Bijlage 4 bij raadsadres voortgang uitvoering toezeggingen en moties over Investeringsnota Hamerkwartier en principenota Vogelbuurt en IJpleinbuurt
Tekst van het document
Aanpak Noord
Rol overheid
Er is sprake van breed ongenoegen over het functioneren van de overheid. Dat geldt zeker ook voor Noord. Kort samengevat: Belooft te veel en doet te weinig. Richt zich op de opgaven voor de lange termijn. Maar weet die niet te verbinden met de problemen van alle dag (voorbeeld energie armoede). Daardoor haken steeds meer mensen af. Zie opkomst bij laatste gemeenteraadsverkiezingen.
Die kloof zal gedicht moeten worden. Niet met nieuwe toezeggingen maar in concrete daden Daarom onze oproep tot zo min mogelijk nieuwe beleidsvoornemens. Maar volle aandacht op de uitvoering.
Geld en organisatie
De 2 basisvereisten voor een slagvaardige aanpak zijn geld en organisatie. Dat is precies waar nu de grote knelpunten zitten.
De nieuwbouw wordt aangestuurd door de centrale stad en ruim gefaciliteerd met middelen (uit het vereveningsfonds) en ambtelijke capaciteit (via het PMB).
De aanpak van bestaand Noord valt onder het stadsdeel en wordt gefinancierd uit bestaande (onderhouds)budgetten en uitgevoerd met bestaande capaciteit .
Wat ons betreft zit hier de kern van het probleem. En zullen hier oplossingen voor moeten komen.
Voortraject aanpak Noord
Afgelopen jaar heeft RAN gestreden voor een hogere plek van Noord op de politiek agenda. Wij hebben er geen probleem mee dat er in dat jaar vrijwel uitsluitend met RAN is gesproken. Maar voor het vervolgtraject moet dat anders!
In juni hebben wij samen met de Van der Pekbuurt een brief geschreven. Waarin wij vragen om deze informele fase van overleg nu af te sluiten. En een formeel startbesluit voor te bereiden. Op basis van een brede consultatie van alle stakeholders. Aan bewonerskant dus niet alleen met RAN, maar ook met anderen. En aan gemeentelijke kant niet alleen met het stadsdeel maar ook met de centrale stad. En daarnaast ook met direct betrokken maatschappelijke organisatie en het bedrijfsleven.
Gemeentelijk budgetten
In de vorige college periode is 40 mln. beschikbaar gesteld voor de aanpak ontwikkelbuurten. Dat is vooral besteed aan het maken van plannen Een proces wat overigens niet is afgerond. Want voor 2 van de 7 ontwikkelbuurten in Noord ligt er nog steeds geen investeringsnota. Dat moet dus alsnog gebeuren. En daar moet geld voor worden gereserveerd.
In het nieuwe coalitieakkoord is 60 mln. beschikbaar gesteld voor ZO, NW en Noord te samen. Dat is mooi. Maar in de verste verte niet voldoende. Om alles wat nodig is ook echt uit te voeren.
Wij willen dat er z.s.m. een werkgroep in het leven wordt geroepen die zich gaat buigen over de financiering van alle toezeggingen.
Op uitnodiging van het vorige college hebben wij daar al een Raadsadres over geschreven. Vanuit het nieuwe college is daar een abominabel antwoord op teruggekomen. Wij hebben dat teruggestuurd met het verzoek om alsnog met een behoorlijk antwoord te komen.
Investeringsbudgetten corporaties
De woningvoorraad in Noord is van zeer slechte kwaliteit. Zie kwaliteitskaart (waar wij overigens grote kritiek op hebben). Door afschaffing van de verhuurdersheffing komt er nu meer investeringsruimte bij de corporaties. RAN heeft een brief geschreven waarin wordt gevraagd om die bij voorrang in te zetten voor de aanpak van de slechtste woningen. De zgn E, F en G labels . Waarvan een heel groot aantal in Noord. Op die brief is nog geen antwoord gekomen. Graag alsnog.
Ook als de aanpak van de slechtste delen van de voorraad flink wordt versneld, gaat het nog geruime tijd nemen voor al die woningen zijn verduurzaamd. Tot die tijd zal er ook wat moeten gebeuren. Wij pleiten daarom voor een pakket van maatregelen dat al deze en volgende winters soelaas gaat bieden. Bestaande uit een combinatie van:
Extra financiële compensatie voor de laagst betaalden Huurverlaging voor de slechtste woningen Versnelde inzet van de fixbrigade om ergste energielekken te dichten
Kennisleemtes
Veel problemen zijn bekend en kunnen per direct worden aangepakt. Maar ondanks veel onderzoek zijn er op hoofdpunten van beleid nog grote kennisleemtes.
In het RAN manifest worden drie grote opgaven genoemd:
1. Plan van aanpak voor de langdurige verwaarlozing van bestaand Noord (Sociaal en fysiek) 2. Stop op de verdringing van bestaande bewoners en bedrijven. 3. Aanpassing van lopende verdichtingsplannen Op alle drie die opgaven ontbreekt het nog aan informatie om effectief aan de slag te gaan.
Verwaarlozing
1. Er is heel veel bekend over de sociale problematiek. Maar veel te weinig over de effectiviteit van de interventies. Dat is een van de oorzaken van de vele experimenten en pilots . In ambtelijk jargon: de projectencarroussel.
Het is zaak om de aandacht te verleggen van beschrijving van de problemen, naar het in kaart brengen van effectieve interventies. In ZO en NW zijn zgn doorbraak teams ingesteld. De ervaringen van die teams moet worden beschreven en geëvalueerd. En meegenomen in de aanpak Noord. Ipv in Noord weer zelf het wiel te gaan uitvinden.
2. Ook over de fysieke opgave ontbreekt nog veel informatie
De woningvoorraad is Noord is slecht. De kwaliteitskaart geeft een heel globaal beeld. Maar veel te globaal om effectief aan de slag te gaan.
De energetische kwaliteit; is bekend maar niet gesplitst naar gebied en eigenaar. De bouwkundige conditie NEN 2667 is deels bekend maar wordt door corporaties niet gedeeld. Woontechnische kwaliteit waaronder binnenklimaat, is volledig onbekend. Met uitzondering van de klachten over vocht en schimmel Terwijl er een overvloed aan wetenschappelijke studies is waaruit blijkt dat het binnenklimaat van grote invloed is op de gezondheid.
Die zoals bekend in onze wijken zeer te wensen over laat.
Openbare ruimte en ondergrondse infra
De achterstanden in openbare ruimte zijn goed bekend. Onder andere vanuit programma stadsbehoud en inventarisatie van het stadsdeel. Er zijn echter onvoldoende middelen om die achterstanden in te lopen. Vandaar ons pleidooi voor een werkgroep financiering Zie hiervoor.
Voor de bestaande buurten is er helemaal geen zicht op de noodzakelijke vernieuwingen van de ondergrondse infra . Dan hebben wij het concreet over warmte- en koude netten, elektriciteitsnetten en (gescheiden) rioolnetten. Als wij de bestaande buurten gaan verbeteren en verduurzamen zal die ondergrondse infra moeten worden meegenomen. In de transformatiegebieden gebeurt dat wel. In de bestaande buurten niet of nauwelijks. Hier zal een grote inhaalslag moeten worden gemaakt.
Verdringing van bestaande bewoners en bedrijven
De verkoop (aan de hoogst biedende) is redelijk in beeld,. De liberalisatie nauwelijks. En de impact van verbeteringsprojecten wordt helemaal niet gemonitord.
Daardoor is er geen antwoord op de vraag waar de degenen die daar woonden naar toe zijn gegaan Gegeven hun lage inkomen waarschijnlijk naar andere minder aantrekkelijke delen van de voorraad. In stad en stadsgewest.
Omdat er weinig hoog niveau renovaties plaatsvinden is dat in de overall cijfers nog niet goed te zien. Maar als die aantallen omhoog gaan zal dat zeker zichtbaar worden.
Wij willen dat voorkomen. Vandaar ons dringend verzoek om nader onderzoek. Te beginnen bij de lopende renovatie projecten
Onderzoeksvragen Wie blijven? Wie gaan weg? Wie zijn de nieuwkomers?
Verdringing bedrijven
De transformatie gebieden zijn niet leeg. Er zitten nog veel bestaande bedrijven. En de afgelopen jaren zijn er veel nieuwe creatieve bedrijven bijgekomen. Die allemaal hebben bijgedragen aan de groeiende populariteit van Noord.
Maar net als met zittende bewoners is er geen onderzoek waar zittende bedrijven naar toe gaan en kunnen gaan in geval van sloop en vervangende nieuwbouw. Dus ook hiervoor graag meer onderzoek.
Verdichting
In Noord wordt in bestaand stedelijk gebied een stad ter grootte van Leiden bijgebouwd. De gemeente ziet dat vooral als een woningbouw opgave. Dat is een veel te beperkt. Dit is een heel grote stedenbouwkundige uitdaging. Waarbij alle stedelijke functies is samenhang moeten worden bekeken.
Met prioriteit voor mobiliteit. Want daar loopt het nu volledig op mis.
Terwijl de nieuwbouw al in volle gang is. Liggen er nu pas mobiliteitsplannen. De sprong over het IJ en het mobiliteitsplan Noord. Die beiden maar voor een klein deel zijn gedekt.
In het nieuwe coalitieakkoord helaas geen voorstellen om dat gat te dichten. Als die er niet alsnog komen dan staat wat ons betreft de hele verdichtingsoperatie ter discussie.
Leefbaarheid
Motto schoon heel en veilig. Jaar in jaar uit beloofd. Maar steeds met te weinig geld. De ophaal van grofvuil in Noord is afgelopen jaar van 1 maal per maand naar maal per week gegaan. Net als elders in de stad.
Maar bij de vervanging van containers met pasjes loopt bestaand Noord ver achter aan. Dat is een groot probleem. Omdat veel mensen hun pasje kwijt zijn. En dan hun vuil maar naast de container neer zetten.
Eva Bollen is met het voor de hand liggende idee gekomen om alle Noorderlingen een extra pasje te geven. In afwachting van nieuwe containers. Dat kan tegen minimale kosten.
Verder willen wij graag voor alle buurten een jaarlijkse schouw. Met aansluitend een opknapploeg met budget.
Buurtbudgetten
Sinds enige tijd is er voor buurt initiatieven extra geld beschikbaar. Heel mooi! Maar die budgetten zijn zo klein dat heel veel heel waardevolle ideeën niet gerealiseerd kunnen worden.
Onze oproep: Minimaal verdubbelen en voor de ontwikkelbuurten verviervoudigen.
Hoe nu verder?
De eerste 120 dagen vanaf de verkiezingen van 16 maart tot het reces hal juli is er heel weinig gebeurd. De nieuwe wethouder is bij RAN langs geweest voor een kennismaking. En het nieuwe stadsdeelbestuur heeft zich ook gemeld. Daarbij zijn mooie woorden gesproken maar daar is het ook bij gebleven.
Het wordt nu tijd om een tandje bij te zetten en ook echt in actie te komen. Wij zouden graag zien dat er zsm een plan voor de volgende 120 dagen wordt opgesteld. Te beginnen met uitvoering van alles wat al is toegezegd en waar dekking voor is.
Er zal echter meer moeten gebeuren. Dit voorjaar zijn wij geconfronteerd met een energiecrisis en koopkrachtcrisis van ongekende omvang. Die per direct vraagt om ingrijpen. Op alle fronten. En ook op buurt en wijk niveau.
Daarnaast zal er ook op het gebied van leefbaarheid het nodige moeten gebeuren wat geen uitstel duldt.
Onze wensen met betrekking tot de inzet van de beschikbare 20 mln
Afronden bestuursopdracht ontwikkelbuurten
1.
Geld voor het opstellen van de nog ontbrekende investeringsnota’s
300.000
Aanpak Noord
2.
instellen van een projectteam aanpak Noord en aantrekken van een project directeur 1 mln
3.
Instellen van een onafhankelijk overlegorgaan Waar alle betrokken in kunnen participeren
200.000
4.
Verbeteren informatievoorziening
Goede site aanpak Noord
Op die site verslag van wat er in het voortraject allemaal is besproken
En een “smoelenboek” Ambtelijk en bestuurlijk
1 mln
5.
Extra faciliteiten voor buurtgroepen en bewoners die participeren in aanpak Noord
Bovenop de basisbedragen van de zgn buurtplatformrechten
300.000
6.
Instellen van een werkgroep financiering Onder leiding van wethouder financiën
Kosten PM
7.
Plan van aanpak energie armoede 1 mln
8.
Schoon heel en veilig
2. mln
9.
Kennisleemten
Onderzoek gevolgen voor zittende bewoners
Idem zittende bedrijven
400.000
10.
Plannen waarvoor geen dekking is
Er gaapt een grote kloof tussen wat is beloofd en wat er financieel mogelijk is
De werkgroep moet daarvoor met voorstellen komen
Maar er zijn een aantal projecten die daar niet op kunnen wachten
Wij hebben geen overzicht voor heel Noord
Mar wel voor Vogelbuurt en IJpleinbuurt
En dat is uitvoering Inrichtingsplan Meeuwenlaan in relatie tot ombouw rotonde
Wij stellen voor dat er op korte termijn een inventarisatie komt voor alle (onywikkel) buurten in Noord
Van plannen die geen uitstel dulden waar op dit moment geen dekking voor is.
Tot die tijd PM
Maarten de Boer
20 augustus 2022