Bijlage 4 Adviezen stadsdelen op concept beleidskader HGS.pdf
Tekst van het document
Bijlage 2 Adviezen van stadsdelen op Concept Beleidskader HGS Stadsdeel Centrum
Conceptadvies DB: Het dagelijks bestuur formuleert hier t.b.v. de stadsdeelcommissievergadering een conceptadvies
‘Groen biedt ruimte voor recreatie, sport, spel, ontmoeting, ontspanning, dieren, natuureducatie en -beleving. Het draagt bij aan de gezondheid van Amsterdammers, het dempt hitte in hete zomers, helpt wateroverlast te voorkomen en vergroot de biodiversiteit.’ Het dagelijks bestuur van stadsdeel Centrum adviseert positief op het concept beleidskader Hoofdgroenstructuur en de bijbehorende toetskaart. Wel willen we een aantal aandachtspunten meegeven.
Tekort aan groen “In Centrum is er maar 23 hectare aan groen, een kleine 3% van het oppervlak is met groen bedekt. Ook wanneer de grootte van de stadsdelen wordt meegenomen is er het minste groen in Centrum, namelijk 3 m2 per inwoner” waar het gemiddelde over heel Amsterdam 60m2 per inwoner is. Ook is de centrum bewoner met een score van 6,4 het minst tevreden over de groenvoorzieningen. (uit: De Staat van de Stad Amsterdam XI, 2020-2021) Deze behoefte aan groen en de urgentie komt ook terug in de Aanpak Binnenstad en uitdagingen op het vlak van hittestress en klimaatadaptatie. Groene ambities zichtbaar maken Het Wertheimpark, tevens het oudste stadspark van Amsterdam, is het enige stadspark (en sportpark) dat het stadsdeel rijk is. Juist vanwege dit gebrek aan groen wenst het dagelijks bestuur meer inzicht in de groene ambities van de stad en zou het graag de verwachte en gewenste toekomstige ontwikkelingen in de hoofdgroenstructuur terug zien op de toetskaart. Dit kan als een aparte laag of met symbolen als een definitieve locatie nu nog niet te geven is. Voor stadsdeel Centrum gaat het hierbij om het spoorpark Dijksgracht en het in de NvU van het Marineterrein opgenomen stadspark op het Marineterrein.
Aandacht voor beheer klein groen De druk op de openbare ruimte in het stenige stadsdeel Centrum is hoog en die druk vertaalt zich ook naar het beperkte groen dat ons stadsdeel rijk is. Dus het groen dat het stadsdeel heeft wordt gekoesterd en intensief gebruikt. Hierbij wil het dagelijks bestuur de zorg uitspreken over de meer dan evenredige druk op het beheer en onderhoud van dit kleinere groen. Reiniging De druk door onder andere recreatie op zowel het groen als het water is erg groot in stadsdeel Centrum. Het dagelijks bestuur vraagt aandacht voor het goed borgen van de structurele reiniging hiervan. Particulier groen Vanwege het gebrek aan groen in het stadsdeel is het des te belangrijker om particulier groen te koesteren, zoals de keurtuinen, Artis en de Hortus Botanicus. (De keurtuinen genieten al sinds 1615 speciale wettelijke bescherming.) Het dagelijks bestuur zou vanwege het belang voor de binnenstad dit groen graag terug zien als onderdeel van de hoofdgroenstructuur maar gaat er vanuit dat de huidige regelgeving en bestemmingsplannen voldoende voorzien in de bescherming van dit bijzonder groen waardoor advies van de TAC voor deze privé terreinen niet opportuun is. Water Het dagelijks bestuur is blij met de aandacht voor het groen-blauwe raamwerk in het beleidskader, maar mist dan Pagina 1 van 38
vervolgens het belang van het water in de toetskaart. Voor het centrum zijn dan vooral de grachten als integraal onderdeel van het Unesco werelderfgoed van belang. Hoofdbomenstructuur De hoofdbomenstructuur maakt nu geen onderdeel uit van de hoofdgroenstructuur, naar verluidt omdat het onderdeel vormt van het beleidskader Puccinimethode. Het dagelijks bestuur ziet dit als een gemiste kans, omdat de hoofdbomenstructuur integraal onderdeel zou moeten zijn van de hoofdgroenstructuur. Voor het centrum zijn met name de bomen langs de grachten als integraal onderdeel van het Unesco werelderfgoed van belang. Uitbreiding groen Juist in stadsdeel Centrum kan er veel waarde toegevoegd worden aan de beleving van het groen en aan de biodiversiteit, door het aanleggen van verticaal gevelgroen en groen op daken. Het dagelijks bestuur vraagt dan ook aandacht voor voldoende financiële ruimte ter ondersteuning van particuliere initiatieven hiervoor de komende jaren. Dit geldt ook voor onderzoek naar de ondergrond voor de plaatsing van nieuwe bomen, alsmede de plaatsing van nieuwe bomen zelf. Ook wijzen we graag op de wens voor onderzoek naar een betere verbinding van het Centrum met de omliggende gebieden d.m.v. groene linten, zodat duidelijk in kaart kan worden gebracht waar de mogelijkheden liggen voor uitbreiding van het groen.
Verhard oppervlak in stadsparken In het beleidskader Hoofdgroenstructuur staat aangegeven dat het verharde oppervlak (paden + bebouwing) in stadsparken maximaal 5% mag bedragen. Het dagelijks bestuur onderschrijft de achterliggende reden om de hoeveelheid verharding in parken te beperken, maar acht een maximaal percentage verharding niet wenselijk waar dit tot praktische problemen leidt. In een druk gebruikt stadspark kan het wenselijk zijn extra brede paden aan te leggen, deels verharde speelplekken, etc. Hierbij werkt een maximum van 5% te beperkend. Zo beslaan de wandelpaden in bijvoorbeeld het Wertheimpark, het oudste en kleinste stadspark van Amsterdam, momenteel een oppervlakte van ca. 25%. In het Vondelpark in stadsdeel Zuid ligt alleen al 8,5% asfalt en minstens een gelijk oppervlak aan half verharde paden. Het dagelijks bestuur ziet graag dat er ruimte is om af te kunnen wijken van het gestelde maximum als dit tot technische, praktische of functionele problemen leidt. Uitvoeringstoets Het dagelijks bestuur mist een uitvoeringstoets. Of er met dit Beleidskader Hoofdgroenstructuur iets verandert voor de uitvoering (bijvoorbeeld vergunningprocedures, termijnen, capaciteitsinzet) blijft daardoor onduidelijk. Het dagelijks bestuur verzoekt u om die uitvoeringstoets alsnog te doen en het resultaat daarvan onderdeel te maken van het Beleidskader Hoofdgroenstructuur.
Advies stadsdeelcommissie: Advies van de stadsdeelcommissie aan het DB
Akkoord met het voorgestelde advies met de toevoegingen aan de volgende punten: - Bij Tekort aan groen de veelvuldige aanwezigheid van water en positieve eigenschappen van de grachten benoemen - Het Funenpark als stadsplantsoen laten opnemen in de Hoofdgroenstructuur. En goed om te zien dat Weteringcircuit is opgenomen (net als Frederiksplein gezien de toekomstige ontwikkeling). - Bij Uitbreiding Groen de aandacht voor verticaal groen en groen op daken uitbreiden met geveltuinen en postzegelparkjes.
Definitief advies DB: Advies van het dagelijks bestuur aan het college van burgemeester en wethouders
‘Groen biedt ruimte voor recreatie, sport, spel, ontmoeting, ontspanning, dieren, natuureducatie en -beleving. Het draagt bij aan de gezondheid van Amsterdammers, het dempt hitte in hete zomers, helpt wateroverlast te voorkomen en vergroot de biodiversiteit.’
Registratienummer Z17-81484 / 2605 Pagina 2 van 38
Het dagelijks bestuur van stadsdeel Centrum adviseert positief op het concept beleidskader Hoofdgroenstructuur en de bijbehorende toetskaart. Wel willen we een aantal aandachtspunten meegeven.
Tekort aan groen “In Centrum is er maar 23 hectare aan groen, een kleine 3% van het oppervlak is met groen bedekt. Ook wanneer de grootte van de stadsdelen wordt meegenomen is er het minste groen in Centrum, namelijk 3 m2 per inwoner” waar het gemiddelde over heel Amsterdam 60m2 per inwoner is. Ook is de centrum bewoner met een score van 6,4 het minst tevreden over de groenvoorzieningen. (uit: De Staat van de Stad Amsterdam XI, 2020-2021) Deze behoefte aan groen en de urgentie komt ook terug in de Aanpak Binnenstad en uitdagingen op het vlak van hittestress en klimaatadaptatie. Naast het aanwezige groen hebben de Amsterdamse grachten met hun bomenrijen een belangrijke recreatieve en ecologische waarde voor het stadsdeel. Groene ambities zichtbaar maken Het Wertheimpark, tevens het oudste stadspark van Amsterdam, is het enige stadspark (en sportpark) dat het stadsdeel rijk is. Juist vanwege dit gebrek aan groen wenst het dagelijks bestuur meer inzicht in de groene ambities van de stad en zou het graag de verwachte en gewenste toekomstige ontwikkelingen in de hoofdgroenstructuur terug zien op de toetskaart. Dit kan als een aparte laag of met symbolen als een definitieve locatie nu nog niet te geven is. Voor stadsdeel Centrum gaat het hierbij om het spoorpark Dijksgracht en het in de NvU van het Marineterrein opgenomen stadspark op het Marineterrein.
Overigens is het dagelijks bestuur blij om te zien dat het Weteringcircuit en het Frederiksplein zijn opgenomen in de Hoofdgroenstructuur als stadsplantsoenen, des te meer aangezien deze de komende periode getransformeerd zullen worden naar het Frederikspark en het Weteringpark. Het dagelijks bestuur zou tevens graag zien dat het Funenpark als stadsplantsoen in de Hoofdgroenstructuur wordt opgenomen. Aandacht voor beheer klein groen De druk op de openbare ruimte in het stenige stadsdeel Centrum is hoog en die druk vertaalt zich ook naar het beperkte groen dat ons stadsdeel rijk is. Dus het groen dat het stadsdeel heeft wordt gekoesterd en intensief gebruikt. Hierbij wil het dagelijks bestuur de zorg uitspreken over de meer dan evenredige druk op het beheer en onderhoud van dit kleinere groen. Reiniging De druk door onder andere recreatie op zowel het groen als het water is erg groot in stadsdeel Centrum. Het dagelijks bestuur vraagt aandacht voor het goed borgen van de structurele reiniging hiervan. Particulier groen Vanwege het gebrek aan groen in het stadsdeel is het des te belangrijker om particulier groen te koesteren, zoals de keurtuinen, Artis en de Hortus Botanicus.
(De keurtuinen genieten al sinds 1615 speciale wettelijke bescherming.) Het dagelijks bestuur zou vanwege het belang voor de binnenstad dit groen graag terug zien als onderdeel van de hoofdgroenstructuur maar gaat er vanuit dat de huidige regelgeving en bestemmingsplannen voldoende voorzien in de bescherming van dit bijzonder groen waardoor advies van de TAC voor deze privé terreinen niet opportuun is. Water Het dagelijks bestuur is blij met de aandacht voor het groen-blauwe raamwerk in het beleidskader, maar mist dan vervolgens het belang van het water in de toetskaart. Voor het centrum zijn dan vooral de grachten als integraal onderdeel van het Unesco werelderfgoed van belang. Hoofdbomenstructuur De hoofdbomenstructuur maakt nu geen onderdeel uit van de hoofdgroenstructuur, naar verluidt omdat het onderdeel vormt van het beleidskader Puccinimethode. Het dagelijks bestuur ziet dit als een gemiste kans, omdat de hoofdbomenstructuur integraal onderdeel zou moeten zijn van de hoofdgroenstructuur. Voor het centrum zijn met name de bomen langs de grachten als integraal onderdeel van het Unesco werelderfgoed van belang.
Registratienummer Z17-81484 / 2605 Pagina 3 van 38
Uitbreiding groen Juist in stadsdeel Centrum kan er veel waarde toegevoegd worden aan de beleving van het groen en aan de biodiversiteit, door het aanleggen van geveltuinen, verticaal gevelgroen, groen op daken en postzegelparkjes. Het dagelijks bestuur vraagt dan ook aandacht voor voldoende financiële ruimte ter ondersteuning van particuliere initiatieven hiervoor de komende jaren. Dit geldt ook voor onderzoek naar de ondergrond voor de plaatsing van nieuwe bomen, alsmede de plaatsing van nieuwe bomen zelf. Ook wijzen we graag op de wens voor onderzoek naar een betere verbinding van het Centrum met de omliggende gebieden d.m.v. groene linten, zodat duidelijk in kaart kan worden gebracht waar de mogelijkheden liggen voor uitbreiding van het groen. Verhard oppervlak in stadsparken In het beleidskader Hoofdgroenstructuur staat aangegeven dat het verharde oppervlak (paden + bebouwing) in stadsparken maximaal 5% mag bedragen. Het dagelijks bestuur onderschrijft de achterliggende reden om de hoeveelheid verharding in parken te beperken, maar acht een maximaal percentage verharding niet wenselijk waar dit tot praktische problemen leidt. In een druk gebruikt stadspark kan het wenselijk zijn extra brede paden aan te leggen, deels verharde speelplekken, etc. Hierbij werkt een maximum van 5% te beperkend.
Zo beslaan de wandelpaden in bijvoorbeeld het Wertheimpark, het oudste en kleinste stadspark van Amsterdam, momenteel een oppervlakte van ca. 25%. In het Vondelpark in stadsdeel Zuid ligt alleen al 8,5% asfalt en minstens een gelijk oppervlak aan half verharde paden. Het dagelijks bestuur ziet graag dat er ruimte is om af te kunnen wijken van het gestelde maximum als dit tot technische, praktische of functionele problemen leidt. Uitvoeringstoets Het dagelijks bestuur mist een uitvoeringstoets. Of er met dit Beleidskader Hoofdgroenstructuur iets verandert voor de uitvoering (bijvoorbeeld vergunningprocedures, termijnen, capaciteitsinzet) blijft daardoor onduidelijk. Het dagelijks bestuur verzoekt u om die uitvoeringstoets alsnog te doen en het resultaat daarvan onderdeel te maken van het Beleidskader Hoofdgroenstructuur.
Stadsdeel Oost
Registratienummer Z17-81484 / 2605 Pagina 4 van 38
Registratienummer Z17-81484 / 2605 Pagina 5 van 38
Registratienummer Z17-81484 / 2605 Pagina 6 van 38
Registratienummer Z17-81484 / 2605 Pagina 7 van 38
Registratienummer Z17-81484 / 2605 Pagina 8 van 38
Registratienummer Z17-81484 / 2605 Pagina 9 van 38
Registratienummer Z17-81484 / 2605 Pagina 10 van 38
Stadsdeel Zuid Advies stadsdeelcommissie: de stadsdeelcommissie is gevraagd om voor 31 januari 2022 te adviseren. Advies van de stadsdeelcommissie aan het DB
De stadsdeelcommissie onderstreept de adviespunten van het Dagelijks Bestuur. De stadsdeelcommissie is verheugd dat met dit beleidskader hoofdgroenstructuur een uitbreiding plaats zal vinden van de beschermde groengebieden in de stad en dat vroegtijdige toetsing bij ruimtelijke ontwikkeling geïntegreerd is. Dat komt de bescherming van bovenwijks groen in ons stadsdeel ten goede. In aanvulling op het DB-advies adviseert de stadsdeelcommissie om twee gebieden in Buitenveldert/Zuidas in overweging te nemen om toe te voegen aan de hoofdgroenstructuur. De eerste betreft de brede groenstrook die de komende jaren gerealiseerd gaat worden langs de Boelegracht. Dit kan een aanvulling vormen in de oost-west groenverbindigen in Buitenveldert. Deze groenstrook kan bovendien een bovenwijkse functie gaan vervullen en in de toekomst gekoppeld worden aan het Amstelpark. Het tweede gebied is het voorziene dokdakpark op het Zuidasdok. De realisatie hiervan is nog verder weg, wat een reden zou kunnen zijn om dit gebied nu nog niet op te nemen in de hoofdgroenstructuur. In dat geval adviseert de stadsdeelcommissie om het dokdakpark in een volgende herziening van de hoofdgroenstructuur op te nemen. Namens, D66 VVD GroenLinks
Definitief advies DB: Advies van het dagelijks bestuur aan het college van burgemeester en wethouders
Het DB Zuid adviseert positief op het concept beleidskader hoofdgroenstructuur. We zijn verheugd dat de zware beschermingsstatus behouden blijft en zijn positief over het borgen van deze status door het in een vroeg stadium toetsen van ruimtelijke plannen. Het verankeren van de bescherming in het omgevingsplan zoals u aankondigt is belangrijk om ook in de toekomst uitvoering te geven aan het beleid.
We geven de volgende opmerkingen over het concept kader mee:
Verwerken vastgestelde planproducten: We gaan ervan uit dat het aangeboden concept nog wordt aangepast aan eerder vastgestelde kaders en plannen. Dit bijvoorbeeld voor de gebiedsvisie Martin Luther Kingpark. We zien dat de uitruil van kavels zoals opgenomen in de gebiedsvisie nog niet is opgenomen in het beleidskader en dat een aantal bestaande kantoren, in afwijking van de visie, als stadspark zijn opgenomen. We vragen u verder om de projectnota Schinkelkwartier met haar voorstel voor een nieuwe brug over de Schinkel (deze doorkruist de hoofdgroenstructuur) in het concept kader hoofdgroenstructuur te verwerken. Ook het verwerken van de plannen voor het Zuidasdok is een aandachtpunt. We vragen u om rekening te houden met de tracé besluit grens en de afspraken met het rijk over de planontwikkeling voor de verbreding van de A10 in Zuid. Groene verbindingen: We zijn positief over het integreren van de huidige ecologische structuur in de voorliggende hoofdgroenstructuur, (als groene verbindingen of stadsnatuur verbindingen) waardoor de hoofdgroenstructuur vergroot is. o De groene verbindingen zoals voor Zuid op kaart ingetekend zijn nog niet altijd consequent en we willen hier samen met u nog goed naar kijken zodat er in Zuid een logisch verbindend netwerk Registratienummer Z17-81484 / 2605 Pagina 11 van 38
ontstaat. Bijvoorbeeld bij de verbindingen die de Europaboulevard oversteken zien wij de verbinding soms wel en soms niet opgenomen. Ook zien we dat er soms wel en soms niet een onderbreking voorgesteld wordt in een groene verbinding langs de oevers in Zuid, bijvoorbeeld bij ligplaatsen voor woonboten. We vragen u om de verbindingen consequent te behandelen en zoveel mogelijk continu door te trekken. o De huidige kwaliteit van deze verbindingen, (vooral van de smallere stroken), is voor ons een aandachtpunt. Extensief beheer of nietsdoen, zoals op pagina 45 voor de stadsnatuur verbindingen wordt genoemd lijkt ons bijvoorbeeld niet overal mogelijk of gewenst. o Stadsnatuur – verbindingen: deze verbindingen zijn enkel met lijnen op de kaart weergegeven en we vragen u in te gaan op de toetsing van initiatieven langs deze categorie. Ook zijn de lijnen in Zuid nog niet altijd logisch weergegeven, bijvoorbeeld bij de voorgestelde verbinding aan de noordzijde Rozenoordbrug. Waterrecreatie/ watergebruik: In het concept kader Hoofdgroenstructuur zijn water en oevers in sommige gevallen meegenomen in de Hoofdgroenstructuur. Dit bijvoorbeeld voor de gehele Nieuw Meer, deze is aangeduid als natuurpark met als definitie: “Wild ogende grote parken die voor Amsterdam zeldzame en beschermde planten en dieren bevatten”.
We zien dat het watergebruik, zoals bijvoorbeeld de zwemsteiger van Amsteldecks in het Amsterdamse bos, maar ook het gebruik als doorgaande vaarroute en recreatie plas niet bij de inpasbare voorzieningen of het beheer/ gebruik is meengenomen en vragen u om dit aan te passen. Dit geldt ook voor de kades en oevers met de aanduiding Groene Verbindingen, het gebruik van oevers voor bijvoorbeeld transport over water, de passagiersvaart of de pleziervaart hoeft volgens ons niet altijd te worden uitgesloten, we stellen u voor om criteria toe te voegen om initiatieven te kunnen toetsen. In het Gijsbrecht van Aemstelpark is momenteel alleen een stadsnatuur-verbinding aangewezen. Deze aanwijzing als verbindingszone doet ons inziens onvoldoende recht aan de hoge ecologische waarde die in het park momenteel al aanwezig is (blijkt uit diverse ecologische onderzoeken) en aan de grote investeringen die we samen met het college de afgelopen jaren hebben gedaan om het park natuurvriendelijker te maken. We verzoeken het college om in dit park een substantieel deel als stadsnatuur aan te wijzen. De op de beheerkaart voor het park aangegeven gebieden ‘moeras, bloemrijk grasland en bosplantsoen’ worden ecologische beheerd en zouden ons inziens opgenomen moeten worden als ‘stadsnatuur’.
Kaartbeeld:
We zien nog wat onvolkomenheden in de aangeboden kaarten. We willen graag met u in gesprek om deze te wijzigen. Bijvoorbeeld: (deze lijst is niet volledig): De aangegeven gebieden stadsnatuur in het Beatrixpark en Amstelpark mogen anders gesitueerd. We vragen u om in het Amstelpark in ieder geval de Heemtuin, Land in wording en de zuidelijke bosrand zijde Europaboulevard, alsook de hele oever Europaboulevard en de beide zijden van de Amsteldijk op te nemen. De landtong ten noordoosten van begraafplaats Zorgvlied kan als Groene Verbinding worden aangeduid. Bij de Koenensluis is de bestaande jachthaven als natuurpark aangegeven, de natuurzone hiernaast niet en dit mag aangepast. Sportparken: Bij het sportpark Van Heenvlietlaan is ook de groen en speel strook ten westen van het sportpark als groentype sportpark opgenomen. Dit mag veranderd worden in bijvoorbeeld Stadspark. De grens van de aanduiding gedenkpark is bij de begraafplaats Zorgvlied nog niet juist weergegeven. Het (al in de huidige HGS opgenomen) natuureiland ten zuiden van het Olympiakanaal mag op de plankaart worden opgenomen. Het natuureiland kan als stadsnatuur worden geduid. Wij adviseren om het zogenaamde Ecolint in Zuid helemaal op te nemen als Stadsnatuur en dit niet te beperken tot verbindingszone.
Dit betekent het als stadsnatuur toevoegen van: Van der Boechorststraat, hele Amsteldijk (tussen grens Amstelveen en Berlagebrug), noordelijke oever AJ Ernststraat. We stellen voor om samen naar de beste locatie van de lijnen en gebieden te kijken.
Naar aanleiding van het advies van de stadsdeelcommissie:
Registratienummer Z17-81484 / 2605 Pagina 12 van 38
Het DB vraagt het college te bekijken of het toekomstige plan voor de groenstrook langs de Boelelaan in Zuidas past binnen de kaders van de hoofdgroenstructuur. Het realiseren van een dokdakpark is een plan voor de verdere toekomst. We vragen het college om na het uitharden van de planning te bekijken of dit park op termijn aan de hoofdgroenstructuur kan worden toegevoegd.
Registratienummer Z17-81484 / 2605 Pagina 13 van 38
Stadsdeel Zuidoost
Conceptadvies DB: Het dagelijks bestuur formuleert hier t.b.v. de stadsdeelcommissievergadering een conceptadvies
Ten eerste willen wij het college complimenteren met de geactualiseerde Hoofdgroenstructuur. Deze Hoofdgroenstructuur met bijbehorend beleidskader spreekt de ambitie uit om het groen in Amsterdam te behouden en te versterken. Het dagelijks bestuur van Zuidoost deelt deze ambitie. De hoofdgroenstructuur laat met zowel kaartmateriaal als achterliggend beleid zien welk groen tot de Hoofdgroenstructuur behoord en welke regels hieraan verbonden zijn. Het geeft helderheid voor gebruikers en biedt bescherming voor het groen. In een verdichtende stad is voldoende en kwalitatief goed groen van groot belang om goed te kunnen functioneren. De kaart is in samenwerking met de stadsdelen opgesteld en wij herkennen onze eerder geleverde input grotendeels terug in het resultaat. Wij vragen echter nog aandacht voor het volgende: Programma Groen Zuidoost is uitgangspunt In programma Groen Zuidoost is een groenstructuurkaart opgenomen waarin is aangegeven wat volgens Zuidoost onderdeel kan zijn van de Hoofdgroenstructuur. Deze kaart laat ook zien met welke gebieden wij hoofdgroenstructuur waardig achten en waarmee wij denken dat de Hoofdgroenstructuur kan worden uitgebreid. Dit is de inzet vanuit stadsdeel Zuidoost. Aanpassingen aan Hoofdgroenstructuur. In de Omgevingsvisie wordt de ambitie uitgesproken om tot een robuuste Hoofdgroenstructuur te komen dat een aaneengesloten netwerk vormt.
Met deze nieuwe Hoofdgroenstructuur wordt de eerste stap gezet om dit in praktijk waar te maken. Dit wordt onder andere gedaan door de ecologische structuur toe te voegen aan de Hoofdgroenstructuur. Daarnaast zijn de begrenzingen van de groengebieden deels gewijzigd ten opzichte van de oorspronkelijke Hoofdgroenstructuur. Ook zijn verbindingen toegevoegd die de losse groenelementen (o.a. parken) met elkaar verbinden. Wij zijn blij met de toevoeging van de ecologische structuur aan de Hoofdgroenstructuur. Dit geeft de ecologische structuur meer status en bescherming. We zien wel een kanttekening bij het (deels) aanpassen van de huidige begrenzingen. Doordat niet altijd helder is hoe de nieuwe grenzen nu lopen ten opzichte van de oorspronkelijke begrenzing zijn de wijzigingen niet altijd helder en lopen de beleidswensen en het toetskader door elkaar. Hierdoor worden onbewust besluiten genomen die niet integraal afgewogen zijn. Zoals bijvoorbeeld ten oosten van de Gaasperplas en Centraalpark Gaasperdam, voorheen stadspark en stadsrandpolder. Nu toegevoegd als stadsnatuur. Wij zouden het logischer vinden om de beleidswensen op te nemen in een opgavekaart voor de Hoofdgroenstructuur en in deze versie nog geen grenscorrecties door te voeren en deze in een later stadium goed en in overleg uit te werken.
Als het college er toch voor kiest om aanpassingen door te voeren dan zou het goed zijn om deze in kaart inzichtelijk te maken. Groene verbindingen Vanuit de ambitie om de Hoofdgroenstructuur een aangesloten robuust netwerk te maken zijn in de nieuwe Hoofdgroenstructuur groene verbindingen toegevoegd die de groengebieden verbinden. Hoewel de ambitie mooi is om tot een robuust netwerk te komen, maken wij ons zorgen om de haalbaarheid van handhaving van de huidige vorm waarin de verbindingen weergegeven zijn. De manier waarop groene verbindingen nu ingetekend zijn, roept vraagtekens op. De manier van tekenen is niet precies genoeg en zal in verdere planvorming en toetsing vanuit TAC
Registratienummer Z17-81484 / 2605 Pagina 14 van 38
tot problemen leiden. Soms bevatten de groene verbindingen alleen het water binnen het groen en zijn de grenzen over gebouwen en woningen getekend. Wij pleiten voor een abstractere weergave van groene verbindingen. Deze kunnen dan nog verder onderzocht worden en verder uitgewerkt worden, in samenwerking met stadsdelen en gebiedsontwikkeling. Dit leidt tot een kaart die ook te handhaven is. Met de huidige kaart zullen veel plannen naar de TAC moeten omdat zij groene verbindingen raken, en toetsing van al deze plannen bij de TAC lijkt niet praktisch haalbaar. Een andere mogelijkheid is om de groene verbindingen een andere status te geven, dan zouden ze wat genuanceerder opgenomen moeten worden. Dan worden ze wel als abstracte groene verbinding opgenomen, maar zal na nadere uitwerking de definitieve begrenzing leidend zijn. Groene verbindingen bij gebiedsontwikkeling Een specifieke zorg is de status van groene verbindingen bij gebiedsontwikkeling. Soms raakt een groene verbinding ook aan nieuwe gebiedsontwikkeling. Doordat dit een Hoofgroenstructuurstatus heeft, geeft dit beperkingen aan de invulling van de woningbouw en het realiseren van de gebiedsontwikkelingen. Omdat in de uitvoering van de gebiedsontwikkeling de groene verbinding niet in hun fasering van bouwrijp maken mogen gebruiken. Dat leidt tot extra problemen in de woningbouwopgaven.
Het is verstandiger om pas na gebiedsontwikkeling het groen toe te voegen aan de hoofdgroenstructuur. Ontwikkelingen binnen NNN Wij vragen tevens aandacht voor de NNN- en landelijk gebied status van de Gaasperplas, die de verdere ontwikkeling en ambities van het toekomstplan beperken. Het lijkt ons een goed idee om op basis van de Hoofdgroenstructuur centraal stedelijk voor heel Amsterdam te onderzoeken of er mogelijkheden zijn om tot uitruil of afspraken te komen die zowel de ambities van de ontwikkelingen in de hoofdgroenstructuur en de versterking van de NNN in zijn geheel kan bewerkstelligen. Wij vragen het college hierover het gesprek aan te gaan met de provincie.
Natuurparken versus stadsnatuur Het label ‘stadsnatuur’ bovenop natuurparken is verwarrend. Er zijn diverse natuurparken waarvan sommige delen ook stadsnatuur zijn en sommige delen niet. Het is moeilijk te interpreteren wat dit betekent. Betekent dit dat de delen die geen stadsnatuur zijn, niet de prioritaire waarde natuur hebben en automatisch zich op beleving en educatie richten? Hoe moet dit geïnterpreteerd worden en hoe is die afweging gemaakt? Integrale afweging wonen, groen en sport Wij vinden dat sport in Zuidoost een belangrijke bijdrage kan leveren aan de gezondheid van onze inwoners en de kansengelijkheid voor onze jeugd. We herkennen de noodzaak om zorgvuldig te onderzoeken hoe we invulling kunnen geven aan de sportnorm. Wij ondersteunen de ruimte die wordt geboden door de drie stappen om tot een oplossing te komen en een integrale afweging. Wij ervaren dat de druk op de ruimte in Zuidoost groot is met name in de transformatie gebieden Amstel III en Arena-Poort. In de voorgestelde stappen is bij transformatiegebieden vooral stap 1 lastig te realiseren (Bij de ontwikkeling van nieuwe buurten boven een bepaalde omvang wordt ten minste de helft van de buitensportopgave (conform de sportnormen) gerealiseerd binnen de buurten). Voor de groei in Zuidoost wordt ruimte gezocht voor sportfuncties bij de flanken van de A9, in de D-buurt, het Centraal Park Gaasperdam en de .
de locatie onder het waterpompstation ten zuidoosten van Gaasperplas. Hier ligt al jaren een reservering voor sport. Gezien de groei van de stad en de opgave voor sport, die daar uit voortvloeit willen wij de mogelijkheid om sport te ontwikkelen op deze locaties verder onderzoeken om invulling te kunnen geven aan de sportnorm in Zuidoost. Wij zoeken graag met het college naar een integrale afweging tussen de verschillende functies (wonen, groen en sport) om Zuidoost verder te ontwikkelen tot een leefbaar groen stadsdeel met kansen voor de jeugd om te bewegen en sporten. Nelson Mandelapark Registratienummer Z17-81484 / 2605 Pagina 15 van 38
Het stadsdeel werkt momenteel aan een nieuwe gebruiksvisie voor het Nelson Mandelapark en aangrenzende gebiedsontwikkeling. Met als doel het gebruik en de groene kwaliteit van het park verder te versterken en daarmee bij te dragen aan de Groenvisie en de verdere ontwikkeling van de Hoofdgroenstructuur zoals in het beleidskader beschreven. Wij kijken uit naar verdere samenwerking met het college van B&W om onze ambities te realiseren. Bijlmermuseum Door de oorspronkelijke stedenbouwkundige opgave kent Zuidoost een meer diffuse scheiding tussen wonen en groen. Een voorbeeld daarvan is het Bijlmermuseum. Wij beschouwen dit als een park waarin gewoond wordt met veel functies, zoals sportvoorzieningen, het Bijlmermonument, kunst en het Voedselbos. Het Bijlmermuseum is daarnaast beschermd stadsgezicht. Gezien het cultuurhistorisch belang van het gebied en de diverse functies beschouwen wij het Bijlmermuseum Hoofdgroenstructuurwaardig en vragen we om het park in lijn met het programma Groen Zuidoost in zijn geheel op te nemen in de Hoofdgroenstructuur.
Advies stadsdeelcommissie: Advies van de stadsdeelcommissie aan het DB
Het beleidskader Hoofdgroenstructuur biedt de mogelijkheden tot het benoemen van de diverse groenplekken in Amsterdam. Binnen de gemeentegrenzen van Amsterdam zijn er gebieden die onderdeel zijn van Natuur Netwerk Nederland. Hoofdverantwoordelijk is de provincie Noord-Holland. Dit onderscheid is niet benoemd in het beleidskader en ook niet zichtbaar op de beleidskaderkaarten. De stadsdeelcommissie is het niet eens met het blauw inkleuren als zijnde groen. Bewoners en bewonersorganisatie hebben jaren geleden al afgedwongen dat er in het groen van Gaasperzoom en Bijlmerweide geen buitensport accommodaties gerealiseerd konden worden. Het is de stadsdeelcommissie niet duidelijk hoe het met het mogelijke buitensportaccommodatieplan in de D-buurt en de woningplannen daar gesteld is
Definitief advies DB: Advies van het dagelijks bestuur aan het college van burgemeester en wethouders
Ten eerste willen wij het college complimenteren met de geactualiseerde Hoofdgroenstructuur. Deze Hoofdgroenstructuur met bijbehorend beleidskader spreekt de ambitie uit om het groen in Amsterdam te behouden en te versterken. Het dagelijks bestuur van Zuidoost deelt deze ambitie. De hoofdgroenstructuur laat met zowel kaartmateriaal als achterliggend beleid zien welk groen tot de Hoofdgroenstructuur behoord en welke regels hieraan verbonden zijn. Het geeft helderheid voor gebruikers en biedt bescherming voor het groen. In een verdichtende stad is voldoende en kwalitatief goed groen van groot belang om goed te kunnen functioneren. De kaart is in samenwerking met de stadsdelen opgesteld en wij herkennen onze eerder geleverde input grotendeels terug in het resultaat. Wij vragen echter nog aandacht voor het volgende: Programma Groen Zuidoost is uitgangspunt In programma Groen Zuidoost is een groenstructuurkaart opgenomen waarin is aangegeven wat volgens Zuidoost onderdeel kan zijn van de Hoofdgroenstructuur. Deze kaart laat ook zien met welke gebieden wij hoofdgroenstructuur waardig achten en waarmee wij denken dat de Hoofdgroenstructuur kan worden uitgebreid. Dit is de inzet vanuit stadsdeel Zuidoost.
Registratienummer Z17-81484 / 2605 Pagina 16 van 38
Aanpassingen aan Hoofdgroenstructuur. In de Omgevingsvisie wordt de ambitie uitgesproken om tot een robuuste Hoofdgroenstructuur te komen dat een aaneengesloten netwerk vormt. Met deze nieuwe Hoofdgroenstructuur wordt de eerste stap gezet om dit in praktijk waar te maken. Dit wordt onder andere gedaan door de ecologische structuur toe te voegen aan de Hoofdgroenstructuur. Daarnaast zijn de begrenzingen van de groengebieden deels gewijzigd ten opzichte van de oorspronkelijke Hoofdgroenstructuur. Ook zijn verbindingen toegevoegd die de losse groenelementen (o.a. parken) met elkaar verbinden. Wij zijn blij met de toevoeging van de ecologische structuur aan de Hoofdgroenstructuur. Dit geeft de ecologische structuur meer status en bescherming. We zien wel een kanttekening bij het (deels) aanpassen van de huidige begrenzingen. Doordat niet altijd helder is hoe de nieuwe grenzen nu lopen ten opzichte van de oorspronkelijke begrenzing zijn de wijzigingen niet altijd helder en lopen de beleidswensen en het toetskader door elkaar. Hierdoor worden onbewust besluiten genomen die niet integraal afgewogen zijn. Zoals bijvoorbeeld ten oosten van de Gaasperplas en Centraalpark Gaasperdam, voorheen stadspark en stadsrandpolder. Nu toegevoegd als stadsnatuur.
Wij zouden het logischer vinden om de beleidswensen op te nemen in een opgavekaart voor de Hoofdgroenstructuur en in deze versie nog geen grenscorrecties door te voeren en deze in een later stadium goed en in overleg uit te werken. Als het college er toch voor kiest om aanpassingen door te voeren dan zou het goed zijn om deze in kaart inzichtelijk te maken. Groene verbindingen Vanuit de ambitie om de Hoofdgroenstructuur een aangesloten robuust netwerk te maken zijn in de nieuwe Hoofdgroenstructuur groene verbindingen toegevoegd die de groengebieden verbinden. Hoewel de ambitie mooi is om tot een robuust netwerk te komen, maken wij ons zorgen om de haalbaarheid van handhaving van de huidige vorm waarin de verbindingen weergegeven zijn. De manier waarop groene verbindingen nu ingetekend zijn, roept vraagtekens op. De manier van tekenen is niet precies genoeg en zal in verdere planvorming en toetsing vanuit TAC tot problemen leiden. Soms bevatten de groene verbindingen alleen het water binnen het groen en zijn de grenzen over gebouwen en woningen getekend. Wij pleiten voor een abstractere weergave van groene verbindingen. Deze kunnen dan nog verder onderzocht worden en verder uitgewerkt worden, in samenwerking met stadsdelen en gebiedsontwikkeling. Dit leidt tot een kaart die ook te handhaven is.
Met de huidige kaart zullen veel plannen naar de TAC moeten omdat zij groene verbindingen raken, en toetsing van al deze plannen bij de TAC lijkt niet praktisch haalbaar. Een andere mogelijkheid is om de groene verbindingen een andere status te geven, dan zouden ze wat genuanceerder opgenomen moeten worden. Dan worden ze wel als abstracte groene verbinding opgenomen, maar zal na nadere uitwerking de definitieve begrenzing leidend zijn. Groene verbindingen bij gebiedsontwikkeling Een specifieke zorg is de status van groene verbindingen bij gebiedsontwikkeling. Soms raakt een groene verbinding ook aan nieuwe gebiedsontwikkeling. Doordat dit een Hoofgroenstructuurstatus heeft, geeft dit beperkingen aan de invulling van de woningbouw en het realiseren van de gebiedsontwikkelingen. Omdat in de uitvoering van de gebiedsontwikkeling de groene verbinding niet in hun fasering van bouwrijp maken mogen gebruiken. Dat leidt tot extra problemen in de woningbouwopgaven. Het is verstandiger om pas na gebiedsontwikkeling het groen toe te voegen aan de hoofdgroenstructuur. Ontwikkelingen binnen NNN Wij vragen tevens aandacht voor de NNN- en landelijk gebied status van de Gaasperplas, die de verdere ontwikkeling en ambities van het toekomstplan beperken.
Het lijkt ons een goed idee om op basis van de Hoofdgroenstructuur centraal stedelijk voor heel Amsterdam te onderzoeken of er mogelijkheden zijn om tot uitruil of afspraken te komen die zowel de ambities van de ontwikkelingen in de hoofdgroenstructuur en de versterking van de NNN in zijn geheel kan bewerkstelligen. Wij vragen het college hierover het gesprek aan te gaan met de provincie.
Natuurparken versus stadsnatuur Registratienummer Z17-81484 / 2605 Pagina 17 van 38
Het label ‘stadsnatuur’ bovenop natuurparken is verwarrend. Er zijn diverse natuurparken waarvan sommige delen ook stadsnatuur zijn en sommige delen niet. Het is moeilijk te interpreteren wat dit betekent. Betekent dit dat de delen die geen stadsnatuur zijn, niet de prioritaire waarde natuur hebben en automatisch zich op beleving en educatie richten? Hoe moet dit geïnterpreteerd worden en hoe is die afweging gemaakt? In Amsterdam maakt NNN ook onderdeel uit van stadsnatuur of natuurpark. Wij vragen het college dit beter te duiden in het beleidskader en in de toetskaart. Integrale afweging wonen, groen en sport Wij vinden dat sport in Zuidoost een belangrijke bijdrage kan leveren aan de gezondheid van onze inwoners en de kansengelijkheid voor onze jeugd. We herkennen de noodzaak om zorgvuldig te onderzoeken hoe we invulling kunnen geven aan de sportnorm. Wij ondersteunen de ruimte die wordt geboden door de drie stappen om tot een oplossing te komen en een integrale afweging. Wij ervaren dat de druk op de ruimte in Zuidoost groot is met name in de transformatie gebieden Amstel III en Arena-Poort. In de voorgestelde stappen is bij transformatiegebieden vooral stap 1 lastig te realiseren (Bij de ontwikkeling van nieuwe buurten boven een bepaalde omvang wordt ten minste de helft van de buitensportopgave (conform de sportnormen) gerealiseerd binnen de buurten).
Voor de groei in Zuidoost wordt ruimte gezocht voor sportfuncties bij de flanken van de A9, in de D-buurt, het Centraal Park Gaasperdam en de . de locatie onder het waterpompstation ten zuidoosten van Gaasperplas. Hier ligt al jaren een reservering voor sport. Gezien de groei van de stad en de opgave voor sport, die daar uit voortvloeit willen wij de mogelijkheid om sport te ontwikkelen op deze locaties verder onderzoeken om invulling te kunnen geven aan de sportnorm in Zuidoost. Wij zoeken graag met het college naar een integrale afweging tussen de verschillende functies (wonen, groen en sport) om Zuidoost verder te ontwikkelen tot een leefbaar groen stadsdeel met kansen voor de jeugd om te bewegen en sporten. Nelson Mandelapark Het stadsdeel werkt momenteel aan een nieuwe gebruiksvisie voor het Nelson Mandelapark en aangrenzende gebiedsontwikkeling. Met als doel het gebruik en de groene kwaliteit van het park verder te versterken en daarmee bij te dragen aan de Groenvisie en de verdere ontwikkeling van de Hoofdgroenstructuur zoals in het beleidskader beschreven. Wij kijken uit naar verdere samenwerking met het college van B&W om onze ambities te realiseren. Bijlmermuseum Door de oorspronkelijke stedenbouwkundige opgave kent Zuidoost een meer diffuse scheiding tussen wonen en groen. Een voorbeeld daarvan is het Bijlmermuseum.
Wij beschouwen dit als een park waarin gewoond wordt met veel functies, zoals sportvoorzieningen, het Bijlmermonument, kunst en het Voedselbos. Het Bijlmermuseum is daarnaast beschermd stadsgezicht. Gezien het cultuurhistorisch belang van het gebied en de diverse functies beschouwen wij het Bijlmermuseum Hoofdgroenstructuurwaardig en vragen we om het park in lijn met het programma Groen Zuidoost in zijn geheel op te nemen in de Hoofdgroenstructuur.
Registratienummer Z17-81484 / 2605 Pagina 18 van 38
Stadsdeel West
Conceptadvies DB: Het dagelijks bestuur formuleert hier t.b.v. de stadsdeelcommissievergadering een conceptadvies
Het dagelijks bestuur van stadsdeel West adviseert positief over het concept Beleidskader Hoofdgroenstructuur. Het dagelijks bestuur is blij dat de zware beschermingsstatus van de Hoofdgroenstructuur behouden blijft en nog steviger wordt geborgd door toetsing in een vroeg stadium van de planvorming. Zo blijft Amsterdam een mooie en leefbare stad voor mens, plant en dier. Over de wijzingen in de Hoofdgroenstructuur (HGS) geven we de volgende opmerkingen en adviezen mee: Toevoegingen aan de HGS: - We zijn blij dat de HGS in West is uitgebreid. Dit zorgt voor het behoud van onmisbaar groen voor nu en voor de toekomst. Specifiek gaat het dan om het Houthavenpark (Stadspark), het Brediusbad (Stadspark) het Bilderdijkpark (Stadsplantsoen), het perceel gelegen ten noordwesten van Sportpark Transformatorweg (Stadsnatuur), het perceel tussen de Sloterdijkerweg en de A10 (stadsnatuur) en tennisclub Kattenlaan (Sportpark). Daarnaast zijn een aantal groene verbindingen toegevoegd, langs spoor- en metrolijnen in Sloterdijk, het spoortalud in de Zaanstraat, het Hertspieghelplein en Sara Burgerhartplantsoen, langs de Erasmusgracht t.h.v. het Bos en Lommerplantsoen en langs de Admiralengracht.
Waar de toevoeging aan de HGS het gevolg is van de aanleg van groen door een project, zoals het Houthavenpark, zijn wij voor het opnemen in de HGS, mits de HGS de afronding van projecten niet in de weg staat. - Ten aanzien van een deel van het Houthavenpark zien wij ook een inconsistentie met andere stedelijke beleidsvoornemens. Zo staat in het mobiliteitsplan voor de Zuidflank voor Haven-Stad een HOV verbinding opgenomen die vanuit de Spaarndammerstraat het Houthavenpark kruist richting de Archangelweg voor de ontsluiting van de Minervahaven. Doortrekken van deze verbinding naar Noord in het kader van de Sprong over het IJ ligt op termijn in de rede. Het lijkt ons zinvol deze ontwikkeling niet op voorhand te compliceren, dus hier bij een eventuele toevoeging van het Houthavenpark aan de HGS vast rekening mee te houden. - Ook het Stenen Hoofd is nu als geheel toegevoegd. Voorheen vielen alleen de kademuren onder de HGS vanwege de beschermde muurplanten. Nu valt het Stenen Hoofd als geheel onder het groentype Stadsplantsoen en is een Stadsnatuur - verbinding toegevoegd. Het is ons op basis van de kaart niet geheel duidelijk of deze Stadsnatuur - verbinding voldoende bescherming biedt voor de aanwezige beschermwaardige soorten (schubvaren, zandwolfsmelk, oeverzwaluwen) en gaan hier graag nader over in gesprek.
- We adviseren Natuurtuin Slatuinen nog toe te voegen aan de HGS als Stadsnatuur. Deze heemtuin kent een hoge biodiversiteit en is een unieke groene plek in het stadsdeel. Ook vindt hier natuureducatie plaats. - We adviseren de groene verbinding aan de noordrand van de Erasmusgracht tussen het Wachterliedplantsoen en de Hoofdweg niet als Groene verbinding op te nemen als dit de aanleg van een belangrijke doorgaande fietsverbinding in het kader van het Meerjarenplan Fiets in de weg staat. Hiervoor is een iets bredere strook verharding nodig. Mocht met deze toevoeging enkel te ontwikkelen oevergroen worden bedoeld dan zien we geen bezwaar. - Daarnaast vragen de begrenzing van de toevoeging aan de noordkant van het Vondelpark (naast Tennisclub Kattenlaan aan de overzijde van de Kattenlaan) opnieuw te bekijken. Hier is een gebied met gemeentewerf, BSO Vondelpark, en zo het lijkt een deel van een privétuin toegevoegd aan de HGS. De gemeentewerf is onlosmakelijk verbonden met het in stand houden van het groen van het Vondelpark. Het valt daarom ook binnen de grens van dit rijksmonument. We vragen ons echter af of de begrenzing van de toevoeging correct is.
Registratienummer Z17-81484 / 2605 Pagina 19 van 38
Wijzigingen aan de HGS Het dagelijks bestuur kan zich vinden in de wijziging van het groentype van het Wachterliedplantsoen van Stadspark naar Stadsplantsoen. Dit groentype sluit beter aan bij de omvang en functie van deze locatie. Verwijderd uit de HGS Het dagelijks bestuur kan zich vinden in de correcties die hebben plaatsgevonden. Het gaat hier om grenscorrecties m.b.t. reeds bestaande verhardingen, onder meer Sloterdijkerweg en (fiets)paden zoals het Overbrakepad, de Spaarndammerdijk en het Vredenhofpad. Ook heeft een technische correctie plaatsgevonden m.b.t. de locatie van XO Hotels Park West. Beheer - Ten aanzien van beheer adviseert het dagelijks bestuur aanvullend op het maken van beheerplannen voor de verschilden groentypen in te zetten op jaarlijkse monitoring van soorten en op fysisch-chemische parameters van water en bodem. Hiermee kunnen beheerplannen en investeringen in inrichting tijdig worden bijgestuurd. - Op pagina 45 van het concept Beleidskader Hoofdgroenstructuur staat dat het beheer van Stadsnatuur en Stadsnatuur – verbindingen extensief is. Dat is niet voldoende voor sommige gebieden, waaronder het Stenen Hoofd. Vaak zijn het kleine oppervlaktes die in een stedelijke omgeving extra kwetsbaar zijn door beperkte ecologische verbindingen en een hoge gebruiksdruk.
Wanneer het om wettelijk beschermde soorten gaat is er een plicht die ecologische kwaliteit in stand te houden. Dat betekent een beheerplan, maatwerkbeheer door gespecialiseerde aannemers of eigen ecologische tuinmannen, een ambitie voor soortenontwikkeling. Het dagelijks bestuur vraagt daarom ook voor dit groentype beheerplannen op te stellen en nauwlettend te monitoren. Groennorm - De Amsterdamse Groennorm wordt in het Beleidskader Hoofdgroenstructuur kort genoemd, maar verder niet uitgelegd. Het zou goed zijn om toe te lichten wat de Groennorm inhoudt en hoe die zaken zich tot elkaar verhouden.
Advies stadsdeelcommissie: Advies van de stadsdeelcommissie aan het DB
Geen aanvullingen.
Definitief advies DB: Advies van het dagelijks bestuur aan het college van burgemeester en wethouders
Het dagelijks bestuur van stadsdeel West adviseert positief over het concept Beleidskader Hoofdgroenstructuur. Het dagelijks bestuur is blij dat de zware beschermingsstatus van de Hoofdgroenstructuur behouden blijft en nog steviger wordt geborgd door toetsing in een vroeg stadium van de planvorming. Zo blijft Amsterdam een mooie en leefbare stad voor mens, plant en dier. Over de wijzingen in de Hoofdgroenstructuur (HGS) geven we de volgende opmerkingen en adviezen mee: Toevoegingen aan de HGS: - We zijn blij dat de HGS in West is uitgebreid. Dit zorgt voor het behoud van onmisbaar groen voor nu en voor de toekomst. Specifiek gaat het dan om het Houthavenpark (Stadspark), het Brediusbad (Stadspark) het Bilderdijkpark (Stadsplantsoen), het perceel gelegen ten noordwesten van Sportpark Transformatorweg (Stadsnatuur), het perceel tussen de Sloterdijkerweg en de A10 (stadsnatuur) en tennisclub Kattenlaan (Sportpark). Daarnaast zijn een aantal groene verbindingen toegevoegd, langs Registratienummer Z17-81484 / 2605 Pagina 20 van 38
-
-
-
-
-
spoor- en metrolijnen in Sloterdijk, het spoortalud in de Zaanstraat, het Hertspieghelplein en Sara Burgerhartplantsoen, langs de Erasmusgracht t.h.v. het Bos en Lommerplantsoen en langs de Admiralengracht. Waar de toevoeging aan de HGS het gevolg is van de aanleg van groen door een project, zoals het Houthavenpark, zijn wij voor het opnemen in de HGS, mits de HGS de afronding van projecten niet in de weg staat. Ten aanzien van een deel van het Houthavenpark zien wij ook een inconsistentie met andere stedelijke beleidsvoornemens. Zo staat in het mobiliteitsplan voor de Zuidflank voor Haven-Stad een HOV verbinding opgenomen die vanuit de Spaarndammerstraat het Houthavenpark kruist richting de Archangelweg voor de ontsluiting van de Minervahaven. Doortrekken van deze verbinding naar Noord in het kader van de Sprong over het IJ ligt op termijn in de rede. Het lijkt ons zinvol deze ontwikkeling niet op voorhand te compliceren, dus hier bij een eventuele toevoeging van het Houthavenpark aan de HGS vast rekening mee te houden. Ook het Stenen Hoofd is nu als geheel toegevoegd. Voorheen vielen alleen de kademuren onder de HGS vanwege de beschermde muurplanten. Nu valt het Stenen Hoofd als geheel onder het groentype Stadsplantsoen en is een Stadsnatuur - verbinding toegevoegd.
Het is ons op basis van de kaart niet geheel duidelijk of deze Stadsnatuur - verbinding voldoende bescherming biedt voor de aanwezige beschermwaardige soorten (schubvaren, zandwolfsmelk, oeverzwaluwen) en gaan hier graag nader over in gesprek. We adviseren Natuurtuin Slatuinen nog toe te voegen aan de HGS als Stadsnatuur. Deze heemtuin kent een hoge biodiversiteit en is een unieke groene plek in het stadsdeel. Ook vindt hier natuureducatie plaats. We adviseren de groene verbinding aan de noordrand van de Erasmusgracht tussen het Wachterliedplantsoen en de Hoofdweg niet als Groene verbinding op te nemen als dit de aanleg van een belangrijke doorgaande fietsverbinding in het kader van het Meerjarenplan Fiets in de weg staat. Hiervoor is een iets bredere strook verharding nodig. Mocht met deze toevoeging enkel te ontwikkelen oevergroen worden bedoeld dan zien we geen bezwaar. Daarnaast vragen de begrenzing van de toevoeging aan de noordkant van het Vondelpark (naast Tennisclub Kattenlaan aan de overzijde van de Kattenlaan) opnieuw te bekijken. Hier is een gebied met gemeentewerf, BSO Vondelpark, en zo het lijkt een deel van een privétuin toegevoegd aan de HGS. De gemeentewerf is onlosmakelijk verbonden met het in stand houden van het groen van het Vondelpark. Het valt daarom ook binnen de grens van dit rijksmonument.
We vragen ons echter af of de begrenzing van de toevoeging correct is.
Wijzigingen aan de HGS Het dagelijks bestuur kan zich vinden in de wijziging van het groentype van het Wachterliedplantsoen van Stadspark naar Stadsplantsoen. Dit groentype sluit beter aan bij de omvang en functie van deze locatie. Verwijderd uit de HGS Het dagelijks bestuur kan zich vinden in de correcties die hebben plaatsgevonden. Het gaat hier om grenscorrecties m.b.t. reeds bestaande verhardingen, onder meer Sloterdijkerweg en (fiets)paden zoals het Overbrakepad, de Spaarndammerdijk en het Vredenhofpad. Ook heeft een technische correctie plaatsgevonden m.b.t. de locatie van XO Hotels Park West. Beheer - Ten aanzien van beheer adviseert het dagelijks bestuur aanvullend op het maken van beheerplannen voor de verschilden groentypen in te zetten op jaarlijkse monitoring van soorten en op fysisch-chemische parameters van water en bodem. Hiermee kunnen beheerplannen en investeringen in inrichting tijdig worden bijgestuurd. - Op pagina 45 van het concept Beleidskader Hoofdgroenstructuur staat dat het beheer van Stadsnatuur en Stadsnatuur – verbindingen extensief is. Dat is niet voldoende voor sommige gebieden, waaronder het Stenen Hoofd. Vaak zijn het kleine oppervlaktes die in een stedelijke omgeving extra kwetsbaar zijn door beperkte ecologische verbindingen en een hoge gebruiksdruk. Wanneer het om wettelijk beschermde Registratienummer Z17-81484 / 2605 Pagina 21 van 38
soorten gaat is er een plicht die ecologische kwaliteit in stand te houden. Dat betekent een beheerplan, maatwerkbeheer door gespecialiseerde aannemers of eigen ecologische tuinmannen, een ambitie voor soortenontwikkeling. Het dagelijks bestuur vraagt daarom ook voor dit groentype beheerplannen op te stellen en nauwlettend te monitoren. Groennorm - De Amsterdamse Groennorm wordt in het Beleidskader Hoofdgroenstructuur kort genoemd, maar verder niet uitgelegd. Het zou goed zijn om toe te lichten wat de Groennorm inhoudt en hoe die zaken zich tot elkaar verhouden.
Registratienummer Z17-81484 / 2605 Pagina 22 van 38
Stadsdeel Nieuw-West
Registratienummer Z17-81484 / 2605 Pagina 23 van 38
Registratienummer Z17-81484 / 2605 Pagina 24 van 38
Registratienummer Z17-81484 / 2605 Pagina 25 van 38
Registratienummer Z17-81484 / 2605 Pagina 26 van 38
Stadsdeel Noord
Adviesvraag college van burgemeester & wethouders: Formuleer hier de vraag aan het stadsdeel
Hoe zorgen we ervoor dat waardevolle groengebieden in de stad behouden blijven; voor nu én in de toekomst? Al sinds 2003 is de Hoofdgroenstructuur daarvoor hét instrument. In de Hoofdgroenstructuur zijn de belangrijkste groengebieden opgenomen die we als stad willen behouden, zoals stadsparken, volkstuinparken, grotere plantsoenen, sportparken en groene verbindingen. In de Omgevingsvisie 2050 staat de ambitie beschreven om deze Hoofdgroenstructuur richting 2050 in stappen te laten groeien naar een groter, gevarieerder en beter verbonden groenblauw netwerk. Een Hoofdgroenstructuur die we ook echt groen houden en waar we dus niet in gaan bouwen. Waar water een belangrijk onderdeel van is en waarvan de kwetsbare natuurgebieden beschermd zijn. En waar stadsnatuur een integraal onderdeel van uitmaakt. In dit beleidskader staan de groene gebieden die tot de Hoofdgroenstructuur behoren. De nieuwe Hoofdgroenstructuur is groter ten opzichte van de vorige versie. Het is nu een groenblauw netwerk, in plaats van losse onderdelen en er is water in opgenomen. De Amsterdamse Ecologische Structuur - nu nog onderdeel van de Ecologische Visie 2012 - is er als ‘stadsnatuur’ integraal in opgenomen. En er zijn meer lijnvormige groen- en waterverbindingen opgenomen; belangrijke verbindingen voor dieren in de stad.
Ook worden er verschillende ‘soorten’ groen onderscheiden, zoals een stadspark, een natuurpark, een tuinpark en een gedenkpark waar bepaalde voorzieningen wel of geen plek kunnen krijgen. Zo kan een stadspark ruimte bieden aan voorzieningen voor sporten en spelen, terwijl het in een natuurpark juist primair draait om de beleving van natuur, stilte en donkerte. De onafhankelijke technische adviescommissie (TAC) toetst plannen en initiatieven op hun bijdragen aan de versterking van hier beschreven de Hoofdgroenstructuur. Met een Hoofdgroenstructuur kunnen we ervoor zorgen dat Amsterdam ook in 2050 nog steeds die fraaie en aangename stad is om te verblijven, te ontspannen, te recreëren en te kunnen genieten van het groen. Uiterlijk 13 februari 2022 advies over het concept Beleidskader Hoofdgroenstructuur, conform het BenW besluit “Instemmen met het ‘concept-beleidskader Hoofdgroenstructuur’ en vrijgave voor inspraak en het inwinnen van advies bij de stadsdelen”, gedateerd 14 december 2021.
Suggestie dagelijks bestuur aan stadsdeelcommissie: Het dagelijks bestuur kan hier aan de stadsdeelcommissie suggesties doen t.a.v. het advies
Onderbouwing besluit Reactie Stadsdeel Noord op concept Beleidskader en Toetskaart HGS In Noord wordt langs 3 lijnen gewerkt aan de versterking van het groen: 1. Behouden en versterken van de grote groen-blauwe structuren zoals verwoord in de Integrale Landschapskaart Amsterdam Noord (verder ILK) 2. Aanleggen van groen in nieuwe buurten (in principe conform de minimale groennorm) 3. Versterken en verbeteren van het groen in bestaande buurten Dit advies op het nieuwe stedelijke concept Beleidskader en Toetskaart voor de Hoofdgroenstructuur van Amsterdam (hierna HGS) betreft de grote groen-blauwe structuren. Registratienummer Z17-81484 / 2605 Pagina 27 van 38
Het Dagelijks Bestuur van Noord is tevreden met het nieuwe concept Beleidskader voor de HGS. Over de concept Toetskaart HGS voor Noord zijn wij echter minder tevreden. Zie hiervoor ‘Gewenste aanpassingen aan concept Beleidskader en Toetskaart HGS en Bijlage 1.’ Belangrijke groene toevoegingen aan de HGS in Noord Wij omarmen dat er op diverse locaties groen is toegevoegd aan de HGS zoals bij de Sixhaven en de oostoever van het Noordhollandsch Kanaal, de verkeerslussen aan de Johan van Hasseltknoop (waardoor herprofilering alleen in samenhang met een gelijktijdige versterking van de hoofd-groenstructuur kan plaatsvinden), de Oostertocht/Westertocht, het Keerkringpark, de groene wig in Overhoeks het groengebied aan het IJ-plein als onderdeel van het beschermd stadsgezicht IJ-plein. En dankzij de toevoeging van het groentype ‘Groene Verbinding’ aan de HGS wordt het groen-blauwe raamwerk van Noord nog fijnmaziger. De bescherming van het groen past goed binnen de recentelijk vastgestelde Omgevingsvisie 2050, waarin ‘Groeien binnen grenzen’ en ‘Het versterken van het groen-blauwe stedelijke raamwerk’ belangrijke ambities zijn die hand in hand gaan. Met deze versterking van de hoofdgroenstructuur van Noord gaan de bouwopgave en het groen zoveel mogelijk samen op.
Toevoegingen water aan de HGS in Noord Ook is er op sommige plaatsen water opgenomen in de HGS zoals de Noorder IJ-plas, het water aan de zuidzijde van de Melkweg, het Kinselmeer en de waterlopen in Waterland. Dit is goed omdat water veelal een onlosmakelijk geheel vormt met het aangrenzende groen. Dit lijkt niet uitsluitend op basis van de natuurwaarden te zijn gebeurd want deze arcering ligt niet over al dit het water. Wij zien in het concept Beleidskader HGS graag verduidelijkt waarom dit water wel en ander water niet is opgenomen op de Toetskaart HGS. Integratie Stadsnatuur als ecologische laag in HGS In het Beleidskader voor de HGS kent elk groentype zijn eigen prioritaire waarden. Met de arcering stadsnatuur als arceringslaag over alle groentypen heen wordt aangegeven dat de natuurwaarde hier voorrang heeft boven de prioritaire waarden van het betreffende groentype. Hiermee is de ecologische structuur onderdeel geworden van de HGS. De begrenzing van de arcering natuurwaarde lijkt soms echter wat willekeurig. Wij willen graag een bewuste keuze maken waar in te zetten op hoge natuurwaarden en waar juist meer op recreatief groen als prioritaire waarden.
Voor een goede balans tussen ecologisch en recreatief groen zou ook de toekomstig gewenste doorontwikkeling van het groen - op basis van demografische gegevens en normen voor gebruiksgroen - explicieter moeten worden meegewogen. Voor de groentypen stads- en natuurparken en stadsplantsoenen binnen het stedelijk weefsel zou een heldere zonering (in plaats van arcering) gebaseerd op bewuste keuzes kunnen bijdragen aan een scherper beeld van de opgave en het vergroten van de diversiteit en daarmee ook de kwaliteit van het groen. Ecologische Kansen & Verbindingen Kaart Noord Ter aanvulling op de natuurwaardenlaag in de HGS stelt Noord als nadere uitwerking van de ILK een Ecologische Kansen & Verbindingenkaart op voor heel Noord waarin zal worden aangegeven met welke doelsoorten rekening moet worden gehouden bij gebiedsontwikkeling. Wij zien graag een goede koppeling tussen de ‘Ecologische kaart van Noord’ en het Beleidskader HGS. Door de groei van Noord is er meer ruimte nodig voor het groentype Stadspark Registratienummer Z17-81484 / 2605 Pagina 28 van 38
Het aantal inwoners in Noord zal in de komende jaren nog flink toenemen. Door de enorme bouwopgave verdwijnt er soms groen, maar er komt ook groen voor terug. En het bestaande groen zal intensiever worden gebruikt. In Noord vallen echter alleen het Noorderpark en het zuidelijk deel van het Baanakkerspark onder het type stadspark waar de recreatieve en sociale waarden prioritair zijn. Uitbreiding van het groentype stadspark in Noord is gewenst om ervoor te zorgen dat er straks voldoende gebruiksgroen is voor iedereen om dicht bij huis te kunnen recreëren en ontmoeten, zonder het unieke karakter van deze gebieden aan te tasten. Wij willen graag van start met het onderzoeken van nieuwe mogelijkheden tot uitbreiding van het groentype stadspark, daar voor het ontwikkelen van nieuwe grotere groengebieden die aan de HGS kunnen worden toegevoegd een lange adem nodig is en financiële middelen tijdig moet worden gereserveerd. Noorder IJ-plas Natuurpark én toekomstig Stadspark met ruimte voor initiatieven Naast het voorliggende Toetskader HGS is recentelijk het Ruimtelijk Toetsingskader Noorder IJ-plas 2020-2030 vastgesteld. Hierin is de Noorder IJ-plas als groentype natuurpark aangemerkt, net als in de nu voorliggende Toetskaart HGS. In het toetsingskader Noorder IJ-plas worden ruimtelijke uitgangspunten gegeven waaraan initiatieven in het plangebied moeten voldoen.
Het vooruitzicht op de toekomstige functie van de plas als verbindend stadspark tussen Zaanstad en Amsterdam is daarbij leidend. Hiermee wordt het open groenblauwe gebied, dat als groene long tussen beide steden in ligt beschermd en is ruimte om de toegankelijkheid te verbeteren en de verblijfsruimte te versterken. Het uitgangspunt daarbij is de Noorder IJ-plas geleidelijk aan te passen aan een veranderende omgeving. Wij willen een goede bescherming van het groen, maar benadrukken dat wij het van belang vinden om (al dan niet tijdelijke) initiatieven zoals het realiseren van een strand en kleinschalige recreatieve publieke voorzieningen (placemaking zoals bij Blijburg en ‘Samen Stadmaken’) niet slechts te beoordelen vanuit het huidige groentype natuurpark, maar vooral ook in de geest van het toekomstig beoogde eindbeeld, groentype ‘stadspark’. Door de groei van Noord is er meer ruimte nodig voor uitbreiding van de veldsport Daar het merendeel van het groen in Noord nu onderdeel uitmaakt van de Hoofdgroenstructuur is het niet eenvoudig om - ter aanvulling op de ruimte voor sport binnen de gebiedsontwikkeling - nog nieuwe ruimte voor veldsporten in Noord te vinden. Door de groei van Noord is er voor veldsport echter nog wel extra ruimte nodig.