Bijlage 3 20210430 concept Raadsinfobrief Vrijgave inspraak Investeringsnota LDB, getekend

Raadsinformatiebrief

Aan: Datum Portefeuille(s) Portefeuillehouder(s): Behandeld door Onderwerp

De leden van de gemeenteraad van Amsterdam 11 mei 2021 Grondzaken, Ruimtelijke Ordening Marieke van Doorninck Grond en Ontwikkeling, Irma Dejong, i.dejong@amsterdam.nl Informeren vrijgave concept Investeringsnota Lodewijk van Deysselbuurt voor inspraak

Geachte leden van de gemeenteraad, Met deze brief informeert het college u over het volgende. Het college van burgemeester en wethouders heeft in de vergadering van 11 mei jl. besloten tot het vrijgeven voor inspraak van de concept Investeringsnota Lodewijk van Deysselbuurt. De verbeteraanpak voor de Van Deysselbuurt is urgent. De leefbaarheid en veiligheid staan er al langer onder druk. De concept investeringsnota bevat de ruimtelijke maatregelen om de woningen, de woonomgeving, de voorzieningen en de openbare ruimte te verbeteren. Gemeente en corporatie Rochdale (eigenaar van bijna alle woningen in de buurt) zien met de verbetering en vernieuwing van de buurt kans om de sociale huurvoorraad in stand te houden en ongeveer 700 woningen bij te bouwen. De investeringsnota draagt ook bij aan het verbeteren van de sociaal economische positie van de bewoners, door ruimte te maken voor een passend (maatschappelijke) voorzieningen aanbod. Met deze brief licht ik u de belangrijkste zaken uit de concept Investeringsnota nader toe. Programma en kansen voor huidige bewoners In de Principenota Geuzenveld Slotermeer (2019) is de Lodewijk Van Deysselbuurt aangewezen als een ontwikkelbuurt waarin naast noodzaak tot verbetering ook ruimte voor verdichting bestaat.

In de verschillende bijeenkomsten met bewoners hebben zij aangegeven graag een nieuwe woning te willen, meer verschillende (type) woningen in de buurt te wensen en een meer gedifferentieerde buurt te willen (met ook andere prijsklassen). Zij gaven daarbij aan te begrijpen dat daarvoor sloop van huidige woningen noodzakelijk is. Veel bewoners gaven daarnaast aan dat de huidige woningen zo slecht zijn, dat zij de voorkeur gaven aan sloop/nieuwbouw, boven renovatie. Vervolgens is per complex een afweging gemaakt. Voor een aantal voor de buurt karakteristieke-, en met orde 2 gewaardeerde complexen, is daarbij op voorhand gekozen voor renovatie, ondanks dat bewoners hiervan ook aangaven liever nieuwbouw te willen. Dit vanwege het behoud van de cultuurhistorische waarden van de blokken. Voor alle complexen werkt de corporatie de aanpak uit volgens de Amsterdamse Kaderafspraken. Om de huidige bewoners goed te bedienen en een gevarieerdere buurt te realiseren, worden er naast sociale huurwoningen ook andere woningsegmenten en woningtypen toegevoegd. Op deze

Gemeente Amsterdam, raadsinformatiebrief

Datum 11 mei 2021 Pagina 2 van 6

manier kunnen ook huidige bewoners die het (financieel) beter krijgen of hun woning ontgroeien (denk aan thuiswonende jongeren maar ook aan ouderen die een woning op de verdieping met lift wensen), passend woningaanbod vinden in de buurt. Een groot deel van de bewoners zal aangewezen blijven op sociale huurwoningen, daarom wordt ingezet op het behoud van ongeveer hetzelfde aantal sociale huurwoningen én het aantal sociale gezinswoningen. Hierdoor krijgen de bewoners de kans terug te keren in de eigen buurt, ofwel door directe doorverhuizing naar op dat moment beschikbaar passend aanbod, ofwel door terugkeermogelijkheid op een later moment. In de nieuwbouw wordt ca 60% sociale huur, ca 17% middensegment (incl. middeldure koop) en ca 23% vrije sector gerealiseerd. Dit wijkt af van de 40/40/20-verdeling om het aantal sociale huurwoningen gelijk te houden. Gemeente, corporatie en bewoners wensen uitdrukkelijk geen “gouden rand” aan de Burgemeester Röellstraat bestaande uit overwegend middeldure en vrije sector koopwoningen. Op deze plek, waar de meeste nieuwbouw wordt gerealiseerd, worden dus veel sociale huurwoningen teruggebouwd. Het toevoegen van andere woningbouwsegmenten gebeurt gespreid over de gehele buurt, niet alleen met nieuwbouw maar ook door het omzetten van bestaand bezit van de corporatie naar middensegment en vrije sector.

De geplande looptijd van de vernieuwingsopgave van 10 jaar is een resultante van de herhuisvestingsopgave. Stedenbouw Leidraad voor de stedenbouwkundige herstructurering is de Nota Cultuurhistorie Amsterdam Nieuw-West (2013). Deze geeft aan op welke wijze de gemeente gebiedsgericht wil omgaan met het erfgoed van het Algemeen Uitbreidingsplan (AUP). Binnen dit kader biedt het stedenbouwkundig plan voor de verbetering van de Van Deysselbuurt oplossingen voor verschillende fysieke en fysiek-sociale opgaves in de buurt. Door de combinatie van de herprofilering van de Burgemeester Röellstraat en sloop/nieuwbouw in de zuidzone van de Van Deysselbuurt ontstaat ruimte voor extra woningen en voorzieningen met adressen aan de Burgemeester Röellstraat. Deze ingreep biedt, samen met het stedenbouwkundig ontwerp voor de nieuwbouw, de kans de woonkwaliteit, leefbaarheid en (sociale) veiligheid van de Van Deysselbuurt, en de Burgemeester Röellstraat zelf, te verbeteren. In de middenzone van de buurt wordt met het oog op verbetering van de leefbaarheid en sociale veiligheid de structuur van bebouwde en onbebouwde ruimte aangepast, met behoud van de bestaande strokenbouw. Op deze manier ontstaan “meer ogen op straat” en tegelijkertijd kan de gebruikswaarde van de groene hoven vergroot worden.

Naast deze grotere ruimtelijke ingrepen wordt ingezet op een aantal aanvullende ruimtelijke aanpassingen ten behoeve van de verbeteringen van de leefbaarheid en veiligheid. Voor een aantal van de voorgestelde ingrepen is medewerking van derden nodig, waarmee reeds gesprekken zijn opgestart. Verbetering positie huidige bewoners De opgave voor de Van Deysselbuurt is om de verbetering van de buurt in de eerste plaats ten goede van de huidige bewoners te laten komen. Veel van de huidige bewoners blijven op sociaaleconomische aspecten achter bij het Amsterdams gemiddelde: zaken als werkeloosheid, laaggeletterdheid, schooluitval en criminaliteit komen relatief veel voor. Het verbeteren van de woningen alleen is niet voldoende om dit aan te pakken. Daarom maakt het toevoegen van

Een routebeschrijving vindt u op amsterdam.nl

Gemeente Amsterdam, raadsinformatiebrief

Datum 11 mei 2021 Pagina 3 van 6

maatschappelijke voorzieningen een belangrijk onderdeel uit van de plannen. Naast een vergrote buurtkamer om laagdrempelig ontmoeten te faciliteren is ruimte gereserveerd voor verschillende zorg-, welzijns- en werk/participatie ondersteunende voorzieningen.

Vergroten van de kansen voor jongeren Mede op verzoek van bewoners wordt prioriteit gegeven aan de realisatie van een Jongerencentrum XL gecombineerd met mogelijkheden voor talentontwikkeling. Dit draagt bij aan het verminderen van schooluitval en daarmee aan het vergroten van de kansen voor jongeren. Daarnaast zal het ook bijdragen aan het verminderen van de overlast van hangjongeren. Voor een deel van de huisvestingsvraag van deze voorziening is eerder door de gemeenteraad een krediet verstrekt voor een anticiperende aankoop van een bestaand pand in de buurt. De financiering van de (ver)bouw, exploitatie en programmering van het Jongerencentrum XL wordt aangevraagd via de begroting. Momenteel wordt door de Alliantie Nieuw-West gewerkt aan het Masterplan Nieuw-West, voor de brede en langjarige aanpak voor het vergroten van de kansen van de bewoners van Nieuw-West. Inzet op voorzieningen voor de jongeren van de Van Deysselbuurt maakt hier deel van uit. De gemeente en het rijk zijn deelnemende partijen binnen de Alliantie. De Alliantie beslist eind van dit jaar over het Masterplan Nieuw-West. De huidige schoollocatie aan de Van Moerkerkenstraat is al langer een moeilijke plek in de buurt.’s Avonds vormt het een anoniem decor van dit doodlopende deel van de buurt. Door corporatie, stadsdeel en maatschappelijk (culturele) organisaties wordt al ingezet op tijdelijke verbeteringen.

Voor een structurele verbetering wordt ingezet op verplaatsing van de school naar een duurzaam, nieuw gebouw op een centrale plek in de buurt. Op de vrijkomende kavel van de huidige school ontstaat hierdoor ruimte voor woningbouw, wat beter past op deze locatie. Duurzaamheid De grootschalige aanpak van de woningen en de openbare ruimte biedt mogelijkheden om deze ingrijpend te verduurzamen. Daarbij ligt de focus op het isoleren van alle woningen en het zoveel mogelijk energie-neutraal en aardgasvrij maken van de woningen, waterberging en natuurinclusief bouwen. De Van Deysselbuurt ligt in het concessiegebied van Westpoort Warmte. Hierdoor dient Rochdale alle nieuwbouwwoningen aan te sluiten op het stadswarmtenet. Uit een Totale Ketenkosten-analyse (TKK) komt het aansluiten van alle woningen op het middentemperatuur warmtenet als beste optie uit de bus. In aanvulling op de TKK-analyse onderzoekt de corporatie een aanvullende, hybride oplossing, met een Warmte-koudeopslag (WKO) die zorgt voor een hoger comfort in de zomer en lagere energielasten voor de huurders. De ambitie van Rochdale is om ook de woningen die worden gerenoveerd in het middengebied, aardgasvrij te maken. Voorwaarde hierbij is dat minimaal 70% van de bewoners hiermee instemmen. Daarnaast wordt er ingezet – in lijn met de Groenvisie i.o.

– om een minimale natuurinclusiviteitsscore van 30 punten te behalen en vanuit het programma Rainproof zorgen voor voldoende waterberging om zware regenbuien op eigen terrein te kunnen bufferen.

Een routebeschrijving vindt u op amsterdam.nl

Gemeente Amsterdam, raadsinformatiebrief

Datum 11 mei 2021 Pagina 4 van 6

Openbare ruimte Naast (bijna al) het vastgoed in de buurt is ook de gehele publieke buitenruimte toe aan een structurele verbetering. Op sommige plekken is de openbare ruimte sleets, op andere ronduit gevaarlijk, zoals bij de aansluiting op de Burgemeester Röellstraat (black spot). Het herontwerp voor de openbare en collectieve ruimten in de buurt zelf wordt gemaakt na het onderhavig investeringsbesluit in nauwe participatie met bewoners. Met de investeringsnota worden enkele inrichtingsprincipes vastgelegd binnen welk kader het ontwerp gemaakt moet worden. Op grond van het gemeentelijk parkeernormen beleid worden t.b.v. nieuwbouw woningen geen parkeerplaatsen op straat gemaakt, behalve 0,1 bezoekersparkeerplaats per woning. Daarnaast geldt dat herhuisvesters die naar de nieuwbouw verhuizen wel hun ontheffing voor de blauwe zone behouden, mits zij niet kunnen beschikken over een door de corporatie op eigen terrein gerealiseerde parkeerplaats. In totaal zijn als gevolg van de vernieuwing in de buurt ongeveer 820 parkeerplaatsen nodig in de openbare ruimte. Het stedenbouwkundig plan in de concept investeringsnota biedt hiervoor voldoende ruimte. In de huidige, bestaande situatie zijn er ruim 1100 parkeerplaatsen op straat. De verdichtingsopgave heeft gevolgen voor het huidige bomenbestand.

Een kwantitatieve bomeninventarisatie wijst uit dat er ongeveer 480 bomen gehandhaafd kunnen worden, ongeveer 100 bomen gekapt of verplant moeten worden en er ongeveer 120 nieuwe bomen geplant kunnen worden. Participatie De participatie voor verbetering van de buurt gaat in het recente verleden terug tot 2001 (Richting Parkstad 2015). Als gevolg van de crisis vanaf 2008 zijn eerdere plannen niet uitgevoerd. Op alle participatiemomenten voor voorgaande vastgestelde producten, en die mede geleid hebben tot de huidige concept Investeringsnota, verzochten bewoners steevast om bij het vernieuwingsplan voor de buurt aandacht te hebben en oplossingen te bedenken voor: De lage kwaliteit van de woningen; Het te eenzijdige woningaanbod; Behoud van sociale huurwoningen; Overbewoning; Het voorzieningenaanbod; Type bedrijfsruimten; Het ruimtebeslag van alle typen vervoer; Meer mogelijkheden voor laagdrempelig ontmoeten en spelen (voor alle leeftijden); Oplossingen voor hangjongeren; Meer gebruiksmogelijkheden van de groengebieden; Meer handhaving op onderhoud privétuinen. De concept investeringsnota biedt een antwoord op al deze aspecten. Op sommige onderdelen concreet (bouwvolume en –locaties benodigd voor het wonen en niet-wonen programma), op andere onderdelen richtinggevend en ter nadere uitwerking (met buurtplatform en andere bewoners) na besluitvorming.

Een routebeschrijving vindt u op amsterdam.nl

Gemeente Amsterdam, raadsinformatiebrief

Datum 11 mei 2021 Pagina 5 van 6

In Maart 2020 zou het Vernieuwingsplan dat Rochdale voor haar vastgoed had opgesteld in 11 bijeenkomsten (toegesneden op de fasering van de complexaanpak) gepresenteerd worden aan de hele buurt. Dit is omgezet naar 3 webinars. De ca. 400 bewoners stelden ca. 300 vragen, die m.n. de urgentie betroffen: “Wanneer start de vernieuwing?”, en “Wanneer krijg ik mijn stadsvernieuwingsurgentie?”. Daarop heeft de gemeente besloten het Vernieuwingsplan voor de gehele buurt nader uit te werken tot een door de gemeenteraad vast te stellen Investeringsnota. Medio 2020 is het meedenknetwerk door stichting !Woon omgevormd tot een buurtplatform om verder te participeren over het vernieuwingsplan voor hun buurt. Sinds juni 2021 zijn meer dan 10 overleggen gevoerd met verschillende vertegenwoordigers van het buurtplatform waarin hun zorgen en wensen zijn besproken. Het buurtplatform is het in grote lijnen eens met het vernieuwingsplan voor de buurt: ook zij onderschrijven de eerder door bewoners aangegeven noodzaak tot vernieuwing, inclusief sloop-nieuwbouw, verdichting en het toevoegen van woningen in andere segmenten. Het buurtplatform heeft echter twijfels over de wijze van verdichten met 7 bouwlagen aan de Burgemeester Röellstraat, en over de toevoeging van voorzieningen, met name aan de Van Deysselstraat.

Mede op basis van dit signaal is het oppervlak toe te voegen bedrijfsruimte verkleind van 3.500 m2 naar 2.000 m2. Vervolg participatie; Inspraak en bredere buurtraadpleging In dialoog met het buurtplatform en andere bewoners onderzoeken we verder hoe we de resterende zorgen kunnen oplossen. Parallel voeren we het inspraakproces zodat alle belanghebbenden en belangstellenden kunnen reageren op het plan. Naast dat bewoners en anderen zoals gebruikelijk zienswijzen kunnen indienen, organiseren we in afstemming met het buurtplatform een buurtenquête om het draagvlak voor de belangrijke onderdelen uit het plan en het plan als geheel te toetsen. Zo houden we de voortgang in het planproces voor de bewoners die dringend behoefte hebben aan een vernieuwde of andere woning en tegelijkertijd voeren we het gesprek over wat beter kan. Tenslotte De inspraakperiode vindt plaats vanaf 17 mei 2021. Hierna maken we de afweging of en hoe de ruimtelijke investeringen voor de Van Deysselbuurt moeten worden aangepast. Wanneer er voldoende draagvlak bestaat voor de concept investeringsnota wordt deze met bijbehorende grondexploitatie na het zomerreces 2021 ter vaststelling aan u voorgelegd. Dan kan de woningverbetering en –vernieuwing, evenals de vernieuwing van de woonomgeving van start gaan.

Met vriendelijke groet, Namens het college van burgemeester en wethouders van de gemeente Amsterdam,

Marieke van Doorninck Wethouder Ruimtelijke Ontwikkeling en Duurzaamheid

Een routebeschrijving vindt u op amsterdam.nl

Gemeente Amsterdam, raadsinformatiebrief

Datum 11 mei 2021 Pagina 6 van 6

Bijlagen 1. Concept Investeringsnota Lodewijk van Deysselbuurt 2. Bijlagen bij Concept Investeringsnota Lodewijk van Deysselbuurt 3. GEHEIME Financiële bijlage bij Concept Investeringsnota Lodewijk van Deysselbuurt

Een routebeschrijving vindt u op amsterdam.nl