar aanleiding van de inspraakreacties de ontwerpopgave voor deze nieuwe entree gekoppeld aan de voorgestelde verlenging van het Christoffel Plantijnpad. In plaats van twee nieuwe verbindingen te realiseren is er dan mogelijk slechts één nieuwe entree nodig. Dat vraagt minder ruimtebeslag.

Naast het creëren van een nieuwe beter passende entree ter hoogte van de Johan Huizingalaan is het inderdaad van groot belang de huidige routes ook te verbeteren. De route vanuit Nieuw Sloten via de Anderlechtlaan wordt naar aanleiding van de inspraak met prioriteit opgenomen in het actieplan korte termijn.

Wijzigingsvoorstel: De Anderlechtlaan is opgenomen in het actieplan korte termijn

Zolang de Anderlechtlaan nog niet is verbeterd verdient het aanbeveling de andere route vanuit Nieuw West (langs de Ringvaart en het Christoffel Plantijnpad) meer onder de aandacht te brengen. Ook de kwaliteit van het huidige Jaagpad is onvoldoende en verdient in de nabije toekomst verbetering. Dat is ook in de ontwikkelstrategie zo opgenomen.

Jaagpad is opgenomen in de ontwikkelstrategie en in het actieplan korte termijn.

Het advies om geen nieuwe stranden in het nieuwe centrumgebied te realiseren wordt niet overgenomen. Dit heeft er mee te maken dat het aantal bezoekers (nu al) flink toeneemt en met name naar aanleiding van de realisatie van het Schinkelkwartier extra zal stijgen. Het is daarom van belang (aanvullende) voorzieningen voor deze nieuwe bezoekers te realiseren om te voorkomen dat de natuur en de huidige strandjes worden overruled en aan kwaliteit inboeten.

De nieuwe stranden zijn ontwerpopgaven voor de lange termijn waarbij de aanwezige natuurwaarden bepalend zijn voor de maatvoering en ligging en de fasering van het Schinkelkwartier ook een belangrijke rol speelt. Deze afwijzing niet overnemen.

De zorgen die het DB heeft over toenemende overlast als gevolg van de toevoeging van een nieuw strand en het ontbreken van voldoende toezicht en handhaving worden onderkend. De ontwikkelstrategie geeft ruimtelijk sturing aan het vraagstuk.

De zorgen van het DB rondom de mogelijk toenemende overlast en het veiligheidsvraagstuk worden onderkend.

5

Nieuw-West

Nieuw-West

NW02

NW03

Markering en afbakening van het cruisegebied Het DB adviseert, om in lijn met de concept ontwikkelstrategie de grenzen van het cruisegebied in de Oeverlanden al op korte termijn duidelijker en herkenbaarder te markeren en af te bakenen. Mogelijk kan dit middels een kunstwerk.

Parkeeronderzoek In het kader van de groei van het aantal gebruikers van het park is het advies te onderzoeken welk aantal parkeerplaatsen nodig is en of het invoeren van een blauwe zone kan bijdragen aan het vrij houden van parkeerplaatsen.

Hoe die rol voor handhaving en toezicht er in de toekomst uit kan komen te zien en wat die rol betekent voor de (toekomstige) inzet van capaciteit en middelen is echter een breder vraagstuk dan alleen voor De Oeverlanden. Het stedelijk agenderen hiervan is daarom een eerste en essentiële stap. Net als voor beheer en onderhoud is het van belang de ambities van de ontwikkelstrategie, vanuit het perspectief van leefbaarheid en veiligheid verder uit te werken en daarbij in te gaan op de manier waarop gewenst gedrag in De Oeverlanden gerealiseerd kan worden, de inzet van toezicht en handhaving daarbij, de wijze van organiseren en de (extra) kosten om dit te realiseren. De onduidelijkheid over de begrenzing van het gebied waar cruisen gedoogd is wordt onderkend. Om die reden is in de ontwikkelstrategie een extra ontwerpopgave opgenomen die over dit onderwerp gaat. Daarnaast zijn er in juni 2021 (naar aanleiding van raadsadressen) wandelingen georganiseerd met bestuurders van stadsdeel Nieuw-West en de stakeholders. Tijdens die wandelingen zijn ideeën uitgewisseld om de onduidelijkheid over die begrenzing al op de korte termijn te verbeteren. Er liggen inmiddels voorstellen die op korte termijn kunnen worden uitgevoerd.

Denk dan aan het plaatsen van vuilnisbakken en het beter duiden van het gebied zodat voor alle bezoekers aan De Oeverlanden helder is waar het gebied begint en waar het eindigt. Deze afbakening kan in de toekomst overigens nog wijzigen als gevolg van de resultaten van de ontwerpopgave. Naar aanleiding van het stadsdeeladvies wordt het voorstel overgenomen een parkeeronderzoek uit te voeren naar de behoefte aan parkeervoorzieningen en de mogelijkheid tot de invoering van een parkeerregime.

Omdat het vraagstuk rondom beheer, leefbaarheid en veiligheid breder zijn dan alleen De Oeverlanden wordt dit vraagstuk losgekoppeld van de vaststelling van de ontwikkelstrategie en stedelijk geagendeerd.

Naar aanleiding van raadsadressen wordt op korte termijn actie ondernomen op dit punt. Wijzigingsvoorstel Daarnaast wordt het gebied waar cruisen mogelijk is in de ontwikkelstrategie als aparte ontwerpopgave aangeduid. Dit naar aanleiding van de inspraakreacties. Wijzigingsvoorstel. Parkeeronderzoek opgenomen in actieplan korte termijn en meenemen in uitvoering

6

Nieuw-West

NW04

Zuid

Z01

Zuid

Z02

Verbreden educatieve functie Oeverlanden De Oeverlanden is een educatieve verrijking van Stadsdeel NW; wij adviseren, indien nodig buiten het traject van de Ontwikkelstrategie om, te onderzoeken hoe de participatie/betrokkenheid van de scholen (BO, VO en vmbo(-groen zoals Wellant College)) van A'dam NW binnen de Oeverlanden kan worden gestimuleerd of kan worden bevorderd. Het is voor Zuid van belang dat er goede en logische verbindingen komen met het Schinkelkwartier en met de rest van Zuid. Zo betekent het aanpakken en verbeteren van de onderdoorgang Schinkel - A10 voor Zuid een belangrijke kwaliteitswinst en maakt het De Oeverlanden beter bereikbaar voor de recreant uit Zuid. Zoals ook in de ontwikkelstrategie wordt aangegeven is de sociale veiligheid een belangrijk thema.

Uitbreiding groen en waterrecreatie geeft mogelijkheden voor de (toekomstige) bewoners van Zuid en is gewenst, dit ook om de druk op deze plekken in Zuid, zoals bijvoorbeeld de informele zwemplekken bij de Schinkeleilanden, beter te kunnen spreiden.

Dit advies valt formeel gezien buiten de scope van de ontwikkelstrategie maar is wel een interessant idee. Om die reden wordt dit idee wel als optie opgenomen in de ontwikkelstrategie.

Wijzigingsvoorstel

De route vanuit stadsdeel Zuid is op dit moment redelijk goed, wel is er een kwalitatieve verbetering wenselijk. Op het moment dat het werkterrein van ZuidasDok verder wordt ingericht is het een idee om dit als kans te zien en afspraken te maken over een betere kwaliteit voor de tijdelijke situatie. Voor de langere termijn staan er in de ontwikkelstrategie voorstellen opgenomen om de Schinkelhoek te ontwikkelen als recreatief punt met ruimte voor een verplaatste botenhelling, de realisatie van sportvoorzieningen die doorlopen van Zuid onder de viaducten van de A10 naar het Jaagpad (en verder, zoals een hardlooproute, urban sports) en kan kunst mogelijk een impuls geven aan de onderdoorgangen. -

Voor zover al niet in de tekst verwoord: wijzigingsvoorstel

Ter kennisneming

7

Zuid

Z03

We adviseren om de genoemde “reuring” in de vorm van sport en spel vanaf de Schinkel onderdoorgang goed bereikbaar te maken en adviseren daarnaast om ze gefaseerd met de ontwikkeling van Verdi en Schinkelkwartier aan te leggen. Het DB vraagt hierbij extra aandacht voor een goede balans tussen de groen en natuurwaarden en de recreatie in het gebied. Door de verstedelijking in de directe omgeving wordt de druk op de groene openbare ruimte groter, een goede balans tussen drukte en rust is belangrijk om de aanwezige natuurwaarden en biodiversiteit te beschermen.

Ten aanzien van de bereikbaarheid wordt verwezen naar Z01.

Meenemen in de uitvoering

De natuur zijn gang laten gaan en niet ingrijpen is gezien de bestuursopdracht, de aanstaande gebiedsontwikkeling in het Schinkelkwartier en Verdi en het toenemend aantal bezoekers geen optie. Nietsdoen, betekent niet dat het aantal bezoekers niet groeit, de recreatieve druk neemt hoe dan ook toe. De toenemende stroom bezoekers zal, als er niet wordt geïnvesteerd via de huidige routes het gebied inkomen en gebruik moeten maken van de huidige aanwezige recreatieve voorzieningen. Beide schieten te kort gezien het aantal bezoekers dat in de (nabije) toekomst minimaal zal verviervoudigen. Risico daarbij is dat de kwetsbare natuur wordt ‘overlopen’ en inboet aan kwaliteit. De in de ontwikkelstrategie voorgestelde zonering is bedoeld om de kwaliteiten van de natuur te behouden én tegelijkertijd ruimte te bieden aan meer bezoekers. Dat de natuur in De Oeverlanden daardoor (enigszins) versnippert, wordt onderkend, maar dat betekent niet dat de natuurkwaliteit af zal nemen of af hoeft te nemen. Zeker als er naast investeren in bereikbaarheid en (nieuwe) recreatieve voorzieningen óók wordt geïnvesteerd in natuurbehoud, -versterking én – ontwikkeling, dan is het de bedoeling dat de kwaliteit van de natuur verbetert.

8

Zuid

Z04

Zuid

Z05

Zuid

Z06

Hoewel hij buiten de scope van de ontwikkelstrategie valt vragen we aandacht voor de nieuwe oostwest fietsverbinding over de Nieuwe Meer/ Schinkel ten zuiden van de A10 die bij de verbreding van de A10 in het project knooppunt Nieuwe Meer ZuidasDok wordt aangelegd. Dit is een voor Zuid belangrijke oostwest langzaam verkeer verbinding met de Oeverlanden en met Schiphol en ontlast de drukke verbinding over de Schinkel sluis. We adviseren u om deze route goed en veilig aan te sluiten op de bestaande langzaam verkeerroutes ten zuiden van de A10 zoals de Mahlerlaan in de Zuidas en de Sportas fietsroute richting het Amsterdamse Bos. Met betrekking tot de gewenste aansluiting op de route ten westen van de Schinkel verwijzen we naar ons advies op de concept projectnota Schinkelkwartier. Hierin heeft het DB geadviseerd om over de langzaam verkeer route aan de westzijde van de Schinkel in de projectnota duidelijk op te nemen dat een fietsroute over de begraafplaats Huis te Vraag en het bij de begraafplaats horende grasland niet gewenst is. Om het groene karakter van het gebied te behouden adviseren we bij eventuele ontwikkelingen uit te gaan van een positieve bomenbalans in het gebied.

De aansluiting op de Zuid en Sportas valt buiten de bestuursopdracht maar zal in de uitvoeringsleidraad als punt van aandacht worden meegegeven.

Meenemen in de uitvoering

-

Ter kennisname

Op dit punt wordt onderzocht hoe dit een plek kan krijgen in de ontwikkelstrategie en/of in het vervolgtraject.

Meenemen in uitvoering

9

Colofon Gemeente Amsterdam, Ruimte en Duurzaamheid, 2021

10