Bijlage 22 - Notitie Commissariaat Veerman advies P50 P85.pdf

Notitie Aan: Datum Van

Onderwerp

Wethouder Dr. E. de Vries, College van B en W november 2021 Commissariaat Civiele Constructies Dr. C.P. Veerman, Ing. K. de Graaff, Prof. Drs. Ir. J.K. Vrijling, Drs. P. Grinwis, Ing. J. Bijkerk mba Risicoreservering programma Oranje Loper

Wethouder De Vries heeft het Commissariaat Civiele Constructies verzocht een advies te geven over de gewenste onzekerheidsmarge (P50 of P85) rond de raming van de kosten voor de vernieuwing van de bruggen en straten van Raadhuisstraat tot Mercatorplein (de corridor Oranje Loper), onderdeel van programma Oranje Loper. In deze notitie lichten wij ons advies toe om in de kredietverstrekking voor de corridor uit te gaan van P85 in plaats van P501. P50 voor de corridor Oranje Loper In het uitvoerings- en kredietbesluit voor de corridor Oranje Loper is gekozen voor een betrouwbaarheidswaarde P50. In het uitvoerings-en kredietbesluit is deze keuze toegelicht. Er is op verschillende manieren rekening gehouden met mogelijke onzekerheden: 1. Er zijn opslagen meegenomen voor onzekere kostenposten, o.a. in verband met de nadere detaillering van Voorlopig Ontwerp naar Definitief Ontwerp naar Uitvoeringsontwerp, faseringskosten, nadeelcompensatie, 6 x 12 uur werken. 2. Er is een ruimere risicoreservering (ca € 12 miljoen) aangehouden dan op basis van de gekwantificeerde risico’s zou moeten. In de raming is rekening gehouden met een risicoreserve van € 35,5 miljoen gebaseerd op percentages (10% objectgebonden risico’s op de bouwkosten plus 12,5% objectoverstijgende risico’s op de totale kosten).

Het gekwantificeerde risicodossier komt op € 16,3 miljoen voor de benoemde risico’s (70%) en € 6 miljoen voor de onbenoemde risico’s (30%), dat is samen € 23,3 miljoen; 3. De Voorlopig Ontwerpraming is in het bouwteam Bruggen en Straten, samen met de aannemers tot stand gekomen, waardoor de raming realistischer is dan een gangbare Voorlopig Ontwerpraming Overwegingen Commissariaat Civiele Constructies om P85 te adviseren Het Commissariaat adviseerde de wethouder al eerder (brief d.d. 28 september 2021) om gezonde financiële marges aan te houden voor de corridor Oranje Loper om onzekerheden in de uitvoering te kunnen opvangen. Met een robuuste risicoreservering kan het project beheerst de uitvoering in. Ook nu adviseren wij om voor dit project een ruime marge aan te houden door de P85 waarde te hanteren. Hier liggen onderstaande algemene overwegingen aan ten grondslag: 1

Een P50 raming kent een kans van 50% dat er meer kosten zullen zijn en 50% dat er minder kosten zullen zijn. In een P85 raming zal het geraamde bedrag hoger liggen waardoor de overschrijdingskans van de raming lager is (i.c. in 15% van de gevallen). Hiermee ontstaat dus meer zekerheid maar is een hoger budget nodig.

Datum november 2021 Pagina 2 van 2

Het is gebruikelijk bij de uitvoering van projecten om in de voorbereiding een deterministische inschatting van bouwtijd en bouwkosten te maken. De doorlooptijden van de activiteiten in de planning en ook de daarmee samenhangende kosten, worden ingeschat op basis van ervaring en marktsituatie. Echter, de doorlooptijden en kosten zullen in werkelijkheid tijdens de bouw afwijkingen gaan vertonen, de zogenaamde spreiding. De ervaring leert dat het in veel gevallen langere doorlooptijden betreft. Verder kunnen zich zowel voorziene als onvoorziene risico’s voordoen tijdens het projectverloop. De voorziene risico’s zullen vrijwel nooit allemaal en/of volledig optreden en worden daarom ook met een kans van optreden aangevuld. Onvoorziene risico’s kunnen vanzelfsprekend niet vooraf meegenomen worden, maar de praktijk leert dat ze wel degelijk kunnen optreden. Om een goede projectbasis te hebben met voldoende tijd en budget wordt daarom een probabilistische analyse op de planning en de kosten uitgevoerd. Dat wil zeggen dat de uitkomsten van deze analyse een bepaalde betrouwbaarheid aangeven van de benodigde projecttijd en -kosten. In deze berekening zijn niet de onvoorziene risico’s meegenomen. Om voldoende buffer te hebben voor de spreidingen, de voorziene risico’s en onvoorziene risico’s, is het, zeker bij grote complexe projecten, gebruikelijk om de P85-waarde te hanteren.

Dat wil zeggen dat met een betrouwbaarheid van 85% de planning gehaald kan worden en het budget niet wordt overschreden. Vanzelfsprekend is er nog een kans van 15% dat er wel een overschrijding optreedt. In het advies over de Oranje Loper nemen wij de volgende punten mee in onze overweging: - Het Commissariaat heeft vertrouwen in de gezamenlijke aanpak met aannemers in een bouwteam en onderschrijft dat de raming realistischer is dan een gangbare Voorlopig Ontwerpraming. - Het project bevindt zich echter op dit moment nog niet in de Definitief Ontwerpfase, maar in de Voorontwerp Plusfase (VO+). Er moet dus nog verdere uitwerking plaatsvinden; - Het is geen nieuwbouwproject, maar een renovatieproject. Je weet niet wat je tegen komt tijdens de uitvoering; - Er zijn nog allerlei onbekende omstandigheden, zowel tijdens voorbereiding als uitvoering; - Er zijn nog diverse technisch onbekende factoren, voortkomend uit de bestaande infrastructuur; - Er zijn veel interacties met de nutsbedrijven, wat de complexiteit vergroot; - De corridor heeft te maken heeft met een gevoelige omgeving. Advies Het Commissariaat adviseert op basis van bovenstaande om, voor zowel de planning als de kosten, een betrouwbaarheidswaarde van 85% (P85) te hanteren.

Het Commissariaat geeft daarnaast ter overweging mee dat een P50 waarde gehanteerd kan worden, maar alleen onder de voorwaarde dat er voor overschrijdingen/financiële tegenvallers buiten het programma Oranje Loper (bijvoorbeeld op portefeuilleniveau bij programma Bruggen en Kademuren) voldoende middelen beschikbaar zijn om eventuele financiële tegenvallers te kunnen vereffenen of in ieder geval te kunnen voorzien in continuïteit in de werkzaamheden bij financiële tegenslagen. Op deze manier blijft de prikkel om het werk zo efficiënt mogelijk uit te voeren qua tijd en geld aanwezig en is er een leerproces over hoe het komt dat het anders gaat dan verwacht.