Bijlage 2 Regioraadsbrief Uitwerking opties tariefsysteem VRA (2).pdf

Postbus 626 1000 AP Amsterdam Termini 179 1025 XM Amsterdam

Regioraad Vervoerregio Amsterdam Postbus 626 1000 AP AMSTERDAM

T 020 527 37 00 E info@vervoerregio.nl W www.vervoerregio.nl KvK: 34374879000 IBAN: NL46BNGH0285168274 BIC: BNGHNL2G

Datum

27 februari 2023

Onderwerp

Uw kenmerk Ons kenmerk

Inlichtingen

2023/17602/MKG Machiel Kouwenberg, 020 – 5273 752, m.kouwenberg@vervoerregio.nl

Kopie aan

Proces voor uitwerking opties vernieuwing tariefsysteem Gemeenteraden in de Vervoerregio; Portefeuillehoudersoverleg Verkeer en Vervoer

Geachte leden van de Regioraad, Het Dagelijks Bestuur ziet dat de tarieven van het openbaar vervoer grote aandacht hebben van de Regioraad. In de Regioraad zijn afgelopen tijd diverse moties en initiatieven over bijvoorbeeld de betaalbaarheid van het openbaar vervoer ingediend. Ook als Dagelijks Bestuur hebben wij aandacht hiervoor. Komende periode wil het Dagelijks Bestuur meer structureel kijken naar het tariefsysteem. We onderzoeken hierbij de mogelijkheden die vanaf 2025 ontstaan door de volledige omschakeling naar het nieuwe landelijke betaalsysteem OVpay, dat de huidige OV-chipkaarttechniek vervangt. Dit nieuwe betaalsysteem maakt het technisch beter mogelijk om onder andere tariefdifferentiatie toe te passen. Met deze brief informeert het Dagelijks Bestuur u over het proces dat de Vervoerregio vanaf nu tot begin 2025 wil volgen voor de uitwerking van een nieuw tariefsysteem. In dit proces geven wij invulling aan een aantal moties en andere initiatieven over de betaalbaarheid van het OV. Moties over onderzoek naar tariefdifferentiatie In de motie van 10 december 2019 hebben de Regioraadsleden Ernsting (GroenLinks, Amsterdam), Boutkan (PvdA, Amsterdam), Karregat (VVD, Edam-Volendam) en Bakker (SP, Amsterdam) aan het Dagelijks Bestuur gevraagd om te onderzoeken op welke manier het OV goedkoper kan worden, met name op de langere afstanden.

Hierbij is speciaal gevraagd naar toepassing van een lagere kilometerprijs bij een grotere reisafstand, en het toepassen van caps, dit zijn vooraf bepaalde maximumprijzen. Momenteel laat de techniek van het OV-chipkaartsysteem dergelijke aanpassingen nog niet toe, maar vanaf 2025 bestaat deze mogelijkheid wél. Kort gezegd zorgt de techniekwijziging ervoor dat de ritprijs voor de reiziger straks pas achteraf in de back office wordt berekend, in plaats van tijdens de reis tussen incheckpunt en uitcheckpunt. De berekening van de ritprijs in de back office biedt meer mogelijkheden om daarbij maatwerk toe te passen. We gaan nu onderzoeken welke mogelijkheden er precies zijn en welke we willen toepassen.

Ons kenmerk

2023/17602/MKG

Pagina

2 van 2

Vooruitlopend op de nieuwe mogelijkheden heeft het Dagelijks Bestuur toegezegd om te onderzoeken op welke manier het tariefsysteem en tariefdifferentiatie kunnen helpen om onze beleidsdoelen te realiseren. Het gaat dan bijvoorbeeld om het stimuleren van lopen en fietsen op korte afstanden, het spreiden van de spits of het betaalbaarder maken van het OV voor mensen met een lager inkomen. Deze beleidsdoelen en het genoemde onderzoek sluiten aan bij het concept Beleidskader Mobiliteit ‘Verbinden in Verscheidenheid’ dat in een eerste lezing op 9 mei aan de Regioraad wordt voorgelegd. Naast de genoemde motie in de Regioraad hebben ook gemeenteraden in de regio met moties en initiatieven aandacht gevraagd voor de betaalbaarheid van het OV. Waar er overlap is tussen de moties en initiatieven, neemt de Vervoerregio deze mee in haar onderzoek. Waar er geen overlap is, kijkt de Vervoerregio met de betreffende gemeenten in welk traject de moties en initiatieven het beste passen. Onderzoek in de komende periode De Vervoerregio start op dit moment met het toegezegde onderzoek naar de mogelijkheden die het nieuwe betaalsysteem OVpay volgens planning vanaf 2025 biedt om beter aan te sluiten bij de doelen van het nieuwe Beleidskader. Deze doelen zijn op hoofdlijnen: bereikbaarheid, inclusiviteit, verkeersveiligheid, duurzaamheid en gezondheid.

Hierbij onderzoekt de Vervoerregio ook de mogelijkheden van tariefdifferentiatie, onder andere naar tijd, plaats, vervoermiddel en doelgroep. Voorafgaand aan het onderzoek worden randvoorwaarden en uitgangspunten opgesteld. Het gaat hierbij onder andere om: - Het aansluiten bij landelijke afspraken over het tariefsysteem; - Uitlegbaarheid aan de reiziger; - Overstappen moet mogelijk zijn tussen vervoerders; - Gelijk houden van de vervoeropbrengsten; In ons onderzoek kijken wij of en hoe de uitkomsten ingepast kunnen worden in de drie OV-concessies Zaanstreek-Waterland, Amstelland-Meerlanden en Amsterdam, zodat de Vervoerregio deze uitkomsten bij een positieve besluitvorming in het Dagelijks Bestuur en de Regioraad kan invoeren. Proces tot en met begin 2025 Het wijzigen van een tariefsysteem vergt een zorgvuldig proces. Een kleine wijziging kan gevolgen hebben voor de reiziger, maar ook voor de vervoerders en voor de Vervoerregio als opdrachtgever.

Op hoofdlijnen wil de Vervoerregio tot en met begin 2025 het volgende proces doorlopen: Q1 en Q2 - 2023: Opstellen randvoorwaarden en uitgangspunten; Uitwerken mogelijke opties tariefsysteem en tariefdifferentiatie Q2 en Q3 – 2023: Doorrekenen verwachte effecten van opties, waaronder kosteneffecten voor reizigers en opbrengsteffecten voor vervoerders Q4 – 2023: Consultatie Reizigers Advies Raad en voorstel aan het Dagelijks Bestuur Q1 – 2024: Voorstel aan de Regioraad Na Q1 – 2024: Implementatietijd bij positieve besluitvorming Vanaf 2025: Invoering Het Dagelijks Bestuur zal de Regioraad tussentijds over de voortgang informeren. Hoogachtend, Melanie van der Horst Lid Dagelijks Bestuur Dit document is digitaal ondertekend en bevat daarom geen zichtbare handtekening. Zie akte van ondertekening.